Okres żniw to czas szczególnego ryzyka pożarowego. Wysoka temperatura, sucha roślinność oraz podmuchy wiatru mogą spowodować bardzo szybkie rozprzestrzenianie się ognia, a tym samym zagrozić zarówno plonom, jak i zabudowaniom. W minionym czasie strażacy w różnych częściach województwa lubelskiego wielokrotnie interweniowali w związku z pożarami zboża na pniu, ścierniska oraz sprzętu rolniczego.
Statystyki i Ogólne Trendy Pożarowe w Województwie Lubelskim
Na terenie powiatu zamojskiego, leżącego w województwie lubelskim, odnotowano liczne pożary związane z pracami polowymi podczas żniw. Przykładowo, w okresie od 1 do 10 sierpnia 2025 roku, na tym obszarze doszło do 11 pożarów. Większość tych zdarzeń była skutkiem nieostrożności osób zaangażowanych w prace rolnicze. W trzech przypadkach pożary powstały na skutek wjazdu samochodów osobowych na pola uprawne, co w jednym z nich zakończyło się poważnym poparzeniem nóg i ręki kierowcy, a pojazdy uległy całkowitemu zniszczeniu. Kierujący trafił do szpitala.
Szczególną skuteczność w działaniach gaśniczych wykazano w Bodaczowie 9 sierpnia, gdzie dzięki szybkiej interwencji udało się uratować kombajn zbożowy oraz 5 hektarów zboża na pniu. W dwóch kolejnych przypadkach w powiecie zamojskim doszło do pożarów kombajnów zbożowych - w Zawalowie zapalił się pas napędowy maszyny, co spowodowało również pożar ścierniska, jednak uszkodzeniu uległ jedynie pas napędowy.
Dla porównania, w okresie od lipca do końca sierpnia 2024 roku w powiecie zamojskim odnotowano 15 pożarów, z czego trzy dotyczyły sprzętu rolniczego - dwóch kombajnów zbożowych i prasy rolującej. Najczęściej palą się słoma, zboże na pniu, kombajny oraz prasy do słomy.
Przykłady Interwencji Straży Pożarnej w Regionie Lubelskim
Pożary w Powiecie Kraśnickim
W minioną środę na terenie gminy Gościeradów, w powiecie kraśnickim, doszło do rozległego pożaru zboża na pniu. Z ogniem walczyło kilka zastępów straży pożarnej. Na miejscu interweniowała straż pożarna z Kraśnika, Liśnika Dużego, Olbięcina, Wólki Gościeradowskiej i Księżomierzy, a także policja. Policjanci ustalają szczegółowe okoliczności pojawienia się ognia, trwa szacowanie strat. Na szczęście w pożarze nikt nie ucierpiał.
Incydenty w Powiecie Lubelskim
W środę wieczorem strażacy z powiatu lubelskiego dwukrotnie interweniowali w Garbowie w związku z pożarem ścierniska i zboża w rejonie ulic Makowej i Wyżynnej. Pierwsze zgłoszenie wpłynęło o godzinie 19:14 i dotyczyło pożaru ścierniska oraz stojącego jeszcze na polu zboża. Po niespełna dwóch godzinach, o godzinie 21:08, strażacy ponownie otrzymali zgłoszenie z tego samego rejonu, co wymagało kolejnej interwencji. Na miejscu strażacy skupili się na szybkim zlokalizowaniu źródła ognia i odcięciu drogi jego rozprzestrzeniania się na niezebrane zboże oraz sąsiednie tereny. Na szczęście nikt nie ucierpiał, a ogień został szybko opanowany.
Kolejne poważne zdarzenie miało miejsce w miniony piątek w godzinach popołudniowych w miejscowości Przybysławice, również w powiecie lubelskim. Doszło tam do zerwania i zwarcia linii średniego napięcia, które doprowadziło do pożaru nieużytków i zboża na pniu. Pożar szybko się rozprzestrzeniał, zagrażając pobliskim uprawom. Do działań ratowniczo-gaśniczych skierowano jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej z Garbowa oraz Woli Przybysławskiej. Równolegle na miejscu pojawili się pracownicy Zakładu Energetycznego, którzy odłączyli zasilanie, umożliwiając strażakom bezpieczne opanowanie ognia. Dzięki sprawnej współpracy wszystkich służb pożar został opanowany, zanim zdążył wyrządzić większe szkody.
Zdarzenia w Powiecie Łęczyńskim
W piątek po południu w miejscowości Ziółków w gminie Spiczyn, w powiecie łęczyńskim, doszło do pożaru zboża na pniu i ścierniska. Z ogniem walczyło 10 zastępów straży pożarnej z terenu powiatu łęczyńskiego, w tym 3x JRG Łęczna oraz okoliczne OSP ze Spiczyna, Januszówki, Ziółkowa, Starego Radzicza, 2x OSP Łęczna oraz Ludwina. Akcja gaśnicza trwała kilkadziesiąt minut. Na szczęście w pożarze nikt nie ucierpiał.
Środki Zapobiegawcze i Apel Straży Pożarnej
Strażacy niezmiennie apelują o szczególną ostrożność i dbałość o stan techniczny sprzętu rolniczego. Należy pamiętać, że maszyny i urządzenia pracujące po kilkanaście godzin dziennie wymagają codziennych zabiegów konserwacyjnych.
Kolejnym kluczowym aspektem jest odpowiednie wyposażenie maszyn rolniczych w sprawny podręczny sprzęt gaśniczy. Zgodnie z przepisami, gaśnice w pojazdach rolniczych, takich jak ciągniki czy kombajny, powinny być poddawane corocznym przeglądom.
Bezpłatny film instruktażowy dotyczący obsługi gaśnic – OSHA – Aktualizacja na rok 2023
Ogromną rolę w minimalizacji strat pożarowych odgrywa również dodatkowy sprzęt rolniczy, taki jak ciągniki z maszyną do oborywania miejsca pożaru czy beczkowozy z wodą, które mogą pomóc w szybkim odcięciu drogi rozprzestrzeniania się ognia.
Przez Polskę aktualnie przechodzi fala upałów. W tym okresie szczególnej rozwagi wymaga używanie ognia otwartego. Strażacy przypominają o ścisłym przestrzeganiu zakazów dotyczących używania ognia i palenia tytoniu podczas zbiorów i transportu. Ewentualne palenie tytoniu jest dozwolone jedynie na terenach pozbawionych materiałów palnych, oddalonych od miejsca wykonywania prac żniwnych i występowania palnych płodów rolnych co najmniej 10 m.
Strażacy apelują do wszystkich o zachowanie szczególnej ostrożności podczas prowadzenia prac rolnych, jak również podczas pobytu w lasach, aby zapobiec tragicznym w skutkach pożarom.
