Zasady Udzielania i Rozliczania Dotacji MSWiA dla Ochotniczych Straży Pożarnych

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA) wraz z Komendą Główną Państwowej Straży Pożarnej (KG PSP) odgrywają kluczową rolę w zapewnianiu wsparcia finansowego dla jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych (OSP). Dotacje te mają na celu podniesienie gotowości bojowej oraz wyposażenia strażaków w niezbędny sprzęt. Proces udzielania i rozliczania tych środków jest szczegółowo uregulowany i wymaga od jednostek OSP przestrzegania określonych procedur.

Wprowadzenie do Systemu Dotacyjnego

Komendant Główny PSP zatwierdził Tryb i zasady udzielania dotacji z budżetu państwa dla jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych na zadania publiczne pod tytułem „Zapewnienie gotowości bojowej jednostki ochrony przeciwpożarowej włączonej do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego”. Dotacje będą udzielane i rozliczane w trybie i na zasadach określonych w obowiązujących przepisach, w tym ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych (Dz. U. z 2025 r., poz. 244).

W Komendzie Wojewódzkiej PSP w Lublinie rozpoczęto proces rozdziału środków finansowych na dotację OSP. Jednostki OSP zainteresowane otrzymaniem wsparcia finansowego były zobowiązane przesłać dane do dnia 4 maja 2022 r. do godz. 15:00. Mając na względzie wytyczne oraz termin realizacji przedsięwzięcia narzucony przez jednostki nadrzędne, prosimy o przesłanie danych do dnia 16.05.2025 r. do godz. 15:00. Dane należy uzupełnić, zachowując hierarchizację potrzeb.

Schemat procesu dystrybucji dotacji OSP

Zakres Dotacji i Kwalifikujące się Wydatki

W ramach przedmiotowej dotacji jednostki mogą realizować zakupy w zakresie wydatków bieżących, tj. o wartości jednostkowej nieprzekraczającej 10 tys. zł. W przypadku realizacji remontu strażnicy, wartość zadania może przekraczać kwotę 10 tys. zł. Zgodnie z zakresem przedmiotowym dotacji, w ramach przedsięwzięcia „remont strażnicy” mogą być przyznane środki na wydatki bieżące z przeznaczeniem na remonty obiektów strażnic w części związanej z zapewnieniem gotowości bojowej. Jednostki wnioskujące o remont strażnicy powinny dołączyć do zapotrzebowania dodatkowy arkusz.

Priorytety i Asortyment

W związku z rozpoczętym w Państwowej Straży Pożarnej procesem migracji do cyfrowej łączności radiowej w standardzie DMR, przypomina się o konieczności sukcesywnej wymiany radiotelefonów analogowych w jednostkach OSP na sprzęt kompatybilny ze standardem cyfrowym (radiotelefonów dwusystemowych DMR Tier II z możliwością szyfrowania korespondencji algorytmem ARC4 40 bit). W związku z tym, zakupy środków łączności należy potraktować priorytetowo.

Wydatki mogą być przeznaczone tylko na asortyment ujęty w zakresie przedmiotowym dotacji, tj.:

  • Samochody ratowniczo-gaśnicze (lekki, średni, ciężki)
  • Narzędzia hydrauliczne (pompa, nożyce, rozpieracz)
  • Zestaw ratownictwa medycznego - R1
  • Drabina strażacka
  • Ubranie specjalne
  • Obuwie strażackie
  • Hełm strażacki
  • Latarka strażacka do hełmu z uchwytem
  • Rękawice specjalne
  • Kominiarka niepalna
  • Sygnalizator bezruchu
  • Aparat powietrzny
  • Linka ratownicza 20 metrów
  • Kołowrót ratowniczy
  • Radiotelefon
  • Agregat prądotwórczy min. 1,5 kW
  • Pompy do wody zanieczyszczonej
  • Wąż tłoczny (W-52, W-75, W-110)
  • Myjka do węży
  • Rozdzielacz kulowy
  • Prądownica TURBO
  • Wąż ssawny 110/2500 ŁA
  • Smok ssawny
  • Zbiornik wodny
  • Tłumica
  • Pilarka do drewna
  • Piła do betonu
  • Detektor prądu przemiennego
  • System selektywnego alarmowania

Proces Udzielania Dotacji

Proces udzielania dotacji jest wieloetapowy i angażuje różne szczeble Państwowej Straży Pożarnej:

  1. KG PSP opracowuje propozycję zakresu przedmiotowego dotacji oraz propozycję podziału środków finansowych.
  2. KG PSP przekazuje Zleceniodawcy propozycję, o których mowa w pkt 1, do zatwierdzenia.
  3. KG PSP dokonuje podziału limitu dotacji na poszczególne województwa na wydatki bieżące i majątkowe. Podziału wydatków majątkowych (15 mln zł) dokonuje proporcjonalnie do liczby powiatów w województwie, natomiast wydatków bieżących (19 mln zł) proporcjonalnie do liczby jednostek OSP w województwie oraz 2 mln przeznacza na Turnieje Wiedzy Pożarniczej, zawody CTIF i dofinansowanie obozów MDP.
  4. Komendanci wojewódzcy PSP otrzymują do podziału limit środków dotacji na dofinansowanie Zleceniobiorców na terenie województwa, w tym na wydatki bieżące i majątkowe.
  5. Komendanci powiatowi/miejscy PSP, w porozumieniu z właściwymi terytorialnie Zarządami Oddziałów Powiatowych ZOSP RP, opracowują zestawienie zweryfikowanych potrzeb przedstawionych przez Zleceniobiorców z terenu i przekazują je do właściwego komendanta wojewódzkiego PSP. Komendanci powiatowi/miejscy PSP podczas weryfikacji wykorzystują wnioski jednostek OSP złożone już do ZOSPRP.
  6. Komendanci wojewódzcy PSP weryfikują potrzeby zgłoszone przez komendantów powiatowych/miejskich PSP i w porozumieniu z właściwymi terytorialnie ZOW ZOSPRP dokonują podziału limitu środków na poszczególne powiaty.
  7. W przypadku braku porozumienia przy sporządzaniu zestawienia, o którym mowa w pkt 5, rozstrzyga Komendant Wojewódzki PSP.
  8. Opracowaną ofertę realizacji zadania publicznego (zwaną ofertą) Zleceniobiorca przedkłada komendantowi powiatowemu/miejskiemu PSP.
  9. Dane zawarte w ofercie - po ich zweryfikowaniu do wysokości otrzymanego limitu środków - są wprowadzane przez komendanta powiatowego/miejskiego PSP do Systemu Obsługi Dofinansowań dla OSP.
  10. Po akceptacji przez właściwego KW PSP i KG PSP z danych w ww. systemie KP/M PSP przygotowuje projekt stosownej umowy.
  11. KP/M PSP przekazuje KW PSP do zaakceptowania podpisane przez Zleceniobiorców projekty umów.
  12. Komendant wojewódzki przekazuje do zaakceptowania projekty umów wraz ze zbiorczym ich zestawieniem do KG PSP.
  13. Umowę ze Zleceniobiorcą podpisuje KG PSP i przekazuje Zleceniobiorcy jeden egzemplarz podpisanej umowy za pośrednictwem właściwego miejscowo komendanta wojewódzkiego PSP.
  14. KG PSP przekazuje środki finansowe na określone w umowie na wskazane rachunki bankowe Zleceniobiorców.

Wymogi Formalne

Prosimy o przesłanie tabel w dwóch wersjach: podpisaną przez osoby reprezentujące jednostkę zgodnie z KRS oraz edytowalną wersję pliku EXCEL. W przypadku, gdy doszło do zmian w zarządzie OSP, a nie została dokonana aktualizacja danych w KRS, prosi się o dołączenie kopii protokołu z walnego zebrania zawierającego aktualny skład Zarządu OSP oraz kopię pisma dot. zgłoszenia zmian do KRS.

Rozliczanie Dotacji

Zleceniobiorcy zobowiązani są do sporządzenia sprawozdania z wykonania zadania publicznego (sprawozdanie) w trybie i zasadach określonych w umowie, do przedłożenia go do zaopiniowania komendantom powiatowym/miejskim PSP. Sprawozdanie powinno być zaopiniowane przez właściwego komendanta P/M PSP w formie pisemnej. Przedmiotową opinię należy dołączyć do sprawozdania.

Komendant P/M PSP przesyła sprawozdanie wraz z opinią w terminie 14 dni roboczych do KG PSP, za pośrednictwem KW PSP. KG PSP dokonuje oceny prawidłowości wykonania zadania w zakresie rzeczowym i finansowym oraz zatwierdza sprawozdania w terminach określonych w odrębnych przepisach. KG PSP przekazuje zatwierdzone sprawozdania komendantom P/M PSP, za pośrednictwem komendanta wojewódzkiego PSP.

W przypadku zatwierdzenia, na podstawie otrzymanego sprawozdania, że dotacja została wykorzystana w całości lub w części niezgodnie z przeznaczeniem albo pobrana w nadmiernej wysokości, KG PSP określi w drodze decyzji kwotę dotacji przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki. KG PSP może stosować ulgi w spłacie należności z tytułu zwrotu dotacji.

Wykres przepływu dokumentów w procesie rozliczania dotacji OSP

Kryteria Dofinansowania Zakupu Samochodów Pożarniczych w 2025 r.

Wiceszef resortu spraw wewnętrznych odpowiadał w czwartek w Sejmie na pytania posłów Koalicji Obywatelskiej w sprawie nowych zasad dofinansowania OSP i gmin na zakup samochodów pożarniczych z budżetu państwa w 2025 r. Żeby móc starać się o wsparcie na zakup wozu pożarniczego, OSP będą musiały spełnić określone kryteria. Wśród 10 kryteriów branych pod uwagę przy dofinansowaniu OSP i gmin na zakup samochodów pożarniczych są m.in.:

  • stopień zagrożenia gminy;
  • aktywność w ostatnich trzech latach każdej OSP;
  • przygotowanie jednostek do działań, czyli liczba strażaków uprawnionych do udziału w działaniach ratowniczych;
  • posiadanie przez strażaków określonego poziomu wyszkolenia, aktualnych badań lekarskich i ubezpieczenia przez samorząd lokalny;
  • liczba kierowców, posiadających uprawnienia do prowadzenia określonego typu pojazdu pożarniczego;
  • desygnowanie środków na szkolenie kierowców;
  • wiek pojazdów w jednostce;
  • możliwość ich zaangażowania;
  • liczba pojazdów kupionych w gminie przez ostatnie pięć lat;
  • współczynnik operacyjny, czyli np. liczba wyjazdów do pożarów.

Wiceszef MSWiA powiedział, że w celu ułatwienia oceny jednostek OSP została przygotowana specjalna aplikacja. Wspomniał, że zarezerwowano także środki na rozwój Ochotniczych Straży Pożarnych dla poszczególnych województw. Z danych Komendy Głównej wynika, że dla Ochotniczych Straży Pożarnych zakupiono 682 pojazdy - przekazał Leśniakiewicz.

Fotografia nowoczesnego wozu strażackiego OSP

Wsparcie dla Jednostek OSP Spoza KSRG

Jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej spoza Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG) mogą uzyskać dotacje MSWiA w ramach programu „Przygotowanie jednostek ochotniczych straży pożarnych do działań ratowniczo‑gaśniczych”. W budżecie na 2025 r. zarezerwowano na ten cel 34 mln zł, w tym środki na zakup sprzętu, materiałów, wyposażenia i remont strażnic. Środki te można wykorzystać na zakup certyfikowanej odzieży specjalnej, środków ochrony indywidualnej, sprzętu ratowniczego i logistycznego.

OSP spoza KSRG mogą skorzystać z dotacji MSWiA na zakup sprzętu ratowniczo‑gaśniczego i odzieży specjalnej. Produkty z oferty Subor objęte wytycznymi programu - od ubrań specjalnych Proton i Syriusz, przez rękawice i hełmy, aż po sprzęt ratowniczy - można nabyć z dotacją. Subor realizuje zamówienia zgodnie z wymogami jakościowymi - fabrycznie nowe produkty, spełniające standardy KG PSP, co jest kluczowym warunkiem w aplikacjach dotacyjnych.

tags: #mswia #rozliczenie #dotacji #osp