Kolbark (historycznie znany jako Słów, Slow lub Złow) to wieś o bogatej historii, której początki sięgają lat 50. XIV wieku. Miejscowość została lokowana na prawie średzkim w 1356 roku za panowania króla Kazimierza Wielkiego. Nazwa miejscowości, ewoluująca na przestrzeni wieków, ma prawdopodobnie pochodzenie niemieckie, co może sugerować osadnictwo niemieckich kolonistów.
Rys historyczny i administracyjny
W średniowieczu przez osadę wiódł ważny trakt z Krakowa na Śląsk i Wielkopolskę. Wieś była włością klasztoru Norbertanek ze Zwierzyńca. W 1385 roku, za sołtysowania Krzesława z Wywły, po raz pierwszy użyto nazwy Kolbark. Na przestrzeni stuleci wieś podlegała różnym podziałom administracyjnym:
- 1795: Galicja, zabór austriacki.
- 1807-1815: Księstwo Warszawskie.
- 1815-1918: Królestwo Polskie, zabór rosyjski.
- 1945-1975: województwo krakowskie, powiat olkuski.
- 1975-1998: województwo katowickie, gmina Klucze.
Remiza Ochotniczej Straży Pożarnej i życie lokalne
W Kolbarku funkcjonuje Ochotnicza Straż Pożarna, której remiza stanowi istotny punkt aktywności społecznej. Budynek ten był miejscem wielu ważnych wydarzeń, w tym spotkań lokalnych stowarzyszeń. W sierpniu 2016 roku w remizie doszło do pożaru, który wybuchł w kotłowni. Przed budynkiem, przy ulicy Źródlanej, znajduje się figura św. Floriana, patrona strażaków. Została ona ufundowana przez mieszkańca wsi, Janusza Adamskiego, a postument wykonali miejscowi strażacy. Poświęcenia figury dokonał 22 maja 2010 roku ks. Leszek Kapela.
Dziedzictwo religijne: Kapliczki i krzyże
Wieś słynie z dużej liczby obiektów sakralnych, które są wyrazem wiary minionych pokoleń. W Kolbarku znajduje się 10 kapliczek przydrożnych oraz liczne krzyże.
Najważniejsze obiekty
| Obiekt | Lokalizacja | Uwagi |
|---|---|---|
| Kapliczka pw. Matki Boskiej Częstochowskiej | skrzyżowanie ul. Świętokrzyskiej i Stawowej | Gruntownie przebudowana w 1983 r., posiada obraz autorstwa ks. Marcina Dubiela. |
| Kapliczka pw. św. Jana Kantego | ul. Źródłowa | Druga pod względem czasu powstania, remontowana w latach 1983-84. |
Wiele z tych obiektów, w tym liczne kapliczki słupowe, zostało ufundowanych przez mieszkańca Kolbarku - Antoniego Majdę. Obiekty te, często wznoszone jako wota dziękczynne lub błagalne, do dziś pełnią rolę miejsc modlitwy i refleksji mieszkańców.
Wydarzenia wojenne i pamięć historyczna
Kolbark zapisał się również w historii walk partyzanckich podczas II wojny światowej. 18 sierpnia 1944 roku oddział partyzancki „Hardego” uderzył na Niemców budujących umocnienia w rejonie wsi. W bitwie tej poległ rotmistrz Wacław Zdyb, którego pamięć upamiętnia krzyż ufundowany w 1995 roku przez Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej. Mieszkańcy wsi walczyli również na frontach zagranicznych, m.in. w bitwie pod Monte Cassino, gdzie poległ Franciszek Barczyk.