Szkolenie Naczelnika OSP: Zakres, Wymagania i Obowiązki

Uzyskanie kolejnych stopni w Ochotniczej Straży Pożarnej (OSP) jest wynikiem ciężkiej pracy i zaangażowania w pełnioną służbę. Szczególne znaczenie ma przygotowanie do pełnienia funkcji dowódczych, które wiąże się z wysoką odpowiedzialnością za życie i zdrowie strażaków oraz powodzenie akcji ratowniczych.

Zmiany w zasadach organizacji szkoleń OSP

Z dniem 17 listopada 2015 roku Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej zatwierdził nowe zasady organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczo-gaśniczych. Zmiany te wpłynęły na zakres szkoleń oraz zwiększyły liczbę godzin przeznaczonych na naukę. Na każdym z poziomów szkolenia występują bloki tematyczne ułożone chronologicznie, tworząc tzw. ścieżkę szkoleniową.

Wymagania do udziału w działaniach ratowniczych

Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Puławach przypomina, że druhowie OSP biorący bezpośredni udział w działaniach ratowniczych muszą spełniać wymagania określone w art. 19 ust. 1b ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej. Zgodnie z przepisami, bezpośredni udział w działaniach ratowniczych mogą brać członkowie OSP, którzy:

• Ukończyli 18 lat i nie przekroczyli 65 lat.
• Posiadają aktualne badania lekarskie dopuszczające do udziału w działaniach ratowniczych.
• Odbyli odpowiednie szkolenie pożarnicze.

Szkolenia specjalistyczne dla członków OSP

Funkcja dowódcy w OSP wymaga doświadczenia i rzetelnego przygotowania, ze względu na wysoką odpowiedzialność. Sam staż jest niewystarczający, dlatego organizowane są specjalistyczne szkolenia. Programy szkoleniowe obejmują między innymi:

• Szkolenie podstawowe strażaków ratowników OSP
• Szkolenie kierujących działaniem ratowniczym dla członków OSP
• Szkolenie kierowców-konserwatorów sprzętu ratowniczego OSP
• Szkolenie naczelników OSP
• Szkolenie komendantów gminnych ZOSP RP
• Szkolenia z zakresu ratownictwa technicznego
• Szkolenia z zakresu współpracy LPR (Lotniczego Pogotowia Ratunkowego)
• Kursy Kwalifikowanej Pierwszej Pomocy (KPP)

Warunki przyjęcia na poszczególne szkolenia

Warunki przyjęcia na szkolenia są zróżnicowane i zależą od rodzaju kursu:

Szkolenie podstawowe strażaków ratowników OSP:

• Ukończone 18 lat i nieprzekroczone 65 lat.
• Skierowanie wg. wzoru określonego w „Zasadach organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych”.

Szkolenie kierujących działaniem ratowniczym dla członków OSP:

• Skierowanie wg. wzoru określonego w „Zasadach organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych” z 2015 roku.
• Wiek - nieprzekroczone 65 lat.
• Minimum 3-letni okres od uzyskania wyszkolenia uprawniającego do bezpośredniego udziału w działaniach ratowniczych.
• Potwierdzenie ukończenia szkolenia podstawowego strażaków ratowników OSP wg. programu z 2015 roku lub spełnienie wymagań równorzędnych według „Systemu szkolenia członków OSP” z 2006 roku.

Szkolenie kierowców-konserwatorów sprzętu ratowniczego OSP:

• Skierowanie wg. wzoru określonego w „Zasadach organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych”.
• Wiek - nieprzekroczone 65 lat.
• Prawo jazdy co najmniej kat. B.
• Potwierdzenie ukończenia szkolenia podstawowego strażaków ratowników OSP wg programu z 2015 roku lub spełnienie równorzędnych wymagań zgodnie z programem szkolenia z 2006 roku.

Szkolenie naczelników OSP:

• Skierowanie wg. wzoru określonego w „Zasadach organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych”.
• Wiek - nieprzekroczone 65 lat.
• Potwierdzenie ukończenia szkolenia kierujących działaniem ratowniczym dla członków OSP wg programu z 2015 roku lub spełnienie równorzędnych wymagań zgodnie z programem szkolenia z 2006 roku.
• Zalecane wykształcenie co najmniej średnie.

Szkolenie komendantów gminnych ZOSP RP:

• Skierowanie wg. wzoru określonego w „Zasadach organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych”.
• Wiek - ukończone 25 lat i nieprzekroczone 65 lat.
• Obowiązkowa przynależność do Ochotniczej Straży Pożarnej z członkostwem czynnym.
• Potwierdzenie ukończenia szkolenia Dowódców OSP lub spełnienie równorzędnych wymagań.
• Potwierdzenie ukończenia szkolenia Naczelników OSP lub spełnienie równorzędnych wymagań.

Kwalifikowana Pierwsza Pomoc (KPP)

Ustawa o Państwowym Ratownictwie Medycznym, która weszła w życie 1 stycznia 2007 roku, określa zasady prowadzenia kursów Kwalifikowanej Pierwszej Pomocy oraz warunki uzyskiwania tytułu „Ratownika”. Kurs KPP jest prowadzony zgodnie z przepisami:

• Ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym z dnia 8 września 2006 roku.
• Rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie kursu w zakresie kwalifikowanej pierwszej pomocy z dnia 19 marca 2007 roku.
• Rozporządzenia MSWiA i Obrony Narodowej w sprawie szkoleń w zakresie kwalifikowanej pierwszej pomocy z dnia 12 grudnia 2008 roku (z późniejszymi nowelizacjami).

Kursy KPP kierowane są między innymi do członków Państwowej Straży Pożarnej, Ochotniczych Straży Pożarnych, a także innych służb i osób, które mają obowiązek lub chcą zdobyć takie uprawnienia.

Zakres czynności wykonywanych przez ratownika w ramach KPP:

• Resuscytację krążeniowo-oddechową (bezprzyrządową i przyrządową) z podaniem tlenu i zastosowaniem defibrylatora zautomatyzowanego.
• Tamowanie krwotoków zewnętrznych i opatrywanie ran.
• Unieruchamianie złamań i podejrzeń złamań kości oraz zwichnięć.
• Ochronę przed wychłodzeniem lub przegrzaniem.
• Prowadzenie wstępnego postępowania przeciwwstrząsowego poprzez właściwe ułożenie osób w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego.
• Ochronę termiczną osób w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego.
• Stosowanie tlenoterapii biernej.
• Ewakuację z miejsca zdarzenia osób w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego.
• Wsparcie psychiczne osób w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego.
• Prowadzenie wstępnej segregacji medycznej.

Obowiązki i Uprawnienia Naczelnika OSP

Naczelnik OSP jest kluczową postacią w strukturze jednostki, odpowiedzialną za jej funkcjonowanie w zakresie operacyjnym i szkoleniowym. Jego obowiązki i uprawnienia regulowane są przez przepisy prawa oraz statut OSP.

Zadania Naczelnika OSP w zakresie kierowania Jednostkami Operacyjno-Technicznymi (JOT):

• Kierowanie całokształtem działalności JOT i nadzór nad jej gotowością bojową.
• Typowanie członków czynnych do składu osobowego JOT.
• Dysponowanie siłami i środkami JOT.
• Dowodzenie załogami JOT w czasie działań ratowniczych i zabezpieczających.
• Współdziałanie na przydzielonym odcinku działań z innymi służbami i jednostkami ratowniczymi.
• Zapewnienie zgłoszenia do właściwego ośrodka dyspozycyjnego każdego wyjazdu i powrotu załogi JOT.
• Sporządzanie wymaganej dokumentacji z udziału JOT w akcjach ratowniczych i zabezpieczających.
• Zapewnienie natychmiastowego zgłaszania do właściwego ośrodka dyspozycyjnego niezdolności do działań załogi JOT.
• Nadzorowanie sprawności oraz prawidłowej eksploatacji i konserwacji sprzętu i wyposażenia JOT.
• Planowanie szkolenia JOT oraz nadzór nad realizacją planów i zajęć szkoleniowych; udział bezpośredni w szkoleniu.
• Utrzymywanie dyscypliny organizacyjnej oraz dbanie o właściwą atmosferę i koleżeństwo.
• Nadzór nad przestrzeganiem BHP oraz badaniami lekarskimi ratowników OSP.
• Informowanie Zarządu OSP o problemach organizacyjnych i sprzętowych JOT oraz wnioskowanie sposobu ich usunięcia.
• Dokumentowanie działalności JOT w książce naczelnika OSP i innych wymaganych dokumentach.

Struktura dowodzenia w JOT:

JOT kieruje jednoosobowo naczelnik OSP przy pomocy dowódców niższego szczebla: zastępcy naczelnika, dowódcy plutonu, dowódcy sekcji. W czasie akcji ratowniczych naczelnik dowodzi działaniami JOT przy pomocy dowódców załóg. W czasie nieobecności naczelnika JOT kieruje zastępca naczelnika, który w sile plutonu pełni równocześnie funkcję dowódcy plutonu. W przypadku nieobecności naczelnika i jego zastępcy (dowódcy plutonu), JOT kieruje wyznaczony przez naczelnika dowódca sekcji.

Inne obowiązki i uprawnienia Naczelnika OSP:

• Wnioskowanie do zarządu OSP o wyznaczenie członków OSP do wykonania zadań ratowniczych.
• Organizowanie i prowadzenie podstawowego szkolenia ratowniczego członków OSP, drużyny młodzieżowej i kobiecej.
• Czuwanie nad przestrzeganiem dyscypliny organizacyjnej przez członków OSP.
• Kierowanie realizacją zadań w zakresie ochrony przeciwpożarowej.
• Kierowanie działaniami ratowniczymi prowadzonymi siłami OSP.
• Dysponowanie sprzętem ratowniczym OSP i nadzór nad jego sprawnością.
• Opracowywanie opinii i wniosków w sprawie stanu ochrony przeciwpożarowej miejscowości będącej siedzibą OSP oraz dotyczących wyposażenia ratowniczego OSP.
• Dysponowanie siłami i środkami JOT.
• Kierowanie (dowodzenie) jednoosobowo JOT w formie poleceń i rozkazów.
• Mianowanie dowódców pododdziałów (plutonu, sekcji).
• Udzielanie wyróżnień i kar statutowych ratownikom OSP.
• Przekazywanie części swoich obowiązków zastępcy oraz innym dowódcom funkcjonującym w strukturze JOT.
• Pełnienie funkcji wiceprezesa OSP.
• Inne uprawnienia wynikające z przepisów oraz statutu OSP i statutu Związku OSP RP.

Podstawy prawne funkcjonowania OSP

Działalność Ochotniczej Straży Pożarnej opiera się na:

• Ustawie z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach (Dz.U. z 2001 r. nr 79, poz. 855 z późn. zm.).
• Ustawie z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz.U. z 2002 r. nr 147, poz. 1229 z późn. zm.).
• Statucie Ochotniczej Straży Pożarnej.

Cele i zadania OSP oraz ZOSP RP

Związek Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej (ZOSP RP) oraz poszczególne jednostki OSP realizują szereg celów i zadań, w tym:

• Działanie na rzecz ochrony życia, zdrowia i mienia przed pożarami, klęskami żywiołowymi i zagrożeniami ekologicznymi lub innymi miejscowymi zagrożeniami.
• Rzecznictwo i reprezentowanie członków Związku wobec organów administracji publicznej.
• Wykonywanie zadań z zakresu ochrony przeciwpożarowej zleconych przez organy administracji publicznej.
• Współtworzenie i opiniowanie aktów normatywnych dotyczących ochrony przeciwpożarowej.
• Działanie na rzecz ochrony środowiska.
• Informowanie o występujących zagrożeniach pożarowych i innych zagrożeniach miejscowych oraz sposobach im zapobiegania.
• Rozwijanie i upowszechnianie działalności kulturalnej, rozwijanie i krzewienie kultury fizycznej i sportu.
• Organizowanie pożarniczego i obronnego wychowania dzieci i młodzieży.
• Prowadzenie działalności mającej na celu zapobieganie pożarom oraz współdziałanie w tym zakresie z Państwową Strażą Pożarną, organami samorządowymi i innymi podmiotami.
• Udział w akcjach ratowniczych przeprowadzanych w czasie pożarów, zagrożeń ekologicznych oraz innych klęsk i zdarzeń.
• Informowanie ludności o istniejących zagrożeniach pożarowych i ekologicznych oraz sposobach ochrony przed nimi.
• Wykonywanie innych zadań wynikających z przepisów o ochronie przeciwpożarowej oraz statutu.
• Wspomaganie rozwoju społeczności lokalnych.

tags: #dyplom #osp #naczelnik #szkolenie