Ochotnicze Straże Pożarne (OSP) odgrywają kluczową rolę w zapewnianiu bezpieczeństwa lokalnych społeczności. Strażacy ochotnicy to prawdziwi bohaterowie, zawsze gotowi nieść pomoc tam, gdzie zagrożone jest ludzkie życie, zdrowie czy mienie - niezależnie od pory dnia czy nocy. Aby mogły skutecznie realizować swoje zadania, jednostki OSP muszą dysponować odpowiednim sprzętem, wyszkolonymi ludźmi oraz zapleczem infrastrukturalnym, co wymaga znaczących środków finansowych.
Rola i Znaczenie Ochotniczych Straży Pożarnych (OSP)
Ochotnicza Straż Pożarna to lokalna, społeczna jednostka ratowniczo-gaśnicza, składająca się z ochotników - mieszkańców danej miejscowości - którzy dobrowolnie angażują się w ochronę przeciwpożarową i ratownictwo w swojej okolicy. OSP jest umundurowaną organizacją wyposażoną w specjalistyczny sprzęt pożarniczy, działającą najczęściej w formie stowarzyszenia rejestrowego. Oznacza to, że oprócz roli w systemie bezpieczeństwa, prawnie każda jednostka OSP jest organizacją pozarządową (NGO) z własnym statutem, zarządem i wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego.
Główne zadania OSP
Głównym celem OSP jest walka z pożarami oraz udział w akcjach ratowniczych podczas innych zagrożeń, takich jak klęski żywiołowe (np. powodzie, wichury) czy wypadki komunikacyjne. Strażacy-ochotnicy z OSP często są pierwsi na miejscu zdarzenia w swojej wsi lub gminie - gaszą pożary domów, stodoł, lasów, usuwają powalone drzewa, wypompowują wodę z zalanych piwnic, udzielają kwalifikowanej pierwszej pomocy poszkodowanym przed przybyciem innych służb.
Poza działaniami ratowniczo-gaśniczymi, OSP pełnią także ważną funkcję społeczną i edukacyjną. Strażacy-ochotnicy prowadzą pogadanki w szkołach o bezpieczeństwie przeciwpożarowym, organizują pokazy pierwszej pomocy, angażują się w życie lokalnej społeczności (festyny, zabezpieczanie imprez masowych). Przy wielu OSP działają Młodzieżowe Drużyny Pożarnicze (MDP) - czyli grupy młodzieży szkolnej trenującej podstawy pożarnictwa pod okiem doświadczonych druhów.
Większość OSP posiada swoją remizę strażacką - budynek będący jednocześnie garażem dla wozów i sprzętu oraz zapleczem socjalno-szkoleniowym. Remizy te często należą do gminy (samorządu), a są użyczane OSP na potrzeby działalności. Standardowym wyposażeniem aktywnej jednostki OSP jest przynajmniej jeden średni lub lekki samochód strażacki (ratowniczo-gaśniczy) z motopompą, zestaw węży, hydrantów, drabin, agregatów itp., a także osobiste wyposażenie strażaków (ubrania specjalne, hełmy, buty, aparaty oddechowe).

OSP w Krajowym Systemie Ratowniczo-Gaśniczym (KSRG)
Jednostka OSP może zostać włączona do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG) - jest to ogólnopolska sieć jednostek, które spełniają określone standardy wyszkolenia i wyposażenia. Około 5 tysięcy spośród ponad 16 tysięcy OSP w Polsce należy do KSRG. Bycie w KSRG oznacza dodatkowe obowiązki (dyspozycyjność, określona liczba wyszkolonych ratowników, wymagany sprzęt), ale także dodatkowe przywileje, w tym większy zakres wsparcia finansowego.
Ustawa o Ochotniczych Strażach Pożarnych z 2021 roku
W 2022 roku weszła w życie nowa ustawa o Ochotniczych Strażach Pożarnych (z 17 grudnia 2021 r.), która uregulowała status prawny OSP i wprowadziła szereg zmian. Najgłośniej komentowanym zapisem było ustanowienie świadczenia ratowniczego - strażacy-ochotnicy, kobiety po 20 latach czynnej służby i mężczyźni po 25 latach, którzy brali udział w akcjach, otrzymują dodatkowe świadczenie pieniężne (od 2022 r. jest to około 200 zł miesięcznie, wypłacane z budżetu państwa).
Ustawa potwierdziła też obowiązek gmin do zapewnienia środków dla OSP, uregulowała status członków młodzieżowych drużyn (zapewnienie ubezpieczenia, możliwości udziału w zawodach), a także doprecyzowała zadania OSP (nie tylko gaśnicze, ale i np. pomoc przy klęskach żywiołowych, działania ekologiczne, kulturalne itp.). Nowelizacja ustawy o ochronie przeciwpożarowej w 2019 roku, przed wprowadzeniem nowej ustawy, już poszerzyła katalog zadań OSP o propagowanie zasad udzielania pierwszej pomocy czy organizowanie przedsięwzięć oświatowo-kulturalnych i sportowych, co pozwoliło na finansowanie tych działań z budżetu państwa i samorządów.
Główne Źródła Finansowania OSP
Finansowanie Ochotniczych Straży Pożarnych odbywa się z wielu różnych źródeł - od środków publicznych (samorządowych i państwowych), przez fundusze celowe, po darowizny i własne inicjatywy. Jest to swoisty montaż finansowy, ponieważ utrzymanie gotowości bojowej, zakup wozu czy sprzętu przekracza zwykle możliwości jednej instytucji. Główne źródła finansowania OSP, uregulowane ustawowo, obejmują środki z budżetów samorządowych, budżetu państwa, funduszy celowych, a także wsparcie od osób fizycznych i prawnych.

1. Budżety jednostek samorządu terytorialnego (JST)
Zgodnie z ustawą o samorządzie gminnym oraz ustawą z dnia 28 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, zaspokajanie zbiorowych potrzeb w zakresie ochrony przeciwpożarowej należy do zadań własnych gminy. W praktyce oznacza to, że gmina finansuje podstawowe koszty funkcjonowania OSP na swoim terenie. Z budżetu gminy pokrywane są takie wydatki jak: bieżące utrzymanie remizy (media, drobne remonty), paliwo i ubezpieczenie pojazdów, podstawowe wyposażenie osobiste strażaków, konserwacja sprzętu, szkolenia podstawowe, ubezpieczenia strażaków oraz badania lekarskie. Gmina może przekazywać OSP środki w formie dotacji celowej (na konkretne zakupy, np. motopompy) lub opłacać rachunki bezpośrednio. Często też gminy partycypują w większych inwestycjach, np. dokładają znaczącą kwotę do zakupu nowego samochodu pożarniczego.
2. Środki z budżetu państwa (MSWiA i PSP)
Państwo polskie wspiera finansowo OSP poprzez różne kanały. Przede wszystkim, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA) corocznie przekazuje środki, które trafiają do jednostek OSP za pośrednictwem Komendanta Głównego PSP. Dystrybucją tych środków finansowych zajmuje się Państwowa Straż Pożarna. Środki te są przekazywane dla OSP w formie dotacji na realizację zadań określonych w ustawie o ochronie przeciwpożarowej. Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej (PSP) przekazuje środki finansowe na podstawie umów zawieranych z poszczególnymi OSP. Umowa wymaga formy pisemnej lub złożenia oświadczenia woli w postaci elektronicznej opatrzonej podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Na 2024 rok w budżecie państwa przewidziano ok. 262 mln zł na rozwój OSP.
Dotacje dla OSP w KSRG
Jednostki należące do KSRG otrzymują dofinansowanie na zadanie publiczne pn. „Zapewnienie gotowości bojowej jednostki ochrony przeciwpożarowej włączonej do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego” (tzw. dotacje KSRG). Są to środki finansowe pochodzące z budżetu państwa, corocznie przyznawane tylko jednostkom OSP włączonym do KSRG. W 2024 roku zaplanowano dla OSP w KSRG około 73 mln zł, z czego ok. 26,1 mln zł na wydatki bieżące (remonty, paliwo, drobny sprzęt), a 46,8 mln zł na wydatki majątkowe (zakup sprzętu, pojazdów itp.). W tym roku na realizację tego zadania przeznaczono kwotę 90 555 000 złotych, w tym 46,8 mln zł na wydatki majątkowe i 43,7 mln zł na wydatki bieżące.
Środki te można przeznaczyć np. na zakup umundurowania bojowego, środków łączności, sprzętu ratowniczego, remonty wozów czy obiektów. Dodatkowo OSP w KSRG mają priorytet w programach rządowych.
Dotacje dla OSP poza KSRG
Jednostki OSP spoza KSRG również otrzymują wsparcie z budżetu państwa (często określane jako dotacja MSWiA dla OSP nienależących do KSRG). Dla nich dedykowana jest dotacja pod nazwą „Przygotowanie jednostek ochotniczych straży pożarnych do działań ratowniczo-gaśniczych”. W 2024 roku na wsparcie pozostałych OSP przewidziano 189 mln zł. Środki te przeznaczane są na zapewnienie gotowości bojowej jednostki poza systemem. Dotacje te finansują m.in. remonty strażnic, drobny sprzęt ratowniczo-gaśniczy, umundurowanie, wyposażenie łączności czy drobne inwestycje podnoszące sprawność jednostki. Z tej puli nie można finansować dużych inwestycji budowlanych (budowy nowych remiz, rozbudowy czy gruntownej modernizacji), które muszą być realizowane z innych programów.
Procedura uzyskania dotacji MSWiA
Aby skorzystać z dotacji MSWiA, OSP musi złożyć wniosek - zazwyczaj na początku roku, za pośrednictwem właściwego komendanta (np. gminnego OSP) lub bezpośrednio do komendy powiatowej PSP. We wniosku wymienia się potrzebny sprzęt lub wyposażenie (zgodnie z oficjalnym katalogiem kwalifikującym się do dofinansowania) oraz uzasadnia te potrzeby. Następnie Komenda Główna PSP dzieli dostępne środki według ustalonych kryteriów, takich jak liczba wyjazdów jednostki, zagrożenia na jej terenie czy braki w wyposażeniu. Po pozytywnej decyzji OSP podpisuje umowę dotacyjną i otrzymuje środki, które musi wydać na wskazany cel i rozliczyć w określonym terminie. Wnioski i umowy podpisują w imieniu OSP uprawnieni przedstawiciele zarządu jednostki.
Na co można wydać dotacje z MSWiA?
Obie powyższe formy dotacji mogą być przeznaczone na: remonty strażnic, zakupy (samochodów ratowniczo-gaśniczych, środków ochrony indywidualnej, sprzętu ratowniczego, sprzętu łączności). Zakres przedmiotowy dotacji jest co roku określany w wykazach zatwierdzanych przez Komendę Główną PSP. Zwykle obejmuje on szeroką gamę wyposażenia osobistego strażaków (ubrania specjalne, hełmy, buty, aparaty oddechowe), sprzętu ratowniczego (pompy, pilarki, agregaty, zestawy hydrauliczne), środków łączności oraz wydatki związane z utrzymaniem gotowości (np. drobne remonty remizy, uzupełnienie wyposażenia medycznego). Listy te są publikowane oficjalnie. Dla OSP spoza systemu nacisk kładziony jest często na podstawowe wyposażenie i umundurowanie, podczas gdy OSP KSRG mogą także otrzymywać środki na większe inwestycje.
3. Wpływy z instytucji ubezpieczeniowych
Istotnym źródłem finansowania są wpływy z obowiązkowego ubezpieczenia od ognia. Na mocy przepisów ustawy o ochronie przeciwpożarowej, zakłady ubezpieczeniowe odprowadzają część składek z polis przeciwpożarowych na fundusz, z którego wspierane są jednostki ochrony przeciwpożarowej. Środki te trafiają do Komendanta Głównego PSP i są rozdysponowywane na OSP. Środki wysokości 10% wpływów od ubezpieczeń od ognia, przekazywane są w ciągu roku przez zakłady ubezpieczeń Komendantowi Głównemu Państwowej Straży Pożarnej, który 50% tych środków przekazuje jednostkom OSP. Z tych środków można dofinansować: zakupy (samochodów ratowniczo-gaśniczych, środków ochrony indywidualnej i sprzętu pożarniczego), szkolenia z zakresu kwalifikowanej pierwszej pomocy, budowę i modernizację strażnic oraz propagowanie bezpieczeństwa pożarowego. Podział tych pieniędzy jest zwykle proporcjonalny do liczby jednostek i potrzeb w poszczególnych województwach. Szczegóły odnośnie przyznawania tych środków regulują „Zasady podziału środków finansowych przeznaczonych wyłącznie na cele ochrony przeciwpożarowej przekazywanych przez zakłady ubezpieczeniowe z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia od ognia dla jednostek ochrony przeciwpożarowej określonych w art. 15 pkt 1-6 i 8 ustawy z dnia 28 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej” określone przez Komendanta Głównego PSP.
4. Środki od osób fizycznych i prawnych (darowizny, 1,5% podatku)
Ochotnicze Straże Pożarne, jako organizacje pożytku publicznego (wiele OSP ma status OPP), mogą korzystać z odpisów podatkowych od osób fizycznych. Od 2023 r. podatnicy mogą przekazywać 1,5% podatku (wcześniej 1%) wybranej organizacji OPP - liczne OSP widnieją na liście uprawnionych. Dla jednostek, które aktywnie promują taką formę wsparcia, potrafi to przynieść kilkanaście czy kilkadziesiąt tysięcy zł rocznie. Poza tym, straże tradycyjnie mogą liczyć na darczyńców: lokalne firmy często fundują sprzęt lub finansują określone zakupy w zamian za reklamę. Mieszkańcy nieraz spontanicznie organizują zbiórki.
5. Środki ze zbiórek publicznych i własna działalność OSP
Liczne jednostki OSP organizują zbiórki pieniężne (np. podczas festynów, imprez, w Internecie) na określone cele, takie jak zakup wozu, sprzętu czy remont remizy. Są to m.in. dochody z działalności odpłatnej, wynajmu sali OSP, organizacji festynów, czy sprzedaży złomu/odpadów. Straże także prowadzą różne akcje zarobkowe: tradycją jest noworoczna zbiórka strażacka (strażacy roznoszą kalendarze, a mieszkańcy w zamian wrzucają datek), organizowanie festynów strażackich, loterii fantowych, pokazów - dochód zasila kasę jednostki.
6. Fundusze Unii Europejskiej
OSP mogą korzystać z funduszy unijnych, głównie za pośrednictwem samorządów województw lub programów krajowych. Chociaż nie ma unijnych programów dedykowanych wyłącznie dla OSP, jednostki te mogą korzystać z wielu programów jako beneficjenci projektów, często poprzez samorządy. W poprzednich latach sporo inwestycji w OSP zrealizowano z Regionalnych Programów Operacyjnych (RPO) - np. na Mazowszu za pieniądze z UE zakupiono w 2023-2024 aż 187 nowych wozów dla OSP (wsparcie łączną kwotą blisko 250 mln zł w ramach programu „Fundusze Europejskie dla Mazowsza”). Projekty unijne obejmowały również doposażenie strażnic czy szkolenia dla strażaków. W perspektywie 2021-2027 fundusze na OSP mogą pochodzić np. z programów dotyczących adaptacji do zmian klimatu - bo poprawa infrastruktury ratowniczej jest traktowana jako zwiększanie odporności na klęski żywiołowe. OSP mogą też uczestniczyć w projektach transgranicznych czy edukacyjnych finansowanych z UE.
W ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW) istniała możliwość finansowania inwestycji w małej skali na wsi, z czego korzystały także OSP. Działanie „Podstawowe usługi i odnowa wsi” pozwalało gminom uzyskać dotacje na budowę lub remonty obiektów użytecznych publicznych, w tym remiz OSP. OSP, jako stowarzyszenia, mogły uczestniczyć w projektach Lokalnych Grup Działania (LEADER), składając wnioski o granty na lokalne inicjatywy, np. doposażenie świetlicy OSP czy organizację szkoleń z pierwszej pomocy.
Jako przykład aktualnego wsparcia, jednostki OSP z Wielkopolski do 6 maja 2025 r. mogą składać wnioski o dofinansowanie na zakup sprzętu i wyposażenia. Dofinansowanie ma formę dotacji, w wysokości do 100% kosztów kwalifikowanych, jednak nie więcej niż 20 000 zł na jednostkę OSP.
7. Programy i Inicjatywy Specjalne
Zakup samochodów ratowniczo-gaśniczych
Zakup nowego samochodu ratowniczo-gaśniczego to jedno z najkosztowniejszych przedsięwzięć dla OSP. Taki pojazd kosztuje od kilkuset tysięcy do ponad miliona złotych, zależnie od typu. Model finansowania takich zakupów opiera się na montażu środków z wielu źródeł. Koordynatorem całego procesu zakupu jest Komendant Główny PSP. OSP w KSRG mają pierwszeństwo przy podziale nowych wozów, jednak jednostki spoza systemu również otrzymują dofinansowania, zwłaszcza gdy w danym rejonie występują braki w sprzęcie.
Przykładowy montaż finansowy dla średniego wozu za ok. 900 tys. zł może wyglądać następująco:
| Źródło Finansowania | Przykładowa Kwota (dla wozu za 900 tys. zł) |
|---|---|
| Budżet państwa (PSP/MSWiA) | 400 tys. zł |
| Narodowy/Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska (NFOŚiGW/WFOŚiGW) | 200 tys. zł |
| Samorząd lokalny (gmina, powiat, województwo) | 250 tys. zł |
| Fundusz prewencyjny zakładów ubezpieczeniowych | 50 tys. zł |
| Łącznie | 900 tys. zł |
Dzięki temu poszczególne jednostki OSP otrzymują pojazdy niemal w całości sfinansowane ze źródeł zewnętrznych. W 2025 roku rządowy program przewidział do przekazania 262 nowych wozów dla OSP w całej Polsce (34 ciężkie, 134 średnie i 94 lekkie) wraz z dofinansowaniem ich zakupu.
Na mocy porozumienia między MSWiA a Ministerstwem Klimatu i Środowiska, fundusze ochrony środowiska (NFOŚiGW/WFOŚiGW) mogą sfinansować do 50% kosztów kwalifikowanych zakupu pojazdu (min. 100 tys. zł) dla zadań o wartości min. 200 tys. zł. Brakującą kwotę OSP musi pokryć sama, nierzadko organizując kwestę wśród mieszkańców, prowadząc zbiórki publiczne (np. przez internet), czy szukając sponsorów w lokalnym biznesie.

Program 5000+ dla OSP (2019 r.)
W 2019 roku rząd uruchomił program 5000+ dla OSP, w ramach którego każda jednostka OSP mogła otrzymać jednorazowo 5000 zł na działalność kulturalno-edukacyjną (taką jak organizacja zawodów sportowo-pożarniczych, festynów, szkoleń dla mieszkańców z pierwszej pomocy). Warunkiem było złożenie wniosku i zobowiązanie do spożytkowania pieniędzy na cele inne niż bezpośrednie ratownictwo (czyli rozwój społeczny OSP). Program cieszył się ogromnym zainteresowaniem, praktycznie wszystkie OSP w kraju skorzystały z tego dofinansowania. Do 10 września 2019 roku Ochotnicze Straże Pożarne mogły wnioskować o fundusze m.in. na propagowanie zasad udzielania pierwszej pomocy czy organizowanie przedsięwzięć oświatowo-kulturalnych i sportowych. W tym roku do podziału przeznaczono łączną kwotę 82 mln zł. Jak podkreślało MSWiA, Ochotnicze Straże Pożarne od wielu lat walczą z pożarami i pomagają ofiarom wypadków drogowych, ale wykonują też inne działania związane z ochroną i profilaktyką społeczną, które dzięki nowym przepisom zyskały rangę ustawową.
Fundusz Sprawiedliwości (2017-2019)
W latach 2017-2019 niestandardowym, ale znaczącym źródłem wsparcia był Fundusz Sprawiedliwości - państwowy fundusz zarządzany przez Ministerstwo Sprawiedliwości. Przeznaczył on setki milionów złotych na zakupy nowoczesnego sprzętu ratowniczego dla OSP w całym kraju. Dzięki temu wiele małych jednostek otrzymało np. zestawy hydrauliczne do ratownictwa drogowego, defibrylatory AED, torby medyczne czy motopompy.
"Bitwa o remizy" (2023/2024)
„Bitwa o remizy” to program profrekwencyjny, w ramach którego gminy z najwyższą frekwencją wyborczą otrzymały 1 mln zł dotacji na termomodernizację, remont i doposażenie remizy strażackiej.
Inne programy rządowe
- Programy modernizacji służb mundurowych: Wieloletnie programy rządowe, które pośrednio korzystają także OSP (zwłaszcza te w KSRG), np. poprzez zakup samochodów ratowniczych w ramach Programu Modernizacji PSP na lata 2022-2025.
- Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych: Gminy wykorzystują ten fundusz na inwestycje związane z ochroną przeciwpożarową, w tym budowę lub modernizacje remiz OSP oraz zakupy samochodów ratowniczych.
- COVID-19 - dotacje celowe: W latach 2020-2021 jednostki OSP zaangażowane w walkę z pandemią mogły otrzymać 5 tys. zł dotacji na swoje potrzeby.
- Fundusz Młodzieżowy / wsparcie dla MDP: Od 2022 roku uruchomiono specjalne dofinansowanie na umundurowanie i wyposażenie dla Młodzieżowych Drużyn Pożarniczych (MDP) oraz organizację ich działalności (do 5 tys. zł na jednostkę OSP z MDP).
Bank Ochrony Środowiska (BOŚ) - inicjatywa ELENA
BOŚ realizuje działania wspierające transformację energetyczną i proekologiczne inwestycje, które mogą pośrednio dotyczyć także remiz OSP. W ramach inicjatywy ELENA, BOŚ wspiera samorządy w przygotowaniu dokumentacji niezbędnej do realizacji inwestycji proekologicznych, takich jak termomodernizacja budynków, montaż instalacji fotowoltaicznych czy modernizacja oświetlenia. Dotyczy to również strażnic OSP, czego przykładem jest wsparcie dla gmin Godziszów i Nałęczów.
Inne granty pozaratownicze
OSP mogą pozyskiwać środki także na działalność pozaratowniczą - podobnie jak KGW czy inne stowarzyszenia. Jeśli strażacy organizują np. zawody sportowe, turniej MDP, szkolenia z pierwszej pomocy dla dzieci, mogą aplikować o granty z zakresu profilaktyki czy edukacji (np. z Ministerstwa Edukacji na programy dla młodzieży, z fundacji bankowych na projekty sportowe itd.). Część OSP pisze projekty do konkursu FIO (Fundusz Inicjatyw Obywatelskich) czy do programów PROO zarządzanych przez Narodowy Instytut Wolności - tam można uzyskać środki na rozwój organizacyjny, doposażenie w sprzęt komputerowy, promocję wolontariatu itp.
Praktyczne Aspekty Pozyskiwania Funduszy
W praktyce każda aktywna OSP korzysta z kombinacji różnych źródeł finansowania. Wiele zależy tu od aktywności i zaradności zarządu OSP oraz współpracy z władzami. Oto kluczowe aspekty:
- Współpraca z samorządem: Dobra relacja z wójtem/burmistrzem oraz radnymi gminy jest kluczowa. Warto zapraszać władze na zebrania OSP, pokazywać osiągnięcia i potrzeby. Przy konstruowaniu budżetu gminy straż powinna przedstawiać uzasadnione wnioski o środki. Jeśli np. samochód jest bardzo stary, OSP może przygotować plan zakupu nowego i poprosić gminę o zabezpieczenie części kwoty oraz wystąpienie wspólnie o fundusze zewnętrzne. Samorząd często ma większe możliwości pisania wniosków.
- Śledzenie programów centralnych: Każdego roku Komenda Główna PSP przesyła do komend powiatowych informacje o programach dofinansowania dla OSP (dotacje MSWiA, nabór wniosków na auta, sprzęt itp.). Warto być w kontakcie z komendantem powiatowym PSP lub właściwym wydziałem bezpieczeństwa w urzędzie wojewódzkim - tam zapadają decyzje o podziale środków. OSP powinna składać wnioski w terminie i zgodnie z wymaganiami.
- Korzystanie z porad i szkoleń: Związek Ochotniczych Straży Pożarnych RP (ZOSP RP) - organizacja zrzeszająca większość jednostek - często organizuje szkolenia z pozyskiwania funduszy, pisania projektów. Warto, by przedstawiciele OSP w nich uczestniczyli. Ponadto portale branżowe publikują newsy o nowych naborach i programach - dobrze je śledzić.
- Projekty unijne w partnerstwie: Jeśli gmina lub powiat przygotowuje duży projekt z funduszy UE dotyczący bezpieczeństwa (np. zakup kilku wozów dla gmin powiatu, budowa sieci alarmowania, szkolenia przeciwpowodziowe), OSP powinna się w to włączyć. Dzięki współpracy w ramach większego projektu łatwiej uzyskać dofinansowanie niż startując samemu.
Warunki i Wymogi Przyznania Dotacji
Główne warunki przyznania dotacji dla OSP obejmują:
- Aktualny wpis do Krajowego Rejestru Sądowego.
- Jednostka OSP musi posiadać własny rachunek bankowy.
- Jednostka przy składaniu wniosku musi posiadać plan zakupowy i finansowy. Czyli znać asortyment i jego przybliżone ceny oraz źródła finansowania (gmina, środki własne, dotacje i inne).
Ważne uwagi dotyczące wydatkowania środków:
- Przy zakupach obowiązuje podział na wydatki bieżące i majątkowe (bieżące - cena jednostkowa towaru nie przekracza 10 000,00 zł, majątkowe - cena jednostkowa towaru powyżej 10 000,00 zł).
- Środki pochodzące z dotacji mogą być wydatkowane tylko zgodnie z zatwierdzonym zakresem asortymentowym.
- Przy składaniu wniosków o dofinansowania obowiązuje droga służbowa, czyli za pośrednictwem KP PSP.
- W przypadku zakupu ubrania specjalnego obowiązuje zatwierdzony przez KG PSP opis przedmiotu zamówienia ubrania specjalnego dla Ochotniczych Straży Pożarnych.
- W przypadku zakupu średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego obowiązuje zatwierdzony przez KG PSP opis przedmiotu zamówienia średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego dla Ochotniczych Straży Pożarnych.