Okres żniw i intensywnych prac polowych niesie ze sobą zwiększone ryzyko pożarów maszyn rolniczych. To powtarzający się problem, z którym co roku mierzą się strażacy i rolnicy w całej Polsce. W gorących letnich warunkach nawet niewielka iskra może doprowadzić do zapalenia się maszyny czy płodów rolnych. Jak pokazują liczne incydenty, ogień często szybko obejmuje ciągniki rolnicze, prasy do słomy i kombajny, prowadząc do znacznych strat materialnych, a czasem także obrażeń u obsługujących je osób.
Przebieg i skala pożarów
Poniżej przedstawiamy przegląd wybranych incydentów, które miały miejsce w ostatnim czasie, obrazujących skalę i charakter zagrożenia.
Pożar ciągnika i prasy w Łaźnikach
W sobotnie popołudnie, około godziny 17:50, w miejscowości Łaźniki (powiat łowicki, woj. łódzkie) doszło do groźnego pożaru podczas prac polowych. Pożar prasy i ciągnika w Łaźnikach szybko rozprzestrzenił się, w efekcie czego spłonęły maszyny i zboże. Pożar rozpoczął się od jednej z maszyn - zapaliła się prasa rolująca, a następnie ogień szybko przeniósł się na ciągnik rolniczy. Mimo szybkiej reakcji operatora, obie maszyny spłonęły doszczętnie. Na szczęście w wyniku zdarzenia nikt nie ucierpiał. To kolejny przypadek pożaru maszyn rolniczych w trakcie żniw.
Pożar w Rudniku i Makowie
Na 400 tysięcy złotych oszacowano wstępnie wysokość strat po pożarze ciągnika rolniczego i prasy do słomy, do którego wezwano strażaków do Rudnika w poniedziałek (11.08.) o 14:42. Na polu przy ulicy Sylwestra doszło do pożaru ciągnika rolniczego i prasy do słomy. Działania polegały na ugaszeniu ciągnika i prasy, które całkowicie były objęte ogniem. Ponadto ugaszono 3 bele słomy. Działania zakończyły się po dwóch godzinach. W akcję zaangażowane były dwa zastępy JRG Racibórz (9 strażaków) i zastępy OSP Rudnik, OSP Strzybnik, OSP Sudoł, OSP Miedonia (23 strażaków).
Godzinę po zakończeniu działań w Rudniku, strażacy otrzymali wezwanie na ulicę Spółdzielczą do Makowa. Doszło tam do pożaru słomy i ścierniska. Działania polegały na ugaszeniu jednej beli słomy i ścierniska. Uszkodzeniu uległa również prasa do słomy, której awaria była przyczyną zdarzenia. W działaniach brały udział: zastęp JRG i cztery zastępy OSP. Straty oszacowano na pięć tysięcy złotych.
Incydent w Sępólnie Krajeńskim
W Sępólnie Krajeńskim natychmiastowo na miejsce zdarzenia skierowano dwa zastępy z Jednostki Ratowniczo-Gaśniczej w Sępólnie Krajeńskim, a także dwa zastępy z Ochotniczej Straży Pożarnej w Sypniewie oraz jeden zastęp ze straży pożarnej w Lutowie. Po przybyciu na miejsce okazało się, że ogień objął prasę rolniczą wraz z przylegającym do niej ciągnikiem. Niestety, mimo skoordynowanej i sprawnie przeprowadzonej akcji gaśniczej, nie udało się uratować maszyny rolniczej ani ciągnika. Na skutek pożaru, zniszczeniu uległa prasa oraz ciągnik rolniczy.
Wielkopolscy strażacy w akcji
Inne zdarzenia z udziałem maszyn rolniczych
- Strażacy z OSP Gleba 12 sierpnia prowadzili działania gaśnicze w Kiekrzu (woj. mazowieckie). Zostali zadysponowani do pożaru ciągnika rolniczego z kosiarką czołową.
- W Zajeziorze doszło do pożaru ciągnika rolniczego. Sandomierscy strażacy również gasili pożar ciągnika rolniczego w innym miejscu.
- W miejscowości Węglów w lesie doszło do pożaru maszyny do transportu drewna. Nocna akcja strażaków, po godzinie 4 w nocy z czwartku na piątek do starachowickich strażaków dotarło zgłoszenie o pożarze maszyny do przewozu drewna.
- Ciągnik i prasa rolnicza zapaliły się na polu w miejscowości Zagaje. Akcja strażaków była konieczna, gdyż do pożaru maszyn rolniczych na polu doszło w czwartkowe południe w miejscowości Zagaje w powiecie jędrzejowskim.
- W Kielcach doszło do nocnego pożaru wiaty, gdzie spłonęły samochód i ciągnik rolniczy. Volkswagen i ciągnik spłonęły doszczętnie w pożarze wiaty przy ulicy Posłowickiej.
Szczegółowe działania i konsekwencje pożaru w Mokronosie
W dniu 25 lipca o godzinie 12:15 do Stanowiska Kierowania Komendanta Powiatowego w Krotoszynie wpłynęło zgłoszenie o pożarze ciągnika rolniczego w miejscowości Mokronos. Podczas rozpoznania ustalono, że pali się prasa rolnicza. Po przybyciu pierwszych zastępów zabezpieczono teren działań. Strażacy podali jeden prąd gaśniczy wody w natarciu na palącą się prasę rolniczą. W tym samym czasie druga jednostka biorąca udział w zdarzeniu udała się do tlącego balota słomy na pobliskim ściernisku. Przy użyciu podręcznego sprzętu burzącego, rozgarnięto sprasowaną słomę i dogaszono ją jednym prądem wody.
Podczas działań gaśniczych Kierujący Działaniem Ratowniczym ustalił, że podczas próby gaszenia pożaru jedna osoba doznała oparzeń I oraz II stopnia głowy oraz kończyn górnych. Poszkodowanemu udzielono kwalifikowanej pierwszej pomocy medycznej polegającej na założeniu hydrożeli, opatrunków osłaniających, podaniu 100% tlenu oraz wsparciu psychicznym. Po ugaszeniu pożaru pogorzelisko oraz prasę rolniczą sprawdzono kamerą termowizyjną, nie stwierdzając zagrożenia. W likwidację zagrożenia zaangażowane były trzy zastępy, w tym dwa z OSP Czarny Sad, Borzęciczki oraz jeden z Jednostki Ratowniczo-Gaśniczej w Krotoszynie.
Przyczyny i profilaktyka pożarów maszyn rolniczych
Na polu pojawiają się kombajny i prasy, a choć są to maszyny, które na polach możemy zobaczyć tylko sezonowo w okresie letnim, to jeśli już pracują, to na „pełnych obrotach”. W upalne dni wystarczy iskra, by doszło do groźnego pożaru. Awarie maszyn, jak w przypadku prasy w Makowie, również stanowią częstą przyczynę. Nie da się wyeliminować wszystkich czynników, które mogą doprowadzić do powstania pożaru podczas żniw, ale większości przyczyn da się zapobiec. Niezbędnym elementem wyposażenia kombajnu są gaśnice, które pozwalają na szybką reakcję w początkowej fazie pożaru.
Straty materialne i zagrożenia dla zdrowia
Pożary maszyn rolniczych generują wysokie straty materialne, sięgające setek tysięcy złotych, jak w przypadku Rudnika (400 tys. zł). Oprócz zniszczonych maszyn, ogień często obejmuje również plony i słomę. Nie wszystkie pożary podczas zbiorów w okresie żniw kończą się tylko stratami materialnymi. Jak pokazuje sytuacja z pożaru w Mokronosie, w tego typu zdarzeniach uszczerbku na zdrowiu doznać mogą również użytkownicy maszyn rolniczych.