„Strażak Sam” to jedna z najpopularniejszych bajek animowanych dla najmłodszych, która od dziesięcioleci bawi i edukuje dzieci na całym świecie. Ten brytyjsko-amerykański serial animowany przedstawia przygody sympatycznego i dzielnego strażaka oraz jego przyjaciół, którzy mieszkają w malowniczym walijskim miasteczku Pontypandy. Choć życie toczy się tam zazwyczaj spokojnie, mieszkańcom często zdarzają się kłopoty, które dzielna ekipa ratowników, na czele z Samem, stara się rozwiązać.

Historia i rozwój serialu
Aż ciężko uwierzyć, że bajka „Strażak Sam” ma już sporo ponad 30 lat. Oryginalnie znana jako „Sam Tân”, jest to walijska animacja poklatkowa, emitowana w Walii od 1985 roku. Światowa premiera serialu miała miejsce właśnie w tym roku.
Cztery pierwsze serie zostały wyprodukowane w latach 1985-1994 przez firmy Bumper Films i Prism Art & Design dla walijskiej telewizji S4C oraz brytyjskiej sieci stacji BBC. Współczesne dzieci pokochały jej kontynuację, którą rozpoczęto w 2003 roku. Obecnie twórcy animacji przywitają dzieci 14. sezonem przygód dzielnych ratowników.
"Strażak Sam" w Polsce
W Polsce serial pojawił się po raz pierwszy w latach 90. na kanale TVP1, emitowany z polskim dubbingiem w sobotniej „Wieczorynce” w latach 1993-1996. W czerwcu 2007 roku jego emisja została wznowiona, a trzy tygodnie później pojawiła się nowa seria z 2003 roku. W 2008 roku serial pojawił się na kanałach JimJam i MiniMini.
Polska wersja serialu była tworzona etapami. W 2009 roku polski dubbing do pierwszych trzech serii został nagrany w Studiu Opracowań Filmów w Warszawie, pod reżyserią Marii Piotrowskiej, a narratorem był Jerzy Kramarczyk. W tym samym roku Telewizja Polska Agencja Filmowa opracowała polską wersję piątej serii, z tłumaczeniem Grażyny Rogalskiej. Niestety, w 2009 roku w pożarze archiwum TVP spłonęły taśmy z nagraną pierwszą serią serialu, ale udało się ocalić taśmy z drugą, trzecią i czwartą serią. W 2012 roku Cass Film zlecił nagranie polskiej wersji nigdy nieemitowanego wcześniej odcinka świątecznego studiu Eurocom.
Od 1 września na antenie POLSAT JimJam emitowane są nowe odcinki bajki „Strażak Sam”. Dzielny strażak codziennie ratuje swoich przyjaciół i znajomych z różnych niebezpiecznych sytuacji, zarówno na lądzie, jak i na morzu.
Nowości: Polska strażaczka Krystyna Kaminski
Mali fani strażaka Sama będą zachwyceni najnowszymi informacjami! Do ekipy serialowych ratowników dołączy polska strażaczka, a wśród dziecięcych bohaterów pojawi się jej młodszy brat. To nie tylko epizodyczne postacie, a stali bohaterowie 14. sezonu kultowej bajki.
„Strażak Sam” od dawna kultywował zasadę, że dziewczynki mogą być kim chcą, a więc także wykonywać „męskie” zawody. W podstawowej ekipie, oprócz Sama, był także Elvis i strażaczka Penny. Teraz bajka coraz silniej zbliża się do parytetu, bo ekipa Sama wita strażaczkę z Polski - Krystynę Kaminski. Krystyna będzie wyjątkowym ratownikiem: w Pontypandy pojawi się bowiem lotnisko, a ona będzie pilotem samolotu ratowniczego o nazwie FireSwift. Oprócz nowych przygód związanych z ratownictwem powietrznym, dzieci dowiedzą się też sporo o ekologii.
Kim jest Strażak Sam?
Tytułowym bohaterem serialu jest Sam, znany również jako Samuel Jones (zdrobnienie od imienia Samuel). Jest 32-letnim strażakiem, bardzo lubianym i szanowanym przez lokalną społeczność. Słynie z dużej odwagi oraz empatii, zawsze jest gotowy do akcji, gdy ktoś jest w potrzebie.
- Wygląd i strój: Sam wyróżnia się charakterystycznym strojem: granatowym uniformem, żółtymi spodniami i hełmem w tym samym kolorze. Za paskiem zawsze ma wetkniętą latarkę.
- Pojazdy i miejsce pracy: Jeździ wozem strażackim Jupiter 999, a pracuje w remizie oznaczonej numerem 324 C.
- Rodzina: Samuel mieszka w domu przy ulicy Dolinowej 3. Jego rodzicami są emerytowany strażak Drake i pielęgniarka Martha. Sam ma młodszego brata Charliego. Jest również wujkiem dla dwójki bratanków - Sary i Jamesa, którzy często towarzyszą mu podczas rozmaitych wyzwań.
- Historia zawodu: Co ciekawe, strażak nie od początku chciał wykonywać ten sam zawód co jego tata. W dzieciństwie marzył o karierze maszynisty, kosmonauty i kucharza. Jego decyzja o zostaniu strażakiem zapadła po tym, jak ratownicy ocalili jego rodzinny dom z pożaru.

Mieszkańcy Pontypandy i ich role
W miasteczku Pontypandy mieszka wielu barwnych bohaterów, którzy tworzą jego sympatyczną społeczność.
Główni bohaterowie - strażacy
- Bazyli Steele (Komendant Steele): Starszy komendant w remizie strażackiej. Można go poznać po białym hełmie i sumiastych siwych wąsach. Jest odpowiedzialny, dojrzały i bardzo dba o doskonałe funkcjonowanie remizy. Mimo tego, że jest stanowczy i kategoryczny, jest lubiany oraz szanowany w miasteczku. Odczuwa niechęć jedynie do Normana, który często płata mu figle.
- Elvis Cridlington: Najlepszy przyjaciel Sama i również strażak. Jego supermocą jest bycie nieustraszonym. Jest profesjonalistą, łatwo wpada w ekscytację i jest wyśmienitym kucharzem. Słynie z zamiłowania do rock and rolla.
- Penny Morris: Odważna strażaczka, jedyna kobieta w remizie w Pontypandy (przed Krystyną). Ma 30 lat, jest koleżanką Sama i cichą sympatią Elvisa. Pracuje w mieście, ale mieszka na jego obrzeżach, w wiejskiej chatce nr 46 z uroczym ogródkiem.
- Trevor Evans: Kierowca autobusu i chyba najstarsza postać w „Strażaku Samie”. Mieszka koło Sama. Charakteryzuje się ogromnym lękiem wysokości i jest zapalonym majsterkowiczem.
Rodzina i przyjaciele Sama
- Sara i James: Bratanek i bratanica strażaka Sama, 13-letnie bliźniaki o różnych temperamentach. Ich tata Charlie jest rybakiem, a mama Bronwyn prowadzi sklep tuż przy wodnej przystani. Sara jest dziewczynką odważną i pełną pomysłów. Natomiast jej brat James to skryty, nieśmiały chłopak, który często mierzy się z wymyślonymi strachami. Najlepszym kolegą bliźniaków jest Norman.
Pozostali mieszkańcy Pontypandy
- Dylis Price: Właścicielka lokalnego sklepu spożywczego w Pontypandy i mama Normana. Jest czułą, ale i surową matką, która musi ciągle upominać swojego syna.
- Pani Bella Lazania: Barwna osobowość, często śpiewa arie operowe i mówi z włoskim akcentem. Prowadzi w Pontypandy kawiarnię „Cafe Bella”. Jej najbliższą zwierzęcą przyjaciółką jest ruda kotka Róża.
- Norman Price: Czołowy łobuziak w Pontypandy. To typ małego naukowca, znany w miasteczku z psocenia i pakowania się w kłopoty, z których ratuje go ekipa strażaków na czele z Samem. Jest to jednak pozytywna postać w bajce, bo Norman nie jest typem złośliwego dziecka, chociaż lubi robić kawały. W kolejnych sezonach z czasem dorasta i poważnieje. Jest właścicielem adoptowanego baranka Wełenki i przyjaźni się z Sarą i Jamesem.
- Mike Flood: Złota rączka i zapalony majsterkowicz. Ma 32 lata, jest dobrze znany i lubiany przez mieszkańców Pontypandy. Jego rodzina obejmuje córkę Mandy i żonę Hellen o jamajskich korzeniach, która jest pielęgniarką w szpitalu. Przyjaźni się ze strażakami: Samem, Elvisem oraz Penny.
Aspekt edukacyjny bajki „Strażak Sam”
Bajka „Strażak Sam” ma wyraźny aspekt edukacyjny. Podczas seansu dzieci wraz z rodzicami mogą zdobyć wiedzę na temat tego, jak zachować się w momencie wybuchu pożaru, jak ważna jest praca ratowników, oraz pod jaki numer alarmowy zadzwonić w sytuacji zagrożenia. Strażak Sam i jego ekipa z miasteczka Pontypandy przekazują dzieciom ważne informacje na temat bezpieczeństwa pożarowego, stawiając czoła różnym zagrożeniom.
Serial pokazuje trudną i odpowiedzialną pracę strażaków, uczy, jak niebezpiecznym żywiołem jest ogień, jak się przed nim bronić i jak mu zapobiegać. Uświadamia również, w jakich sytuacjach niezbędna jest pomoc straży pożarnej.
Fireman Sam - S2E7 - Safe With Sam
Przebieg akcji w serialu
Akcja bajki rozgrywa się w fikcyjnym, malowniczym mieście Pontypandy w Walii, będącym połączeniem nazw dwóch walijskich miast - Pontypridd i Tonypandy. W około 10-minutowych odcinkach pojawiają się ci sami bohaterowie - mieszkańcy miasta, którzy dobrze się znają i tworzą sympatyczną społeczność.
Serial opowiada o przygodach odważnego strażaka Sama oraz jego przyjaciół. Choć życie toczy się tam zazwyczaj spokojnie, zdarzają się kłopoty, które dzielny strażak stara się rozwiązać. Problemy mieszkańców są bardzo różne - od banalnych, jak zaginięcia zwierząt, po poważniejsze sprawy, jak pożary. W razie potrzeby Strażak Sam korzysta z pomocy swojego najlepszego przyjaciela Elvisa Cridlingtona oraz innych strażaków. Na koniec każdego odcinka wszystkie strapienia mieszkańców zostają rozwiązane, a do Pontypandy wraca ład i porządek, co uczy dzieci efektywnej współpracy i rozwiązywania problemów.
Na przykład, w pierwszym odcinku 10. sezonu Strażak Sam zostaje wezwany na misję uratowania owcy, która utknęła na dachu, co okazuje się trudniejsze niż mogłoby się wydawać. Następnie strażacy udają się do chłopca, który jadąc na koniu utknął w grząskim błocie. Jest to również ważny moment dla Arnolda, który po raz pierwszy będzie miał okazję odegrać istotną rolę w strażackiej akcji ratunkowej.