Mercedes-Benz Atego 1629 jako Samochód Pożarniczy: Specyfikacja i Doświadczenia

Mercedes-Benz Atego, w tym popularny wariant 1629, to często wybierane podwozie dla średnich samochodów ratowniczo-gaśniczych (GBA) w Polsce, zarówno w Państwowej Straży Pożarnej, jak i Ochotniczych Strażach Pożarnych. Zainteresowanie tym modelem wynika z jego uniwersalności, choć w praktyce pojawia się wiele kwestii dotyczących jego specyfikacji, zabudowy i komfortu eksploatacji. Artykuł ten analizuje kluczowe cechy i doświadczenia użytkowników związane z Mercedesem Atego w konfiguracji pożarniczej, ze szczególnym uwzględnieniem wersji 4x4.

Charakterystyka Podwozia i Wymiary

Wysokość Pojazdu i Manewrowość

Jednym z istotnych aspektów, szczególnie w kontekście adaptacji do istniejących garaży OSP, jest wysokość pojazdu. W porównaniu do starszych konstrukcji, takich jak Star 244, Mercedes-Benz Atego często okazuje się być wyższy. Użytkownicy zwracają uwagę, że o ile Star 244 bez problemu mieścił się w standardowych garażach, a nawet pozwalał na swobodne przemieszczanie się po dachu w najniższym punkcie, to w przypadku Atego konieczne bywało przerabianie nadproży.

Aktualne pomiary wskazują, że niektóre Atego mają wysokość 316 cm, podczas gdy garaże mają 325 cm, co pozostawia niewielki margines. Producent S. podaje wysokość 320 cm, lecz samochód bez wody może być nawet wyższy. Dla porównania, wymiary Stara 244 podawane na forach (3320 mm) okazały się zawyżone, a faktyczny pomiar wykazał około 2,98 metra. Należy pamiętać, że specyfikacje mogą różnić się w zależności od konfiguracji i wyposażenia, a niewielkie odchylenia (np. +-5 cm) mogą być istotne.

Napęd 4x4 i Zawieszenie

Mercedes-Benz Atego występuje również w wersjach z napędem 4x4, które są szczególnie pożądane w trudniejszym terenie. Ważne jest, aby pamiętać, że nie każde terenowe 4x4 ma to samo zawieszenie, pióra, opony, wysokość ramy, przeznaczenie czy skrzynki rozdzielcze. Te elementy wpływają na zdolności terenowe i komfort jazdy. Ogólne doświadczenia wskazują, że Atego ma bardzo twarde zawieszenie kabiny, co znacząco obniża komfort, zwłaszcza podczas jazdy po nierównych drogach. Na tylnej ławce odczuwalne jest mocne „rzucanie” pasażerów, nawet na asfalcie, a na wertepach jest to określane jako "mały koszmarek", porównywalny do jazdy "wozem z kartoflami".

Kabina Brygadowa: Konstrukcja i Komfort

Kabina brygadowa w Mercedes-Benz Atego budzi wiele kontrowersji. Podczas gdy firma MAN produkuje kabiny załogowe w całości, większość innych producentów, w tym MB Atego, „skleja” kabiny z dwóch części. Mercedes-Benz Atego rzekomo składa kabiny w Turcji, co sprawia, że pożarnicze Atego bywa nazywane "sklejanką z całego świata": podwozie z Niemiec, nadwozie od polskich zabudowców, a kabina z Turcji. Ta konstrukcja wiąże się z konkretnymi problemami. Zauważono, że znacząca większość MB Atego w wersji brygadowej ma skrzywioną kabinę na jedną stronę. Mimo prób serwisowania, w tym kilkudniowych wizyt, problem ten często nie zostaje rozwiązany, a użytkownicy obserwują go również w innych egzemplarzach.

W nowszych modelach Atego (o mocy 290 KM) kabina jest przedłużana, aby pomieścić aparaty oddechowe w siedzeniach, co jest praktycznym rozwiązaniem. Jednak problemem jest również brak miejsca na koło zapasowe, które często musi być przechowywane w garażu, a nie na samochodzie.

Układ Napędowy i Systemy Emisyjne

Silnik i Moc

Współczesne modele Mercedes-Benz Atego w konfiguracji pożarniczej często oferują moc około 290 koni mechanicznych, co zapewnia odpowiednią dynamikę pojazdu w akcji. Użytkownicy podkreślają, że Atego jest samochodem szybkim i zwinnym.

System AdBlue

Wprowadzenie systemu AdBlue do pojazdów ciężarowych, w tym do Mercedes-Benz Atego, budziło początkowo obawy, zwłaszcza w kontekście użycia w Ochotniczych Strażach Pożarnych (OSP). Jednakże, z doświadczeń wynika, że AdBlue "nie wychodzi tak źle", a w jednostkach o dużej liczbie wyjazdów (ponad 90 rocznie) zarządzanie tym systemem nie stanowi większego problemu. Niestety, po przeróbkach na strażacki, układ pneumatyczny może wysiadać w ciągu miesiąca, co jest poważną wadą wpływającą na bezpieczeństwo i dostępność pojazdu.

Zabudowy Pożarnicze: Producenci i Jakość

Wybór producenta zabudowy ma kluczowe znaczenie dla funkcjonalności i trwałości samochodu pożarniczego. Na rynku polskim działa kilku głównych producentów, a ich produkty bywają oceniane bardzo różnie. Poniżej przedstawiono doświadczenia użytkowników z wybranymi firmami:

Bocar

W przypadku zabudów od Bocaru, użytkownicy są zadowoleni z jakości i obsługi serwisowej. Zgłoszone usterki, takie jak przepalenie się sygnałów, skutkują natychmiastową wymianą na nowe. Bocar często oferuje bogate wyposażenie w cenie, takie jak agregat prądotwórczy, wyciągarka czy zwijadło elektryczne (np. w cenie ok. 590 tys. zł).

Moto-Truck

Zabudowy Moto-Trucka są kategorycznie odradzane przez niektórych użytkowników. Mimo możliwej poprawy jakości, firma ta jest kojarzona z pękającymi zbiornikami i wadliwym systemem dozowania środka pianotwórczego. Zabudowa jest oceniana jako wizualnie koszmarna i mało funkcjonalna, a jej niska cena nie rekompensuje problemów z jakością. Odnotowano przypadki awarii samochodu po zaledwie 100 km przebiegu.

Stolarczyk

Zabudowy Stolarczyka również borykają się z problemami. Użytkownicy radzą uważać na pompkę próżniową, która potrafi zacierać się nawet kilkukrotnie, oraz na zawór elektropneumatyczny odpowiedzialny za doprowadzanie powietrza do napinacza paska od pompki próżniowej, który lubi tracić szczelność. Skutkuje to spadkiem ciśnienia w całym układzie pneumatycznym i blokowaniem się hamulców. Ponadto, zgłaszano niedbalstwo w montażu: wiercenie dziur pod nity, o których potem zapominano, oraz nadmiar silikonu, który trzeba usuwać ręcznie.

PS Szczęśniak

Mercedes-Benz Atego z zabudową od PS Szczęśniak jest pozytywnie oceniany przez użytkowników. Samochód ten bardzo dobrze spisuje się w terenie i poza nim.

Inni Producenci (ISS Wawrzaszek, Germaz)

Wspomniano, że firmy Stolar i ISS w pewnym momencie wycofały się z produkcji zabudów na podwoziu Atego na polskim rynku. Produkty Germaza, ze względu na relatywnie niewielkie doświadczenie, cierpią podobno na „choroby wieku dziecięcego”.

Doświadczenia Eksploatacyjne i Typowe Usterki

Podsumowując doświadczenia użytkowników, Mercedes-Benz Atego, mimo wielu zalet, wykazuje szereg typowych usterek i niedogodności w eksploatacji pożarniczej:

• Twarde zawieszenie kabiny: Powoduje znaczny dyskomfort podczas jazdy, zwłaszcza na tylnej ławce.
• Problemy z układem pneumatycznym: Wady występujące po przeróbkach na samochód strażacki, w tym blokujące się hamulce z powodu nieszczelności.
• Usterki sygnalizacji: Zgłaszano problemy z sygnalizacją dźwiękową (tzw. "słynny GES", określany jako tragedia) oraz z lampami kierunkowymi na atrapie.
• Problemy z uzupełnianiem wody: Podczas otwierania nasady może pojawić się duży strumień wody, prawdopodobnie z powodu gromadzenia się wody z przelewu w trakcie jazdy.
• Krzywa kabina: Nagminny problem przechylonej kabiny, który mimo prób serwisowania często pozostaje nierozwiązany.
• Niezgodność uchwytów: Odnotowano przypadki, gdzie uchwyty na sprzęt nie były zgodne z rozporządzeniem MSWiA i nie powinny być dopuszczone przez CNBOP, co wymaga wymiany.

Z drugiej strony, samochód jest szybki i zwinny, a także posiada aparaty w siedzeniach i dobrze wykończone skrytki, które są łatwe do czyszczenia. Te cechy są cenione, zwłaszcza w jednostkach OSP.

Mercedes-Benz Atego w Ochotniczej Straży Pożarnej (OSP)

Mercedes-Benz Atego jest często rozważany jako godny następca starszych pojazdów, takich jak Star 244 czy Jelcz 004, w Ochotniczych Strażach Pożarnych. Dla jednostek o dużej liczbie wyjazdów, jak te z ponad 90 interwencjami rocznie, samochód ten jest wydajnym narzędziem. Mimo że AdBlue nie stanowi problemu, to proces pozyskiwania nowych pojazdów bywa skomplikowany. Problemy z przetargami, opieszałością władz gminnych i ryzykiem utraty dotacji (np. od marszałka województwa i KG PSP, sięgających 250 tys. zł) są powszechne. Szybkie terminy realizacji (dostawa do końca roku, faktura do końca listopada) często są niewykonalne dla firm, co dodatkowo utrudnia zakup i wpływa na dostępność samochodów dla OSP. Ograniczony wybór w zabudowach GBA (np. Atego od Bocaru kontra droższy i "goły" MAN od Stolarczyka) dodatkowo komplikuje decyzje zakupowe.

tags: #samochod #strazacki #mercedes #1629 #specyfikacja