Po ponad dwóch latach od wyprowadzki strażaków do nowoczesnej strażnicy przy ulicy Łużyckiej, historyczna remiza Państwowej Straży Pożarnej w Bytomiu, położona nieopodal Rynku, nadal czeka na nowego właściciela i zagospodarowanie.
Zabytkowa Siedziba Bytomskiego Pożarnictwa
Historia i Rozwój
Nieruchomość przy ulicy Strażackiej 3, zbudowana w 1904 roku (według innych źródeł w 1911 roku), ma bogatą historię. Kompleks budynków, w tym budynek administracyjny z garażami i budynek warsztatowo-magazynowy, przez 146 lat stanowił serce bytomskiego pożarnictwa, od 1874 roku, kiedy to powołano Ochotniczą Straż Pożarną. Pierwotnie mieścił się przy Hospitalstrasse, dzisiejszej ulicy Strażackiej 3. Budynek dawnej siedziby bytomskiej Komendy Państwowej Straży Pożarnej, wzniesiony w drugiej połowie XIX wieku i rozbudowany na początku XX wieku, stanowił przez lata ważny element infrastruktury miasta.
Modernizacja Taboru i Architektura
W latach 30. XX wieku tabor uległ motoryzacji, a w 1946 roku na wyjazdy czekało już nowoczesne wyposażenie, takie jak pogotowie pożarnicze marki Mercedes, drabina mechaniczna Magirus czy specjalnie przebudowana cysterna. W 1951 roku utworzono pierwsze młodzieżowe sekcje pożarnicze. Budynek, wzniesiony według projektu Karla Koźlika, z elementami historyzmu, po rozbudowie i przyłączeniu do budynku z ulicy Podgórnej, nawiązuje także do modernizmu i funkcjonalizmu.
Wyzwania Współczesności: Konieczność Przeprowadzki
Jednak jego historyczna konstrukcja, zaprojektowana z myślą o konnych wozach drabiniastych, okazała się nieprzystosowana do potrzeb współczesnej straży pożarnej. Nowoczesne pojazdy gaśnicze z trudem mieściły się w garażach, wymagając od strażaków składania lusterek, a brak miejsca uniemożliwiał montaż niezbędnego sprzętu. Dodatkowo, lokalizacja w gęsto zabudowanym centrum miasta, które w momencie budowy stanowiło jego obrzeża, utrudniała szybki dojazd na interwencje do poszczególnych dzielnic.
Nieudane Próby Sprzedaży i Nowe Idee
Pomysły na Zagospodarowanie
Po wyprowadzce komendy ze Strażackiej, w przestrzeni publicznej pojawiły się liczne pomysły na zagospodarowanie zabytkowej remizy. Proponowano m.in. przeniesienie do niej Galerii Motoryzacji i Techniki, stworzenie przestrzeni kulturalnych, muzycznych, a nawet mieszkań w formie loftów. Jednak, jak informuje Tomasz Sanecki z Biura Prasowego Urzędu Miejskiego w Bytomiu, żadna z tych idei nie przybrała formy końcowych wniosków ani założeń funkcjonalno-programowych.
Szczegóły Oferty Inwestycyjnej
Nieruchomość, mimo stałego zainteresowania sektora kulturalnego miasta, trafiła do oferty inwestycyjnej z zamiarem znalezienia nowego właściciela. Miastu nie udało się jednak dotychczas sprzedać obiektu, pomimo licznych przetargów. Nieruchomość przy ulicy Strażackiej 3 obejmuje czterokondygnacyjny budynek główny o powierzchni użytkowej 1749 m², budynek warsztatowo-magazynowy o powierzchni 590 m², kilka mniejszych zabudowań na podwórzu oraz lokal użytkowy o powierzchni 181,05 m².
Cena wywoławcza w ostatnim ogłoszonym przetargu ustalona została na poziomie 5,4 mln zł, w tym 5,1 mln zł za budynek przy ulicy Strażackiej 3 i 310 tys. zł za lokal przy ulicy Podgórnej 6. Wadium wynosiło 541 tys. zł. Cena metra kwadratowego, mimo początkowych obaw, mieści się poniżej średniej ceny mieszkań w Bytomiu.
Tymczasowe Ożywienie: Wydarzenia Kulturalne
Mimo braku szczęścia do inwestorów, opuszczona remiza nie pozostaje całkowicie zapomniana. W czerwcu 2025 roku w jej przestrzeniach odbyło się wydarzenie z cyklu "Mistrzowie Architektury", prezentujące projekty Medusa Group i bistro pop-up Zeltra, a także pokazy świetlne. W czerwcu 2024 roku w historycznej strażnicy odbyło się spotkanie architektów z całego Śląska i Polski, zorganizowane przez Stowarzyszenie Architektów Polskich oraz władze miasta. Wydarzenie to było okazją do prezentacji najciekawszych inwestycji i kamienic Bytomia, a także miejscem inspirujących warsztatów i debat. Kolejnym wydarzeniem, które ożywiło przestrzeń dawnej remizy, były Targi Kawy "Parzymy Przelewamy" we wrześniu 2025 roku, które przyciągnęły miłośników kawy i wydarzeń kulturalnych.
Potencjał i Wyzwania Rewitalizacji
Perspektywy Zagospodarowania
Plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje dla tego terenu funkcję mieszkalno-usługową. Potencjalny inwestor mógłby zatem przekształcić remizę w atrakcyjne mieszkania typu lofty, wykorzystując jednocześnie parter na cele komercyjne. Lokalizacja w ścisłym centrum miasta stanowi dodatkowy atut.
Ograniczenia Konserwatorskie i Koszty
Należy jednak pamiętać, że dawna strażnica znajduje się na terenie wpisanego do rejestru zabytków układu urbanistycznego starego miasta w Bytomiu, a także jest ujęta w wykazie zabytków do ujęcia w wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków. Oznacza to konieczność uwzględnienia konserwatorskich wymogów przy wszelkich pracach adaptacyjnych. Obiekty wymagają gruntownego remontu i wymiany wszystkich instalacji, co stanowi ogromne wyzwanie logistyczne i finansowe.
Dalsze Plany Sprzedaży
Pomimo licznych prób sprzedaży, miastu nadal nie udało się znaleźć nabywcy, który podjąłby się rewitalizacji tego historycznego miejsca. Kolejna próba sprzedaży obiektu, który jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych nieruchomości w mieście, zaplanowana jest na 13 kwietnia 2026 roku, z ceną wywoławczą znacznie obniżoną w stosunku do wcześniejszych ofert.
tags: #bytom #lagiewniki #byla #remiza #historia