Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej (KG PSP) opublikowała na swojej stronie internetowej nowe programy szkoleń dla strażaków ratowników OSP oraz osób pełniących określone funkcje w ochotniczych formacjach. Dokumenty te, zatwierdzone przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji Mariusza Kamińskiego, zostały opracowane przez Biuro Edukacji KG PSP.
Konieczność opracowania nowych programów wynikała z istotnych zmian w porządku prawnym, w szczególności z wejścia w życie ustawy o ochotniczych strażach pożarnych. Ponadto, wprowadzono standardową ewaluację obowiązujących programów, która odbywa się cyklicznie, co kilka lat.
Od lutego 2022 roku obowiązują nowe "Zasady organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych". Zastąpiły one dotychczasowy "System szkolenia członków OSP ..." z 2006 roku. Zmianie uległ zarówno zakres tematyczny, jak i godzinowy poszczególnych szkoleń, w tym szkoleń podstawowych, dla kierowców-konserwatorów oraz dla kierujących działaniem ratowniczym.
Zmiany w programach szkoleń
Szkolenie podstawowe
Szkolenie podstawowe, według nowego programu, zostało wydłużone o 10 godzin dydaktycznych, trwając teraz 136 godzin zamiast dotychczasowych 126. W programie uwzględniono m.in. możliwość udziału w szkoleniu osób w przedziale wieku 16-18 lat.
Szkolenie dla kierowców-konserwatorów
Niewielkie zmiany pojawiły się w programie szkolenia dla kierowców-konserwatorów. Kurs został wydłużony o jedną godzinę, z 28 do 29 godzin, z czego 5 godzin przewidziano na egzamin. W starym programie na realizację tematu "Zasady bezpieczeństwa podczas prowadzenia i ustawiania samochodów pożarniczych" przewidziano tylko 1 godzinę teorii.
Szkolenie dla kierujących działaniem ratowniczym
Sporo zmian naniesiono w programie szkolenia dla kierujących działaniem ratowniczym dla strażaków OSP. Program został skrócony o 1 godzinę (z 36 do 35 godzin). Usunięto również jeden z tematów: "Kierowanie działaniami na przykładzie wybranych akcji ratowniczych". Więcej godzin przeznaczono na realizację tematów:
- Kierowanie działaniami ratowniczymi: 4 godziny teorii i 1 praktyki (zamiast 2 godzin teorii i 1 praktyki).
- Rozpoznanie i organizacja działań ratowniczych podczas lokalnych podtopień i powodzi: 1 godzina teorii i 1 praktyki (zamiast 1 godziny teorii).
Szkolenie dla naczelników OSP
Zgodnie z nowym programem, skrócono czas trwania egzaminu wieńczącego szkolenie dla naczelników OSP do 1 godziny. Dotychczas egzamin trwał 2 godziny. Ponadto, dwa tematy z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy/służby połączono w jeden, zachowując dotychczasowy wymiar godzinowy.
Szkolenie dla komendantów gminnych ochrony przeciwpożarowej
Szkolenie dla komendantów gminnych ochrony przeciwpożarowej będzie trwało 17 godzin (zamiast 18). Tutaj również skrócono czas trwania egzaminu końcowego. W warstwie merytorycznej zmiany są stosunkowo niewielkie.

Treść programów szkoleń
Nowe programy szkoleń obejmują szeroki zakres zagadnień niezbędnych w codziennej pracy strażaków ochotników. Poniżej przedstawiono przykładowe moduły tematyczne dla poszczególnych szkoleń:
Szkolenie podstawowe (przykładowe moduły):
- Organizacja ochotniczych straży pożarnych
- Sprzęt ratowniczy i podręczny sprzęt gaśniczy
- Proces spalania, a pożar
- Podstawy organizacji akcji gaśniczej
- Gaszenie pożarów oraz środki gaśnicze
- Ewakuacja ludzi, zwierząt i mienia
- Działania w czasie innych miejscowych zagrożeń
- Łączność bezprzewodowa i alarmowanie
Szkolenie dla kierujących działaniem ratowniczym (przykładowe moduły):
- Organizacja ochrony przeciwpożarowej
- Taktyka gaszenia pożarów
- Podstawowe zadania strażaków OSP w działaniach ratowniczo-chemicznych
- Elementy pierwszej pomocy
Pełna lista zagadnień dla poszczególnych szkoleń dostępna jest w dokumentach opublikowanych przez KG PSP.
Testy w komorze dymowej i platforma edukacyjna
Zgodnie z zasadami zatwierdzonymi przez Komendanta Głównego PSP, strażacy Ochotniczych Straży Pożarnych włączonych do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG) mają obowiązek przystępować do testów w komorze dymowej nie rzadziej niż raz na 5 lat. Celem testu jest sprawdzenie odporności strażaków na obciążenia psychofizyczne w warunkach zbliżonych do rzeczywistych, w tym sprawdzenie orientacji i zdolności do przemieszczania się w warunkach zadymienia i ograniczonej widoczności.
Komenda Powiatowa PSP w Brzozowie informuje o uruchomieniu platformy edukacyjnej www.platforma.wint.pl. Platforma ta zawiera materiały szkoleniowe z zakresu ratownictwa dla członków Ochotniczych Straży Pożarnych, zgodne z "Systemem szkolenia członków OSP biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych" z 2006 roku. Dostęp do serwisu wymaga wcześniejszej rejestracji użytkownika za pomocą kodu dostępu przyznanego dla OSP.
Dostępne są również materiały szkoleniowe w formie prezentacji w plikach .pps, które obejmują część teoretyczną poszczególnych szkoleń. Są one dostępne na stronach internetowych jednostek PSP.