Początki zorganizowanego pożarnictwa w powiecie aleksandrowskim sięgają okresu zaborów. Będąc pod zaborem rosyjskim, w 1905 roku w Aleksandrowie Pogranicznym, znanym dziś jako Aleksandrów Kujawski, powołano do życia Ochotniczą Straż Pożarną (OSP).
Podstawowe zadania Ochotniczej Straży Pożarnej
Działalność Ochotniczych Straży Pożarnych, w tym OSP w Aleksandrowie Kujawskim, koncentruje się na kilku kluczowych obszarach:
- Prowadzenie działalności mającej na celu zapobieganie pożarom oraz współdziałanie w tym zakresie z Państwową Strażą Pożarną, organami samorządowymi i innymi podmiotami.
- Brane udziału w akcjach ratowniczych przeprowadzanych w czasie pożarów, zagrożeń ekologicznych związanych z ochroną środowiska oraz innych klęsk i zdarzeń.
- Informowanie ludności o istniejących zagrożeniach pożarowych i ekologicznych oraz sposobach ochrony przed nimi.
- Rozwijanie wśród członków ochotniczej straży pożarnej kultury fizycznej i sportu oraz prowadzenie działalności kulturalno-oświatowej i rozrywkowej.
Powstanie i rozwój Zawodowej Straży Pożarnej (ZSP)
Historia Zawodowej Straży Pożarnej w powiecie aleksandrowskim, choć krótka, bo zamykająca się w okresie jednej dekady, stanowi istotny etap w rozwoju lokalnego pożarnictwa. Na początku 1981 roku powołano ZSP w Aleksandrowie Kujawskim. Pierwszym dowódcą - komendantem ZSP został automatycznie mł. chor. asp. poż., który pełnił również funkcję Komendanta Rejonowego.
ZSP w Ciechocinku
W 1987 roku, po długich staraniach różnych środowisk, zarządzeniem Wojewody Włocławskiego nr 21/87 z dnia 6 kwietnia 1987 roku, powołano do życia także ZSP w Ciechocinku. Nowo powołana straż zawodowa w Ciechocinku otrzymała 18 etatów i należała do jednostek kategorii E. Pierwszym Komendantem tej jednostki został st. chor. poż.
Infrastruktura i obiekty strażnic
Obie działające Zawodowe Straże Pożarne w chwili ich powołania korzystały z obiektów należących do Ochotniczych Straży Pożarnych.
Obiekty w Aleksandrowie Kujawskim
W przypadku Aleksandrowa Kujawskiego ZSP użytkowała dwukondygnacyjny budynek ze wspinalnią, pamiętający okres zaborów. Był on wspólnie użytkowany z OSP oraz z lokatorami tam zamieszkującymi. Ponadto ZSP korzystała także z budynków gospodarczych i magazynowych będących własnością OSP. Stan ten trwał do 1996 roku, w którym to ZSP, już jako Jednostka Ratowniczo-Gaśnicza (JRG), przeniosła się do zakupionych obiektów na obrzeżach miasta.
Obiekty w Ciechocinku
ZSP w Ciechocinku również korzystała ze strażnicy OSP. Był to jednokondygnacyjny budynek z okresu międzywojennego, do którego dobudowano garaż z czterema boksami samochodowymi. Obiekty te w późniejszym czasie zostały przejęte przez Komendę Powiatową, a w początkach XXI wieku zostały zburzone.
Wyposażenie i tabor pożarniczy
Zapewnienie odpowiedniego sprzętu było kluczowe dla skuteczności działań straży pożarnej. Sukcesywnie następowała wymiana i doposażenie w sprzęt pożarniczy.
Wyposażenie ZSP w Aleksandrowie Kujawskim
W chwili powoływania ZSP w Aleksandrowie Kujawskim dysponowała znacznym taborem. Były to: samochód gaśniczy Star 26 GBAM, Star 244 GBA, Żuk GLMB, samochód operacyjny Fiat 125p, samochód dostawczy Żuk, samochód ciężarowy Star 29, dwie sztuki motocykli MZ, podnośnik hydrauliczny SH 18 na Starze 200, przyczepa oddymiająca POdym i wężowa PW. Wymieniony sprzęt był wykorzystywany wspólnie z Komendą Rejonową SP. Do końca istnienia ZSP straż w Aleksandrowie pozyskała jeszcze Jelcza 315 GCBA oraz Stara 244 GBAM, które to zastąpiły dotychczasowe samochody gaśnicze.
Wyposażenie ZSP w Ciechocinku
W przypadku Ciechocinka, w 1987 roku ZSP przejęła część sprzętu i samochodów od OSP i jednocześnie została doposażona. W sumie posiadała: samochód Star 244 GBA, Jelcz 315 GCBA, Star podnośnik SH18, Star 29 GPr 1500, Żuk GLBA. W późniejszym okresie następowało dalsze doposażenie i rotacja sprzętu.
Kadra i etatyzacja
W początkowej fazie istnienia ZSP w Aleksandrowie Kujawskim liczyła 33 etaty strażackie oraz 1 i 5/6 etatu cywilnego, co stanowiło liczbę pracowników łącznie z Komendą Rejonową. W grupie tej znajdowało się 4 chorążych oraz zdecydowana większość podoficerów. 9 osób posiadało średnie wykształcenie. W latach następnych ilość etatów wzrastała, a w 1987 roku w Aleksandrowie Kujawskim kadra Komendy Rejonowej składała się z 6 chorążych, 7 podoficerów i 6 pracowników cywilnych.
Ważniejsze interwencje i akcje ratownicze
Działalność straży pożarnej w regionie obfitowała w liczne, często skomplikowane interwencje.
- W 1986 roku doszło do jednego z największych pożarów w Ciechocinku. Na skrzyżowaniu ulic Zdrojowej i Żelaznej powstał pożar budynku mieszkalnego z lokalem gastronomicznym.
- Nietypowe działania miały miejsce w 1989 roku na tzw. Wyspie Dzikowskiej, umiejscowionej w nurcie Wisły na wysokości Ciechocinka. Na wyspie wypasano ponad 100 owiec, a dość szybko podnoszący się poziom wody w rzece zagrażał zalaniem wyspy, co wymagało interwencji ratunkowej.
- W maju 1990 roku w miejscowości Wiktoryn (gmina Nieszawa) na skutek zwarcia w instalacji elektrycznej lamp nagrzewczych spalił się kurnik, a w nim 18 tysięcy kurcząt. Straty oszacowano na około 860 milionów złotych.
Pożar Kampera marki Fiat. Ostrów Wielkopolski. ul. Witosa. Interwencja Straży Pożarnej.
Ewolucja z ZSP w PSP
Pomimo tego, iż historia ZSP w powiecie aleksandrowskim jest bardzo krótka i zamyka się w okresie jednej dekady, obraz Państwowej Straży Pożarnej (PSP) w stosunku do ZSP uległ zasadniczej zmianie. Być może nie dotyczy to wyposażenia, zwłaszcza w samochody, gdyż one podlegały naturalnej wymianie, a zaawansowanie technologiczne w okresie jednego dziesięciolecia nie uległo zasadniczej zmianie. W końcowym okresie istnienia ZSP jednostki otrzymały nowe Jelcze 315 oraz kilka innych nowych pojazdów, a także następowała rotacja sprzętu. Oczywiście w tym czasie powstała druga ZSP i zwiększyła się ilość etatów. Na początku 1981 roku, z chwilą powołania ZSP, straż dysponowała 33 etatami, natomiast z chwilą powołania PSP tych etatów było 80. Na uwagę zasługuje także fakt procentowego podniesienia się ilości osób posiadających średnie wykształcenie.
tags: #osp #alekasndrow #kujawski