Ratownictwo techniczne jest jednym z kluczowych obszarów działalności Państwowej i Ochotniczej Straży Pożarnej. Uwięzieni w pojazdach poszkodowani wymagają specjalistycznych umiejętności i odpowiedniego sprzętu, aby ich wydobycie było bezpieczne i skuteczne. Z tego powodu strażacy regularnie przeprowadzają zarówno publiczne pokazy, jak i wewnętrzne ćwiczenia, doskonaląc swoje techniki i adaptując się do zmieniających się wyzwań.
Znaczenie ratownictwa technicznego w działaniach straży pożarnej
W rzeczywistych sytuacjach, takich jak wypadki drogowe, gdzie samochód przewraca się na bok, a kierowca zostaje uwięziony w uszkodzonym pojeździe, konieczne jest szybkie i skuteczne działanie służb ratowniczych. Zgłoszenia o takich zdarzeniach często skutkują zadysponowaniem wielu zastępów Państwowej Straży Pożarnej, które wraz z Zespołami Ratownictwa Medycznego wspólnie pracują nad uwolnieniem poszkodowanych. Działania strażaków obejmują również zabezpieczenie terenu oraz odłączenie zasilania z akumulatora uszkodzonego pojazdu, aby zapobiec dalszym zagrożeniom. Poszkodowani, po wydobyciu, są zabierani do szpitala w celu udzielenia dalszej pomocy medycznej.
Przebieg pokazów i ćwiczeń - przykład OSP Jedwabne
Podczas obchodów Dni Jedwabnego, w niedzielę 19 lipca 2015 roku, o godzinie 17:00, odbył się pokaz ratownictwa technicznego w wykonaniu OSP Jedwabne. W pokazie tym udział brało siedmiu strażaków z jednostki OSP Jedwabne oraz strażak z jednostki OSP Wizna, który pełnił rolę komentatora. Według założeń, ratowników zadysponowano do wypadku samochodowego, gdzie znajdowała się jedna osoba poszkodowana. Do zdarzenia wyruszył zastęp GBA Star 244.
Ratownictwo techniczne z bloczkami REEVE i TWIN RELEASE
Przygotowanie i zabezpieczenie miejsca zdarzenia
W pierwszej kolejności po dojechaniu na miejsce zdarzenia, ratownicy zabezpieczyli teren oraz odcięli źródło prądu w pojeździe, znajdujące się pod maską w przedniej części samochodu osobowego. Następnie pojazd został ustabilizowany za pomocą specjalnych klocków, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa zarówno ratowników, jak i poszkodowanego.
Opieka nad poszkodowanym i wstępna stabilizacja
Po wybiciu bocznej szyby, do środka auta weszło dwóch ratowników, którzy zapewnili osobie poszkodowanej odpowiednią opiekę. Sprawdzili oddech i tętno, a następnie założyli kołnierz ortopedyczny w celu stabilizacji kręgosłupa szyjnego. Zapadła również decyzja o podaniu poszkodowanemu tlenu. Przy pomocy opatrunku typu Codofix, opatrzona została rana łuku brwiowego.
Techniki wydobycia osoby z pojazdu
Kolejnym etapem akcji ratowniczej było wydobycie osoby poszkodowanej z pojazdu. Strażacy przy pomocy rozpieraka ramieniowego otworzyli drzwi od strony kierowcy. Następnie wycięli przednią szybę pojazdu oraz, przy pomocy nożyc hydraulicznych, odcięli dach. Ranny został położony na desce ortopedycznej, a następnie wyjęty z auta, minimalizując ryzyko dodatkowych urazów.
Dalsze działania ratownicze i medyczne
Po ewakuacji poszkodowanego, z pojazdu zaczęły wydobywać się kłęby dymu, co symulowało dodatkowe zagrożenie. Jeden ze strażaków w aparacie ODO przystąpił do gaszenia pożaru. W tym samym czasie poszkodowanemu udzielana była dalsza pomoc medyczna, polegająca na stabilizacji oraz zabezpieczeniu przed przemieszczeniem się dwóch odłamków metalu tkwiących w kończynach. Założona została również szyna Kramera. Po wykonaniu wszystkich czynności ratowniczych, do deski z poszkodowanym przypięte zostały klocki stabilizacyjne oraz pasy, co zapewniło bezpieczny transport.
Wewnętrzne ćwiczenia OSP Czaplinek: Doskonalenie umiejętności
Ochotnicze Straże Pożarne regularnie przeprowadzają wewnętrzne ćwiczenia z ratownictwa technicznego, które są kluczowe dla utrzymania wysokiego poziomu gotowości. Strażacy z OSP Czaplinek przeprowadzili takie ćwiczenia, skupiając się na praktycznym wykorzystaniu dostępnego sprzętu.
Wykorzystanie wraku pojazdu i narzędzi hydraulicznych
Korzystając z dostępności wraku pojazdu po wypadku, strażacy przećwiczyli cięcie przy pomocy narzędzi hydraulicznych. Powyginana konstrukcja samochodu dodatkowo pomogła odwzorować prawdziwe zdarzenie, stawiając przed ratownikami realistyczne wyzwania. Tego typu ćwiczenia pozwalają na gruntowne poznanie możliwości sprzętu i jego zastosowania w trudnych warunkach.
Wyzwania i specjalistyczne techniki w ratownictwie technicznym
Podczas szkoleń i w realnych działaniach strażacy mierzą się z różnymi wyzwaniami, które wymagają innowacyjnych podejść i adaptacji do dostępnego sprzętu.
Metody wydobycia przy uwięzionych nogach i ograniczonym sprzęcie
Jednostki ratownicze mogą być zadysponowane do zdarzenia, nie posiadając pełnego zestawu specjalistycznego sprzętu, takiego jak poduszki pneumatyczne, rozpieracz kolumnowy czy LQS. W takich sytuacjach strażacy muszą polegać na bardziej uniwersalnych narzędziach i sprawdzonych technikach. Jedną z nich jest odciąganie kierownicy na bok na kilka sposobów, aby wyplątać nogi z pedałów, a także wykonywanie otworu w podłodze za pomocą rozpieraka ramieniowego. Do tego celu używa się również noża do wycięcia dywanika/wykładziny.
Technika pracy rozpierakiem ramieniowym, na przykład Holmatro czy Weber (z specjalnymi nacięciami ułatwiającymi korowanie blach), polega na wykorzystaniu korków odwadniających w podwoziu. Wkłada się tam czubki rozpieracza, wykonuje pierwszy otwór, a następnie rozcina blachę podwozia góra-dół, a potem w poprzek na całą szerokość i wykańcza otwór na obu końcach. Sprawny i wyszkolony zastęp może w ten sposób wykonać dostęp (kanał) do ewakuacji poszkodowanego w stosunkowo krótkim czasie, nawet z całym dachem poza samochód. Jest to technika dla jednostek o ograniczonym wyposażeniu.
W trakcie działań ratownicy mogą napotkać nieprzewidziane elementy, takie jak panele z bezpiecznikami, które nie są uwzględnione w standardowych schematach (CRS), co wymaga szybkiej adaptacji i odłączenia zasilania. Podkreśla się, że ważne jest, aby otwory w podłodze były wykonywane wyłącznie za pomocą narzędzi hydraulicznych, zapewniając kontrolę i bezpieczeństwo.
Stabilizacja pojazdu i bezpieczeństwo działań
Istnieją dyskusje dotyczące skuteczności stabilizacji pojazdu w ekstremalnych technikach wydobycia, gdzie ryzyko niepowodzenia jest wysokie. Przy ręcznym podnoszeniu lub obracaniu pojazdu, głównym problemem może być niewystarczająca liczba osób do dźwigania oraz współistniejące zniszczenia, takie jak osłabienie konstrukcji słupków po stronie, gdzie przechylany jest samochód. Tego typu metody są czasem określane jako "partyzantka z niecywilizowanego pola walki" ze względu na ich podwyższone ryzyko.
Trudności związane z nowoczesnymi konstrukcjami pojazdów
Zestawy kombi o słabych parametrach, często przekazywane Ochotniczym Strażom Pożarnym, mogą okazać się niewystarczające w konfrontacji z nowoczesnymi pojazdami. Cięcie starych Polonezów znacznie różni się od pracy z nowymi modelami, takimi jak Audi A8 2012 wykonanymi z aluminium. Nowe konstrukcje samochodów są często wzmocnione w nieprzewidzianych miejscach lub zawierają elementy potencjalnie niebezpieczne, co zaskakuje ratowników nawet podczas specjalistycznych kursów i szkoleń. Prawie każde auto w wieku do pięciu lat, które było przedmiotem cięcia na kursach, zaskoczyło strażaków jakimś szczegółem. Powyższe przykłady podkreślają konieczność ciągłego szkolenia i dostosowywania technik do ewoluujących konstrukcji pojazdów, aby ratownicy byli zawsze przygotowani na każde, nawet najbardziej skomplikowane zdarzenie.
tags: #pokaz #strazacki #wydobycia #poszkodowanego #ze #zniszczonego