Kwestia oddawania krwi przez osoby, które miały bezpośredni kontakt z chorym na choroby zakaźne, jest ściśle uregulowana w celu zapewnienia bezpieczeństwa zarówno dawcy, jak i biorcy. W przypadku ospy wietrznej obowiązują konkretne procedury kwalifikacyjne.
Zasady dyskwalifikacji w przypadku kontaktu z chorobami zakaźnymi
Zgodnie z obowiązującymi wytycznymi, w sytuacji kontaktu z osobą chorą na chorobę zakaźną (inną niż wirusowe zapalenie wątroby), obowiązuje okres dyskwalifikacji trwający przez czas odpowiadający dwukrotnemu okresowi inkubacji danej choroby. W przypadku narażenia na zakażenie kilkoma czynnikami chorobotwórczymi, stosuje się dyskwalifikację jak dla choroby o najdłuższym okresie inkubacji.
Okresy odroczenia po chorobach zakaźnych i szczepieniach
Warto pamiętać, że sam fakt przebycia choroby lub kontaktu z wirusem często wiąże się z czasowym wykluczeniem. Szczegółowe zasady wyglądają następująco:
- Ospa wietrzna: W przypadku szczepień, w tym przeciwko ospie wietrznej, obowiązuje okres odroczenia wynoszący 28 dni.
- Gorączka: Po wystąpieniu gorączki powyżej 38°C należy odczekać 2 tygodnie od dnia ustąpienia objawów.
- Grypa i infekcje grypopodobne: Obowiązuje 14-dniowy okres odroczenia od dnia ustąpienia objawów i zakończenia leczenia.
| Rodzaj szczepionki / czynnika | Okres dyskwalifikacji |
|---|---|
| Wirusy atenuowane (np. ospa wietrzna) | 4 tygodnie |
| Inaktywowane / zabite wirusy | 48 godzin |
| WZW typu A i B | 14 dni (przy braku ekspozycji) |
Kluczowe wymagania dla kandydatów na dawców
Chcąc oddać krew, przede wszystkim musimy być i czuć się zdrowymi. Osoba oddająca krew pomaga, zostawiając „cząstkę siebie”, jednak jej stan zdrowia musi być w normie, by nie narazić organizmu na ujemne skutki ani nie zagrozić biorcy.
Podstawowe kryteria:
- Wiek: 18-65 lat (przy pierwszym oddaniu górna granica wynosi 60 lat).
- Masa ciała: powyżej 50 kg.
- Brak przewlekłych chorób układu krążenia, pokarmowego, oddechowego, nerwowego czy metabolicznego (np. cukrzyca leczona insuliną).
- Brak zakażeń wirusami HBV, HCV, HIV, HTLV czy kiłą (są to dyskwalifikacje stałe).
Podróż krwi: Co się dzieje po oddaniu krwi | NHS Give Blood
Bezpieczeństwo krwi i rola wywiadu medycznego
Twoja krew zostanie zbadana, aby stwierdzić, czy nie jesteś zakażony/a krętkiem kiły, wirusem HIV, HBV lub HCV. Jeśli test wypadnie dodatnio, krew nie zostanie przetoczona. Należy pamiętać, że pomiędzy momentem zakażenia a chwilą, gdy możliwe jest jego wykrycie w badaniach laboratoryjnych, upływa tzw. okres okienka serologicznego. W tym czasie w żadnym wypadku nie wolno oddawać krwi, ponieważ może być ona źródłem zakażenia, mimo ujemnych wyników testów.
Ostateczna decyzja dotycząca dopuszczenia do oddania krwi należy zawsze do lekarza kwalifikującego, który po zebraniu dokładnego wywiadu i analizie dokumentacji medycznej podejmuje decyzję o czasowym lub stałym odroczeniu.