Pojęcie koloru odgrywa znaczącą rolę w wielu dziedzinach, od marketingu wizualnego po systemy identyfikacji służb ratunkowych. W niniejszym artykule przyjrzymy się dwóm odrębnym, lecz intrygującym zastosowaniom kolorystyki: systemowi oznaczania hełmów w polskiej straży pożarnej oraz technologii RGB wykorzystywanej w nowoczesnych krzyżach aptecznych, służących jako zaawansowane narzędzia reklamy wizualnej.
Oznaczenia kolorystyczne hełmów bojowych w Państwowej i Ochotniczej Straży Pożarnej
Od pewnego czasu w życie weszło rozporządzenie określające oznaczenia hełmów bojowych ich użytkowników. Prawdopodobnie chodzi o rozkaz nr 18 KG PSP z 26.07.2002. Zgodnie z zapowiedzią podaje zasady oznakowania osób funkcyjnych w Straży Pożarnej.
Zasady oznakowania osób funkcyjnych w PSP i OSP
- Strażacy PSP (Państwowa Straż Pożarna) noszą hełmy czerwone, z tym że:
- dowódcy na poziomie interwencyjnym (np. dowódca JRG, dowódca kompanii obwodu operacyjnego, dowódcy grup operacyjnych) noszą na hełmie otok koloru brązowego.
- dowódcy na poziomie taktycznym (np. komendant powiatowy lub miejski PSP, dowódca batalionu centralnego obwodu operacyjnego, komendanci szkół podoficerskich PSP) noszą na hełmie otok koloru srebrnego.
- dowódcy na poziomie strategicznym (np. komendant główny PSP, komendanci wojewódzcy PSP, komendanci SGPSP oraz SAPSP, dowódcy wojewódzkich brygad odwodowych, dowódca centralnego odwodu operacyjnego) noszą na hełmie otok koloru złotego.
- Strażacy OSP (Ochotnicza Straż Pożarna) noszą hełmy koloru białego, z tym że:
- prezes zarządu głównego ZOSP nosi otok złoty.
- prezesi zarządów wojewódzkich ZOSP noszą otok koloru srebrnego.
- dowódcy na poziomie interwencyjnym (jednostek innych niż PSP), tacy jak komendant gminny ZOSP, komendanci zakładowych straży pożarnych, komendanci lotniskowych straży pożarnych, naczelnicy OSP, noszą otok w kolorze brązowym.
Dodatkowo, na hełmie z przodu powinien być numer jednostki (dla komend, w których jest więcej niż jedna JRG). Sugeruje się również, aby oznaczenia typu JRG1, JRG2 z nazwą miejscowości były odkręcane, ponieważ nie zawsze działa się na swoim terenie.
Krytyka wprowadzonych zmian i dyskusja
Wprowadzona zmiana, zdaniem wielu, wyróżnia tylko strażaków PSP od innych, i nic więcej nie daje. Kiedyś było wiadomo „czerwony to dowódca”, i można się było pomylić tylko który. Stare podziały, np. czerwony dla dowódców, biały dla ratowników, żółty dla dowódców plutonu czy niebieski dla kierowców, były prostsze. Utrzymanie takiego podziału jest trudne, zwłaszcza gdy strażacy posiadają hełmy indywidualne, a ich role mogą się zmieniać. Dzielenie hełmów na kolory jest oceniane jako kontrowersyjne, zwłaszcza że hełmy po skończeniu atestu są często przekazywane do OSP, co komplikuje zachowanie jednorodnej kolorystyki.
Kwestie finansowe i priorytety
Pojawiły się opinie, że taka zmiana mogła być sposobem na wygenerowanie dochodów poprzez unieważnienie dotychczasowego sprzętu. Ponieważ większość hełmów w Polsce jest biała, wymiana ich na nowe, czerwone hełmy stała się koniecznością. To, że masa ludzi chodzi w hełmach starych i zużytych, nie było wcześniej powodem do ich wymiany, ale teraz kolor stał się głównym uzasadnieniem. Brak butów, podarte ubrania koszarowe i specjalne - to nic - kolor ponad wszystko. Nie można np. dodać opisanych pasków do posiadanych białych hełmów, które zakupiono w zeszłym roku. Obawiano się również, że „centralne zamówienie” nabije kasę producentom, a ceny wzrosną o 22% VAT. Rodzi to pytania o to, jak to się ma do ogólnie znanego stwierdzenia, że dla straży nie ma pieniędzy.
Praktyczność i widoczność
Zwrócono również uwagę na kolory pasków, z których złoty przeznaczony jest dla dowódców najwyższego szczebla. Brązowe paski, zwłaszcza w nocy, mogą być trudne do rozpoznania i słabo kontrastują z czerwonym tłem. Wiele osób zastanawia się, kto zwraca uwagę na otok, zwłaszcza w ciemności. Krytykowano również fakt, że w „stolicy” bogata straż pożarna nosi białe hełmy, mimo istniejących przepisów. Widziano również akcje, podczas których PSP była w białych, a OSP w czerwonych hełmach, po prostu takie im gmina kupiła, a PSP miała jeszcze z poprzedniego zakupu.
Opinie użytkowników o hełmach
Pojawiły się głosy, że nie chodzi o zamówienia dla Kalisza, a hełmy dostarczane są np. przez firmę Auer. Co ciekawe, niektóre z nich miały srebrzysty pasek i niemiecki napis od wewnętrznej strony: „Uwaga! Nie używać do natarć wewnętrznych! Nie stosować w kontenerach ogniowych (chodzi o komory rozgorzeniowe)!”. Wskazuje to na specyficzne przeznaczenie sprzętu.
TVP3 podała, że hełmy z Kalisza są tak świetne, że straż kupuje je masowo, a także dostały nagrodę na SAWO i mają w nich montować obiektywy na podczerwień. Jednak użytkownicy mieli mieszane odczucia. Aby móc hełm ocenić, potrzeba ostrego używania przez co najmniej rok. Wskazywano na problemy, takie jak wypadające wkręty mocujące więźbę (zwykłe wkręty do drewna zamiast specjalnych) oraz to, że wychwalana chowana przyłbica nie chce się zahaczyć na uchwycie ograniczającym, tylko wyjeżdża na całość.
Wrażenia z użytkowania hełmu Kalisz ZS-03
Jeden z użytkowników miał okazję przymierzyć hełm Kalisz ZS-03 i zauważył pewne plusy i minusy. Wygodną sprawą jest szybka regulacja obwodu głowy za pomocą pokrętła (zmiana co 5 mm). Miłym elementem było zapięcie wyścielone miękką gąbeczką, które nie wrzynało się w brodę lub szyję. Niestety, hełmy te są dość płytkie, a zmiana głębokości nasuwu na głowę jest trudna. Ponadto, mogą się rozluźniać przy mocniejszym poruszaniu głową. Przyłbica, podobnie jak w poprzednich modelach, została uznana za beznadziejnie wykonaną i nie spełniającą swojej funkcji w 100%. Producent udziela 10 lat gwarancji na skorupę hełmu oraz 24 miesiące na wyposażenie wewnętrzne, liczone od daty sprzedaży.
Pełnokolorowe krzyże apteczne RGB jako nowoczesna reklama
Krzyże apteczne FULL COLOR to najlepsza możliwa reklama, która z pewnością wyróżni Aptekę spośród innych. Urządzenie pozwala na wyświetlanie zaawansowanych animacji 3D, tekstów, grafik, a nawet filmów. Pełnokolorowa gama animacji pozwala dopasować urządzenie do charakteru danej Apteki.
Sterowanie i funkcjonalność krzyży FULL COLOR
Sterowanie odbywa się za pomocą komputera poprzez aplikację RGB Cross Studio lub za pomocą telefonu z systemem iOS/Android poprzez aplikację RGB Switcher. Na krzyżu można wyświetlać dowolne kolorowe treści, nadając im wiele efektów graficznych. Dodatkowo krzyż wyposażony jest w zegar, termometr oraz kalendarz, które może prezentować naprzemiennie. Istnieje możliwość wgrania różnych animacji na określone godziny (np. inna treść, gdy apteka jest czynna, oraz inna, gdy jest zamknięta).
Urządzenie posiada automatyczną regulację jasności. Oprogramowanie zapewnia również możliwość automatycznego wyłączania urządzenia na noc. Wyświetlacz pracuje w sieci WLAN Wi-Fi jako zdalne urządzenie, może być łączony z komputerem obsługującym poprzez access-pointy, routery itp. Antena Wi-Fi jest wbudowana w wyświetlacz. W zestawie znajduje się program do obsługi wyświetlacza pod systemem Windows. Wyświetlacz pracuje również w sieci LAN jako zdalne urządzenie, może być łączony z komputerem obsługującym poprzez huby, switche itp. Przewód połączeniowy to skrętka UTP ze złączami RJ-45.
Krzyże apteczne serii MONO
Krzyże apteczne serii MONO pozwalają na wyświetlanie dowolnych tekstów oraz rozbudowanych animacji. Dostępna kolorystyka diod pozwoli dopasować urządzenie do charakteru Apteki. Krzyż sterowany jest za pomocą komputera poprzez aplikację RGB Cross Studio lub za pomocą telefonu z systemem iOS/Android poprzez aplikację RGB Switcher. Na urządzeniu można wyświetlać dowolne treści, nadając im wiele efektów graficznych. Animacje pozwolą podkreślić ważne informacje, jak na przykład godziny dyżuru apteki. Dodatkowo krzyż wyposażony jest w zegar, termometr oraz kalendarz, które może prezentować naprzemiennie. Istnieje możliwość wgrania różnych animacji na określone godziny. Urządzenie posiada automatyczną regulację jasności. Oprogramowanie zapewnia również możliwość automatycznego wyłączania urządzenia na noc.
Trwałość i technologia diod
Nasze krzyże apteczne wykonane są z diod renomowanych firm takich jak CREE oraz AVAGO. Zapewnia to bezawaryjną pracę urządzenia oraz wieloletnie użytkowanie. Żywotność diod to kilkadziesiąt lat. Podobnie jak wersje FULL COLOR, wyświetlacz pracuje w sieci WLAN Wi-Fi oraz LAN, oferując elastyczne opcje połączenia z komputerem.
Krzyż apteczny PrestigeLine
Krzyż apteczny PrestigeLine wyświetla napis „APTEKA” oraz trzy pierścienie zbudowane z diod LED. Urządzenie posiada automatyczną regulację jasności świecenia (4 poziomy jasności globalnej). Każdy pierścień i każda litera napisu „APTEKA” może zostać zaświecona z różną jasnością. Standardowa kolorystyka to pierścienie w kolorze zielonym oraz napis „APTEKA” w kolorze białym. Po przerwie w dostawie zasilania krzyż pracuje z ostatnio wybraną animacją. Krzyż posiada 21 różnych animacji, np.: na stałe wyświetlający się napis „APTEKA” i naprzemiennie zapalające się pierścienie, pulsujący napis „APTEKA” i naprzemiennie zapalające się pierścienie, na stałe wyświetlający się napis „APTEKA” z wybranym - pulsującym pierścieniem.