Pożary Lasów na Mazowszu: Analiza Incydentów, Przyczyn i Systemu Ochrony

Mazowsze, region o bogatych zasobach leśnych, corocznie mierzy się z problemem pożarów lasów. Te niszczycielskie zdarzenia, często spowodowane ludzką lekkomyślnością lub podpaleniami, prowadzą do ogromnych strat ekologicznych i materialnych. Poniżej przedstawiamy szczegółowe informacje o wybranych incydentach, przyczynach oraz działaniach podejmowanych w celu zwalczania i zapobiegania pożarom w mazowieckich lasach.

Poważne Incydenty Pożarowe w Regionie

Pożar w Podlesiu Dużym (Niedziela Wielkanocna, 5 kwietnia)

Duży pożar wybuchł 5 kwietnia w niedzielę Wielkanocną po godzinie 14 w miejscowości Podlesie Duże w gminie Stromiec, w powiecie białobrzeskim. Ogień objął nieużytki oraz teren leśny. Spłonęło kilkadziesiąt hektarów, jednak strażakom udało się zatrzymać front pożaru przed zabudowaniami. W kulminacyjnym momencie w działaniach uczestniczyło 15 zastępów straży pożarnej. Do akcji skierowano także samoloty gaśnicze Dromader, które wykonały sześć zrzutów wody na objęty ogniem teren. Ze wstępnych ustaleń wynika, że prawdopodobną przyczyną pożaru było zaprószenie ognia podczas wypalania pola. Silny wiatr miał sprzyjać błyskawicznemu rozprzestrzenianiu się płomieni z nieużytków na kolejne fragmenty terenu, w tym las.

Rozległa Akcja Gaśnicza w Nadleśnictwie Grójec (26 czerwca)

W środę 26 czerwca kilkanaście godzin trwała akcja gaśnicza w lasach w zasięgu terytorialnym Nadleśnictwa Grójec, na terenie powiatów grójeckiego i przysuskiego. Pożar wybuchł około godziny 12:30. Już około godziny 14:00 linia ognia widziana z samolotu sięgała kilometra. Pożar do godziny 1 w nocy gasiły aż 64 jednostki straży pożarnej. Według danych Komendy Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w Warszawie zaangażowanych w akcję było 120 strażaków. Około godziny 20:00 udało się opanować zarówno mniejszy pożar, którego powierzchnię oszacowano na 2,5 hektara lasów państwowych, jak i większy o powierzchni aż 64 hektarów, w tym 8 hektarów lasów państwowych.

Ugaszenie tak rozległych pożarów nie byłoby możliwe bez zadysponowania przez Regionalną Dyrekcję Lasów Państwowych w Radomiu samolotów gaśniczych. Od początku były to dwa samoloty z leśnych baz lotniczych w Piastowie pod Radomiem i w Masłowie pod Kielcach. Potem ze względu na groźną sytuację leśnicy do akcji włączyli samoloty z sąsiednich dyrekcji Lasów Państwowych - Łodzi i Warszawy. Łącznie cztery samoloty wykonały aż 60 zrzutów. Koszty akcji gaśniczej są ogromne, warto wiedzieć, że tylko jedna godzina pracy samolotu gaśniczego kosztuje aż 8,8 tysiąca złotych. Obecnie trwa akcja zabezpieczania pożarzyska i szacowanie strat.

Leśnicy ze wstępnych meldunków już wiedzą, że przyczyną wybuchu pożarów było podpalenie. To nie pierwszy pożar w tej okolicy; 12 czerwca na skutek podpalenia spłonęło ponad 20 hektarów lasów niepaństwowych i przyległych 5,85 hektara lasów Nadleśnictwa Grójec.

Pożar w Prośnie koło Grójca

Strażacy opanowali pożar lasu w miejscowości Prosna w powiecie grójeckim. Żywioł według wstępnych szacunków strawił 100 hektarów lasu. Z pożarem lasu w Prośnie (województwo mazowieckie) w czwartek walczyło 160 strażaków, 45 wozów, samoloty gaśnicze i śmigłowiec policyjny. "Pożar został zlokalizowany, trwa przelewanie pogorzeliska" - poinformował po godzinie 21 rzecznik komendanta głównego PSP brygadier Karol Kierzkowski. W godzinach popołudniowych sytuacja była na tyle poważna, że uruchomiono procedurę zadysponowania śmigłowca policyjnego z ratownikami wysokościowymi PSP z Warszawy wraz ze zbiornikiem typu bambi o pojemności 3 tysięcy litrów.

Pożar w Okolicach Wyszkowa (Lucynów i Podgać)

Strażacy przez siedem godzin walczyli z pożarem lasu i łąk pod Wyszkowem (Mazowieckie). Ogień objął około 25 hektarów - poinformował starszy kapitan Daniel Wachowski ze straży pożarnej w Wyszkowie. Nikt nie ucierpiał, nie były też zagrożone żadne budynki. Informację o pożarze strażacy otrzymali po godzinie 10:00. Ogień objął około 25 hektarów lasu i łąk. Strażacy gasili ogień na polach między miejscowościami Lucynów i Podgać. Najpierw zaczęły się palić łąki. Sytuacja długo nie była opanowana, pożar cały czas się rozprzestrzeniał ze względu na silny i porywisty wiatr. "W tej chwili pożar mamy już opanowany, zlokalizowany. Ogień się już nie rozprzestrzenia. Strażacy przelewają pogorzelisko wodą, gaszą jeszcze pojedyncze zarzewia ognia" - powiedział RMF FM st. kpt.

Tragiczny Finał w Pionkach

W piątek na skutek obrażeń ciała odniesionych w pożarze zmarł 50-letni mieszkaniec Pionek (Mazowieckie). Ze wstępnych ustaleń wynika, że mężczyzna rozpalił ogień, bo chciał spalić śmieci lub trawę. Podczas rozpoznania ustalono, że pali się ściółka leśna oraz pojedyncze drzewa. Ogień obejmuje młodnik oraz drzewostan II klasy wiekowej. Po zabezpieczeniu terenu działań ratownicy podali dwa prądy gaśnicze wody w natarciu na palące się poszycie leśne. Po dojeździe na miejsce zdarzenia kolejnych zastępów systematycznie zwiększano intensywność podawania środka gaśniczego. W kulminacyjnym punkcie akcji gaśniczej prowadzono natarcie okrążające z wykorzystaniem łącznie 8 prądów wody. Do działań wykorzystano armaturę dedykowaną do pożarów na terenach niezurbanizowanych oraz hydronetki plecakowe. W momencie dojazdu na miejsce leśniczego ustalono szacunkową powierzchnię pożaru oraz właściwości terytorialne. Pożar objął około 110 arów ściółki leśnej i częściowo drzewostanu na terenie powiatu krotoszyńskiego oraz 90 arów po stronie powiatu milickiego.

Przyczyny Pożarów Lasów na Mazowszu

Kolejna fala upałów i związana z tym susza w lesie powodują ogromne zagrożenie pożarowe. Jest to tym groźniejsze, że obecnie w lasach wiele osób, szczególnie na terenach wiejskich, zbiera jagody. Okres wakacyjny sprzyja także rekreacji i turystyce w lesie, zwiększając ryzyko ludzkich zaniedbań. Niestety, większość takich tragedii powodują ludzie.

• Wypalanie traw i nieużytków: Jest to jedna z najczęstszych przyczyn, jak w przypadku pożaru w Podlesiu Dużym czy tragicznego zdarzenia w Pionkach.
• Podpalenia: W Nadleśnictwie Grójec stwierdzono, że przyczyną wybuchu pożarów było celowe podpalenie.
• Lekkomyślność: Niedopałki papierosów, niekontrolowane ogniska czy iskry mogą w łatwopalnym środowisku wywołać katastrofę.
• Warunki pogodowe: Silny i porywisty wiatr sprzyja błyskawicznemu rozprzestrzenianiu się płomieni, a susza sprawia, że ściółka leśna staje się łatwopalna jak materiał na rozpałkę.

Lokalny portal e-kg.pl zwraca uwagę, że w regionie od kilku dni utrzymuje się bardzo wysoki poziom zagrożenia pożarowego.

System Ochrony Przeciwpożarowej i Koszty

„Niestety ten dzień nie zakończył się spokojnie w Nadleśnictwo Dobieszyn, Lasy Państwowe. Warunki do gaszenia pożarów dziś trudne, wieje. To kolejne zdarzenie, które wpisuje się w coroczne zagrożenie związane z pożarami traw i nieużytków.” - podkreślają leśnicy. Walka z pożarami kosztuje corocznie nadleśnictwa Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych (RDLP) w Radomiu łącznie 7 milionów złotych.

System obejmuje utrzymanie:

• 42 dostrzegalni przeciwpożarowych z obserwatorami lub kamerami.
• 23 punktów alarmowo-dyspozycyjnych, gdzie określana jest lokalizacja pożarów i koordynowana akcja gaśnicza, oraz regionalny punkt alarmowo-dyspozycyjny.
• 9 automatycznych stacji meteorologicznych (wyposażonych w aparaturę do badania wilgotności ściółki, powietrza i określania stopnia pożarowego w lasach).
• Samolotów do gaszenia pożarów, będących w stałej gotowości w bazie lotniczej Piastów koło Radomia i Masłów koło Kielc.
• Samochodów gaśniczych.
• Setek punktów czerpania wody - zbiorników wodnych i hydrantów.
• Utrzymania dróg przeciwpożarowych.
• Tablic informacyjnych i ostrzegawczych.
• Pasów przeciwpożarowych chroniących tereny leśne.
• Kosztów dogaszania pożarów.

Pomimo tych wysiłków i stałej modernizacji systemu ochrony przeciwpożarowej, na terenie RDLP w Radomiu w tym roku do 25 czerwca wybuchło 211 pożarów o łącznej powierzchni 73 hektarów. W samym tylko czerwcu odnotowano 22 pożary o łącznej powierzchni 8,81 hektara w lasach państwowych. W lasach niepaństwowych pożarów było 19 o łącznej powierzchni 180 hektarów.

Działania Zapobiegawcze i Apel do Społeczeństwa

Leśnicy, policja i straż pożarna współdziałają w celu wykrycia sprawców podpaleń. Nadleśniczowie nadleśnictw Przysucha i Grójec w związku z zaistniałą sytuacją podjęli szereg dodatkowych działań, takich jak:

• Ponadplanowe patrole pracowników straży leśnej oraz terenowej służby leśnej.
• Spotkania, wymiana informacji i ustalenia z przedstawicielami Komendy Powiatowej Policji w Przysusze i Posterunku Policji w Nowym Mieście.
• Wspólne patrole straży leśnej i policji.
• Intensyfikacja kontroli na granicy lasów państwowych i lasów niepaństwowych.

Ponadto, gmina Odrzywół wyznaczyła nagrodę w wysokości 5 tysięcy złotych za wskazanie sprawcy podpaleń. PSP podkreśla również, że za wypalanie roślinności grożą sankcje prawne, w tym grzywna do 30 tysięcy złotych, a w poważniejszych przypadkach także odpowiedzialność karna.

Leśnicy apelują o ostrożność. Pożar w lesie podczas suszy to jedno z najbardziej niszczycielskich zagrożeń, które w krótkim czasie może strawić hektary lasu, niszcząc ekosystem i zagrażając życiu ludzi. Powierzchnia pożaru w pierwszej fazie rozpoznania była często niemożliwa do ustalenia z uwagi na dynamiczny rozwój frontu pożaru, trudne warunki terenowe, porę nocną oraz dużą powierzchnię. W wymagającej ponad pięciogodzinnej akcji gaśniczej skoncentrowano znaczne siły i środki.

tags: #grzedy #mazowieckie #pozar #lasu