Poniższa artykuł przedstawia dwa odrębne, lecz intrygujące światy seriali telewizyjnych: długoletni amerykański serial kryminalny „Agenci NCIS” (Naval Criminal Investigative Service) oraz nadchodzący polski thriller medyczny „Czarna Śmierć”, inspirowany autentycznymi wydarzeniami epidemii ospy prawdziwej we Wrocławiu w 1963 roku.
Agenci NCIS (Naval Criminal Investigative Service)
Pochodzenie i Koncepcja Serialu
„Agenci NCIS” (ang. NCIS) to amerykański serial kryminalny, którego produkcja trwa nieprzerwanie od 2003 roku. Koncepcja serialu oraz jego główni bohaterowie zostali po raz pierwszy wprowadzeni w dwóch odcinkach ósmego sezonu serialu „JAG - Wojskowe Biuro Śledcze” - „Królowa Śniegu” oraz „Stan Zagrożenia”. Początkowo serial nosił tytuł „Navy NCIS”, jednak w drugiej serii nazwę skrócono do „NCIS”. Agencja Naval Criminal Investigative Service (NCIS) zajmuje się przestępstwami związanymi z Marynarką Wojenną Stanów Zjednoczonych, a także ściganiem terrorystów. Akcja serialu dzieje się najczęściej w siedzibie Navy Yard w Waszyngtonie.
W 2011 roku NCIS zostało wybrane ulubionym serialem Ameryki. Serial doczekał się także własnego spin-offu w szóstym sezonie, zatytułowanego „Agenci NCIS: Los Angeles”, z Chrisem O’Donnellem i LL Cool J-em w rolach głównych. We wrześniu 2019 roku wystartował 17 sezon serialu, a równolegle w Polsce premierę telewizyjną miał 13 sezon.
Twórcy i Producenci
Serial NCIS został stworzony przez Donalda P. Bellisario i Dona McGilla. Bellisario jest odpowiedzialny za scenariusze 397 odcinków, a McGill również za 397. Steven D. Binder przyczynił się do 81 odcinków, a David J. (prawdopodobnie David J. North) do wielu innych. Wśród reżyserów, którzy wnieśli znaczący wkład w serial, wyróżniają się Donald P. Dennis Smith (63 odcinki), Tony Wharmby (55 odcinków) oraz Terrence O'Hara (49 odcinków).
Kluczowe Postacie i Ewolucja Zespołu MCRT
Serial opowiada historię fikcyjnego zespołu agentów „MCRT” (naczelnego zespołu dochodzeniowego) agencji Naval Criminal Investigative Service. Szefem MCRT i zarazem głównym bohaterem serialu jest agent specjalny Leroy Jethro Gibbs. Jego prawą ręką w zespole jest agent specjalny Anthony DiNozzo.
- Początki Zespołu: Z retrospekcji widz ma okazję poznać historię agencji i zespołu. Pierwotnie szefem MCRT był agent specjalny Michael Franks, który zwerbował Gibbsa do NIS (poprzedniczki NCIS). W 1996 roku agent Franks przeszedł na emeryturę, a szefem zespołu został Gibbs. Początkowo w jego skład wchodził agent Burckley, którego pięć lat później zastąpił policjant z Baltimore - Tony DiNozzo.
- Partnerzy DiNozzo: Agent DiNozzo miał wielu partnerów. W serialu JAG towarzyszyła mu agentka Vivian Blackadder. W pierwszych dwóch seriach Agentów jego partnerką była pracująca dawniej w Secret Service agentka Caitlin Todd. Po jej śmierci w finale drugiego sezonu do zespołu dołączyła oficer łącznikowy Mossadu.
- Nowi Członkowie: Na początku serii drugiej do zespołu Gibbsa dołączył nowicjusz, specjalista od nowinek technicznych, agent Timothy McGee. Z zespołem stale współpracuje patolog - dr Mallard oraz jego asystent James Palmer, który zastąpił postrzelonego w pierwszym sezonie Geralda Jacksona. Widz poznaje również lubującą się w gotyckim stylu kryminolożkę Abby Sciuto.
- Dyrektorzy NCIS: Obecnie dyrektorem NCIS jest Leon Vance. Pierwszym dyrektorem (w serialu) był Thomas Morrow, który na początku trzeciego sezonu opuścił agencję. Jennifer Shepard została nowym dyrektorem NCIS na początku trzeciego sezonu, stając się także pierwszym dyrektorem, który dołączył do głównej obsady.
Szczegółowa Analiza Fabuły i Główne Wątki Sezonów
Geneza i Pierwsze Sprawy (Sezon 1-2)
Bohaterowie zostali wprowadzeni w dwóch odcinkach ósmego sezonu serialu JAG - Wojskowe Biuro Śledcze, gdzie główny bohater, Harmon Rabb, był podejrzany o zabójstwo porucznik Singer, a sprawę prowadził Gibbs z ekipą. Ze względu na brak sympatii publiczności do postaci agentki Vivian Blackadder, w pierwszym odcinku serialu zamiast niej pojawiła się nowa postać - agentka Kate Todd.
Pierwszy sezon to przedstawienie głównych bohaterów oraz metod ich pracy. W pierwszym odcinku („Zastępca”) widz poznaje oprócz agentki Todd, także agenta FBI - Tobiasa Fornella. Pierwsza sprawa dotyczy zabójstwa na Air Force One, którego świadkiem była Caitlin Todd. Kolejne odcinki przybliżają sylwetki postaci, takie jak były policjant Anthony DiNozzo, zajmująca się dawniej ochroną prezydenta USA Caitlin Todd, nieco zdziwaczały patolog doktor Mallard oraz kryminolożka Abby Sciuto. W odcinku „Bête Noire” wprowadzony zostaje główny antagonista pierwszych dwóch serii, terrorysta i oficer Mossadu, Ari Haswari, a dalsza część sezonu koncentruje się na jego poszukiwaniach.
Drugi sezon otwiera sprawa uprowadzenia niewidomej dziewczynki oraz przyjęcie do zespołu agenta McGee. W tym sezonie pojawia się więcej spraw dotyczących terroryzmu, szpiegów czy porwań, a sporo uwagi poświęcono relacji między Tonym a Kate. Jednym z ważniejszych wydarzeń jest choroba agenta DiNozzo, który zostaje zarażony bakteriami dżumy. W odcinku finałowym Ari Haswari powraca do Waszyngtonu z zamiarem zabicia Gibbsa. Samochód ze zwłokami okazuje się pułapką, a agentka Todd dostaje zadanie ochrony swojego szefa, jednak ginie z rąk Ariego.
Nowe Otwarcie i Rozwój Postaci (Sezon 3-5)
Sezon trzeci rozpoczyna się dwuodcinkowym wstępem, będącym kontynuacją finału poprzedniej serii. Haswari pragnie wykończyć Gibbsa psychicznie, mordując bliskie mu osoby. Przeprowadza nieudany zamach na Abby, którą ratuje DiNozzo. W biurze NCIS pojawia się Ziva David - oficer izraelskiego Mossadu i przyrodnia siostra Ariego. Ziva początkowo nie wierzy w złe intencje brata, ale przekonuje się o jego winie, gdy ten usiłuje zamordować Gibbsa. Ostatecznie Ziva strzela do brata, ratując Gibbsa. Ziva David zostaje przydzielona do NCIS jako agent łącznikowy Mossadu i staje się częścią zespołu w czwartym odcinku. Pomimo odejścia jednej z głównych postaci, sezon trzeci przyniósł serialowi znaczny wzrost popularności. Thomas Morrow odchodzi z NCIS na początku sezonu.
Finał sezonu trzeciego, podobnie jak jego początek, podzielono na dwie części. Agent Leroy Jethro Gibbs zostaje ranny w wyniku wybuchu bomby, tracąc pamięć i mentalnie przenosząc się do 1991 roku, kiedy to zginęły jego żona Shannon i córka Kelly. Pojawia się postać dawnego szefa Gibbsa, Mike’a Franksa. Ostatecznie Gibbs odzyskuje pamięć i decyduje się odejść na emeryturę.
Seria czwarta rozpoczyna się cztery miesiące po tych wydarzeniach. Gibbs zrezygnował z pracy w NCIS, a szefem zespołu został Anthony DiNozzo. McGee zostaje starszym agentem, a Michelle Lee nowym członkiem zespołu. Gibbs oficjalnie jest na emeryturze, ale powraca na prośbę Zivy i Fornella. Seria czwarta kładzie większy nacisk na bohaterów: Tim pisze powieści kryminalne, Tony przeżywa pierwszą prawdziwą miłość, a Gibbs spotyka pułkownik Hollis Mann. Dyrektor Jenny Shepard zleca DiNozzo tajną misję zbliżenia się do Jeanne Benoit, córki handlarza bronią La Grenouille’a. Tony zakochuje się w Jeanne, a w finale serii oboje stają się zakładnikami dilera narkotyków. DiNozzo udaje się uratować siebie i ukochaną.
Pierwszy odcinek piątej serii jest kontynuacją finału. Okazuje się, że związek Tony’ego z Jeanne był częścią planu pogrążenia jej ojca. DiNozzo znika, a jego auto wybucha, jednak Ducky odkrywa, że zwęglone ciało nie należy do Tony’ego. Tony się odnajduje, a celem dyrektor Shepard okazuje się wyrównanie prywatnych porachunków. Jenny nie ukrywa, że zamierza zabić La Grenouille’a. Mężczyzna zjawia się w domu pani dyrektor, prosząc o ochronę. „The Frog” zostaje zabity. Dyrektor Shepard zostaje zawieszona, a jej obowiązki przejmuje Leon Vance. Śledztwo wykazuje niewinność Jenny, choć później wychodzi na jaw, że to ona faktycznie dokonała zabójstwa. Jenny Shepard jest poważnie chora i ginie w trakcie strzelaniny w ostatnich odcinkach sezonu („Dzień Sądu”). Śledztwo przejmuje nowy dyrektor NCIS, Leon Vance. Ostatecznie winną okazuje się Svetlana Chernitskaya, mszcząca się za zabicie ukochanego. Vance przydziela Gibbsowi nowy zespół.
NCIS - Trailer
Wyzwania i Zdrady (Sezon 6-8)
W szóstym sezonie Gibbs ma nowy zespół, w skład którego wchodzą agenci Keating, Lee i Langer. Okazuje się, że jeden z nich jest szpiegiem. Pierwszy odcinek („Zdrajca”) kończy się śmiercią Langera, zabitego przez Lee w obronie własnej. Ostatecznie wychodzi na jaw, że to Michelle Lee była szpiegiem. W trakcie sezonu rozwijany jest wątek miłości Zivy do Michaela Rivkina z Mossadu. Ostatecznie DiNozzo zabija Michaela w obronie własnej, co prowadzi do konfliktu z ojcem Zivy i samą Zivą.
Siódmy sezon zaczyna się w Afryce, gdzie zespół NCIS ratuje Zivę z rąk terrorystów. Po tej akcji Ziva rezygnuje z członkostwa w Mossadzie i postanawia zostać agentką NCIS. W tym sezonie widz poznaje ojca agenta DiNozzo, a także ponownie ojca Gibbsa. Finał sezonu opowiada o kartelu narkotykowym z Meksyku, co ma związek z przeszłością Gibbsa. Na Gibbsa i jego bliskich poluje Paloma Reynosa z bratem. Ostatecznie Paloma Reynosa zostaje zamordowana przez własnego brata, Alejandro Riverę, w akcji zaplanowanej przez NCIS.
W późniejszej części sezonu ósmego w Waszyngtonie pojawia się dyrektor Mossadu - ojciec Zivy, którego NCIS pomaga chronić przed zamachowcami. Podczas akcji postrzelony zostaje Leon Vance. W odcinku pt. „Baltimore” widz poznaje przeszłość DiNozzo, czyli jak poznał Gibbsa i dołączył do jego zespołu. Wątkiem wiodącym ostatnią część sezonu jest sprawa portowego zabójcy, a także przybycie do Waszyngtonu agentki Barrett z Roty. W finałowych odcinkach zabity zostaje Mickey Franks, a w sprawę zamieszany jest też Trent Kort.
Terroryzm i Konsekwencje Przeszłości (Sezon 9-11)
Początek dziewiątego sezonu przedstawia sprawę Barrett i jej zespołu z perspektywy DiNozzo, który otrzymuje zlecenie ujęcia zdrajcy. Postrzelony zostaje DiNozzo, a jeden z ludzi Barrett ginie. Barrett ukrywa się przez dużą część sezonu. Dalsza część sezonu to powrót Gibbsa do przeszłości i jego wyjazd z Zivą do Afganistanu. Końcówka sezonu to pościg za terrorystą Harperem Dearingiem, który chce pomścić śmierć syna i obwinia o nią Marynarkę Wojenną USA. Dearing podkłada bombę pod samochód Vance’a, która wybucha tuż przed siedzibą NCIS. Sezon kończy atak serca dr. Mallarda.
Sezon dziesiąty zaczyna się w szpitalu, gdzie dr Mallard przeżył atak serca. W Waszyngtonie trwa pościg NCIS i FBI za Harperem Dearingiem. W odcinkach „Szabat Szalom” i „Sziwa” powraca ojciec Zivy, który zostaje zabity podczas ostrzału domu Vance’ów. Ginie także żona Vance’a. Zabójstwo Bodnara prowadzi do śledztwa DoD. Parsons oskarża NCIS o wielokrotne działanie poza prawem, m.in. w sprawach Dearinga, Bodnara czy Ariego Haswari. Oskarżenia przyjmuje na siebie Gibbs, a broni go dawny szef JAG A.J. Chegwidden.
Jedenasty sezon rozpoczyna się zamachem na Sekretarza Marynarki, który ginie. Zastępuje go Sarah Porter. Parsons, świadek zamachu, zmienia pogląd i pomaga Gibbsowi oraz jego ludziom. McGee i DiNozzo wracają do NCIS, natomiast Ziva spotyka dawną przyjaciółkę, która okazuje się dawną miłością Ariego Haswari. W dalszej części sezonu Gibbs wybiera analityczkę NSA Ellie Bishop i przydziela ją na stałe do zespołu. Po jakimś czasie okazuje się, że miała ona powiązania z terrorystą Parsą, którego NCIS ścigało na początku sezonu. Kilkuodcinkowa sprawa kończy się śmiercią terrorysty z rąk Gibbsa. Po tym wydarzeniu Bishop przechodzi na stałe do NCIS jako praktykantka.
„Czarna Śmierć”: Epidemia Ospy Prawdziwej we Wrocławiu (1963)
Kontekst Historyczny i Geneza Serialu
„Czarna Śmierć” to serial inspirowany prawdziwymi i dramatycznymi wydarzeniami, które rozegrały się we Wrocławiu latem 1963 roku. Miasto stało się epicentrum epidemii ospy prawdziwej, co doprowadziło do jego izolacji i heroicznej walki z niewidzialnym wrogiem. Serial ma na celu przedstawienie tej historii, łącząc w sobie elementy thrillera medycznego i opowieści szpiegowskiej.
Fabuła i Kluczowe Wątki
Fabuła serialu rozpoczyna się we Wrocławiu, 22 maja 1963 roku. Łucja Winter - doświadczona oficer wywiadu - wraca z niebezpiecznej misji w Indiach, której cel jest owiany głęboką tajemnicą. Gdy wydaje się, że wszystko zakończy się sukcesem, w mieście wybucha epidemia ospy prawdziwej. Wrocław staje się miastem zamkniętym, w którym rozpoczyna się walka ze śmiertelnie groźnym i niewidzialnym przeciwnikiem.
„Czarna Śmierć” to historia, w której thriller medyczny przenika się z pełną tajemnic opowieścią szpiegowską. Z jednej strony grupa lekarzy pod wodzą młodej i ambitnej Weroniki Przybysz (granej przez Annę Karczmarczyk) toczy heroiczną walkę ze śmiertelną chorobą. Z drugiej strony, dziennikarz lokalnej gazety Igor Bielik (Tomasz Ziętek) prowadzi śledztwo, które ma na celu wyjaśnienie tajemnicy pojawienia się ospy prawdziwej we Wrocławiu i ustalenie, kto był pacjentem zero.
To opowieść o poświęceniu, pokonywaniu trudności oraz o lekarzach, którzy ryzykując własne zdrowie i życie, walczą o życie pacjentów. Jest to także historia o narastającej potrzebie wolności i prawdy, która jest silniejsza niż strach przed komunistyczną opresją.
Mimo lęku przed chorobą, ludzie we Wrocławiu musieli żyć i normalnie funkcjonować. W serialu nie zabraknie humoru i dowcipu. Paradoksalnie, zamknięcie miasta przyniosło jego mieszkańcom powiew wolności i normalności, którego wcześniej tak bardzo brakowało. Gdy w odciętym od świata mieście zaczęli rządzić lekarze, szybko skończyły się kolejki, towarów przestało brakować, a PRL-owska szarzyzna zaczęła nabierać powoli kolorów.
Postacie Wzorowane na Prawdziwych Bohaterach
Główna bohaterka serialu - Weronika Przybysz - wzorowana jest na doktor Alicji Surowiec, która za swoją postawę w trakcie epidemii ospy otrzymała tytuł Polki Roku 1963. Doktor Surowiec kierowała utworzonym specjalnie na potrzeby leczenia osób chorych na ospę szpitalem w miejscowości Szczodre koło Wrocławia i urządzonym tam izolatorium. Miała ona do dyspozycji jedynie dwóch lekarzy. Mimo braku właściwych narzędzi, lekarstw i personelu, opiekowała się śmiertelnie chorymi do ostatniego dnia epidemii.
Produkcja
Serial „Czarna Śmierć” został nakręcony we Wrocławiu, w Polsce. Okres zdjęciowy trwał od 10 czerwca do 10 sierpnia 2025 roku.
