Ochotnicza Straż Pożarna w Pływaczewie: Historia, Działalność i Obiekty

Historia Ochotniczej Straży Pożarnej w Pływaczewie to opowieść o zaangażowaniu lokalnej społeczności, ofiarności i nieustannym dążeniu do zapewnienia bezpieczeństwa. Od momentu swojego powstania jednostka ta odgrywa kluczową rolę nie tylko w ochronie przeciwpożarowej, ale także jako centrum życia społecznego i kulturalnego wsi.

Początki i Reaktywacja OSP Pływaczewo

Założenie i pierwsze lata (1927-1949)

Ochotnicza Straż Pożarna w Pływaczewie powstała w listopadzie 1927 roku. W początkowym okresie straż liczyła 20 członków. Jednostka należała do Powiatowego Związku Ochotniczych Straży Pożarnych w Wąbrzeźnie, który prowadził regulaminowe szkolenia wszystkich ówczesnych członków straży. Specjalny kurs dla naczelników odbył również pierwszy naczelnik OSP Pływaczewo - Leon Kowalski. Pod jego kierownictwem prowadzono później ćwiczenia sprawnościowe, obsługi sprzętu i szybkiego dotarcia do pożaru. Pierwotnie podstawowym wyposażeniem strażaków była ręczna pompa zamontowana na podwoziu kołowym o zaprzęgu konnym. Aktywną działalność OSP przerwał na kilka lat wybuch drugiej wojny światowej.

Zdjęcie historycznej ręcznej pompy strażackiej lub konnego zaprzęgu

Reaktywacja i wyzwania powojenne (1949-lata 50.)

Jednostkę reaktywowano na nowo dopiero w 1949 roku. W tym celu 9 stycznia 1949 roku zorganizowano zebranie strażackie, na którym powołano nowy zarząd. W jego skład weszli: Wincenty Pełkowski - prezes, Jan Melkowski - naczelnik, Józef Arczyński - sekretarz i Sylwester Ziółkowski - skarbnik. Cztery miesiące później, 10 kwietnia 1949 roku, zgodnie z zarządzeniem Powiatowego Związku OSP w Wąbrzeźnie, odbyło się walne zebranie OSP, na którym zarząd poszerzono o zastępcę naczelnika, gospodarza i trzech członków. Zastępcą naczelnika wybrany został Józef Wiśniewski, a gospodarzem Alfons Kowalski.

W tym czasie OSP nie dysponowała w pełni sprawnym sprzętem. Istniała więc pilna potrzeba naprawy istniejącego wyposażenia i zakupu nowego. Były to trudne chwile, warunkowane przede wszystkim brakiem funduszy. W celu przezwyciężenia trudnej sytuacji finansowej organizowano imprezy dochodowe: zabawy, wieczorki, sztuki teatralne i koncerty popołudniowe połączone ze sprzedażą cegiełek oraz kalendarzy. Celem utrzymania właściwej kondycji i pełnej sprawności bojowej strażaków organizowano w każdą drugą niedzielę miesiąca ćwiczenia, wykłady i szkolenia. W grudniu 1949 roku zakupiono też czapki strażackie, które wręczono szczególnie zasłużonym druhom, a w sierpniu 1950 roku zapadła decyzja o zakupie materiału i uszyciu nowych mundurów strażackich.

Zarząd OSP czynnie interesował się również sprawami młodzieży. Podejmowane były też przez członków straży pierwszomajowe czyny społeczne. W ramach czynów doprowadzono m.in. do należytego porządku remizę - wybielono ściany, naprawiono okna i uporządkowano wokół niej teren. W latach 50. dochodziło do częstych zmian w składzie zarządu OSP. W dniu 15 czerwca 1951 roku odbyło się zebranie sprawozdawczo-wyborcze, na którym ustąpił dotychczasowy zarząd i wybrano nowe władze. Jego skład był następujący: L. Chrapiński - komendant, M. Mazurkiewicz - z-ca komendanta, M. Rozwadowski - prezes, A. Mazurkiewicz - sekretarz, ST. Jaworski - gospodarz i J. Golomski - skarbnik. Od sierpnia 1953 roku władzę w OSP Pływaczewo pełnili m.in.: Józef Wiśniewski (komendant) i Józef Salejko (zastępca ds. oświaty).

Remiza Strażacka jako Centrum Społeczności

Potrzeba nowego obiektu i inicjatywa budowy (Lata 70.)

Życie kulturalne w Pływaczewie ożywiło się znacznie od 1974 roku. Przy klubie „Ruch” powstały wówczas kółka zainteresowań: recytatorskie, plastyczne i taneczne oraz Teatr Poezji. Klub mieścił się w domu prywatnym i cieszył się dużą frekwencją, zwłaszcza w czasie organizowanych spotkań, widowisk czy też zabaw. Niekiedy sala pękała w szwach i coraz bardziej odczuwano potrzebę posiadania większego lokum. Na początku 1976 roku zrodziła się myśl wybudowania we wsi nowej remizo-świetlicy.

Wkrótce też z inicjatywy Tadeusza Behrendta, Wacława Góralskiego i Władysława Sztyrbickiego powołano 8-osobowy komitet budowy obiektu. Do przedsięwzięcia włączyli się chętnie wszyscy mieszkańcy wsi, którzy nie szczędząc sił i środków, przepracowali w czynie społecznym około 5 tysięcy godzin. Rolnicy bezpłatnie zwieźli materiały budowlane i potrzebny do budowy żwir.

Zdjęcie historyczne lub schemat przedstawiający budowę remizo-świetlicy w Pływaczewie

Uroczyste otwarcie remizo-świetlicy i jubileusz (1978)

Uroczyste otwarcie remizo-świetlicy odbyło się 22 lipca 1978 roku. Zbiegło się ono z przypadającą w tym roku 50. rocznicą powstania Ochotniczej Straży Pożarnej w Pływaczewie. Z tej okazji członkinie Koła Gospodyń Wiejskich ufundowały dla OSP nowy sztandar. Uroczystości z udziałem licznie zgromadzonych mieszkańców i zaproszonych gości towarzyszyło wręczenie podziękowań, odznaczeń, dyplomów i honorowych medali. Odznakę wzorowego strażaka otrzymali m.in.: J. Błaszkiewicz, W. Kłosiński, F. Świerad, B. Węglerski i K. Zarębski. W bogatej części artystycznej z tańcami ludowymi i bajką Andersena wystąpił zespół dziecięcy z MDK w Toruniu oraz zespół teatralny, który wystawił komedię Krzemińskiego „Qui pro qvo”.

Rozwój i kluczowe wydarzenia

Działalność młodzieżowa i zawody (Lata 80.)

W 1980 roku przy OSP Pływaczewo założono 8-osobową drużynę młodzieżową. W dniu 22 stycznia 1983 roku odbył się w Pływaczewie IV Zjazd Związku OSP Gminy Wąbrzeźno. W maju tego samego roku odbyły się również zawody sportowo-pożarnicze jednostek OSP-ZOSP gminy oraz miasta Wąbrzeźno. Podobne zawody zorganizowano w Pływaczewie w czerwcu 1985 roku, a w Jarantowicach w maju 1987 roku i w każdych drużyny młodzieżowe z Pływaczewa zajęły II miejsce.

"OSP" (1972) /CAŁY FILM/

Budowa basenu i przeniesienie zabytkowej remizy (1987-1991)

Rok 1987 był także początkiem budowy basenu przeciwpożarowego. Ważnym dla OSP i mieszkańców Pływaczewa wydarzeniem było przekazanie do Muzeum Etnograficznego w Toruniu zabytkowej drewnianej remizy strażackiej. Uroczyste jej otwarcie z udziałem przedstawicieli Wojewódzkiej i Rejonowej Komendy Straży Pożarnej oraz Zarządu Wojewódzkiego Związku OSP w Toruniu miało miejsce 4 maja 1991 roku. W tym samym roku, na zebraniu sprawozdawczo-wyborczym wybrano nowego naczelnika OSP.

Zdjęcie zabytkowej drewnianej remizy strażackiej z Pływaczewa w Muzeum Etnograficznym

OSP Pływaczewo w XXI wieku

Obchody jubileuszowe i współczesne kierownictwo

Kolejnym doniosłym wydarzeniem strażackim były obchody 75-lecia istnienia OSP Pływaczewo. Przy współudziale całej społeczności wsi, pocztów sztandarowych i zaproszonych gości obchodzono je bardzo uroczyście w dniu 4 maja 2003 roku. Ochotnicza Straż Pożarna w Pływaczewie aktywnie pracuje po dziś dzień. Aktualnie naczelnikiem OSP jest nadal pan Zenon Zarembski, a funkcję prezesa piastuje pan Tomasz Wessel.

Działalność społeczna i przyszłe wydarzenia

W ramach szerokiej działalności społecznej, OSP Pływaczewo uczestniczy również w wydarzeniach kulturalnych wsi. Przykładem jest uroczystość, podczas której zorganizowano warsztaty kulinarne przez KGW Pływaczewo dla dzieci i wszystkich mieszkańców wsi. O godzinie 14:00 mieszkańcy wsi z OSP, sołtysem, radnym wsi oraz radą sołecką i KGW wyruszyli w korowodzie z flagą Polski przez wieś. Następnie przed budynkiem świetlicy wiejskiej strażak podniósł flagę na maszt, natomiast reszta odśpiewała hymn Polski. Podczas dalszej uroczystości uczestnicy wykonali kotyliony, odśpiewywali pieśni patriotyczne. Oglądano występy uczniów Szkoły Podstawowej w Zieleniu, którzy są mieszkańcami wsi. Oglądano również wystawę przygotowaną przez referat Edukacji Narodowej IPN w Bydgoszczy, zorganizowaną przez Gminną Bibliotekę Publiczną w Pływaczewie. Cała uroczystość została nagrana i wysłana na konkurs ogłoszony przez wojewodę kujawsko-pomorskiego.

Aktywność jednostki obejmuje także udział w ćwiczeniach z zakresu ochrony ludności. Zgodnie z § 7 ust. 2 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 lutego 2025 r. w sprawie ćwiczeń z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej, w dniu 17 października 2025 roku w godzinach porannych w miejscowości Pływaczewo odbędzie się epizod praktyczny z udziałem Jednostek Ratowniczo-Gaśniczych KP PSP oraz OSP. Organizatorzy podkreślają: BRAK REALNEGO ZAGROŻENIA - Prosimy o zachowanie spokoju i niepodejmowanie działań w związku z usłyszanymi sygnałami alarmowymi oraz komunikatami ostrzegawczymi!

Wizualne podsumowanie

Zdjęcie strażaków z OSP Pływaczewo z 2012 roku autorstwa Marka Motylskiego (zdjęcie drużyny OSP Pływaczewo)

tags: #budynek #osp #plywaczewo