Informacje o osobach związanych z Mielcem

Poniższy artykuł przedstawia biografie i informacje dotyczące kilku postaci, których życie lub działalność miały związek z Mielcem. Obejmuje to duchownych, osoby aktywne społecznie i zawodowo, a także informacje o zabytkach miasta.

Marek Zaborowski

Marek Zaborowski, urodzony 9 października 1973 r. w Dębicy, jest synem Jana i Cecylii z domu Gondek. Ukończył Zespół Szkół Zawodowych w Dębicy, uzyskując maturę w 1993 r. Swoje studia teologiczne odbył w Wyższym Seminarium Duchownym w Tarnowie, gdzie w 1996 r. uzyskał tytuł magistra teologii. Po przyjęciu święceń kapłańskich, jako wikariusz, pracował w parafii rzymskokatolickiej w Tylmanowej w latach 1999-2002.

W latach 2002-2004 kontynuował studia na Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie, gdzie zdobył tytuł magistra prawa kanonicznego. Od 2004 r. do 2006 r. pełnił posługę w parafii pw. Ducha Świętego w Mielcu. Następnie podjął studia doktoranckie w Warszawie (2006-2008), uzyskując stopień naukowy doktora prawa kanonicznego na podstawie rozprawy pt. „Ewolucja dyscypliny sakramentów uzdrowienia w zakresie Communicatio in sacris”.

W latach 2008-2013 Marek Zaborowski pracował jako sędzia w Sądzie Diecezjalnym w Tarnowie, a od 2013 do 2018 r. pełnił funkcję sędziego w Sądzie Metropolitalnym w Wiedniu (Austria).

Zabytkowe Obiekty w Mielcu

Na podstawie dokumentacji Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Przemyślu, Delegatura w Tarnobrzegu (stan na 5 kwietnia 2005 r.), w rejestrze zabytków znajdują się następujące obiekty z terenu miasta Mielca:

• Bazylika mniejsza p.w. św. Mateusza z ogrodzeniem (murowana, zbudowana w okresie XVI-XVIII w., wielokrotnie modernizowana).
• Budynek byłej Rady Powiatowej przy ul. T. Kościuszki 10 (obecnie Państwowa Szkoła Muzyczna I i II st., murowany, zbudowany w 1909 r.).
• Budynek Sądu Rejonowego przy ul. T. Kościuszki 15 (murowany, zbudowany w ostatnich latach XIX w.).
• Budynek przy ul. A. Mickiewicza 2 (murowany, zbudowany w 1904 r.).
• Dom przy ul. Jadernych 19 (murowany, zbudowany w 1906 r.).
• Dom przy ul. Jadernych 21 (murowany, zbudowany w pierwszych latach XX w.).
• Dom (dworek) przy ul. T. Kościuszki 5 i ogród przy tym domu (murowany, zbudowany około 1830 r.).
• Dom przy ul. I. Krasickiego 1 (murowany, zbudowany w 1926 r.).
• Dom przy ul. Legionów 1 - Rynek (murowany, zbudowany w 1902 r.).
• Dom przy ul. A. Mickiewicza 5 (murowany, zbudowany po pożarze w 1900 r.).
• Dom przy ul. A. Mickiewicza 7 (murowany, zbudowany w latach 1900-1902).
• Dom przy Rynku 3 (murowany, zbudowany pod koniec XIX w.).
• Dom przy Rynku 22 (murowany, zbudowany w drugiej połowie XIX w.).
• Dom przy Rynku 23 (murowany, zbudowany w drugiej połowie XIX w.).
• Dom przy Rynku 25 (murowany, zbudowany na przełomie XIX i XX w.).
• Dom przy ul. Sandomierskiej 17 (murowany, zbudowany na przełomie XIX i XX w.).
• Dom przy ul. H. Sienkiewicza 17 (drewniany, zbudowany w 1898 r.).
• Kościół parafialny p.w. św. Marka Ewangelisty przy ul. Rzochowskiej, przy kościele - kaplica grobowa Boguszów i ogrodzenie z 4 kapliczkami (drewniany, zbudowany w 1840 r.; kaplica grobowa murowana, zbudowana w 1877 r.; ogrodzenie z kapliczkami murowane, zbudowane w 1885 r.).
• Willa przy ul. Jadernych 1 i ogród przy tej willi (murowana, zbudowana w 1934 r.).
• Willa przy ul. Jadernych 5 (murowana, zbudowana na początku XX w.).
• Willa przy ul. T. Kościuszki 28 (murowana, zbudowana w 1920 r.).
• Zespół dworski przy ul. Wojsławskiej i park przy tym zespole dworskim (murowany, zbudowany w XVIII-XIX w., gruntowny remont na początku XXI w.; park założony w XVIII w.).
• Zespół pałacowy przy ul. Legionów 73 i park przy tym zespole pałacowym (murowany, zbudowany w XIX w., część pałacowa w 1906 r.; park w obecnym kształcie założony w pierwszej połowie XIX w.).

Edward Karol Zacharjasz

Edward Karol Zacharjasz, urodzony 14 lipca 1948 r. w Mielcu, jest synem Władysława i Michaliny z Mleczkowskich. Ukończył Liceum Ogólnokształcące nr 27 (później II LO), zdając maturę w 1966 r. W latach szkolnych aktywnie uczestniczył w różnych formach artystycznych, szczególnie w dziedzinie teatru i recytacji, a także był konferansjerem zespołu muzycznego „Pulpity”. Ukończył Studium Kulturalno-Oświatowe.

Pracował w Przedsiębiorstwie Upowszechniania Prasy i Książki „Ruch” - Oddział w Mielcu jako instruktor kulturalno-oświatowy. Był współorganizatorem kilkunastu Klubów PUPiK „Ruch” na terenie powiatu mieleckiego oraz inicjatorem wielu form działalności prowadzonych przez te placówki. W 1968 r. zainicjował powstanie kabaretu „ERGO MIX”, którego był reżyserem do 1971 r. W 1971 r. przeszedł do Powiatowej Poradni Kulturalno-Oświatowej w Mielcu na stanowisko instruktora teatralnego, gdzie nadal poświęcał wiele czasu działalności instruktażowej w klubach wiejskich oraz prowadzeniu imprez klubowych.

Ponadto, w 1972 r. założył przy PPKO teatr poezji „Kaliope”, z którym zrealizował programy „Drewno mówi” i „Były piosenki”, występując około 30 razy w Mielcu i innych miejscowościach. Od 1 października 1972 r. objął funkcję kierownika Osiedlowego Domu Kultury Mieleckiej Spółdzielni Mieszkaniowej, pełniąc ją do pierwszego kwartału 1975 r. Tam kontynuował pracę z zespołem „Kaliope”, odnosząc z nim sukcesy.

W późniejszych latach pracował w różnych zakładach pracy, m.in. w Cechu Rzemiosł Różnych w Mielcu. Zmarł 28 lutego 1991 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Zacisze.

Ulica Zacisze w Mielcu

Ulica Zacisze w Mielcu to ulica miejska na osiedlu T. Kościuszki, która powstała na przełomie XIX i XX w., kiedy na tym terenie, zwanym Nadwysłocznią, zaczęto budować pierwsze domy. Początkowo biegła od ul. T. Kościuszki do ul. Kolbuszowskiej (od 1931 r. Wolności) i miała 575 m długości. W latach 20. nazwano ją Zaciszem, ponieważ miejsce to było faktycznie zaciszne, a nazwa ta pozostała do dziś.

W 1962 r. ulica po raz pierwszy otrzymała nawierzchnię asfaltową, ale tylko do połowy długości, licząc od ul. T. Kościuszki. Druga połowa została utwardzona żużlem. W 1977 r. oddano do użytku ul. Wojsławską, będącą przedłużeniem ul. H. Sienkiewicza w kierunku Dębicy, co spowodowało przedzielenie ul. Zacisze na dwie części i wyłączenie ich z ruchu na tej nowej trasie.

W 2000 r. część wschodnia ulicy została gruntownie przebudowana, zyskując nawierzchnię asfaltową i chodniki z kostki brukowej. W 2011 r. przeprowadzono remont części zachodniej, a w 2012 r. - części wschodniej.

Józef Zadaj

Józef Zadaj, urodzony 31 sierpnia 1931 r. w Szpilarach (woj. krakowskie), jest synem Franciszka i Józefy z Gąsiorków. W latach 50. służył jako junak w organizacji „Służba Polsce”, biorąc udział w budowie Nowej Huty, a następnie został służbowo przeniesiony do Mielca, gdzie uczestniczył w budowie osiedla fabrycznego WSK. Uzyskał kwalifikacje mistrzowskie w zawodzie murarz.

W 1961 r. uruchomił własny zakład budowlany w ramach Cechu Rzemiosł Różnych w Mielcu. Aktywnie uczestniczył w społecznej działalności Cechu, pełniąc przez 4 kadencje funkcję podstarszego Cechu. Był również członkiem Zarządu Spółdzielni Rzemieślniczej „Wielobranżowej” w Mielcu, członkiem Prezydium Rady Izby Rzemieślniczej w Rzeszowie oraz członkiem Komitetu Osiedlowego. Z listy Stronnictwa Demokratycznego został wybrany radnym Miejskiej Rady Narodowej w Mielcu w kadencji 1984-1988.

Został wyróżniony m.in.: Krzyżem Kawalerskim OOP, Srebrnym Krzyżem Zasługi, Medalem 40-lecia Polski Ludowej, Odznaką „Zasłużony Pracownik Handlu i Usług”, Medalem Jana Kilińskiego, Odznaką „Zasłużony Działacz FJN” i Honorową Odznaką Centralnego Zarządu Rzemiosła. Zmarł 26 sierpnia 2004 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul.

Tomasz Zagórski

Tomasz Zagórski, urodzony 7 marca 1914 r. w Kawęczynie Sędziszowskim koło Sędziszowa Małopolskiego, jest synem Józefa i Agaty z domu Pater. Ukończył Państwowe Gimnazjum im. Króla Władysława Jagiełły w Dębicy, zdając maturę w 1933 r. Studia teologiczne w Wyższym Seminarium Duchownym w Tarnowie ukończył w 1938 r., po czym przyjął święcenia kapłańskie.

Jako wikariusz pracował w parafiach: Ujanowice (1938-1941), Przyszowa (1941), Nowy Sącz (1941-1942), Straszęcin (1942-1945), Gorlice (1945-1948) i Żyraków (1948-1952). W 1952 r. został mianowany proboszczem w nowo utworzonej parafii w Żyrakowie. W 1959 r. został przeniesiony na probostwo w Książnicach koło Mielca.

W latach 1968-1973 pełnił funkcję notariusza, a w latach 1973-1983 był wicedziekanem dekanatu mieleckiego. W 1989 r. przeszedł na emeryturę i był rezydentem w parafii pw. Matki Bożej Anielskiej w Dębicy. Zmarł 2 stycznia 2004 r.

Maria Zagórna

Maria Zagórna, urodzona 19 sierpnia 1955 r. w Ożarowie, jest córką Augustyna i Ireny z Nowaków. Absolwentka II Liceum Ogólnokształcącego im. Joachima Chreptowicza w Ostrowcu Świętokrzyskim, maturę zdała w 1974 r. Studiowała na Wydziale Filologicznym (kierunek - filologia germańska, specjalizacja nauczycielska) Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, uzyskując stopień magistra w 1979 r.

Pracę zawodową rozpoczęła jako tłumacz języka niemieckiego w Ośrodku Badawczo-Rozwojowym WSK „PZL-Mielec” (1979-1981). W 1980 r. została zatrudniona w Zespole Szkół Technicznych w Mielcu jako nauczyciel języka niemieckiego, gdzie pracuje nadal. Była również lektorem języka niemieckiego w mieleckim Punkcie Konsultacyjnym Wydziału Mechanicznego Politechniki Krakowskiej (1987-1990) oraz w Wyższej Szkole Gospodarki i Zarządzania w Mielcu (1999-2000). Nauczała języka niemieckiego także w Zespole Szkół Budowlanych w Mielcu (1990-1992).

W latach 1980-1990 pracowała społecznie w Hufcu ZHP w Mielcu jako podharcmistrz oraz w Szczepie Drużyn Starszoharcerskich „Komputery” działającym w Zespole Szkół Technicznych w Mielcu, pełniąc funkcje instruktora programowego, kierownika Kręgu Pracy Drużynowych Instruktorów, zastępcy komendanta i komendanta (1987-1990). Była także wychowawcą, tłumaczem i komendantem obozów harcerskich w kraju i za granicą. Organizowała wiele imprez szkolnych.

Jest współautorką wielu publikacji związanych z nauką języka niemieckiego:

• Seria podręczników oraz zeszytów ćwiczeń pt. ein Fach gut. Deutsch für Alltag und Beruf. Podręcznik do j. niemieckiego dla liceów zawodowych, techników, liceów technicznych i szkół zawodowych, tomy 1-3 (1995-1997, WSzPWN i Goethe-Institut).
• Kommunikation in Technik und Industrie. Profil 2 (1999, WSzPWN i Goethe-Institut).
• alles klar. Podręcznik języka niemieckiego dla liceum ogólnokształcącego, liceum profilowanego i technikum. Poziom podstawowy. 1a, 1b (2002, WSiP).
• Program nauczania w liceum ogólnokształcącym, liceum profilowanym i technikum. Kształcenie w zakresie podstawowym. Program nauczania dopuszczony do użytku szkolnego przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania. Numer dopuszczenia: DKOS-4015-119/0 (2002).
• einFach gut neu. Deutsch für Alltag und Beruf. - podręcznik języka niemieckiego dla liceów profilowanych i techników, tom 1 (2002, PWN).
• einFach gut neu. Deutsch für Alltag und Beruf. Zeszyt ćwiczeń 1 (2002, PWN).
• ein Fach gut neu. Deutsch für Alltag und Beruf. Poradnik dla nauczyciela (2002, PWN).
• alles klar. Zakres Podstawowy. Podręcznik z ćwiczeniami dla liceum ogólnokształcącego, liceum profilowanego i technikum, t. 1a, 1b (2007, WSiP).
• alles klar. Zakres Rozszerzony. Podręcznik z ćwiczeniami dla liceum ogólnokształcącego, liceum profilowanego i technikum, t. 1a, 1b (2007, WSiP).
• alles klar. Zakres Podstawowy. Książka nauczyciela. (2007, WSiP).
• alles klar. Zakres Rozszerzony. Książka nauczyciela. (2007, WSiP).

Podręcznik einFach gut w 1996 roku zdobył wyróżnienie na Targach Książki w Warszawie w konkursie na „Najpiękniejsze Książki Roku”. Podręcznik alles klar otrzymał wyróżnienie „Merit Award” na Międzynarodowych Targach Książki we Frankfurcie nad Menem w konkursie na „Najlepszy podręcznik Europy roku 2003” (Best European Schoolbooks 2003).

Ponadto, Maria Zagórna tłumaczyła na język niemiecki tekst albumu „Mielec i okolice” Marka S. Graniczkowskiego ze wstępem Józefa E. Witka (Mielec 2000) oraz tekst albumu „Mielec” Marka S. Graniczkowskiego i Józefa E. Witka (Mielec 2004).

Została wyróżniona m.in.: Srebrnym Krzyżem Zasługi, Medalem Komisji Edukacji Narodowej, Medalem Złotym za Długoletnią Służbę, Nagrodą Ministra Edukacji Narodowej II stopnia i Odznaką „Zasłużony Bieszczadom”.

W 2016 r. przeszła na emeryturę w ZST, ale jeszcze w tym samym roku podjęła pracę (zastępstwo) w Gimnazjum nr 2 w Mielcu, a następnie w Szkole Podstawowej nr 7 w Mielcu jako nauczyciel języka niemieckiego (2016-2019). Od 2017 r. pracuje w Szkole Podstawowej nr 9 z Oddziałami Mistrzostwa Sportowego im. Władysława Jasińskiego „Jędrusia” w Mielcu.

W 2011 r. była współautorką publikacji „Zestawy maturalne. Język niemiecki”, a w 2013 r. uzyskała uprawnienia egzaminatora z zakresu egzaminu maturalnego z języka niemieckiego.

Paweł Zagórowski (Strzemię-Zagórowski)

Paweł Zagórowski (Strzemię-Zagórowski), urodzony 4 stycznia 1896 r. we Lwowie (?), w czasie nauki gimnazjalnej należał do Związku Strzeleckiego. W 1914 r. zgłosił się do Legionów Piłsudskiego, gdzie walczył w 5 i 2 pułku piechoty I Brygady. Uczestniczył w kryzysie przysięgowym i został przeniesiony do wojska austriackiego.

Po zakończeniu wojny, w stopniu sierżanta, wrócił do Lwowa i włączył się do walk polsko-ukraińskich. Dowodził 3 plutonem piechoty Szkoły Kadetów WP i za bohaterskie czyny otrzymał Krzyż Walecznych. Brał również udział w wojnie polsko-bolszewickiej w stopniu porucznika, a następnie kapitana. Po wojnie pozostał w wojsku jako zawodowy oficer.

W 1922 r. ukończył kurs dla oficerów w zakresie pomocniczej obrony państwa oraz pozaszkolnego wychowania obywatelskiego i fizycznego młodzieży, zorganizowany przez Studium WF przy Uniwersytecie Poznańskim. W latach 1922-1930 pełnił funkcje: kierownika referatu Przysposobienia Wojskowego przy Dowództwie Okręgu Generalnego VIII w Toruniu, dowódcy III batalionu 65 pułku piechoty w Grudziądzu i komendanta Okręgu Związku Strzeleckiego. W 1931 r. ukończył studia w Wyższej Szkole Wojennej w Warszawie i otrzymał awans na stopień majora dyplomowanego.

Został skierowany do Sztabu Generalnego WP, gdzie w Oddziale Szkoleniowo-Operacyjnym był referentem regulaminów. Następnie powierzono mu funkcję dyrektora wyszkolenia w Szkole Podchorążych dla Podoficerów w Bydgoszczy. W 1935 r. został przeniesiony w stan spoczynku i zamieszkał w Krakowie. W 1936 r. podjął pracę w komórce wojskowej PZL w Warszawie, a w 1938 r. został skierowany do Komisji Zabezpieczenia Budowy PZL Wytwórni Płatowców nr 2 w Mielcu - Cyrance, gdzie objął funkcję kierownika administracji ogólnej. Ponadto współpracował z mieleckim Oddziałem Związku Strzeleckiego im. płk. Lisa-Kuli.

W lecie 1939 r. utworzył grupę dywersji pozafrontowej. W pierwszych dniach II wojny światowej kierował pracami nad zabezpieczeniem i ukryciem archiwum dyrekcji oraz dokumentacji technicznej samolotu PZL P-37 B „Łoś” i innych produktów. 9 września powrócił do Warszawy i przez kilka dni przebywał w Armii „Warszawa”. 12 września otrzymał zadanie organizowania ruchu oporu na terenach zajętych przez Niemców, m.in. wschodniej części woj. krakowskiego, w związku z czym odwiedził m.in. Mielec. Od 22 września przebywał w Krakowie i otrzymał zadanie zbudowania terenowych struktur (rejonów i sieci dywersyjnej) Organizacji Orła Białego (OOB), m.in. w Mielcu. Powierzono mu funkcje zastępcy przewodniczącego i komendanta OOB na okręg krakowski. Posługiwał się pseudonimami: „Strzemię”, „Andrzej” i „Góralik”.

Po włączeniu OOB do ZWZ w lutym 1940 r. pełnił funkcje: zastępcy komendanta Krakowsko-Śląskiego Obszaru ZWZ (1940), szefa sztabu Okręgu ZWZ Łódź (1940-1941), komendanta Obwodu ZWZ Chrzanów (1942) i komendanta Śląskiego Okręgu AK (1942-1943). Przez następny rok pozostawał w dyspozycji Komendy Głównej AK. Brał udział w powstaniu warszawskim 1944 (ps. „Góra”, „Maciej”). Od 22 sierpnia do 26 września w stopniu podpułkownika.

Informacje duszpasterskie i wydarzenia

Fragmenty tekstu zawierają informacje o bieżących wydarzeniach duszpasterskich, m.in. o:

• Mszy św. z okazji Uroczystości Świętej Rodziny Jezusa, Maryi i Józefa.
• Zaproszeniu na Msze św. dziękczynne za miniony rok i prośbą o Boże błogosławieństwo.
• Uroczystości Świętej Bożej Rodzicielki Maryi.
• Wspomnieniach świętych i pierwszych piątkach miesiąca.
• Wizytach duszpasterskich (kolędach) w styczniu, z podziałem na ulice: Jesionowa, Irysowa, Dębowa, Świerkowa, Kasztanowa.
• Obchodach świąt Bożego Narodzenia, w tym Mszy św. o północy oraz Mszach św. w pierwszy i drugi dzień świąt.
• Rozpoczęciu Roku Jubileuszowego, który zainauguruje papież Franciszek w Rzymie, a w Kościołach lokalnych świętowanie rozpocznie się 29 grudnia. Uroczyste rozpoczęcie Jubileuszu w archidiecezji gdańskiej odbędzie się w przyszłą niedzielę o godz. 12:15 w kościele ojców cystersów w Gdańsku-Oliwie.
• Zaproszeniu do udziału w liturgii pełnej znaków, obejmującej pielgrzymkę do katedry, śpiew psalmów i słuchanie fragmentów papieskiej bulli.
• Informacji o dyspensie od obowiązku zachowania wstrzemięźliwości od pokarmów mięsnych w dniu 27 grudnia (piątek) dla wiernych archidiecezji gdańskiej, z prośbą o odmówienie modlitwy „Ojcze nasz” w intencji powołań do kapłaństwa i życia konsekrowanego.
• Szczegółach pierwszej oferty archidiecezjalnej pielgrzymki do Rzymu, zaplanowanej na 23-25 września 2025 r., z możliwością udziału w papieskiej audiencji i wspólnej celebrze z biskupami w rzymskiej bazylice.
• Wydarzeniach dla młodych: Wieczór Modlitwy Młodych, obchody Święta Młodzianków z możliwością przystąpienia do duchowej adopcji dziecka poczętego, kolędowanie z Arką Noego, spotkanie sympatyków camino.
• Warsztatach dla małżeństw i rekolekcjach o przebaczeniu.
• Grze planszowej o św. Wojciechu „Adalberto”, przygotowanej przez zespół Bożej Iskry.
• Specjalnej edycji czasopisma „Pielgrzym” (z okazji 200-lecia Pelplina jako stolicy biskupiej).
• Rekolekcjach adwentowych i Mszach św. roratnich.
• Konkursie na własnoręcznie wykonany lampion.
• Wspomnieniach świętych, m.in. św. Jana Ap., św. Mikołaja, św. Cecylii.
• Uroczystości Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny.
• Uroczystości Jezusa Chrystusa Króla Wszechświata z możliwością uzyskania odpustu po odmówieniu Aktu poświęcenia rodzaju ludzkiego Chrystusowi Królowi.
• Adoracji całodziennej Najświętszego Sakramentu w różnych parafiach diecezji.
• Stanowisku Konferencji Episkopatu Polski w sprawie planów wprowadzenia do szkół przedmiotu „edukacja zdrowotna” oraz wzorze petycji do Ministerstwa Edukacji Narodowej.
• Posłudze katechisty, której wprowadzenie odbędzie się 1 grudnia w oliwskiej katedrze.
• Inauguracji akcji Wigilijnego Dzieła Pomocy Dzieciom.
• Wystawie i sprzedaży rzemiosła przez siostry betlejemitki z monasteru w Grabowcu.
• Temacie budowania głębokich relacji we wspólnocie akademickiej.
• Obchodach 20. rocznicy.
• Prośbie o pomoc w przygotowaniu kościoła na uroczystość.
• Możliwości zapisywania intencji Mszy św.
• Zbiórce zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego.
• Obchodach Światowego Dnia Młodzieży w diecezjach.
• Warsztatach ewangelizacyjnych dla młodzieży.
• Przygotowaniach do Marszu dla Życia i Festiwalu dla Życia.
• Wydarzeniach takich jak „W ogrodzie św. Wojciecha”, rodzinne kolędowanie, Adwentowy Wieczór Modlitwy Młodych, modlitwa ze śpiewami z Taize, Matemblewskie Bambinelli.

tags: #darek #oszczyk #osp