Współpraca służb ratunkowych, w tym straży pożarnej, na pograniczu polsko-czeskim odgrywa kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa obywateli obu krajów. Regularnie organizowane są wspólne ćwiczenia, które mają na celu doskonalenie procedur, sprawdzenie skuteczności nowoczesnego sprzętu oraz przygotowanie funkcjonariuszy do efektywnego reagowania w sytuacjach kryzysowych. Poniżej przedstawiamy szczegółowe informacje o wybranych ćwiczeniach i formach współpracy.
Transgraniczne Ćwiczenia Poszukiwawcze na Pograniczu Polsko-Czeskim
Zaginięcie w Górach: Poziomkowa Góra 2025
W dniu 12 maja 2025 roku na Poziomkowej Górze w Czechach, niedaleko Javornika, odbyły się wspólne ćwiczenia służb ratunkowych z Polski i Czech. W działaniach brali udział policjanci, a także funkcjonariusze ze Straży Granicznej oraz strażacy z państwowych i ochotniczych jednostek. Scenariusz ćwiczeń zakładał zaginięcie trzech osób w trudnym, górskim terenie.
W trakcie poszukiwań mundurowi korzystali z nowoczesnego sprzętu, w tym dronów oraz śmigłowców z kamerami termowizyjnymi, sprawdzając tym samym ich skuteczność w realnych warunkach terenowych. Dzięki szybkiemu rozpoznaniu terenu i wymianie informacji między służbami, wszystkie zaginione osoby zostały odnalezione w ciągu kilku godzin. Ćwiczenia zakończyły się sukcesem i potwierdziły skuteczność współpracy transgranicznej.
Wspólne ćwiczenia miały na celu sprawdzenie skuteczności współpracy międzynarodowej, doskonalenie procedur oraz przygotowanie funkcjonariuszy do skutecznego reagowania w sytuacjach realnego zagrożenia czyjegoś życia i zdrowia, jak podsumowują policjanci.
Koordynacją transgranicznych działań zajmowali się obecni na miejscu m.in. mł. insp. Piotr Smoleń - Komendant Powiatowy Policji w Prudniku, podinsp. Rafał Ozimek - Komendant Powiatowy Policji w Głubczycach oraz mł. insp. Grzegorz Gawłowski, pełniący obowiązki Komendanta Powiatowego Policji w Nysie. Porucznik Teresa Neubauerová, rzecznik policji w Jeseniku, podkreśliła, że ćwiczenia pokazały, iż „choć natura bywa nieprzewidywalna, ekipy ratownicze są przygotowane na wszystko - w tym na zaginięcie ludzi, słaby sygnał i niedostępny teren”.
Międzynarodowe Ćwiczenia w Ramach Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności
„Czech MODEX 2017”: Certyfikacja Polskiego Modułu
W dniach 2-5 listopada 2017 roku na terytorium Republiki Czeskiej odbyły się międzynarodowe ćwiczenia modułów Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności pod kryptonimem „Czech MODEX 2017”. Podczas tych ćwiczeń miał miejsce ostatni etap certyfikacji Modułu HCP Poland South 02.
W ćwiczeniach udział wzięły grupy ratownicze z Polski, Rumunii, Włoch, Holandii oraz zespół ekspertów do koordynacji działań ratowniczych mechanizmu UE. Stronę Polską reprezentował moduł pomp wysokiej wydajności, liczący 36 osób i składający się z pojazdów i wyposażenia z komendy wojewódzkiej PSP oraz komend powiatowych i miejskich PSP z powiatów: bieszczadzkiego, brzozowskiego, dębickiego, jasielskiego, jarosławskiego, kolbuszowskiego, mieleckiego, przemyskiego, rzeszowskiego, sanockiego i tarnobrzeskiego. Dowództwo Grupy na czas ćwiczeń objęli mł. bryg. Michał Langner z Komendy Głównej PSP oraz mł. bryg. Adam Wiśniewski z Komendy Miejskiej PSP w Rzeszowie, a dowódcami działań operacyjnych byli bryg. Ireneusz Szpyrka oraz st. kpt. [brak imienia w oryginalnym tekście].
Scenariusz ćwiczeń zakładał wsparcie lokalnych struktur koordynacji działań ratowniczych w warunkach kataklizmu naturalnego, którego skutki przekroczyły krajowe możliwości reagowania na powstałe zagrożenia. W trakcie ćwiczeń realizowanych przez Komisję Europejską oceniane były nie tylko aspekty poprawności i skuteczności działań operacyjnych, ale także umiejętność prowadzenia działań przez poszczególne grupy ratownicze w środowisku międzynarodowym.
Proces certyfikacji modułu jest bezpośrednio związany z włączeniem do tzw. dobrowolnej puli zasobów Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności, co ma na celu zwiększenie ochrony państw członkowskich poprzez grupowanie zasobów ratowniczych, wzajemne uzupełnianie luk w systemie ochrony ludności, a także skrócenie procesu decyzyjnego związanego z dysponowaniem do działań poza granice kraju.
Projekt "Cztery Żywioły - Gotowi na Zmiany Klimatu"
Ćwiczenia "Ogień" w Strahovicach
W sobotę, 11 kwietnia, rozpoczął się cykl czterech ćwiczeń realizowanych w ramach projektu „Cztery żywioły - gotowi na zmiany klimatu”. Pierwsze ćwiczenia, odbywające się pod hasłem „Ogień”, zorganizowano w Strahovicach. Celem tych ćwiczeń było doskonalenie współdziałania jednostek z pogranicza polsko-czeskiego w zwalczaniu pożarów oraz usuwaniu ich skutków. Przed rozpoczęciem działań przeprowadzono instruktaż szkoleniowy dotyczący żywiołu ognia wraz z omówieniem konsekwencji tego typu zdarzeń.
Celem całego projektu jest stworzenie na obszarze 10 gmin pogranicza polsko-czeskiego systemu wzmacniającego zdolności 15 jednostek ochotniczych straży pożarnych działających w ramach krajowych systemów ratowniczo-gaśniczych (KSRG w Polsce i IZS w Czechach) w zakresie przeciwdziałania skutkom ekstremalnych zjawisk pogodowych wynikających ze zmian klimatu.
Symulacje Katastrof i Współpraca Operacyjna
„WYBUCH 2021” w Sieniawce: Od Gazociągu po Pojazdy Elektryczne
W 2021 roku w miejscowości Sieniawka, w powiecie zgorzeleckim, odbyły się transgraniczne ćwiczenia ratownicze pod kryptonimem „WYBUCH 2021”. Przedsięwzięcie zostało zorganizowane przy współudziale komendanta powiatowego PSP w Zgorzelcu, starosty zgorzeleckiego oraz burmistrza Miasta i Gminy Bogatynia.
Ćwiczenia służyły realizacji kilku celów, przede wszystkim dokonano sprawdzenia Powiatowego Planu Ratowniczego powiatu zgorzeleckiego oraz weryfikacji gminnego i powiatowego planu zarządzania kryzysowego.
W ramach ćwiczeń zadania wykonywały polskie jednostki: JRG Bogatynia, JRG Zgorzelec, OSP Sieniawka, OSP Porajów, OSP Bogatynia, OSP Działoszyn, OSP Studniska Dolne, OSP Radomierzyce, OSP Węgliniec oraz Specjalistyczna Grupa Poszukiwawczo-Ratownicza z Komendy Powiatowej PSP w Lubinie. Ze strony czeskiej ćwiczyły jednostka zawodowa HZS Raspenava oraz ochotnicza SDH Hrádek nad Nisou.
Przebieg ćwiczeń polegał na wykonywaniu zadań w ramach dwóch zainscenizowanych zdarzeń:
- Pierwszy epizod zakładał wybuch gazu w budynku mieszkalnym, w konsekwencji czego nastąpiła katastrofa budowlana oraz doszło do pożaru wewnętrznego. Poszkodowane osoby znajdowały się w części objętej pożarem oraz pod gruzowiskiem. Strażacy podali kilka prądów wody w natarciu na pożar, ewakuowali osoby poszkodowane (w tym jedną z wykorzystaniem podnośnika) oraz dokonali przeszukania otwartego terenu i gruzowiska, wykorzystując m.in. psy ratownicze.
- Drugi epizod pod kryptonimem „Pożar samochodu z napędem elektrycznym” zakładał zapalenie pojazdu elektrycznego w warsztacie. Ponieważ pożar objął także baterie, które po ugaszeniu mogą być niestabilne, ciągle się nagrzewając i grożąc ponownym zapaleniem, pojazd został zanurzony w kontenerze z wodą. Działania strażaków polegały na podaniu prądu piany sprężonej CAFS celem ugaszenia samochodu, ciągłym monitorowaniu temperatury baterii w pojeździe, a następnie zanurzeniu go w kontenerze użyczonym na potrzeby akcji z GPO Bogatynia.
Całość ćwiczeń uzupełniono o budowę zaplecza logistycznego oraz powołanie sztabu akcji. Przebieg ćwiczeń obserwowali m.in.: zastępca dolnośląskiego komendanta wojewódzkiego PSP we Wrocławiu st. bryg. Bogusław Brud, komendant straży pożarnej z Liberca plk. Ing. Tomáš Erban oraz dowódca jednostki straży pożarnej Raspenava npor. Opr. Lech Lewandowski.
Pożar Lasu i Wypadek Paralotniarzy: Przygraniczne Działania w Jastrzębiu-Zdroju
W dniu 14 października odbyły się przygraniczne ćwiczenia ratownicze zorganizowane z inicjatywy Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w Jastrzębiu-Zdroju. Zakładały one rozległy pożar lasu, który miał miejsce jednocześnie na terenie Polski i Czech.
O godzinie 9:00 odbyła się zbiórka jednostek OSP na terenie KM PSP w Jastrzębiu-Zdroju, a godzinę później Stanowisko Kierowania Komendanta Miejskiego odebrało zgłoszenie o pożarze lasu na polsko-czeskiej granicy. Do działań sukcesywnie dysponowano zastępy zawodowej, jak i ochotniczej straży pożarnej. Strona Czeska w tym samym czasie również podjęła procedury dysponowania swoich jednostek na miejsce akcji.
W międzyczasie wpłynęło kolejne zgłoszenie o wypadku paralotniarzy, którzy utknęli na drzewach w rejonie objętym pożarem. Do działań dodatkowo zadysponowano Specjalistyczną Grupę Poszukiwawczo-Ratowniczą (SGPR) Jastrzębie-Zdrój. W ramach wsparcia do działań skierowano również samochód dowodzenia i łączności z Komendy Wojewódzkiej PSP w Katowicach. W założeniu ćwiczeń działania gaśnicze były prowadzone na dwóch kierunkach rozprzestrzeniania się pożaru.
Inne Formy Współpracy Transgranicznej
Zabezpieczenie Przejazdu Konwoju Humanitarnego (2021)
W dniu 23 lipca 2021 roku zgorzeleccy strażacy zabezpieczali przejazd czeskiego konwoju Straży Pożarnej z pomocą humanitarną, zmierzający na Litwę. Do wykonania tego zadania wskazano dwóch oficerów łącznikowych: kpt. Dawida Trociewicza oraz kpt. Agnieszkę Bury. Ich rolą było udzielenie niezbędnej pomocy oraz zapewnienie bezpiecznego przejazdu przez województwo dolnośląskie dla dwóch czeskich pożarniczych samochodów ciężarowych, na trasie Zawidów - MOP Syców, gdzie konwój został przejęty przez oficerów łącznikowych PSP z województwa łódzkiego. Ten przykład doskonale obrazuje operacyjną współpracę służb ratowniczych w wymiarze międzynarodowym, wykraczającą poza typowe ćwiczenia.
tags: #cwiczenia #strazackie #czechy