Historia Ochotniczej Straży Pożarnej w Małochwieju
Działalność Ochotniczej Straży Pożarnej w Małochwieju od początku jej powstania jest nierozerwalnie związana z miejscową szkołą.
Początki i rozwój (1920-1939)
Bezpośrednim bodźcem do założenia OSP w gromadzie Małochwiej był wielki pożar na końcu wsi w 1920 roku, który strawił doszczętnie dziewięć gospodarstw. Dodatkowo, pogrzeb umiłowanego przez wieś nauczyciela ś.p. Wnorowskiego Protazego w 1924 roku, którego wieś chciała jak najgodniej uczcić i oddać hołd jego pamięci, skłonił do szybkiej organizacji oddziału straży. Początkowo był to oddział bez statutu i podstawy prawnej, w pożyczanych mundurach i hełmach, przeznaczony na paradę. W parę miesięcy później formalnie zorganizowano Ochotniczą Straż Pożarną, która przetrwała do dnia dzisiejszego.
Zarys historii założenia OSP w Małochwieju przedstawia się następująco: pierwszym inicjatorem założenia OSP był Oleszczuk Stanisław, a było to w roku 1925. Pierwszymi założycielami byli: Oleszczuk Stanisław, Karauda Paweł, Wiśniewski Michał, Kyc Jan, Parzymies Jan, Gołębiowski Franciszek, Matysiak Franciszek, Kulczyński Stanisław i Marczewski Stanisław syn Józefa.
W 1926 roku nabyto sprzęt przeciwpożarowy, w tym sikawkę ręczną i beczkowóz. Narzędzia i sprzęt przeciwpożarowy przechowywano początkowo po gospodarzach. W tym samym roku nabyto również 10 m³ drzewa budulcowego w celu pobudowania remizy.
W latach 1928-1929 OSP wypożyczyła nabyte drzewo Spółdzielni Mleczarskiej, która, budując nowy dom murowany, przyrzekła, że za wypożyczone drzewo odstąpi stary budynek na remizę. Zmiana nastąpiła w tym sensie, że zamiast odstąpić dom, zrobiono przybudówkę przy mleczarni, która służyła jako prowizoryczna remiza na sprzęt strażacki. Spółdzielnia Mleczarska zapewniła również korzystanie z sali zebrań, której później przyjęto nazwę Domu Ludowego, na urządzanie różnych imprez.
Lata 1930-1934 to okres, w którym Polska przeżywała katastrofalny kryzys gospodarczy. Mimo to, w latach 1935-1939 uzupełniono tabor straży, w tym czasie wykonano wóz rekwizytowy.
Okres II wojny światowej i powojenny (1940-1955)
W latach drugiej wojny światowej, od 1940 do 1944, w czasie okupacji hitlerowskiej, OSP w Małochwieju nie przejawiała żadnej pracy społecznej. W bardzo trudnym położeniu OSP znalazła się w grudniu 1942 roku, kiedy była zmuszona do wzięcia udziału w łapance młodzieży na roboty do Niemiec. Łapanka była skierowana na wieś Niemienice, z którą Małochwiej miał zażyłe stosunki. Jednak OSP, wbrew zarządzeniu okupanta, w różny sposób dając ludziom możliwość ucieczki, nie spełniła nałożonego na nią obowiązku, a wręcz przeciwnie - uratowała honor dobrego Polaka.
Pod koniec wojny, w latach 1944-1945, po wyzwoleniu, OSP ożywiła działalność kulturalno-oświatową i społeczną. W 1946 roku OSP nabyła motopompę "zerówkę". Rok 1947 przeszedł bez specjalnych wydarzeń.
W roku 1948 OSP wzięła udział w Święcie Ludowym obchodzonym z kilku powiatów w Zamościu. Brała także czynny udział w obchodzie 25-lecia Spółdzielni Mleczarskiej i Spółdzielni Spożywców. Z dużym nakładem pracy zorganizowane były "Dożynki". W 1949 roku OSP zakupiła samochód, tzw. "Gazika". Ważnym wydarzeniem było zorganizowanie oddziału żeńskiego.
W 1950 roku minęło 25-lecie istnienia OSP w Małochwieju. Zorganizowano uroczyste obchody, które wypadły wspaniale, a w sercach Małochwiejaków dzień ten pozostawił miłe wspomnienie. Uroczystość miała miejsce 30 lipca 1950 roku we wsi Małochwiej na placu przed Domem Ludowym, kiedy sołtysem gromady Małochwiej był Wójcik Wacław, przewodniczącym Gminnej Rady Narodowej Knap Józef, przewodniczącym Powiatowej Rady Narodowej Obrański Stanisław, przewodniczącym Wojewódzkiej Rady Narodowej Dąbek Paweł, a Prezydentem RP Bierut Bolesław. Powiatowym komendantem w tym czasie był por. Zarząd Ochotniczej Straży Pożarnej w Małochwieju stanowili: prezes Kasiura Jan, wiceprezes i jednocześnie naczelnik Oleszczuk Józef, sekretarz Wójcik Henryk, skarbnik Parzymies Stanisław i gospodarz Marczewski Stanisław. Ten stosunkowo krótki okres w historii, był jednak brzemienny w wiele wydarzeń międzynarodowych, którymi i Polska była bezpośrednio dotknięta. W warunkach często nieprzyjaznych, idea Ochotniczej Straży Pożarnej zawsze była żywa i aktualna w służbie dla społeczeństwa.
W 1952 roku OSP została przeorganizowana z dotychczasowych Zarządów, przemianowano je na komendy OSP. W ostatnich dwóch latach, tj. 1953 i 1954 roku, dzięki wydatnej pomocy ze strony Rządu Polski Ludowej, OSP w Małochwieju otrzymała i nadal otrzymuje odpowiednie wyposażenie przeciwpożarowe.
W 1955 roku przypadało 30-lecie istnienia Ochotniczej Straży Pożarnej w Małochwieju, które postanowiono uczcić uroczyście 22 maja 1955 roku. W okresie swego istnienia OSP w Małochwieju miała 11 wypadków pożarów, w tym dwa młyny. Akcja, w miarę możliwości, była planowa i skuteczna, tak jak na organizację użyteczności publicznej przystało. Na tym zamyka się bilans 30-lecia OSP w Małochwieju.
Budowa Domu Strażaka i modernizacja (1962-1967)
W 1962 roku nastąpiła uroczystość założenia kamienia węgielnego pod budowę Domu Strażaka. Aktu wmurowania kamienia węgielnego dokonali ówczesny Komendant Powiatowy Straży Pożarnych w Krasnymstawie Pan Mikołaj Śrubowicz i Prezes Zarządu Oddziału Powiatowego Związku Ochotniczych Straży Pożarnych w Krasnymstawie Pan Jan Polski. Działo się to 16 września 1962 roku za czasów, kiedy funkcje pełnili m.in.: Władysław Gomułka (pierwszy Sekretarz KC PZPR), Czesław Wycech (Prezes ZSL i Marszałek Sejmu), Aleksander Zawadzki (Przewodniczący Rady Państwa), Józef Cyrankiewicz (Prezes Rady Ministrów), Władysław Wicha (Minister Spraw Wewnętrznych), pułkownik Roman Darczewski (Komendant Główny Straży Pożarnych), Józef Sęk-Małecki (Prezes Zarządu Głównego ZOSP), Władysław Kozdra (pierwszy Sekretarz KW PZPR w Lublinie), Władysław Gawlik (Prezes WK ZSL w Lublinie), Paweł Dąbek (Przewodniczący Wojewódzkiej Rady Narodowej), kapitan Strzelecki Czesław (Komendant Wojewódzki Straży Pożarnych), Jan Kisielewicz (Prezes Wojewódzkiego Zarządu ZOSP), Stanisław Jankowski (pierwszy Sekretarz KP PZPR w Krasnymstawie), Józef Kwiatkowski (Prezes KP ZSL), Wiesław Moskaluk (Przewodniczący Prezydium PRN), major Mikołaj Srubowicz (Komendant Powiatowy Straży Pożarnych), Jan Polski (Prezes Powiatowego Związku OSP), Jan Antoniak (Przewodniczący GRN w Krasnymstawie), Stanisław Marczewski (sołtys wsi Małochwiej Duży), Jan Chwaszcz (sołtys wsi Małochwiej Mały), Jan Kasiura (Prezes Zarządu OSP), Stanisław Kowalczyk (naczelnik).
W czasie budowy strażnicy wszyscy członkowie OSP wypracowali w czynie społecznym kwotę przekraczającą 200 tys. zł (ówczesnych, obecnie ok. 97 tys. zł). Przy budowie zaangażowane były również kobiety oraz młodzież szkolna. W okresie trwania budowy strażacy mogli liczyć na pomoc ze strony Pana Mikołaja Srubowicza i jego zastępcy Pani Krystyny Nowak. Nieoceniona była też pomoc władz politycznych i administracyjnych krasnostawskiej gminy. Z końcem roku 1966 budynek został wybudowany, a oddany do użytku w 1967 roku.
Komenda Rejonowa Straży Pożarnych w Krasnymstawie wyposażyła jednostkę w odpowiednią ilość sprzętu pożarniczego, tj.: węże pożarnicze, nowoczesne motopompy, samochód pożarniczy Star 25 typu GBM 2/8 (w kolejnych latach Star 26 typu GBAM 2/8+8) oraz inny sprzęt gaśniczy, a także umundurowanie i uzbrojenie osobiste. Strażacy mieli wówczas już dobre warunki do przechowywania sprzętu pożarniczego, jak również do prowadzenia działalności kulturalno-oświatowej na wsi.
Działalność społeczna i przystąpienie do KSRG (1985-1998)
Działalność OSP nie polegała tylko na bezpośrednich interwencjach podczas pożarów, ale przede wszystkim w ich zapobieganiu. Strażacy dokonywali kontroli przeciwpożarowych, prowadzili akcje uświadamiające, wygłaszali pogadanki na zebraniach wiejskich, w szkołach. Organizowali zbiórki pieniężne i zbiórki płodów rolnych dla mieszkańców dotkniętych klęską powodzi z terenu innych województw. Brali udział w czynach społecznych organizowanych na rzecz środowiska Małochwieja i nie tylko, angażując się w budowy dróg, świetlic czy organizowanie dziecińców.
W roku 1985, w trakcie uroczystości 60-lecia swojego istnienia, jednostka otrzymała sztandar ufundowany przez społeczeństwo Małochwieja.
W 1997 roku, kiedy jednostka otrzymała nowy samochód bojowy Star 244 typu GBA 2/16, zrodziła się myśl o przystąpieniu do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego. W jego skład OSP w Małochwieju została włączona z dniem 21 grudnia 1998 roku.
Rozbudowa strażnicy i uroczyste otwarcie (2006-2008)
W 1998 roku walne zebranie sprawozdawcze podjęło uchwałę o rozbudowie miejscowej strażnicy z myślą o dostosowaniu jej do wymogów wspomnianego Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego. Począwszy od podjęcia uchwały do rozpoczęcia budowy, prowadzono szeroko zakrojone działania skierowane na opracowanie projektu budynku, pozyskiwanie środków finansowych oraz gromadzenie niezbędnych materiałów budowlanych.
"OSP" (1972) /CAŁY FILM/
Rozbudowa strażnicy rozpoczęła się w drugiej połowie 2006 roku i trwała 2 lata. 4 maja 2008 roku, w trakcie Powiatowych Obchodów Dnia Strażaka, uroczyście oddano do użytku już wyremontowaną i rozbudowaną remizę strażacką. Obchody rozpoczęły się mszą świętą w intencji strażaków, odprawioną przez księdza Henryka Kapicę i księdza Waldemara Tarachę - kapelana strażaków.
W uroczystości uczestniczyli m.in.: Senator Pan Lucjan Cichosz, przedstawiciel Wojewody Lubelskiego Pan Andrzej Małysz, Radni wojewódzcy: Pan Wiesław Brodowski i Pan Wacław Cichosz, Wicestarosta Powiatu Pan Andrzej Kmicic, Przewodniczący Rady Powiatu Pan Marek Nowosadzki, Burmistrz Krasnegostawu Pan Andrzej Jakubiec, Wójt Gminy Krasnystaw Pan Janusz Korczyński, Przewodniczący Rady Gminy Krasnystaw Pan Leszek Szeniak, Komendant Powiatowy PSP Pan Dariusz Pylak, Komendant ZO OSP Pan Stanisław Kubina, wójtowie okolicznych gmin, dyrektorzy zakładów pracy oraz miejscowa ludność. Poświęcenia strażnicy dokonał ksiądz Waldemar Taracha, a przecięciem wstęgi dokonano symbolicznego otwarcia budynku remizy.
W dniu strażackiego święta odznaczono najbardziej zasłużonych druhów oraz osoby, które na co dzień pomagają strażakom. Złoty Znak Związku OSP otrzymali: Pan Stanisław Marucha i Pan Stanisław Waręcki. Złotymi medalami „Za Zasługi dla Pożarnictwa” odznaczono Pana Jana Waręckiego i Pana Zygmunta Kapuścika, srebrnymi - Pana Zbigniewa Kaźmierczaka, Pana Zygmunta Maruchę i Pana Krzysztofa Radziewskiego, natomiast brązowymi Pana Mariusza Waręckiego, Pana Edwarda Marczewskiego i Pana Krzysztofa Kowalczyka. Wójt gminy Pan Janusz Korczyński wręczył również listy gratulacyjne, które otrzymali: Pani Halina Marucha, Pan Stanisław Waręcki, Pan Leszek Waręcki, Pan Jan Waręcki, Pan Krzysztof Berbeć i Pan Krzysztof Kowalczyk. Uroczystość odbyła się na placu przed budynkiem szkoły, a okolicznościowy program artystyczny, pod kierunkiem Pani Teresy Berbeć i Pana Edwarda Kyca, przedstawiła młodzież szkolna.
Jubileusze i Uroczystości w Innych Jednostkach OSP
OSP Lipusz: Nowy Wóz Bojowy i Uznania
Druhowie z Lipusza otrzymali nie lada prezent - nowy wóz bojowy. W trakcie uroczystości wręczono medale, odznaczenia i podziękowania. Obchody rozpoczęły się mszą świętą, a zakończono odprawą i zabawą na miejscowym stadionie. Mszę świętą odprawił ksiądz Jan Ostrowski. Zostały również przekazane życzenia, aby druhowie kontynuowali dzieło przodków. Dalsza część uroczystości odbyła się na lipuskim stadionie, gdzie obecni byli przedstawiciele władz samorządowych i pożarniczych z PSP i OSP. Na uroczystość przyjechały delegacje druhów z sąsiednich gmin i zaprzyjaźnionych jednostek, np. Wiesława Szarmacha i prezesa druha Wojciecha Prądzyńskiego. Wśród wyróżnionych Złotym Znakiem OSP RP znaleźli się dh Arkadiusz Lemańczyk i dh Stanisław Lipiński, a także druhowie Gliszczyński i Marek Chwarszczyński. Złotym Znakiem OSP RP Województwa Pomorskiego uhonorowano jeszcze raz dha Franciszka Lipińskiego, a odznaczenie otrzymał również dh Mieczysław Rekowski. Medale, w imieniu Zarządu Głównego ZOSP RP, wręczył Komendant Powiatowy PSP st. bryg. Kleinschmidt. W dalszej kolejności wójt Mirosław Ebertowski wręczył podziękowania i specjalne prezenty dla strażaków wyróżniających się na przestrzeni lat, a także dla tych z największą liczbą godzin wysługi. Specjalne podziękowania trafiły również do wszystkich, którzy wspierają lipuską OSP, w tym do wiceministra Marcina Horały, Społecznego Doradcy Prezydenta RP Piotra Karczewskiego, starosty Alicji Żurawskiej oraz lokalnych sponsorów.
Jednostka OSP Lipusz otrzymała nowy samochód ratowniczo-gaśniczy typu GCBA MAN TGM 18.340. Auto poświęcił proboszcz ksiądz Ostrowski. Obecni na uroczystości byli: D. Wojewoda Pomorski Dariusz Drelich, Sekretarz Stanu w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej Marcin Horała, Pomorski Komendant Wojewódzki nadbryg. Piotr Socha, Komendant Powiatowy PSP w Kościerzynie st. bryg. Tomasz Klinkosz, Starosta Kościerski Alicja Żurawska, Wiceprzewodniczący Sejmiku Woj. Pomorskiego Piotr Karczewski, Nadleśniczy Nadleśnictwa Lipusz Maciej Kostka, Proboszcz Parafii p.w. Św. Michała Archanioła w Lipuszu.
OSP Unikowo: Obchody Stulecia
W miniony weekend w Unikowie uczczono wiek istnienia i działalności Ochotniczej Straży Pożarnej. Na ten jubileusz złożyła się praca wielu pokoleń strażaków, których wspominano podczas uroczystości. Dwudniowe obchody tej wyjątkowej dla całej społeczności uroczystości objęły Mszę Świętą. Zaproszeni goście i mieszkańcy mogli wpisać się do wyłożonej kroniki pamiątkowej. Życzono kolejnych lat działalności pełnych sukcesów w realizacji przyjętych celów i zadań, bezpiecznej służby, szczęśliwych powrotów z akcji, a także zdrowia, szczęścia oraz wszelkiej pomyślności w życiu osobistym.
OSP Głodowo: Gminny Dzień Strażaka i Stulecie
Strażacka tradycja, wspólnota i muzyka orkiestry - tak mieszkańcy Głodowa i całej gminy Liniewo świętowali 100-lecie miejscowej OSP. Jubileusz połączono z Gminnym Dniem Strażaka, tworząc wyjątkowe wydarzenie pełne emocji i wzruszeń. Obchody rozpoczęły się przemarszem strażaków i pocztów sztandarowych do kościoła parafialnego, gdzie odprawiono uroczystą mszę świętą. Liturgii przewodniczyli ksiądz Robert Mańk, proboszcz parafii Pogódki, oraz ksiądz Grzegorz Flisikowski, proboszcz parafii Liniewo i Garczyna. Słowo Boże skierował do strażaków ksiądz wikary i druh OSP, Rafał Kunowski. Ważnym momentem liturgii było poświęcenie nowego sztandaru jednostki.
"OSP" (1972) /CAŁY FILM/
Po mszy świętej uczestnicy przemaszerowali przy dźwiękach orkiestry dętej LinstarT. Na czele pochodu znalazła się odrestaurowana konna sikawka strażacka zaprzęgnięta w dwa konie - historyczny wóz, który sto lat temu zakupili gospodarze Głodowa: Józef Czapiewski, Walenty Lejk, Franciszek Studziński i Brunon Wierciński. Przy strażnicy odbyła się tradycyjna zbiórka, odśpiewano hymn i uroczyście podniesiono flagę na drabinie wozu strażackiego. Nowy sztandar przekazał prezes Zarządu Gminnego ZOSP RP w Liniewie, druh Wojciech Prądzyński, a aktu wręczenia na ręce prezesa jednostki druha M. Majera dokonał prezes Zarządu Oddziału Wojewódzkiego ZOSP RP, druh Marek Buza. Zgodnie z tradycją fundatorzy wbili w drzewiec pamiątkowe gwoździe.
W części oficjalnej głos zabrali zaproszeni goście. Brygadier Dariusz Radomski, zastępca komendanta powiatowego PSP, odczytał list okolicznościowy od komendanta wojewódzkiego oraz przekazał życzenia w imieniu kierownictwa PSP. Wójt Gminy Liniewo, druh Mirosław Warczak, podkreślił w swoim przemówieniu, że sztandar jest symbolem jedności, męstwa i poświęcenia. Zaznaczył również, że sto lat działalności jednostki to pięć pokoleń mieszkańców, którzy budowali jej historię. Podczas uroczystości wręczono odznaczenia najbardziej zasłużonym druhom, doceniając ich wieloletnią pracę i zaangażowanie w życie lokalnej społeczności.
Po części oficjalnej uczestnicy wydarzenia mogli obejrzeć występy artystyczne. Na scenie zaprezentowali się uczniowie Szkoły Podstawowej w Głodowie oraz artyści z sekcji wokalnej Domu Kultury w Liniewie. Gwiazdą wieczoru był zespół „Bracia”, który porwał publiczność do wspólnej zabawy. Nie zabrakło także tradycyjnych potraw - żurku, grochówki i domowych ciast, przygotowanych przez lokalną społeczność. Obchody 100-lecia OSP w Głodowie stały się okazją do wspólnego świętowania, przypomnienia strażackich tradycji oraz wyrażenia wdzięczności za sto lat służby dla mieszkańców gminy.
Uroczystości w Rogowie
Ten wyjątkowy i radosny dzień rozpoczął się Mszą Świętą w Kościele Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Rogowie. Następnie poczty sztandarowe, wraz z gośćmi, przeszły ulicami Rogowa pod strażnicę Ochotniczej Straży Pożarnej, gdzie rozpoczął się uroczysty apel. Przy dźwiękach hymnu państwowego na maszt wciągnięto biało-czerwoną flagę. Następnie głos zabrali zaproszeni goście, którzy złożyli słowa uznania i życzenia.
Po części oficjalnej przyszedł czas na występy artystyczne dzieci z Gminnego Przedszkola w Rogowie, Niepublicznego Przedszkola im. Marty Robin w Olszy oraz zespół flażoletowy FIFULKI Szkoły Podstawowej. W czasie rodzinnego pikniku strażackiego goście mogli poczęstować się kiełbaską z grilla, ciepłą zupą oraz słodkimi wypiekami.