Rola i struktura Ochotniczych Straży Pożarnych w Gminie Nowy Żmigród
Ochotnicze Straże Pożarne odgrywają kluczową rolę w bezpieczeństwie mieszkańców gminy Nowy Żmigród, stanowiąc pierwszą linię wsparcia podczas pożarów, wypadków i klęsk żywiołowych. Funkcjonowanie jednostek OSP wiąże się jednak nie tylko z zaangażowaniem społecznym, ale także z konkretnymi wydatkami i wyzwaniami organizacyjnymi. Jednostki Ochotniczych Straży Pożarnych w gminie Nowy Żmigród funkcjonują jako podstawowe ogniwo systemu bezpieczeństwa lokalnego.
Gmina Nowy Żmigród liczy sobie 19 sołectw, a jednostki OSP istnieją w 16 z nich. Sołectwa, które nie posiadają własnej OSP to: Jaworze, Sadki i Nienaszów-Sośniny. Każda z jednostek działa niezależnie, posiada własny zarząd oraz zespół wyszkolonych ochotników. W strukturze gminnej można wyróżnić kilka jednostek OSP, rozmieszczonych w różnych miejscowościach, co pozwala na szybkie dotarcie do miejsc zagrożenia.

Działalność operacyjna i wydarzenia
Szkolenia i przeglądy
W dniach 8 - 9 października we wszystkich jednostkach Ochotniczych Straży Pożarnych gminy Nowy Żmigród odbyły się przeglądy operacyjno-techniczne. Przeglądy te przeprowadzone zostały przez funkcjonariuszy Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Jaśle w obecności przedstawiciela Urzędu Gminy ds. ochrony przeciwpożarowej oraz komendanta gminnego OSP w Nowym Żmigrodzie.
W sobotę 13 października br. na terenie kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Nienaszowie odbyły się ćwiczenia taktyczno-bojowe, w których udział wzięło 16 zastępów OSP gminy Nowy Żmigród, 3 zastępy JRG PSP Jasło, Policja oraz ZRM Nowy Żmigród.
STRAŻ POŻARNA / RATOWNICTWO - FILM INSTRUKTAŻOWY - ĆWICZENIA / MANEWRY 2021 COGNITO #2
Statystyki interwencji
W 2024 roku jednostki OSP w gminie Nowy Żmigród brały udział w gaszeniu 76 pożarów i likwidacji 128 tzw. miejscowych zagrożeń. Analizując nakłady na bieżące utrzymanie jednostek OSP i liczbę interwencji można zauważyć, że średnio jedna interwencja kosztowała 2 750 zł.
Ważne wydarzenia
W sobotę 12 stycznia 2019 roku w remizie Ochotniczej Straży Pożarnej w Mytarce odbyło się Noworoczne Spotkanie Strażackie, na które przybyli przedstawiciele jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych z terenu gminy oraz zaproszeni goście.
Wyposażenie jednostek i inwestycje
Każda jednostka wyposażona jest w różnego rodzaju sprzęt gaśniczy, pojazdy ratowniczo-gaśnicze oraz środki ochrony indywidualnej. W ostatnich latach w gminie Nowy Żmigród realizowano inwestycje związane z modernizacją remiz oraz zakupem nowoczesnych samochodów ratowniczo-gaśniczych.
Dofinansowanie z budżetu państwa umożliwiło wymianę przestarzałego sprzętu na bardziej wydajny i bezpieczny. W czwartek do jednostek OSP z terenu gminy Nowy Żmigród trafił sprzęt ratujący życie o wartości 42 358,00 zł. Jego uroczyste przekazanie odbyło się w Gminnym Ośrodku Kultury.
10 września do jednostki OSP KSRG Łysa Góra trafił nowy, średni samochód ratowniczo-gaśniczy z napędem 4x4 MAN TGM 13.290. W ubiegłą sobotę odbyło się jego uroczyste przekazanie i poświęcenie, na którym obecnych było wielu znamienitych gości z senator Alicją Zając i posłem Bogdanem Rzońcą na czele.

Koszty funkcjonowania i wyzwania organizacyjne
Funkcjonowanie takiej ilości jednostek OSP niesie z sobą określone koszty; w 2025 roku na tzw. wydatki bieżące planuje się wydać 572 tys. zł. Koszty bieżące obejmują również zakup środków ochrony osobistej, paliwa, utrzymanie sprzętu oraz szkolenia. Codzienna działalność OSP na terenie gminy Nowy Żmigród napotyka na szereg wyzwań, które mają wpływ na efektywność ich pracy.
Brak ochotników i dysproporcje w wyposażeniu
Jednym z głównych problemów jest pozyskiwanie nowych ochotników - coraz mniej młodych osób decyduje się na zaangażowanie w działalność OSP, co przekłada się na liczbę aktywnych członków. Nie wszystkie jednostki OSP w gminie dysponują równym poziomem wyposażenia. Starszy sprzęt, ograniczone środki transportu czy brak nowoczesnych narzędzi ratowniczych mogą wpływać na skuteczność interwencji i bezpieczeństwo strażaków.
Debata o logice zakupu nowych pojazdów
Znakomita większość tych jednostek istnieje w gruncie rzeczy „na papierze”, bo o tym wie każdy, kto choć trochę funkcjonowaniem OSP się interesuje. Z drugiej strony, gdyby nie było OSP nie mielibyśmy takich pięknych uroczystości, gdy nowe samochody strażackie witane są dźwiękiem syren i płonącymi pochodniami.
Oczywistą oczywistością jest, że wozy strażackie powinny być wymieniane na nowe, ale też oczywistą oczywistością jest - przynajmniej dla niektórych - że zakup nowego wozu i przekazanie go danej jednostce OSP powinno opierać się o elementarną logikę. Pojawia się pytanie, jaki jest sens przekazywania nowego samochodu jednostce, która - ze względu na braki ludzkie - nie jest w stanie opuścić remizy?
Uważa się, że zanim zapadnie decyzja o tym, kto dostanie nowy samochód, powinno się przeprowadzić analizę możliwości wykorzystania tego pojazdu, czyli: ilu mamy dostępnych strażaków przed południem i po południu w zwykły roboczy dzień, a nie tylko wieczorem czy w weekend. Zwolennicy tego podejścia sugerują zasadę: "Macie zapewnioną obsługę - dostajecie nowy wóz; nie macie - nie dostajecie." Aby zweryfikować praktyczne funkcjonowanie, zaprasza się do zapoznania się ze statystykami wyjazdów jednostek OSP w 2024 roku.
Cele i zadania Ochotniczych Straży Pożarnych
Do kluczowych zadań Ochotniczych Straży Pożarnych w gminie Nowy Żmigród należą:
- Prowadzenie działalności mającej na celu zapobieganie pożarom oraz współdziałanie w tym zakresie z instytucjami i stowarzyszeniami.
- Branie udziału w akcjach ratowniczych przeprowadzanych w czasie pożarów, zagrożeń ekologicznych związanych z ochroną środowiska oraz innych klęsk i zdarzeń.
- Informowanie ludności o istniejących zagrożeniach pożarowych i ekologicznych oraz o sposobach ochrony przed nimi.
- Rozwijanie wśród członków OSP kultury fizycznej i sportu oraz prowadzenie działalności kulturalno-oświatowej i rozrywkowej.
- Uczestniczenie i reprezentowanie OSP w organach samorządowych i przedstawicielskich.
Rola OSP w życiu społeczności lokalnej
Obecność OSP na lokalnych imprezach sportowych czy podczas świąt gminnych jest stałym elementem życia społeczności. Jednostki angażują się w organizację festynów, turniejów sportowych i innych wydarzeń, które integrują mieszkańców i promują ideę wolontariatu. Wyzwania, z jakimi mierzą się jednostki OSP w gminie Nowy Żmigród, wymagają ciągłego dostosowywania się do zmieniającej się rzeczywistości.
Ważnym kierunkiem jest także aktywne poszukiwanie nowych członków i promowanie działalności ochotniczej wśród młodego pokolenia. Współpraca z innymi służbami, wymiana doświadczeń oraz udział w ogólnopolskich programach wsparcia dla OSP to dodatkowe możliwości, które mogą pozytywnie wpłynąć na dalszy rozwój lokalnych jednostek ochotniczych straży pożarnych.