Pożary to zagrożenie, którego nie można lekceważyć. Ogień łatwo wymyka się spod kontroli, szybko rozprzestrzenia się i czyni nieodwracalne straty. Powoduje ogromne zagrożenie dla życia i zdrowia, a przecież można się przed nim ustrzec.
Aktualne Zagrożenia Pożarowe i Statystyki
Pożar hali magazynowej w Kawęczynie
Jak informowała Państwowa Straż Pożarna, służby otrzymały zgłoszenie o pożarze hali magazynowej w Kawęczynie (pow. piaseczyński) w sobotę o godz. 21.38. Ogień pojawił się na terenie firmy logistycznej. Wewnątrz dwóch hal magazynowych składowane były tworzywa sztuczne.
Akcję gaśniczą początkowo prowadziło ok. 100 strażaków, korzystając z 32 samochodów pożarniczych. Następnie w kulminacyjnym momencie "z ogniem walczyło aż 160 strażaków i 42 jednostki z całego powiatu. W trakcie akcji słychać było liczne wybuchy, których źródło pozostaje na razie nieznane. Strażacy zostali zmuszeni do opuszczenia wnętrza płonącej hali ze względu na pogarszające się warunki i realne zagrożenie dla ich życia" - relacjonuje "Przegląd Piaseczyński". Akcja gaśnicza trwała całą noc.
Nad okolicą hali unosiły się toksyczne opary, w związku z tym straż apelowała do mieszkańców o zamknięcie okien i pozostanie w domach. Według relacji lokalnych mediów na miejsce przybyła Specjalistyczna Grupa Ratownictwa Chemiczno-Ekologicznego "WARSZAWA-6". Nie odnotowano jednak przekroczenia norm stężenia szkodliwych substancji. Wstępne doniesienia mówią o braku poszkodowanych w pożarze. Skala zniszczeń powierzchni magazynowych może sięgać 18 tys. metrów kwadratowych.
Zagrożenie pożarowe lasów
Rządowe Centrum Bezpieczeństwa (RCB) wydało ostrzeżenie dla części województwa podlaskiego oraz innych regionów kraju. Z powodu panującej suszy ryzyko wybuchu pożarów w lasach jest krytyczne. W poniedziałek (4 maja) użytkownicy sieci komórkowych w północno-zachodniej części naszego regionu otrzymali SMS-y z ostrzeżeniem. Treść komunikatu RCB jest jednoznaczna: „Uwaga! Duże zagrożenie pożarowe lasów”.
Synoptycy i leśnicy alarmują, że przy obecnych warunkach pogodowych ściółka leśna jest podatna na najmniejsze źródło zapłonu. W przypadku zauważenia dymu lub ognia należy natychmiast zaalarmować straż pożarną pod numerem 112 lub 998.
Pożar trawi 100 hektarów Czeskiej Szwajcarii. W parku narodowym Czeska Szwajcaria na zachodzie Czech od sobotniego popołudnia trwa poważny pożar lasu. Ogień objął już 100 hektarów, a z żywiołem walczy 50 jednostek straży pożarnej. Do akcji gaśniczej zaangażowano cztery śmigłowce. Pożar wybuchł w miejscowości Rynartice, będącej częścią gminy Jetrzichovice. Według informacji przekazanych przez strażaków, płoną zarówno drzewa z koronami, jak i ściółka leśna. Ogień rozprzestrzenia się pod powierzchnią lasu, co powoduje powstawanie kilku ognisk pożaru na dotkniętym obszarze.
Ministerstwo środowiska monitoruje sytuację i pozostaje w stałym kontakcie ze strażą pożarną oraz kierownictwem parku narodowego. To nie pierwszy raz, gdy park narodowy Czeska Szwajcaria mierzy się z tak poważnym zagrożeniem. Latem 2022 roku doszło tam do największego pożaru w historii Czech - ogień objął wówczas ponad 1000 hektarów, a walczyło z nim 6000 strażaków przez 21 dni. W związku ze zwiększonym ryzykiem pożarów meteorolodzy apelują do mieszkańców Czech o zachowanie szczególnej ostrożności - nie należy rozpalać ognisk w lasach, wyrzucać niedopałków papierosów ani używać przenośnych kuchenek.
Statystyki pożarów w mieszkaniach
Co trzeci pożar powstaje w naszym mieszkaniu - tam, gdzie czujemy się najbezpieczniej i zbyt często zapominamy o potencjalnych zagrożeniach. W 2015 roku w Polsce odnotowano prawie 30 tys. pożarów w obiektach mieszkalnych. W 70% przyczyną śmierci jest zetknięcie z dymami i toksycznymi produktami spalania, takimi jak tlenek węgla, chlorowodór, cyjanowodór. Niestety, to człowiek jest najsłabszym ogniwem i najczęstszym sprawcą pożarów.
Rodzaje Pożarów i Metody Ich Gaszenia
Wprowadzenie do klasyfikacji
Łatwopalne substancje i tworzywa spotkać można w każdym stanie skupienia. Oznacza to, że rodzaje pożarów obejmują zarówno zagrożenie w przypadku ciał stałych, płynów, jak i gazu. Każdy pożar ma natomiast inną charakterystykę i wymaga innych metod gaszenia - uwzględniając w tym m.in. skuteczny środek gaśniczy. Zostały one sklasyfikowane w konkretne grupy, aby określić zagrożenie i trudności w gaszeniu źródła ognia.
Wyróżniamy 5 rodzajów pożarów, które zostały sklasyfikowane w grupy w celu określenia zagrożenia i trudności w gaszeniu źródła ognia. Każdy rodzaj pożaru wymaga innego rodzaju sprzętu i taktyki gaszenia:
- grupa A (pożar ciał stałych),
- grupa B (pożar cieczy i substancji topiących się w wysokiej temperaturze),
- grupa C (pożar gazów),
- grupa D (pożar metali),
- grupa F (pożar tłuszczów).
Ciekawostka! Grupa F zastąpiła grupę E w 2006 roku. Dotyczyła ona zagrożenia pożarowego urządzeń pod napięciem elektrycznym.
Grupa A: Pożary ciał stałych
Jako łatwopalne ciała stałe, które wliczamy w grupę A, zaliczamy: drewno, papier, węgiel, tkaniny, słomę. Pod wpływem wysokich temperatur i ognia ulegają one błyskawicznemu rozkładowi, wydzielając gazy palne lub pary. Gazy lub para przyczyniają się przy tym do powstawania płomieni, które z kolei utrudniają walkę z pożarem i zajmują coraz więcej przedmiotów lub konstrukcji. Pożar łatwopalnych ciał stałych wykazuje ryzyko szybkiego rozprzestrzeniania się, które ciężko zatrzymać i ugasić. Uwaga! Ciała stałe niewydzielające gazów i pary żarzą się, zamiast płonąć.
Grupa B: Pożary cieczy palnych i substancji topiących się w wysokiej temperaturze
Benzyna, nafta, alkohol i różnego rodzaju lakiery to łatwopalne ciecze. Często wystarczy wyłącznie iskra, by doszło do ich natychmiastowego i gwałtownego zapłonu. W odróżnieniu od ciał stałych, w trakcie spalania cieczy unosi się nad nimi para. Jej cechą charakterystyczną jest szybkość mieszania się z powietrzem, dlatego w pożarach z grupy B można zauważyć płomień unoszący się nad cieczami. Pamiętaj! Mieszanka oparów z powietrzem jest wybuchowa. Dlatego nagły podmuch wiatru może szybko rozprzestrzenić ogień na inne obszary w bliskim otoczeniu.
Grupa C: Pożary gazów palnych
Propan, wodór, acetylen, metan i gaz ziemny - są to popularne łatwopalne gazy, które często służą zwiększeniu codziennego komfortu życia. Są one obecne m.in. w instalacjach grzewczych czy kuchniach. Tam jednak spalanie gazów jest kontrolowane. Kiedy jednak dojdzie do sytuacji, w której gazy łatwopalne wydostaną się na zewnątrz i połączą się z powietrzem, stworzą one zagrożenie. Nawet pojedyncza iskra lub żar z papierosa wystarczą, by doszło do zapłonu.
Nagromadzenie się łatwopalnych gazów może prowadzić do wybuchu. Ten z kolei jest w stanie spowodować zniszczenia zarówno w budynku, jak i poza nim. Dlatego m.in. do łatwopalnych gazów dodawane są aromaty, które mają na celu zwiększenie bezpieczeństwa osób przebywających w obiektach. W innym wypadku zorientowanie się, że doszło do rozszczelnienia instalacji gazowej byłoby niemożliwe w przypadku gazów bezwonnych.
Grupa D: Pożary metali
Metale w trakcie pożaru mogą zużywać tlen z powietrza. Metale z grupy pożarowej D łatwo ulegają zapaleniu i spalają się bez dostępu do powietrza ze względu na obecność utleniaczy w składzie. Są one wyjątkowo trudne do ugaszenia - nawet dla profesjonalnych zespołów strażackich.
Grupa F: Pożary tłuszczów i olejów
Grupa pożarowa F to tłuszcze i oleje - uwzględniając produkty używane w przemyśle spożywczym i w każdej domowej kuchni, z wyłączeniem olejów motoryzacyjnych. Ze względu na wysoką temperaturę użytkowania w chwili obróbki cieplnej, ich gaszenie jest trudne.
Sprzęt gaśniczy do różnych typów pożarów
Każdy rodzaj pożaru wymaga innego rodzaju sprzętu i taktyki gaszenia. Niezależnie od tego, czy do akcji ratunkowej przystępuje profesjonalny zespół, czy osoby ratujące siebie, swoich bliskich i mienie, konieczne jest, by zachować ostrożność. Musisz wiedzieć, jakie rodzaje pożaru reagują na konkretne środki bezpieczeństwa, dostosowując je do konkretnej sytuacji.
Wszystkie obiekty, w których występuje zagrożenie pożarowe (m.in. hale produkcyjne i magazynowe, biura czy nawet obiekty mieszkalne wielorodzinne) muszą być wyposażone w odpowiedni sprzęt gaśniczy - wliczając w to również alarmy PPOŻ. Pozwalają one na błyskawiczną reakcję w chwili niebezpieczeństwa.
Niezależnie od rodzaju pożaru, ogień i żar należy niezwłocznie ugasić gaśnicą przystosowaną do konkretnego zagrożenia. Wyróżniamy m.in.:
- Ciała stałe (rodzaj pożaru z grupy A) - Powinien być gaszony gaśnicą proszkową, pianową lub wodą.
- Łatwopalne ciecze (grupa B) - Muszą być gaszone z użyciem gaśnic proszkowych i pianowych.
- Gazy palne (grupa C) - Można używać wyłącznie gaśnic proszkowych, śniegowych lub halonowych.
- Metale (grupa D) - Muszą być gaszone jedynie z wykorzystaniem gaśnicy proszkowej.
- Tłuszcze i oleje (grupa F) - Powinny być gaszone środkiem gaśniczym proszkowym lub śniegowym.
Bezpieczeństwo Pożarowe w Domu i Mieszkaniu
Wykrywanie zagrożeń: czujki dymu, tlenku węgla i gazu
Producenci prześcigają się w tworzeniu coraz lepszych i nowocześniejszych czujników (czujek, detektorów), które mają za zadanie ochronić zdrowie i życie. W ofercie sprzedaży można znaleźć autonomiczne czujki dymu i tlenku węgla oraz gazu.
Jeśli do wnętrza czujki dymu wniknie dym, natychmiast uruchomi się głośny alarm dźwiękowy oraz alarm optyczny (zacznie migać czerwona dioda). Urządzenie, mimo że nie zapobiegnie powstaniu pożaru, skutecznie może zaalarmować Ciebie i Twoich najbliższych o powstałym pożarze, co umożliwi szybkie opuszczenie zagrożonego mieszkania lub domu. Montaż czujki dymu w mieszkaniu jest bardzo prosty, a zasilana może być zarówno z sieci elektrycznej, jak i z baterii. Istotne jest miejsce, w którym zostanie zamontowana. Najlepiej ulokować ją w centralnej części sufitu, np. w przedpokoju. Nie zaleca się montażu detektorów dymu na suficie w kuchni (mogą pojawić się fałszywe alarmy spowodowane obecnością pary wodnej), w pobliżu okien i klimatyzatorów (zaburzają przepływ powietrza), łazience (ze względu na dużą wilgotność powietrza) oraz w miejscach podatnych na brud i kurz (mogą powodować zakłócenia działania czujki). Pamiętaj też o niezbędnych czynnościach konserwacyjnych.
Czujka tlenku węgla (czadu) wykrywa już minimalne, a nadal bezpieczne dla życia stężenie tlenku węgla w powietrzu i natychmiast to sygnalizuje przez głośny alarm i migoczącą czerwoną diodę. Dzięki temu masz czas, by zapobiec zatruciu czadem, zwanym potocznie „cichym zabójcą”. Rozważ zamontowanie takiej czujki w pomieszczeniu, w którym znajduje się kominek, w sypialni śpiących (trudno obudzić...), a także w pobliżu podgrzewacza gazowego, tzw. junkersa. Jeżeli w Twoim mieszkaniu, np. w kotłowni lub łazience, znajduje się instalacja gazowa, zastanów się nad zamontowaniem czujki gazu ziemnego.
Zainstaluj czujkę dymu w domu
Gaśnica w domu - niezbędne wyposażenie
Wyposaż swoje mieszkanie w gaśnicę - będziesz bezpieczniejszy! Prawo nie nakazuje posiadania gaśnicy w mieszkaniu, ale dbając o własne bezpieczeństwo, warto ją mieć. Zadbaj o to, by Twoja gaśnica zawsze była sprawna. Nie rzadziej niż raz na rok zleć profesjonalistom jej przegląd i konserwację. Wszystkie czynności konserwacyjne muszą być potwierdzone indywidualną cechą aktualizacji. Pamiętaj! Używaj gaśnicy w pozycji pionowej, zaworem do góry. Każda gaśnica ma instrukcję użycia.
Obiekty użyteczności publicznej, produkcyjne i magazynowe oraz inwentarskie zgodnie z przepisami prawa muszą być wyposażone m.in. w odpowiednią liczbę gaśnic.
Zagrożenie tlenkiem węgla (czadem) i wentylacja
Nie bagatelizuj następujących objawów: duszności, bólów i zawrotów głowy, nudności, wymiotów, oszołomienia, osłabienia, przyspieszenia czynności serca i oddychania, ponieważ mogą być sygnałem, że ulegasz zatruciu czadem. W przypadku wymiany okien lub drzwi na nowe, sprawdź poprawność działania wentylacji - być może konieczne będzie usunięcie uszczelki, założenie dodatkowego wywietrznika lub kratki wentylacyjnej.
Otwarte lub rozszczelnione okno w czasie pracy, np. gazowego podgrzewacza wody, znacząco poprawia ciąg powietrza, a co za tym idzie - wszystkie produkty procesu spalania zostaną wyciągnięte na zewnątrz. Systematycznie sprawdzaj ciąg powietrza, np. poprzez przyłożenie kartki papieru do otworu lub kratki wentylacyjnej. W trosce o własne bezpieczeństwo rozważ zamontowanie w domu także czujek dymu i gazu. Koszt wyposażenia mieszkania w takie czujki jest niewspółmiernie niski do korzyści, jakie daje ich zastosowanie.
Środki ostrożności w kuchni i z urządzeniami elektrycznymi
Dbając o własne bezpieczeństwo, wyłącz dopływ gazu lub płytę grzejną, a następnie przykryj garnek (patelnię) pokrywką. Do ugaszenia ognia możesz również użyć koca gaśniczego (specjalny koc do celów gaśniczych) lub gaśnicy przeznaczonej do pożarów grupy F (do gaszenia tłuszczów i olejów w urządzeniach kuchennych). Nie zalewaj płonącego tłuszczu wodą, gdyż wtedy eksploduje, poparzy Cię, a pożar się „rozleje”!
Urządzenie elektryczne - jeśli jest pod napięciem, nie wolno gasić go wodą! Jeżeli pożar jest niewielki, możesz spróbować go ugasić. Odetnij dopływ prądu poprzez wyjęcie wtyczki z kontaktu (np. drewnianym kijem od szczotki) lub odłączenie bezpieczników.
Bezpieczeństwo dzieci i święta
Święta... czas przygotowań, gorączkowych zakupów, sprzątania i gotowania. W ferworze walki nietrudno o niedopatrzenie i nieostrożność. Brakuje czasu na wiele spraw, lecz pamiętaj o dopilnowaniu swoich małych pociech, które w zamieszaniu mogą zrobić coś kompletnie nieprzewidywalnego. Myśl za swoje dziecko! Postaraj się, by nie miało ono dostępu do gorących garnków.
Postępowanie w Przypadku Pożaru
Alarmowanie służb ratunkowych
Pamiętaj! Dyżurny, który odbierze Twoje zgłoszenie, zada Ci dodatkowe pytania odnośnie zgłaszanego zdarzenia. Zapyta o Twoje imię i nazwisko, dokładny adres lub poprosi o inne informacje, które mogą być przydatne dla strażaków-ratowników. Nie rozłączaj się pierwszy!
Wstępne działania gaśnicze i ochrona osobista
Pożar odciął Ci drogę ewakuacji? W miarę możliwości usuń materiały palne z balkonu. Jeżeli Twoje mieszkanie musi zostać wyposażone w kraty: zakładaj takie, które można otworzyć od wewnątrz. Klucz przechowuj w miejscu znanym wszystkim domownikom.
Zasady ewakuacji z zagrożonego obszaru
Bardzo często ludzie giną w pożarach przez swoją niewiedzę, złe warunki techniczno-budowlane lub przez to, że nie słuchają poleceń strażaków. Dlatego właśnie tak ważna jest znajomość podstawowych zasad ewakuacji. Jeśli zauważyłeś pożar, pierwszą czynnością, jaką powinieneś wykonać, jest zaalarmowanie osób przebywających w domu. Wyjdź na klatkę schodową i zaalarmuj sąsiadów krzykiem. Z silnie zadymionych pomieszczeń wychodź w pozycji pochylonej, idź wzdłuż ściany, żeby nie stracić orientacji w pomieszczeniach. Zabezpiecz drogi oddechowe, np. chusteczką.
Nie otwieraj bez potrzeby drzwi do pomieszczeń objętych pożarem. Nagły dopływ powietrza sprzyja gwałtownemu rozprzestrzenianiu się ognia. Współpracuj z osobą, która kieruje ewakuacją. Wykonuj jej polecenia. Nie korzystaj z windy (dźwigu)! Możesz w niej zostać uwięziony. Rozejrzyj się! Widzisz swoich znajomych, sąsiadów? A może kogoś brak?
Pomoc osobie z płonącym ubraniem
Człowiek, na którym pali się ubranie, najczęściej będzie biegł, uciekał, wykonywał nieskoordynowane ruchy. Przewróć go twarzą do ziemi. W ten sposób zabezpieczysz jego drogi oddechowe przed wniknięciem toksycznego i gorącego dymu. Płonącą odzież najlepiej ugasić kocem gaśniczym, jeżeli nie masz go w zasięgu ręki, możesz użyć swojego ubrania lub innego dużego kawałka materiału. Możesz też użyć wody.
Zabezpieczenia Przeciwpożarowe w Obiektach Publicznych i Przedsiębiorstwach
Obowiązki i rozwiązania profesjonalne
Prawo budowlane zobowiązuje zarządców oraz właścicieli obiektów budowlanych do zapewnienia bezpieczeństwa pożarowego. Obiekty użyteczności publicznej, produkcyjne i magazynowe oraz inwentarskie zgodnie z przepisami prawa muszą być wyposażone m.in. w odpowiednie systemy przeciwpożarowe.
Nowoczesne systemy i monitoring
Nawet najbardziej szczegółowe szkolenia nie są w stanie uchronić przed wybuchem pożaru. Ten często może być spowodowany niezależnymi od nas czynnikami - takimi jak zwarcie w gniazdku. Na szczęście ryzyko można zredukować do absolutnego minimum - nie tylko przy pomocy regularnych szkoleń BHP, które pozwolą Twoim pracownikom zdobyć odpowiednie umiejętności reagowania w sytuacji zagrożenia.
Pomocne jest również stosowanie systemów alarmowych - uwzględniając w tym m.in. takie elementy wyposażenia jak czujniki dymu, gazów czy tlenku węgla. Możesz też ograniczyć skutki wybuchu pożaru. Warto zainwestować w nowoczesne i innowacyjne rozwiązania, jak monitoring pożarowy - który dla wielu branż jest wymaganiem w trakcie prowadzenia działalności.
Chcesz zabezpieczyć swoją nieruchomość przed pożarem? Skorzystaj z profesjonalnego wsparcia zespołu Fire-Staff. Gwarantujemy kompleksową obsługę PPOŻ. Zależy Ci na bezpieczeństwie i realnej ochronie PPOŻ.? Skontaktuj się z nami, a pomożemy chronić Twój obiekt przed ogniem i skutkami wybuchu pożaru.