Ochotnicza Straż Pożarna w Cedrach Wielkich to jednostka z bogatą historią i dynamiczną teraźniejszością, aktywnie zaangażowana w ratowanie życia, zdrowia i mienia, a także w rozwój lokalnej społeczności. Strażacy z Cedrów Wielkich nie tylko biorą udział w akcjach ratowniczo-gaśniczych, ale również wspierają liczne inicjatywy społeczne oraz prowadzą edukację w zakresie bezpieczeństwa.
Rys Historyczny i Rozwój Jednostki
Początki i Pierwsze Lata
Inicjatorami powstania jednostki byli Mikołaj Zięba, Tadeusz Wawer, Wacław Barczak, Kazimierz Woźniak, Józef Suska, Franciszek Suska, Tadeusz Majka, Andrzej Nakonieczny oraz Marian Tomala. Początkowo działalność OSP skupiała się wokół gospodarstwa Tadeusza Wawra, który udostępnił swoją piwnicę na pierwszą remizę. Służyła ona jednostce aż do 1968 roku, kiedy to oddano do użytku obecną strażnicę, wybudowaną w czynie społecznym.
W pierwszych latach działalności OSP Cedry Wielkie prawdziwym skarbem była motopompa, tzw. „osiemsetka”, węże oraz ręczna syrena wzywająca do alarmu, która ostała się do dziś. Do pożarów wyjeżdżano wówczas furmanką zaprzężoną w parę koni należących do naczelnika straży. Pierwszy wóz bojowy, Star 25, jednostka otrzymała w 1970 roku, wymagający jednak gruntownego remontu.
Jubileusze i Sztandary
W minioną sobotę jednostka Ochotniczej Straży Pożarnej w Cedrach Wielkich obchodziła jubileusz 60-lecia. Podczas uroczystości „rycerze św. Floriana” otrzymali nowy sztandar oraz łódź ratowniczą. Wmurowano również kamień węgielny pod rozbudowę strażnicy, co jest ważnym krokiem w dalszym rozwoju jednostki. Warto wspomnieć, że 30 lat temu, w dowód uznania, społeczność Cedrów Wielkich ufundowała sztandar dla swoich druhów.
Gmina Cedry Wielkie, jako teren żuławski, od pewnego czasu posiada marinę żeglarską, co sprawia, że łódź ratownicza jest niezwykle przydatnym nabytkiem, rozpoznawanym nie tylko w powiecie, ale i województwie.
Odznaczenia i Wyróżnienia
Podczas jubileuszowych uroczystości uhonorowano zasłużonych dla pożarnictwa strażaków. Medalem Honorowym im. Bolesława Chomicza, najwyższym odznaczeniem przyznawanym przez Związek OSP RP, odznaczono druha Jana Wawra, prezesa honorowego OSP Cedry Wielkie. Za wieloletnią, ofiarną działalność w ochronie przeciwpożarowej Srebrnym Medalem za Zasługi dla Pożarnictwa została odznaczona sama jednostka OSP w Cedrach Wielkich. Ponadto, za wspieranie OSP w wykonywaniu zadań ratowniczych, Brązowym Medalem za Zasługi dla Pożarnictwa uhonorowano Gminę Cedry Wielkie oraz druha Marcina Suskę z OSP Cedry Wielkie.
Zakres Działalności Operacyjnej
Interwencje Ratowniczo-Gaśnicze
W roku 2024 Ochotnicza Straż Pożarna w Cedrach Wielkich wyjeżdżała do akcji ratowniczo-gaśniczych ponad 140 razy. Miejscowości, do których najczęściej podejmowano interwencje, to Błotnik, Sołectwo Kiezmark oraz Sołectwo Cedry Wielkie. Z roku na rok liczba akcji, w jakich uczestniczy jednostka, zwiększa się, co motywuje do ciągłego pozyskiwania sił i środków, aby móc podjąć każde wezwanie i nieść pomoc.
Ratownictwo Medyczne i Sprzęt
Strażacy z Cedrów Wielkich wzbogacili się o nowy sprzęt, który przydaje się w codziennej pracy. Jednostka otrzymała specjalistyczny sprzęt do ratownictwa medycznego, w tym: Zestaw R-1 (apteczka z zestawem do tlenoterapii), 14 sztuk szyn Kramera do usztywniania złamań, deskę ortopedyczną ze stabilizacją do transportu poszkodowanych oraz defibrylatory AED do prowadzenia resuscytacji krążeniowo-oddechowej. Te defibrylatory są pierwszymi tego typu urządzeniami w Gminie Cedry Wielkie. AED są zaprojektowane tak, aby każdy, niezależnie od umiejętności czy wyszkolenia, mógł ich użyć w sytuacji zagrożenia życia, wydając jasne instrukcje krok po kroku. Ich użycie ma fundamentalne znaczenie w przypadku nagłego zatrzymania krążenia i może uratować życie poszkodowanemu.
W ramach programu grantowego „Wzmocnij Swoje Otoczenie”, organizowanego przez Polskie Sieci Elektroenergetyczne, zorganizowano warsztaty z pierwszej pomocy. Dzięki grantowi Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. zorganizowano również warsztaty dla dzieci i młodzieży z pobliskich szkół i przedszkoli, prowadzone w miejscowościach Cedry Wielkie oraz Leszkowy, co ma na celu zwiększenie dostępności do wiedzy i umiejętności praktycznych z zakresu ratowania życia. Projekt ten jest unikatowy, ponieważ w pobliżu AED znajduje się budynek szkoły, hali sportowej, kościoła oraz ŻOKiS.
Jak używać AED
Ratownictwo Wodne i Lodowe
Wobec położenia w regionie żuławskim, ratownictwo wodne odgrywa kluczową rolę. Na Marinie Żeglarskiej w Błotniku przeprowadzono ćwiczenia z zakresu ratownictwa lodowego, w których wzięły udział jednostki ochotniczych straży pożarnych z Cedrów Wielkich, Koszwał, Suchego Dębu oraz Wiśliny. Ćwiczenia zostały zorganizowane przez Komendę Powiatową Państwowej Straży Pożarnej w Pruszczu Gdańskim we współpracy z Gminą Cedry Wielkie.
Wsparcie Humanitarne
W lipcu 2015 roku Gmina Cedry Wielkie przekazała w ramach pomocy humanitarnej dla Termopilskiego Regionalnego Oddziału Międzynarodowego Centrum ds. realizacji programów UNESCO na Ukrainę samochód pożarniczy marki Volvo, będący w dyspozycji OSP Cedry Wielkie. Samochód ten jest nadal wykorzystywany w akcjach gaszenia pożarów i niesienia pomocy ludziom w sytuacjach kryzysowych w mieście Dubno.
Utrzymanie Sprzętu
Jednostka korzysta nieodpłatnie z usług ozonowania samochodów pożarniczych dzięki firmie Amper - Max Gdańsk Akumulatory, Akcesoria i Auto-Klima. Ozonowanie to skuteczna metoda dezynfekcji i usuwania nieprzyjemnych zapachów z wnętrza pojazdów. Jest to szczególnie ważne ze względu na specyfikę użytkowania wozów bojowych, które często przewożą materiały gaśnicze i inne substancje mogące pozostawiać niepożądane zapachy i zanieczyszczenia.
Rozwój Kadr i Edukacja Społeczna
Szkolenia Strażaków
Rozwój umiejętności strażaków jest priorytetem jednostki. Kolejne osoby z OSP Cedry Wielkie ukończyły kurs podstawowy, w tym druh Jan (wnuk wieloletniego prezesa Jana Wawer) oraz druh Krzysztof, którzy wcześniej realizowali swoje marzenia w Młodzieżowej Drużynie Pożarniczej (MDP). W roku 2024 druh Marcin, również z MDP, ukończył kurs podstawowy. Dodatkowo, trzech druhów wzięło udział i zdało kurs na Kierującego Działaniami Ratowniczymi, a jeden ukończył kurs na kierowców konserwatorów. OSP Cedry Wielkie uczestniczyło także w Powiatowych Mistrzostwach Służb Mundurowych z Kwalifikowanej Pierwszej Pomocy. Jednostka miała również okazję brać udział w ćwiczeniach na jednym z zaprzyjaźnionych zakładów na terenie gminy, w trakcie których towarzyszyli członkowie Dziecięcej i Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej.
Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza (MDP)
Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza jest kluczowym elementem w kształtowaniu przyszłych strażaków. Strażacy z OSP Cedry Wielkie są zaangażowani nie tylko w działania ratowniczo-gaśnicze, ale wspierają również liczne akcje społeczne oraz prowadzoną Młodzieżową Drużynę Pożarniczą. Jednostka z dumą informuje, że pierwsze miejsce w grupie klas V-VIII zajął Kajetan z ich Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej, który reprezentował gminę na etapie powiatowym. Jest to ogromna radość dla jednostki widzieć, jak dzieci i młodzież z Drużyn wykorzystuje wiedzę zdobytą na zajęciach i tak dobrze radzi sobie na turniejach.
Działania Edukacyjne i Społeczne
OSP Cedry Wielkie organizuje warsztaty szkoleniowe i pokazy, które pozwalają przekazać wiedzę z zakresu ochrony przeciwpożarowej. Jednostka aktywnie uczestniczy w życiu lokalnej społeczności poprzez: udział w uroczystościach państwowych i kościelnych, warsztaty szkoleniowe, Gminny Dzień Dziecka, festyny sołeckie, Dożynki Gminne, Święto Niepodległości oraz wieszanie flag. Strażacy odwiedzają również najmłodszych w przedszkolach w gminie. Podczas festynu mieszkańcy uczyli się pierwszej pomocy, oglądali wozy i sprzęt, a najmłodsi mogli korzystać z dmuchańca strażackiego. Wszystko to odbywało się przy oprawie muzycznej, poczęstunku i ognisku.
Misja i Zobowiązania
Statutowe Cele Działalności
Działalność Ochotniczej Straży Pożarnej w Cedrach Wielkich opiera się na statucie, którego podstawowe cele obejmują:
- Ratowanie życia, zdrowia i mienia ludzkiego z wykorzystaniem środków OSP.
- Prowadzenie działalności mającej na celu poprawę bezpieczeństwa oraz zapobieganiu pożarom i innym miejscowym zagrożeniom.
- Brane udziału w akcjach ratowniczych przeprowadzanych w czasie pożarów, innych miejscowych zagrożeń, katastrof i klęsk żywiołowych.
- Prowadzenie działań w zakresie ratownictwa specjalistycznego w ramach posiadanych sił i środków.
- Ostrzeganie ludności o zagrożeniach.
- Wykonywanie innych zadań wynikających z przepisów o ochronie przeciwpożarowej, uchwał walnego zebrania członków oraz uchwał zarządu.
- Propagowanie i upowszechnianie ekologii oraz ochrony środowiska.
- Informowanie ludności o istniejących zagrożeniach oraz sposobach ochrony przed nimi.
- Rozwijanie wśród członków OSP zainteresowań w dziedzinie kultury, oświaty, sportu i rekreacji.
- Ochrona i promocja zdrowia.
- Prowadzenie działalności sportowo-wychowawczej.
Przysięga Strażaka Ochotnika
Każdy członek OSP, w pełni świadom obowiązków strażaka-ochotnika, uroczyście przyrzeka:
„Czynnie uczestniczyć w ochronie przeciwpożarowej majątku narodowego, być zdyscyplinowanym członkiem Ochotniczej Straży Pożarnej, dbałym o jej godność, ofiarnym i mężnym w ratowaniu życia ludzkiego i mienia.”
Ślubowanie to następuje w sposób oficjalny na najbliższym możliwym zebraniu walnym członków OSP lub podczas oficjalnych obchodów Dnia Strażaka, po złożeniu pisemnej deklaracji.
Podstawy Prawne i Struktura
Stowarzyszenie OSP działa na podstawie Ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach, Ustawy z dnia 27 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej oraz Ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych wraz z późniejszymi zmianami. Siedzibą OSP jest Remiza OSP w Cedrach Wielkich. Terenem działania OSP jest obszar całej Rzeczypospolitej Polskiej. Jednostka używa umundurowania według regulaminów Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP, a wzór umundurowania spoza regulaminu musi być zatwierdzony przez Zarząd OSP. OSP może zatrudniać pracowników do prowadzenia swych spraw. Przyjęcie w poczet członków następuje na podstawie uchwały zarządu OSP, po złożeniu przez osobę zainteresowaną pisemnej deklaracji i ślubowania. Szczegółowe rodzaje działalności są wymienione w § 12 ust. Załącznika nr 1 do Statutu OSP Cedry Wielkie z dnia 25 stycznia 2019 roku.
Wsparcie Finansowe
Dla utrzymania i rozwoju jednostki kluczowe jest wsparcie finansowe. Osoby fizyczne i emeryci mogą przekazać 1,5% podatku na rzecz OSP Cedry Wielkie. W tym celu należy wpisać numer KRS Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP, a jako cel szczegółowy podać nazwę jednostki: OSP Cedry Wielkie.
Integracja Społeczna
Spotkania Okolicznościowe
Działalność OSP Cedry Wielkie to nie tylko zdarzenia ratowniczo-gaśnicze, ale także służba reprezentacyjna oraz współpraca z sołectwami i mieszkańcami. Jednostka aktywnie uczestniczy w życiu społecznym, organizując i biorąc udział w różnorodnych wydarzeniach. W dniu 15 grudnia Ochotnicza Straż Pożarna w Cedrach Wielkich zorganizowała spotkanie wigilijne, które stało się okazją do integracji i podziękowania za całoroczną służbę.