Drzewce do sztandaru to kluczowy element każdego sztandaru, będący długą tyką, często nazywaną również styliskiem. Służy ono do utrzymania chorągwi, ekspozycji sztandarów i baldachimów podczas uroczystych procesji i pochodów. Drzewce, zwłaszcza te używane podczas najbardziej uroczystych ceremonii, bywają wyjątkowo bogato zdobione, podkreślając wagę i symbolikę niesionego sztandaru.

Budowa i Materiały
Drzewce sztandarowe wykonuje się ze szlachetnego drewna, często z dodatkiem elementów mosiężnych. Standardowo produkowane są z drewna brzozowego, które jest stosunkowo lekkie. Na zamówienie dostępne są również drzewce wykonane z drewna bukowego, jesionowego, dębowego, a nawet z drewna egzotycznego. Wybór drewna wpływa na wagę i estetykę końcowego produktu.
Większość drzewców jest skręcana z dwóch części, co ułatwia transport i przechowywanie. Standardowa średnica drzewca wynosi fi-40mm, ale istnieje również możliwość wykonania drzewca o średnicy fi-35mm, które jest lżejsze. Całkowita wysokość drzewca, mierzona bez orła, wynosi zazwyczaj od 2500 do 2900 mm. Dostępne są również lżejsze, ekonomiczne wersje drzewców o średnicy 25 mm, długości 2,1 m i wadze 1,1 kg, idealne dla flag z godłem lub indywidualną grafiką, a także jako rozwiązanie dla dzieci.
Drzewce mogą być wykończone w trzech podstawowych kolorach: naturalne drewno, ciemny orzech i bejca na kolor ciemny mahoń. Dolna część drzewca jest często chroniona przed rozszczepieniem osłonką, zazwyczaj wykonaną ze stali nierdzewnej.
Głowice i Okucia
Każde drzewce powinno być wyposażone w okucia i głowicę, które stanowią istotny element estetyczny i funkcjonalny. Wszystkie głowice drzewców są wykonywane jako odlew mosiężny, starannie wykończony. Mogą one występować w kolorach srebrnym, złotym lub w kolorze starego mosiądzu.
- Głowica sztandaru z orłem w koronie: Górne zwieńczenie najczęściej stanowi orzeł zabezpieczony powłoką niklu, ze złoconą koroną, lub srebrny orzeł ze złotą koroną. Orzeł z mosiądzu na drzewiec sztandaru ma zazwyczaj wysokość 13 cm i stopkę 3 cm.
- Iglica: Wykonana z pręta fi-6mm, o standardowej długości 100 cm. Na życzenie możliwe są inne wymiary.
- Końcówka drzewca: Może mieć formę kulki z cebulki mosiężnej lub metalowego szpica. Producenci oferują końcówki piaskowane, obrabiane, szklane, drewniane, grawerowane, a także wzbogacone kamieniami szlachetnymi. Wykonuje się je w taki sposób, by pasowały tematycznie do herbu przedstawionego na fladze.
- Stożkowe okucie: Na dolnym końcu drzewca umieszczane jest stożkowe okucie z metalu białego.

Mocowanie Sztandaru na Drzewcu
Istnieją dwa główne rodzaje mocowania sztandaru na drzewcu:
- Mocowanie "na szpilę": Polega na przymocowaniu sztandaru z boku drzewca za pomocą specjalnych uchwytów, często dwóch mosiężnych obejm.
- Mocowanie "na skórę" (tunel): Sztandar jest przewlekany przez specjalny tunel na drzewcu.
Akcesoria Dodatkowe
Pokrowce na Drzewce i Sztandary
Wyjątkowo wysokiej jakości pokrowce na sztandar i drzewce są uszyte z wodoodpornego materiału. Posiadają kieszenie na górną część drzewca wraz ze sztandarem, dolną część drzewca oraz osobną kieszeń na głowicę. Wnętrze pokrowca jest często wykończone pianką amortyzującą i podszewką, zapewniając ochronę. Standardowa długość pokrowca to 150 cm.
Podstawy Sztandarowe
Do przechowywania i ekspozycji sztandaru niezbędne są odpowiednie podstawy. Dostępne są różne warianty:
- Podstawa pod sztandar metalowa: Średnica otworu wynosi 45 mm (dla drzewca o maksymalnej średnicy 43 mm). Wykończenie w kolorze mosiądzu lub srebrne. Waga około 7 kg. Jest to podstawa do samodzielnego skręcenia.
- Podstawa do sztandaru z kątem pochylenia: Oferuje kąt pochylenia drzewca 12 stopni. Średnica otworu 45 mm (dla drzewca o maksymalnej średnicy 43 mm). Malowana proszkowo na kolor złoty lub srebrny. Waga około 4 kg. Wymiary: 50x41x28 cm.
- Podstawa drewniana na sztandar: Dostępna z elementami mosiężnymi (kolor złoty) lub chromowanymi. Średnica otworu 45 mm (dla drzewca o maksymalnej średnicy 43 mm). Waga 7,5 kg, średnica podstawy 35 cm. Wykonana z naturalnego lub bejcowanego drewna.

Gwoździe Sponsorskie
Gwoździe sponsorskie to specjalne gwoździe z wygrawerowanym napisem, symbolizujące wsparcie i darczyńców. Są one przeznaczone wyłącznie do zamówionych sztandarów. Do ich ekspozycji służy tablo z gwoździami sponsorskimi - elegancka, drewniana tablica. Do symbolicznego nabijania gwoździ na drzewcu sztandaru używa się specjalnego młoteczka.
Odznaczenie lub odznaka na sztandar powinna być wpinać do specjalnego uchwytu (kolucha), który wkręca się w drzewce na wysokości górnej krawędzi płata sztandaru. Ma to zapewnić, że podczas prezentacji sztandaru wstęga z odznaczeniami lub odznaką znajduje się przy płacie ze Znakiem Związku. Odznaka na sztandarze powinna być wszyta pod kokardą wstęgi, a nie wpinana za pomocą szpilki. Karabińczyk, za pomocą którego wpina się odznakę, powinien być przed uroczystością poddany próbie, aby z lekkością można było go wpiąć, dekorując sztandar.
Inne Akcesoria Pocztu Sztandarowego
Do pełnego wyposażenia pocztu sztandarowego należą również szarfy pocztu sztandarowego oraz białe rękawiczki bawełniane. Szarfa jest wykonana z wysokiej jakości wstęgi biało-czerwonej (rypsowej, bez szwu) i dostępna w dwóch rozmiarach: męskie (200 cm) i damskie (180 cm). Biało-czerwona wstęga rypsowa ma szerokie zastosowanie, nadaje się na szarfy, wstęgi do przecinania czy różnego rodzaju dekoracje.
Regulacje Prawne Dotyczące Drzewców
Produkcja drzewców sztandarowych musi być zgodna z obowiązującymi przepisami prawnymi. Nie można wyprodukować drzewca niezgodnego z Rozporządzeniami i Dziennikiem Ustaw. Wytyczne dotyczące ich produkcji regulują odpowiednie paragrafy.
Przykładem jest Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21 lutego 2017 roku poz. 306, paragraf 7.1, który stanowi:
„Drzewce sztandaru o średnicy 4 cm i długości 225 cm jest wykonane z drewna toczonego. Drzewce jest dwudzielne, połączone tuleją z metalu białego. Na górnym końcu drzewca jest umieszczona głowica, na dolnym - stożkowe okucie z metalu białego. 2. Na drzewcu sztandaru mogą być umieszczane gwoździe honorowe.”
Produkcja i Dostępność
Termin wykonania drzewca wynosi zazwyczaj około 10 dni. Istnieje możliwość personalizacji zamówienia, w tym zamówienie drzewca o niestandardowych wymiarach czy wykonanego z drewna egzotycznego. Te produkowane z drewna polskiego są zazwyczaj dostępne w znacznie krótszym czasie. Na przykład, Pracownia Brązownicza Sacrum w Krakowie oferuje szeroki wybór drzewców.
Estetyka i Personalizacja
Drzewce sztandarowe mogą posiadać dodatkowe zdobienia, takie jak grawerowanie, które nadaje im unikalnego charakteru. Uchwyty flagi wykonuje się ze specjalnego materiału, np. kutego mosiądzu. Stylistyka wykonania (drewno i mosiądz) nawiązuje do tradycyjnych rozwiązań, podkreślając historyczne i ceremonialne znaczenie sztandaru.
tags: #drzewce #na #sztandarze #osp