„Strażak Sam” to popularny brytyjsko-amerykański serial animowany, opowiadający o przygodach dzielnego i nieustraszonego strażaka Samuela „Sama” Jonesa oraz jego przyjaciół. Akcja bajki, bazującej na przygodach sympatycznego i dzielnego strażaka, rozgrywa się w małym, walijskim miasteczku Pontypandy lub w jego okolicach. Miasteczko tętni życiem, a jego mieszkańcy zawsze przeżywają ciekawe przygody, często wymagające pomocy lokalnej straży pożarnej.

Edukacyjny aspekt serialu
Serial „Strażak Sam” ma ważny aspekt edukacyjny, ucząc najmłodszych widzów, jak zachować spokój w trudnych sytuacjach oraz działać zespołowo, by rozwiązać każdy problem. Bajka pokazuje dzieciom trudną i odpowiedzialną pracę strażaków. Uczy, jak niebezpiecznym żywiołem jest ogień, jak się przed nim bronić oraz jak mu zapobiegać. Uświadamia dzieciom również, w jakich sytuacjach niezbędna jest pomoc straży pożarnej, i pod który numer alarmowy należy zadzwonić.
Historia i produkcja serialu
Na pomysł stworzenia postaci Sama wpadło dwóch byłych strażaków z Kent, Dave Gingell i David Jones, którzy doskonale znali specyfikę pracy w straży pożarnej. Pierwotny tytuł serialu to „Sam Tân”, a oryginalny język to walijski.
- Premiera: Premiera serialu odbyła się w Walii drugiego dnia świąt Bożego Narodzenia 1985 roku. Dwa lata później, 17 listopada 1987 roku, produkcja pojawiła się na ekranach widzów w Wielkiej Brytanii, a w marcu 1993 roku dotarła do Polski.
- Zasięg globalny: Bajka o odważnym strażaku dotarła aż do 40 krajów i została przetłumaczona na 25 różnych języków, w tym na mandaryński.
- Metoda animacji: Tworzenie bajki w animacji poklatkowej było bardzo pracochłonne i zajmowało dużo czasu. Wyprodukowanie jednej minuty serialu trwało aż 4 dni.
- Nagrody i wyróżnienia: W 1988 roku serial został nominowany do nagrody telewizyjnej BAFTA dla najlepszego krótkometrażowego filmu animowanego.
- Filmy pełnometrażowe: Przygody strażaka doczekały się także wersji filmowej, m.in. w filmach „Strażak Sam i bohaterowie burzy” oraz „Strażak Sam i wielki pożar w Pontypandy”.
Mieszkańcy Pontypandy: Bohaterowie serialu
W ok. 10-minutowych odcinkach pojawiają się ci sami bohaterowie - mieszkańcy miasta, którzy dobrze się znają i tworzą sympatyczną społeczność.
Ekipa strażacka
- Strażak Sam (Samuel Jones): Tytułowy bohater, zdrobnienie od imienia Samuel, którego nazwisko brzmi Jones. 32-letni strażak jest bardzo lubiany i szanowany przez lokalną społeczność. Słynie z dużej odwagi oraz empatii, zawsze gotowy do akcji, gdy ktoś jest w potrzebie. Mieszka w domu przy ulicy Dolinowej 3 i pracuje w remizie 324 c, jeżdżąc wozem strażackim Jupiter 999. Jego rodzicami są emerytowany strażak Drake i pielęgniarka Martha, a Sam ma młodszego brata Charliego. Nie od początku chciał być strażakiem - jako dziecko marzył o karierze maszynisty, kosmonauty i kucharza. Dopiero pożar jego rodzinnego domu, uratowanego przez strażaków, sprawił, że Sam podjął decyzję o zostaniu strażakiem. Sam wyróżnia się charakterystycznym ubiorem: nosi żółty hełm i spodnie, granatową kurtkę, a za paskiem zawsze ma wetkniętą latarkę.
- Komendant Bazyli Steele: Starszy komendant w remizie strażackiej 324 c, czuwający nad pracą wszystkich strażaków w Pontypandy. Można go poznać po białym hełmie i sumiastych siwych wąsach. Mimo że jest stanowczy i kategoryczny, Bazyli jest lubiany oraz szanowany w miasteczku. Jest odpowiedzialny, dojrzały i bardzo dba o doskonałe funkcjonowanie remizy, choć odczuwa niechęć do Normana, który ciągle robi mu psikusy.
- Elvis Cridlington: Strażak i najlepszy przyjaciel Sama. Słynie z zamiłowania do rock and rolla i jest świetnym kucharzem. Jest nieustraszonym bohaterem, który łatwo wpada w ekscytację.
- Penny Morris: Jedyna kobieta-strażak w remizie w Pontypandy, mająca 30 lat. Jest koleżanką Sama i cichą sympatią Elvisa. Mieszka na obrzeżach miasta, w wiejskiej chatce nr 46 z uroczym ogródkiem, w którym uprawia warzywa i kwiaty.
- Trevor Evans: Kierowca autobusu i jedna z najstarszych postaci w serialu. Mieszka koło Sama i charakteryzuje się ogromnym lękiem wysokości.

Pozostali mieszkańcy Pontypandy
- Sara i James Jones: Bratanek i bratanica strażaka Sama, bliźniacy, których tata Charlie wykonuje zawód rybaka, a mama Bronwyn prowadzi sklep tuż przy wodnej przystani. Sara jest odważna i pełna pomysłów, natomiast James to skryty, nieśmiały chłopak, często mierzący się z wymyślonymi strachami. Mają 13 lat, a ich najlepszym kolegą jest Norman.
- Dylis Price: Właścicielka sklepu spożywczego w Pontypandy i mama małego Normana, którego musi ciągle upominać. Jest czułą, ale i surową matką.
- Bella Lasagne: Właścicielka kawiarni „Cafe Bella” w Pontypandy. Jest barwną osobowością, często śpiewa arie operowe i mówi z włoskim akcentem. Jej najbliższą zwierzęcą przyjaciółką jest ruda kotka Róża.
- Norman Price: Czołowy łobuziak w Pontypandy, znany z psocenia i pakowania się w kłopoty, z których często ratuje go ekipa strażaków na czele z Samem. Jest typem małego naukowca, ale mimo swoich kawałów, jest pozytywną postacią. Przyjaźni się z Sarą i Jamesem oraz jest właścicielem adoptowanego baranka Wełenki. W kolejnych sezonach dorasta i poważnieje.
- Michael: Lokalny majsterkowicz i złota rączka, dobrze znany i lubiany przez mieszkańców Pontypandy. Przyjaźni się ze strażakami. Ma 32 lata, a jego rodzina obejmuje córkę Mandy i żonę Hellen o jamajskich korzeniach, która pracuje jako pielęgniarka.
Fikcyjne miasteczko Pontypandy, w którym rozgrywa się akcja serialu, powstało w wyniku połączenia nazw dwóch walijskich miast - Pontypridd i Tonypandy.