Ochotniczy ruch strażacki chlubnie zaznaczył swoje istnienie na kartach historii narodu i państwa polskiego. Przykłady poświęcenia w niesieniu ratunku i pomocy są udziałem licznej rzeszy strażaków ochotników, którzy swoją działalnością zyskują uznanie społeczne. Walka z żywiołem ognia i sił przyrody, ratowanie zdrowia, życia i mienia w obliczu wypadków, katastrof oraz zdarzeń losowych, to tylko część działalności Ochotniczych Straży Pożarnych (OSP). Członkowie OSP ponadto uczestniczą w kultywowaniu rodzimych tradycji i dorobku kulturalnego. Swoją działalnością wychowawczą docierają do młodzieży, którą organizują we wspólnych działaniach dla dobra rodziny, środowiska i kraju. Te wysoce pozytywne przykłady postaw strażaków znajdują między innymi uhonorowanie w przyznawanych im przez władze państwowe odznaczeniach. Międzynarodowy Dzień Strażaka to święto obchodzone 4 maja - w dniu wspomnienia św. Floriana, patrona strażaków. W Polsce święto to obchodzone jest od 2003 roku. Tego dnia swoje święto obchodzą funkcjonariusze Państwowej Straży Pożarnej, jak również Ochotniczej Straży Pożarnej.

Rodzaje odznaczeń i wyróżnień dla strażaków
Wyróżniająca się służba i zaangażowanie strażaków są doceniane poprzez system odznaczeń i medali. Oto najważniejsze z nich:
-
Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza
Ten medal stanowi formę wyróżnienia osób i organizacji szczególnie zasłużonych dla rozwoju i umacniania Związku OSP RP. Warunkiem nadania odznaczenia są szczególne zasługi dla rozwoju i umocnienia Związku OSP RP.
-
Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa”
Medal ten nadawany jest za wyróżniającą się działalność na rzecz ochrony przeciwpożarowej. Medal dzieli się na trzy stopnie: brązowy, srebrny i złoty. OSP wyróżniające się aktywną działalnością mogą być uhonorowane medalem „Za zasługi dla pożarnictwa”.
-
Odznaka „Strażak Wzorowy”
Odznaka ta może być nadawana tylko członkom OSP biorącym bezpośredni udział w działaniach ratowniczych. Jest przewidziana dla członków ochotniczych straży pożarnych.
-
Odznaka „Za Wysługę Lat”
Prawo do tej odznaki można uzyskać po 10 latach działalności, następną po 20 latach, a kolejne uzupełniane są w cyklu pięcioletnim oznaczeniem liczby lat w OSP (X - 10 lat, XX - 20 lat, XXV, XXX, XXXV, 40, 45, 50, 55, 60, 65, 70, 75).
-
Odznaka Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej (MDP)
Jest to wyróżnienie nadawane członkom młodzieżowych drużyn pożarniczych za wzorową i aktywną działalność w drużynie przy ochotniczej straży pożarnej.
-
Złoty Znak Związku
To szczególne wyróżnienie, które może być nadane Ochotniczym Strażom Pożarnym.
Przykłady Uroczystości Wręczenia Odznaczeń
Uroczystości w Ciechanowcu
W Ciechanowcu odbyła się uroczystość, podczas której uczestnicy przemaszerowali ulicami miasta do kościoła pw. Trójcy Przenajświętszej, gdzie odprawiona została Msza Święta w intencji Ojczyzny oraz Strażaków. Mszy przewodniczył ks. kan. Tadeusz Kryński, dziekan Dekanatu Ciechanowieckiego. Dalsza część uroczystości odbyła się przy Pomniku Papieża Jana Pawła II. Szczególne miejsce w programie zajęła ceremonia wręczenia odznaczeń dla strażaków, stanowiąca wyraz uznania za ich służbę i poświęcenie. W uroczystości uczestniczyli m.in. Piotr Pruszyński - Zastępca Komendanta Powiatowego PSP w Wysokiem Mazowieckiem, Grzegorz Kulesza - członek Zarządu Oddziału Wojewódzkiego Związku OSP RP oraz Eugeniusz Święcki - Prezes Zarządu Oddziału Miejsko-Gminnego ZOSP RP w Ciechanowcu, którzy wręczyli druhom odznaczenia za wzorową służbę, zaangażowanie oraz gotowość niesienia pomocy drugiemu człowiekowi.
Powiatowe obchody Dnia Strażaka oraz 100-lecia OSP Przykona
Odznaczeni Brązowym Medalem za Zasługi dla Pożarnictwa:
- Magdalena Kondraciuk - Zastępca Burmistrza
- Piotr Łukasiuk (OSP Bujenka)
- Adam Koc (OSP Koce-Basie)
- Krzysztof Koc (OSP Koce-Basie)
- Patryk Szmurło (OSP Koce-Basie)
- Adam Jan Głuchowski (OSP Pobikry)
- Tadeusz Malinowski (OSP Pobikry)
- Michał Pikuliński (OSP Pobikry)
- Grzegorz Olszewski (OSP Pobikry)
- Maciej Tenderenda (OSP Tworkowice)
Odznaczeni Odznaką „Strażak Wzorowy”:
- Przemysław Pełszyk (OSP Ciechanowiec)
- Piotr Tokarski (OSP Koce-Basie)
- Piotr Dąbrowski (OSP Koce-Basie)
- Mateusz Moczulski (OSP Koce-Basie)
- Michał Gnatowski (OSP Koce-Basie)
- Marta Koc (OSP Koce-Basie)
- Tomasz Zaremba (OSP Kozarze)
- Rafał Ireneusz Komiażyk (OSP Kozarze)
- Kamil Oleksiewicz (OSP Kozarze)
- Daniel Pruski (OSP Pobikry)
- Dominik Pruski (OSP Pobikry)
- Szczepan Krukowski (OSP Pobikry)
- Kacper Stańczuk (OSP Pobikry)
- Rafał Majewski (OSP Pobikry)
- Eryk Nowaszewski (OSP Pobikry)
- Sylwester Koc (OSP Radziszewo-Króle)
- Arkadiusz Maciej Porzeziński (OSP Radziszewo-Króle)
- Kamil Adam Porzeziński (OSP Radziszewo-Króle)
- Kamil Gromadzki (OSP Tworkowice)
- Piotr Prokopiak (OSP Tworkowice)
- Michał Łempicki (OSP Winna-Poświętna)
- Rafał Karol Sieklucki (OSP Winna-Poświętna)
- Marcin Stpiczyński (OSP Winna-Poświętna)
- Łukasz Radziszewski (OSP Winna-Poświętna)
Odznaczeni Odznaką „Za Wysługę Lat”:
- 40 lat służby:
- Marek Klejzerowicz (OSP Ciechanowiec)
- Marian Porzeziński (OSP Radziszewo-Króle)
- XX lat służby (20 lat):
- Mariusz Pełszyk (OSP Bujenka)
- Piotr Łukasiuk (OSP Bujenka)
- Adam Koc (OSP Koce-Basie)
- Daniel Koc (OSP Koce-Basie)
- Arkadiusz Maciej Porzeziński (OSP Radziszewo-Króle)
- Sylwester Koc (OSP Radziszewo-Króle)
- Bogdan Kazimierczuk (OSP Radziszewo-Króle)
- Marcin Moczulski (OSP Radziszewo-Króle)
- Grzegorz Gromadzki (OSP Tworkowice)
- Jacek Prokopiak (OSP Tworkowice)
- X lat służby (10 lat):
- Przemysław Pełszyk (OSP Ciechanowiec)
- Patryk Szmurło (OSP Koce-Basie)
- Piotr Dąbrowski (OSP Koce-Basie)
- Hubert Boguszewski (OSP Radziszewo-Króle)
- Kamil Adam Porzeziński (OSP Radziszewo-Króle)
- Rafał Karol Sieklucki (OSP Winna-Poświętna)
Gminny Dzień Strażaka w Brudzewie
W gminie Brudzew podczas uroczystości strażackich wręczono medale, odznaki i wyróżnienia. Uroczystości miały podniosły charakter i zgromadziły druhny, druhów oraz zaproszonych gości. Po części oficjalnej nastąpił najważniejszy moment, czyli wręczenie medali, odznak i wyróżnień dla zasłużonych strażaków oraz jednostek OSP. Szczególnym wyróżnieniem było nadanie Złotego Znaku Związku na sztandar Ochotniczym Strażom Pożarnym w Krwonach i Janiszewie.
Centralne Obchody Dnia Strażaka w Warszawie
4 maja na Placu Marszałka Józefa Piłsudskiego w Warszawie odbyły się główne uroczystości Centralnych Obchodów Dnia Strażaka, w których udział wziął Mazowiecki Komendant Wojewódzki PSP nadbryg. Artur Gonera. Srebrnym Medalem za Długoletnią Służbę wyróżniona została mł. kpt. Anna Filipowicz - funkcjonariuszka Komendy Wojewódzkiej PSP w Warszawie. Wyróżnienie otrzymały również jednostki: JRG 4 w Warszawie, w której imieniu wyróżnienie odebrał Komendant Miejski PSP m. st. Warszawy st. bryg., oraz OSP Wesoła, w której imieniu wyróżnienie odebrał Prezes Ochotniczej Straży Pożarnej w Wesołej druh Marek Przybysz. Obie jednostki działają na terenie Warszawy oraz woj. mazowieckiego. Otwierając uroczystość, komendant główny Państwowej Straży Pożarnej nadbryg. Wojciech Kruczek powitał w imieniu własnym oraz współorganizatorów - rektora-komendanta Akademii Pożarniczej nadbryg. dr. inż. Na podstawie art. 51 ust. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Marcin Kierwiński wręczył nowym generałom pamiątkowe szable. Po ceremonii awansów i odznaczeń nadszedł ważny moment dla funkcjonariuszy PSP, którzy otrzymali podczas apelu promocję na pierwszy stopień oficerski w PSP. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nadał stopień młodszego kapitana 298 funkcjonariuszom, a w jego imieniu aktu promocji dokonali komendant główny PSP nadbryg. Wojciech Kruczek oraz zastępca komendanta Głównego PSP nadbryg. Paweł Frysztak. Jako pierwszy na stopień młodszego kapitana PSP promowany został tegoroczny prymus Akademii Pożarniczej starszy ogniomistrz magister inżynier Jakub Ignaszak.
Gminny Dzień Strażaka w Zdunach
W dniu 2 maja 2026 r. (redakcja: prawdopodobnie błąd w dacie, chodzi o rok bieżący lub miniony) strażacy z Ochotniczych Straży Pożarnych z terenu gminy Zduny świętowali Gminny Dzień Strażaka, podczas którego uhonorowano poświęcenie i oddanie druhów, którzy na co dzień dbają o bezpieczeństwo mieszkańców gminy. W tym roku gospodarzem uroczystości była jednostka z Bestwina, która obchodziła również swój jubileusz 95-lecia działalności. Obchody Gminnego Dnia Strażaka rozpoczęły się od nabożeństwa w kościele pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Baszkowie. Po mszy św. delegacje złożyły wiązankę kwiatów pod figurą św. Floriana, a proboszcz baszkowskiej parafii ks. Rafał Kryś poświęcił wozy strażackie. Uroczystość rozpoczęła się od przemowy Prezesa OSP Bestwin Szymona Brody.
Odznaczeni podczas uroczystości w Zdunach:
- Srebrny medal MDP otrzymał: Kacper Wróbel.
Po oficjalnych ceremoniach strażacy i goście mogli cieszyć się wspólnym posiłkiem oraz bawić się przy muzyce. Z okazji obchodzonego 4 maja Międzynarodowego Dnia Strażaka życzymy wszystkim strażakom zawodowym, ochotnikom, członkom Młodzieżowych Drużyn Pożarniczych wszelkiej pomyślności, nieustającej satysfakcji z pełnionej misji oraz bezpiecznych powrotów z każdej akcji.
Gminne Obchody Dnia Strażaka w Złotopolu
6 maja 2017 roku w Złotopolu odbyła się uroczystość Gminnych Obchodów Dnia Strażaka połączona z wręczeniem sztandaru dla OSP Złotopole. Wszystkie jednostki Ochotniczych Straży Pożarnych z terenu Gminy Lipno zgromadziły się w Złotopolu, by wspólnie uczcić swoje święto. Na uroczystości oprócz licznej rzeszy strażaków przybyli: Członek Zarządu Województwa Kujawsko-Pomorskiego Aneta Jędrzejewska, Prezes ZOW Woj. Kujawsko-Pomorskiego ZOSP RP Zdzisław Dąbrowski, Prezes ZOP ZOSP RP Zbigniew Agaciński, Komendant Powiatowy PSP w Lipnie bryg. Janusz Krasucki, Wójt Gminy Lipno Andrzej Piotr Szychulski, przedstawiciele Rady Powiatu i Rady Gminy Lipno, mieszkańcy sołectwa Złotopole, zaproszeni goście i sponsorzy. Uroczystości rozpoczęła msza św. polowa odprawiona na terenie OSP Złotopole przez Proboszcza parafii Bł. Michała Kozala - ks. Henryka Kołodziejczyka. W wygłoszonej homilii ks. Proboszcz podkreślił szczególną rolę oraz zaangażowanie strażaków ochotników w bezinteresowną służbę dla społeczeństwa oraz dokonał poświęcenia sztandaru ufundowanego przez lokalną społeczność.

Uroczystość przekazania sztandaru
Po mszy świętej odbyła się oficjalna część uroczystości. Wciągnięto flagę na maszt, odegrano hymn państwowy i dokonano uroczystego przekazania jednostce OSP Złotopole sztandaru. Po czym nastąpiło uroczyste przywitanie zaproszonych gości przez Gospodarzy. Następnie Wójt Gminy, a jednocześnie Prezes Zarządu Gminnego Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP w Lipnie, wygłosił przemówienie, w którym docenił odwagę i postawę ochotników, podziękował strażakom za ofiarność i poświęcenie w ratowaniu życia, zdrowia i mienia oraz wkład w zwiększanie poczucia bezpieczeństwa mieszkańców gminy, a także za zaangażowanie w działalność społeczną na terenie gminy, życząc samych skutecznych i bezpiecznych akcji. Głos zabrała też Pani Aneta Jędrzejewska, która wraz z życzeniami przekazała w imieniu Marszałka Województwa 6 mundurów dla OSP Złotopole. Prezes OSP Złotopole natomiast przedstawił dokonania jednostki OSP Złotopole, podkreślając dobrą współpracę z Zarządem Oddziału Gminnego ZOSP i władzami gminy, która zaowocowała dobrymi warunkami do zorganizowania tejże uroczystości. Obchody „Dnia Strażaka” stały się okazją do wręczenia medali i wyróżnień zasłużonym strażakom. Medale wręczali: prezes ZOW ZOSP RP Zdzisław Dąbrowski, Komendant Powiatowy PSP w Lipnie bryg. Janusz Krasucki, Prezes ZOP ZOSP RP Zbigniew Agaciński.
Odznaczeni podczas uroczystości w Złotopolu:
- Srebrne Medale za Zasługi dla Pożarnictwa:
- Wojciech Wichrowski z OSP Złotopole
- Andrzej Chyliński z OSP Popowo
- Brązowe Medale za Zasługi dla Pożarnictwa:
- Kryst Jarosław z OSP Złotopole
- Bogdan Górski z OSP Złotopole
- Krzysztof Rzymkowski z OSP Złotopole
- Mariusz Wichrowski z OSP Złotopole
- Odznakę Wzorowy Strażak:
- Jacek Laskowski z OSP Popowo
- Sławomir Boniecki z OSP Popowo
Po ceremonii wręczenia odznaczeń głos zabrali goście. W imieniu Starosty Lipnowskiego życzenia odczytał radny Andrzej Nowak. Prezes Zarządu Oddziału Powiatowego ZOSP RP w Lipnie Zbigniew Agaciński w swoim wystąpieniu przedstawił wkład ochotniczych straży pożarnych w bezpieczeństwo mieszkańców. Zwrócił uwagę na wzrastającą rolę tych organizacji w zwalczaniu skutków klęsk żywiołowych, pożarów i wypadków drogowych. Następnie głos zabrał Komendant Powiatowy PSP w Lipnie, który w swoim wystąpieniu podziękował druhom z OSP za zaangażowanie w działaniach operacyjnych, szkoleniach pożarniczych oraz dobrą współpracę z zawodową strażą pożarną. Podziękował władzom samorządowym gminy, Wójtowi oraz Radzie Gminy, za wspieranie działalności jednostek OSP. Następnie gospodarze dziękowali wszystkim zaangażowanym, przekazując tabliczki pamiątkowe dla gości i sponsorów, po czym wszyscy obecni na uroczystości zostali zaproszeni na poczęstunek. Oprawę muzyczną podczas uroczystości zapewniła orkiestra dęta z Brzeźna.