Brązowy Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” w OSP

Ochotniczy ruch strażacki chlubnie zaznaczył swoje istnienie na kartach historii narodu i państwa polskiego. Przykłady poświęcenia w niesieniu ratunku i pomocy są udziałem licznej rzeszy strażaków ochotników, którzy swoją działalnością zyskują uznanie społeczne. Walka z żywiołem ognia i sił przyrody, ratowanie zdrowia, życia i mienia w obliczu wypadków, katastrof oraz zdarzeń losowych to tylko część działalności Ochotniczych Straży Pożarnych (OSP). Członkowie OSP ponadto uczestniczą w kultywowaniu rodzimych tradycji i dorobku kulturalnego, a swoją działalnością wychowawczą docierają do młodzieży, którą organizują we wspólnym działaniu dla dobra rodziny, środowiska i kraju. Te wysoce pozytywne przykłady postaw strażaków znajdują między innymi uhonorowanie w przyznawanych im przez władze państwowe odznaczeniach.

Historia Medalu „Za Zasługi dla Pożarnictwa”

Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” został ustanowiony przez Główny Związek Straży Pożarnych RP w 1926 roku. Zastąpił on nadawany w latach 1922-1926 Srebrny Medal „Za Długoletnią, Nieskazitelną Służbę”. Odznaczenie to było przyznawane m.in. za wyróżniającą się działalność, energiczne i planowe kierownictwo, a także bohaterstwo i odwagę podczas akcji gaśniczych i ratowniczych. Medal, bez względu na stopień, mógł być nadany tej samej osobie kilkukrotnie. Nadawano go do 1939 roku, kiedy to wraz z wybuchem II wojny światowej przyznawanie odznaczeń zostało zawieszone. Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” jest przyznawany do dzisiaj, choć zmieniły się jego podstawy prawne.

Ogólne zasady nadawania odznaczeń w OSP

Regulamin odznaczeń, odznak i wyróżnień Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polski został zatwierdzony przez Zarząd Główny ZOSP RP w dniu 12 września 2018 roku Uchwałą Nr 16/V/2018 i wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2019 roku. Ten dokument określa aktualne zasady nadawania medali i odznak.

Kolejność nadawania medali

W OSP obowiązuje kolejność nadawania medali: najpierw brązowy, później srebrny, a na końcu złoty. Warunkiem nadania odznaczenia wyższego stopnia jest posiadanie odznaczenia niższego stopnia przez co najmniej 5 lat (wcześniej regulamin mówił o 4 latach). Prezydia zarządów: głównego i wojewódzkiego ZOSP RP, w sytuacjach szczególnych mogą odstąpić od tych warunków.

Warunki nadania Brązowego Medalu „Za Zasługi dla Pożarnictwa”

Brązowy Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” nadawany jest za wyróżniającą się działalność na rzecz ochrony przeciwpożarowej. Może być przyznawany zarówno strażakom i pracownikom cywilnym Państwowej Straży Pożarnej, jak i instytucjom oraz organizacjom, w tym Ochotniczym Strażom Pożarnym (OSP) i ich członkom, czy osobom działającym w Związku OSP RP.

• Dla członka jednostki operacyjno-technicznej (zespołu ratowniczego) OSP, biorącego bezpośredni udział w działaniach ratowniczych, warunkiem nadania jest posiadanie odznaki „Strażak Wzorowy” od co najmniej 3 lat.
• Osobom, instytucjom, organizacjom wspierającym OSP lub Związek OSP RP medal może być nadany po okresie co najmniej 5-letniej działalności lub współpracy.
• Pozostali członkowie OSP mogą otrzymać medal po co najmniej 5 latach działalności od osiągnięcia pełnoletniości.
• Jednostki Straży Pożarnych wyróżniające się aktywną działalnością mogą być uhonorowane medalem brązowym po 25 latach działania.

Wygląd i sposób noszenia Brązowego Medalu

Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” to krążek o średnicy 30 mm, z krawędzią o szerokości 1 mm, wykonany z metalu odpowiedniego koloru - w przypadku brązowego medalu jest to metal w kolorze brązu. Na awersie medalu wykonana jest w płaskorzeźbie postać kobiety symbolizująca grecką boginię domowego ogniska i świętego, wiecznego ognia, Hestię (odpowiednik rzymskiej bogini Westy), stojącą na liściach laurowych, opartej jedną ręką na tarczy z pochodnią. W drugiej ręce trzyma liść wawrzynu nad napisem „ZA ZASŁUGI DLA POŻARNICTWA”. Na rewersie znajduje się orzeł jagielloński oparty na skrzyżowanych toporkach w obramowaniu wieńca o szerokości 3 mm, ze stylizowanych liści laurowych. W górnej części w półkolu widnieje napis: „ZW.”. Medal nosi się na lewej stronie piersi, rozmieszczony(e) symetrycznie 5,5 cm powyżej lewej klapy górnej kieszeni kurtki mundurowej.

Baretka Brązowego Medalu za Zasługi dla Pożarnictwa ma wysokość w przedziale 8-10 mm i jest wyróżnieniem za działalność przeciwpożarową.

Inne zmiany w Regulaminie odznaczeń od 2019 roku

Z dniem 1 stycznia 2019 roku weszły w życie istotne zmiany w Regulaminie odznaczeń, odznak i wyróżnień Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polski. Oprócz wspomnianych zmian dotyczących Brązowego Medalu, wprowadzono również nowe zasady dotyczące innych odznaczeń:

• Przy nadawaniu Złotego Znaku Związku zmieniono czasookres.
• Medal im. B. Chomicza stanowi formę wyróżnienia jako medal pamiątkowy i nadawany jest głównie z okazji obchodów jubileuszy OSP i Związku OSP RP, bez wyznaczonego czasookresu od ostatniego odznaczenia korporacyjnego.
• Odznaka Strażak Wzorowy nadawana jest tylko członkowi OSP biorącemu bezpośredni udział w działaniach ratowniczych, który złożył ślubowanie, posiada wyszkolenie odpowiednie do pełnionej funkcji i ma co najmniej 5-letni staż w działalności ratowniczo-gaśniczej od pełnoletniości (wcześniej było 3 lata).
• Osoby, instytucje, przedstawiciele służb mundurowych mogą otrzymać odznaczenia po okresie co najmniej 10-letniej współpracy z OSP lub Związkiem OSP RP (wcześniej było 5 lat). W tym punkcie regulaminu wyróżniono przedstawicieli samorządu, natomiast funkcjonariusze PSP to przedstawiciele służb mundurowych wraz z innymi służbami.
• Odznaka Za Wysługę Lat może być uzyskana po 10 latach działalności w OSP, następna po 20 latach, a kolejne w 5-letnich cyklach. Od 1 stycznia 2019 roku Odznaka Za Wysługę Lat jest odpłatna.
• Odznaka MDP (Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej) pierwszego stopnia „Brązowa” może być nadana po 2 latach od momentu złożenia ślubowania (wcześniej po roku). Pozostałe odznaki „Srebrna” i „Złota” mogą być nadane po 2 latach od otrzymania niższej odznaki. Nowy regulamin nie uwzględnia wyróżnienia odznaką Opiekuna lub działacza Związku będącego członkiem Komisji Młodzieży.

Ochrona Danych Osobowych (RODO) we wnioskach odznaczeniowych

Nowe zasady nadawania medali i odznak oraz nowe wnioski uwzględniają również ochronę danych osobowych zgodnie z zasadami „RODO”, czyli rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. Wnioski na odznaczenia od 1 stycznia 2019 roku są przyjmowane wyłącznie na nowych drukach wniosków, opracowanych w związku z obowiązkiem ochrony danych osobowych. Są to:

• Wzór nr 1 (bez oświadczenia „RODO”) - dla członków i działaczy ZOSP RP, którzy złożyli w OSP lub oddziałach Związku oświadczenie „RODO”. W tym przypadku za potwierdzenie tego faktu odpowiedzialność prawną bierze na siebie Administrator Danych Osobowych - organ wnioskujący o odznaczenie.
• Wzór nr 2 (z oświadczeniem „RODO”) - dla członków i działaczy ZOSP RP oraz innych osób uprawnionych do odznaczeń, którzy nie złożyli w OSP lub oddziałach Związku oświadczenia „RODO”.

Działania informacyjne o podstawowych zasadach „RODO” i zbieranie oświadczeń od działaczy Związku OSP RP oraz innych osób fizycznych, którzy nie są członkami żadnej OSP, powinny być przeprowadzane na bieżąco, np. podczas posiedzeń, narad, szkoleń.

Dane osobowe to wszelkie informacje dotyczące zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej, takie jak imię i nazwisko, numer identyfikacyjny, dane o lokalizacji czy identyfikator internetowy. Przetwarzanie danych osobowych obejmuje operacje takie jak zbieranie, utrwalanie, organizowanie, przechowywanie czy udostępnianie. Zgoda na przetwarzanie danych osobowych powinna mieć formę pisemną, a w wyjątkowych przypadkach ustnego oświadczenia. Administrator danych osobowych (ADO), w przypadku stowarzyszenia, jest Związek Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polski.

Odebranie odznaczenia lub odznaki

Prezydium, które nadało odznaczenie lub odznakę z własnej inicjatywy, na wniosek innego prezydium zarządu oddziału Związku albo zarządu OSP, może podjąć uchwałę o ich pozbawieniu. Może to nastąpić w razie stwierdzenia, że:

1. Nadanie odznaczenia lub odznaki nastąpiło w wyniku wprowadzenia w błąd.
2. Odznaczony dopuścił się czynu, wskutek którego stał się niegodny odznaczenia lub odznaki.
3. Odznaczony został skazany prawomocnym wyrokiem sądu na karę dodatkową pozbawienia praw publicznych.

tags: #brazowy #medal #osp #wikipedia