Ogień, jako żywioł niszczycielski i jednocześnie symboliczny, od dawna fascynuje twórców filmowych, stając się tłem dla dramatycznych wydarzeń, nadprzyrodzonych zjawisk czy heroicznych czynów. Od horrorów, w których płomienie są częścią klątwy, po thrillery, gdzie pożar lasu staje się śmiertelną pułapką, aż po filmy akcji i dokumenty ukazujące poświęcenie strażaków - kinematografia wielokrotnie eksplorowała ten motyw.
"Egzorcysta": Pożar na planie i rzekoma klątwa
Choć dziś "Egzorcysta" jest uznawany za klasykę horroru, to przez wiele lat nosił tytuł najstraszniejszego filmu wszech czasów. Powodem nie była wyłącznie historia ukazana na ekranie, a również to, co działo się podczas realizacji zdjęć. W 1973 roku odbyła się premiera "Egzorcysty" w reżyserii Williama Friedkina.

Horrory od zawsze wzbudzały ogrom skrajnych emocji, a zwłaszcza te poruszające kwestie religijne. Nie inaczej było w przypadku "Egzorcysty". Podczas seansów wielu widzów opuszczało kinowe sale z przerażeniem. Wielokrotnie zdarzały się również silne omdlenia, w których konieczna była interwencja lekarzy. W związku z tym wielu zaczęło sprzeciwiać się dystrybucji filmu. Zanim jednak wzięto na poważnie sprzeciw widzów, produkcja była w regularnym repertuarze większości kin.
Wielu twierdziło, że nad filmem krąży klątwa. Podczas jednego z seansów w Rzymie nastąpiło niespodziewane załamanie pogody, choć wcześniej nic nie wskazywało na burzę. W trakcie wyładowania atmosferycznego doszło do incydentu, który wielu uznało za znak: piorun uderzył w 400-letni krzyż kościoła, który znajdował się w pobliżu miejsca seansu.
Na planie "Egzorcysty" kilkukrotnie dochodziło do niepokojących sytuacji i drobnych wypadków, które jednak większość ignorowała. Wszystko zmieniło się za sprawą pożaru. Doszło do niego w stworzonym przez scenografów domu rodziny McNeillów. Mimo natychmiastowej reakcji, ogień rozprzestrzeniał się błyskawicznie, trawiąc wszystko na swojej drodze. Nic nie było w stanie go ugasić ani zatrzymać. Jedynym nienaruszonym miejscem okazał się być pokój głównej bohaterki.
To jednak nie koniec dziwnych zbiegów okoliczności. Moc Złego miała towarzyszyć członkom ekipy jeszcze przez długi czas po zakończeniu realizacji produkcji. Przykładem są, chociażby losy aktorów, Jacka MacGrowana i Vasiliki Maliarosy, których bohaterowie zostali uśmierceni. Niedługo po zakończeniu zdjęć obydwoje również zmarli i choć przyczyną śmierci aktora były komplikacje po grypie, a u aktorki były to przyczyny naturalne, to wielu łączyło to ze wspomnianą klątwą.
Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
"Zatrzymać pożar" (Nowhere) - hiszpański thriller o przetrwaniu
"Zatrzymać pożar" to nowy thriller katastroficzny, który w krótkim czasie podbił serca widzów na platformie Netflix, wspinając się na szczyt rankingów popularności w wielu krajach, w tym w Polsce.
Fabuła i obsada
Film, wyreżyserowany przez Davida Victoriego, wraz ze współscenarzystami Asierem Guerricaechevarríą, Jonem Iriarte i Javierem Echánizem, wykorzystuje śmiercionośne płomienie trawiące okoliczne lasy jako tło dla rodzinnego dramatu. Akcja filmu skupia się na Marze (Belén Cuesta), kobiecie pogrążonej w żałobie po śmierci męża. Wraz z córką Lide (Candela Martínez), szwagrem Luisem (Joaquín Furriel), jego żoną Eleną (Diana Gómez) i ich synem (Mika Arias) wyjeżdża do rodzinnego domku letniskowego w lesie, aby w końcu zamknąć stare rany.

To, co miało być prostym pożegnaniem, szybko zamienia się w koszmar, gdy po kłótni córka Mary znika bez śladu w gęstym lesie. Sytuacja dramatycznie się komplikuje, gdy w okolicy wybucha niekontrolowany pożar. Gdy ogień zaczyna obejmować coraz większy obszar, władze zawieszają poszukiwania i zarządzają natychmiastową ewakuację. Zdesperowana Mara nie chce ruszyć się z miejsca. Rodzina podejmuje dramatyczną decyzję, by zignorować nakaz ewakuacji i na własną rękę szukać dziewczynki w lesie.
Odcięci od świata, bez oficjalnej pomocy i w obliczu zbliżającego się pożaru, są zdani tylko na Santiego (Enric Auquer), miejscowego leśniczego. Robi się coraz groźniej, a Mara zaczyna podejrzewać, że być może pożar nie jest jedynym zagrożeniem - ktoś kłamie.

Sukces na platformie Netflix i kontrowersyjne recenzje
"Zatrzymać pożar" miał premierę 20 lutego. W trzy dni wyświetlono go 6,1 mln razy, co przełożyło się na niemal 11 mln godzin oglądania. Hiszpański thriller jest obecnie numerem 1 w czterech krajach, w tym w Polsce. Jeśli chodzi o top10, to znajduje się w zestawieniach najchętniej oglądanych filmów w 43 krajach.
Tak zawrotna kariera filmu może dziwić, biorąc pod uwagę, że produkcja mocno dzieli widownię. Z jednej strony, widzom podoba się klimat zagrożenia i paranoi, z drugiej - pojawiają się głosy o "najbardziej irytującym dreszczowcu dekady" i opinie o powtarzalnej, rozwleczonej fabule z irytującymi, niewiarygodnie zachowującymi się postaciami. John Serba z portalu Desider ocenił, że film "doprowadzał go do szału", nazywając go "wyjątkowo irytującym doświadczeniem" i zdecydowanie go odradzając.
Krytycy zwracają uwagę, że film "wystawia cierpliwość widza na próbę, prezentując fabułę, w której proste wyjaśnienia mogłyby rozwiązać większość problemów, ale zostały pominięte, by wydłużyć czas trwania filmu". Dodają, że bohaterowie nie zachowują się jak autentyczne postacie, lecz przypominają marionetki, a finałowe sceny sprawiają wrażenie chaotycznych i niedopracowanych.
Jednak nie brakuje też głosów przeciwnych. Dave Golder z Radio Times uważa, że to "skupiony na postaciach melodramat, w którym zbliżający się pożar podsyca urazy, podejrzenia i rodzinne konflikty". Pomimo momentami toporności i sztampy, zaangażowanie aktorów, nastrojowe zdjęcia i kilka zwrotów akcji sprawiają, że film pozostaje interesujący dla części widzów, którzy w mediach społecznościowych piszą, że produkcja "przykleja do ekranu", "trzyma w napięciu" i oceniają ją na "10/10".

Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
Filmy o strażakach i wielkich pożarach: Kino akcji, dramaty i dokumenty
Kino i telewizja lubią motyw pożaru, często ukazując go jako tło dla bohaterskich akcji i ludzkich dramatów. Filmy o strażakach przedstawiają kulisy pracy przy gaszeniu pożarów, będąc zarówno trzymającym w napięciu kinem sensacyjnym, jak i historiami obyczajowymi, które pokazują prywatne życie strażaków. Ważne miejsce w rankingu zajmują dokumenty z najważniejszych akcji, takie jak niewątpliwie rozegrały się u stóp zapadających się wież World Trade Center w 2001 r. Poniżej przedstawiamy listę filmów z najwyższymi notami użytkowników Filmwebu, które poruszają temat ognia i straży pożarnej.

TOP 10 Filmów o Straży Pożarnej
-
Miejsce 10: Niezgaszalni (2022) - bajka o dziecięcych marzeniach
Georgia marzy o tym, żeby zostać strażaczką. Chce pójść w ślady ojca, który jest jej największym bohaterem. Kiedy w mieście w tajemniczych okolicznościach strażacy giną, dziewczyna widzi szansę na spełnienie swoich marzeń. Przebiera się za chłopaka i wstępuje do ochotniczej straży pożarnej. Jest w drużynie swojego taty i uczy się od niego wszystkiego, przed czym troskliwy rodzic chciał ją uchronić. Pomysłowa francuska animacja bierze na warsztat stary temat dziecięcych marzeń, ale tym razem przełamuje stereotypy. Jak widać, nie tylko chłopcy pragną zostać strażakami. W polskim dubbingu głosu Georgii użyczyła Magdalena Socha. Ocena na Filmwebie: 6,4.
Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
-
Miejsce 9: Na zawsze (1989) - melodramat o poczuciu misji i miłości silniejszej niż śmierć
Głównym bohaterem jest Peter Sandich (Richard Dreyfuss). Doskonały pilot i strażak na co dzień zmaga się z pożarami lasów. Podczas jednej z akcji ginie, poświęcając życie, aby ratować przyjaciela. Nie może jednak spokojnie odejść w zaświaty, ponieważ jego serce nadal jest u boku ukochanej Dorindy (Holly Hunter). Budzi się jako duch i przygląda się temu, co ma miejsce po jego śmierci. Nie może być z Dorindą, więc pomaga jej odnaleźć nową miłość. Piękny melodramat w reżyserii Stevena Spielberga zachwyca doskonałymi pokazami lotniczymi i rewelacyjną rolą Audrey Hepburn jako duchowej przewodniczki Pete'a. Ocena na Filmwebie: 6,5.
Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
-
Miejsce 8: Dobra robota: Nowojorscy strażacy (2014) - poruszająca opowieść o Straży Pożarnej na Manhattanie
W dokumencie nominowanej do Oscara Liz Garbus praca straży pożarnej przedstawiona jest z perspektywy osobistych relacji. Wśród osób, które zgodziły się podzielić swoimi doświadczeniami, są uczestnicy akcji ratunkowej w gruzach World Trade Center w 2001 r. Narratorem opowieści jest znany amerykański aktor, Steve Buscemi. W obrazie możemy zobaczyć nie tylko archiwalne zdjęcia i nagrania, ale także prywatne materiały Buscemiego. Aktor w latach 80. pracował jako strażak na Manhattanie. Film powstał w hołdzie dla kolegów, którzy zginęli na służbie. Ocena na Filmwebie: 6,7.
Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
-
Miejsce 7: Próba ogniowa (2008) - kodeks strażacki w prywatnym życiu
„Próba ogniowa” to film obyczajowy o pracy strażaka, miłości i wierze w Boga. Caleb Holt (Kirk Cameron), nieustraszony kapitan straży pożarnej, musi stawić czoła na polu prywatnej walki - o małżeństwo z Catherine (Erin Bethea). Mocno wierzący ojciec Caleba przekonuje syna do tego, aby podjął „wyznanie miłosne”. Daje mu książeczkę ze wskazówkami, która ma zadziałać tak, jak kodeks strażacki. Czy to wystarczy, aby uratować dogasające uczucie? Film powstał w reżyserii Alexa Kendricka. Ocena na Filmwebie: 7,2.
Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
-
Miejsce 6: Płonąca pułapka (2004) - film akcji z Joaquinem Phoenixem i Johnem Travoltą
Jeden ze strażaków, Jack Morrison (Joaquin Phoenix), zostaje uwięziony w środku płonącego wieżowca. Poziom tlenu gwałtownie spada, być może wystarczy go tylko na kilka minut. Szanse na przeżycie maleją z sekundy na sekundę. W dramatycznej sytuacji jesteśmy świadkami tego, jak nieustraszony bohater walczy teraz z własnym strachem i słabościami. Z drugiej strony obserwujemy działania kapitana Mike'a Kennedy'ego (John Travolta), który zrobi wszystko, aby go uratować. Podczas kilku dramatycznych minut przed oczami Jacka przesuwa się całe jego dotychczasowe życie - od pierwszego spotkania z szefem, poprzez historię przyjaźni z Tommym Drake'em (Morris Chestnut), aż po piękną miłość z Lindą (Jacinda Barrett). „Płonąca pułapka” w reżyserii Jaya Russella to jeden z najbardziej popularnych filmów o strażakach w historii kina. Ocena na Filmwebie: 7,2.
Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
-
Miejsce 5: Płonący wieżowiec (1974) - spektakularna akcja w drapaczu chmur
„Płonący wieżowiec” to amerykański film katastroficzny w reżyserii Johna Guillermina. Akcja rozgrywa się w ogromnym drapaczu chmur, gdzie na 135. piętrze odbywa się bal z okazji otwarcia budynku. W schowku na 81. piętrze wybucha pożar. Wkrótce ogień dojdzie do sali balowej, na której bawi się kilkaset osób. Komendant straży pożarnej (Paul Newman) w porozumieniu z architektem wieżowca (Steve McQueen) postanawiają wysadzić zbiorniki z wodą, znajdujące się na dachu. Film został zrealizowany z hollywoodzkim rozmachem, co przyniosło światowy rozgłos i trzy Oscary w kategoriach: najlepszy montaż, najlepsze zdjęcia i najlepsza piosenka. Muzycznym motywem produkcji jest utwór: „We may never love like this again” w wykonaniu Maureen McGovern. Ocena na Filmwebie: 7,2.
Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
-
Miejsce 4: Ognisty podmuch (1991) - film sensacyjny o tajemniczych podpaleniach w Chicago
Tym razem chodzi o rozwiązanie zagadki kryminalnej. W thrillerze „Ognisty podmuch” dochodzi do serii podpaleń na terenie Chicago. W wykryciu sprawcy swoje siły jednoczą dwaj bracia. Brian (William Baldwin) i Stephen (Kurt Russell) zawsze chcieli dorównać ojcu, który był strażakiem, ale po jego śmierci w płomieniach znacznie oddalili się od siebie. Brian pracował w straży pożarnej w jednostce dowodzonej przez swojego brata Stephena. Jednak zmienił branżę po akcji, w której zginął jego kolega. Teraz ponownie mierzy się z żywiołem jako agent w dochodzeniówce. Jego partnerem jest Donald Rimgale (Robert De Niro). Film akcji w reżyserii Rona Howarda otrzymał trzy nominacje do Oscarów i dwie - do MTV Awards. Ocena na Filmwebie: 7,2.
Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
-
Miejsce 3: Częstotliwość (2000) - film sci-fi o ojcu strażaku i synu policjancie
„Częstotliwość” to film o niecodziennej relacji syna z ojcem. Jest rok 1999. John Sullivan (James Caviezel) jest policjantem. Za pomocą starego radia udaje mu się nawiązać kontakt ze swoim zmarłym ojcem strażakiem. Frank Sullivan (Dennis Quaid) zginął podczas pożaru w Bruxton w 1969 r. Dzięki wymianie informacji, mężczyznom udaje się zmienić bieg wydarzeń. Jednak ingerencja w przeszłość ma swoje konsekwencje. Teraz zagrożone jest życie matki Johna (Elizabeth Mitchell). Thriller sci-fi w reżyserii Gregory'ego Hoblita został nagrodzony na festiwalu Saturny w 2001 r. w kategorii najlepszy film fantasy. Ocena na Filmwebie: 7,3.
Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
-
Miejsce 2: Tylko dla odważnych (2017) - prawdziwa historia jednostki specjalnej z Arizony
Film opowiada o jednostce specjalnie wyszkolonych strażaków z Arizony. Dowodzi nią doświadczony dowódca straży pożarnej - Eric March (Josh Brolin). Pewnego dnia do jednostki zgłasza się młody Brendan McDonough (Milles Teller), który w ten sposób chce zmienić swoje życie. Czteroletnie szkolenie ma przygotować mężczyzn do walki z żywiołem na każdym froncie. Wkrótce przyjdzie im sprawdzić swoje umiejętności w walce z pożarem, zagrażającym ludziom w miasteczku. „Tylko dla odważnych” w reżyserii Josepha Kosinskiego to film oparty na faktach. Historia nawiązuje do ogromnego pożaru w lasach Arizony, w pobliżu miasta Yarnell w czerwcu 2013 r. Ocena na Filmwebie: 7,5.
Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
-
Miejsce 1: 9/11 (2002) - wyjątkowy dokument z dnia zamachu na WTC
Film „9/11” w niezwykły sposób dokumentuje tragedię z 11 września 2001 r. Podczas kręcenia dokumentu o młodym nowojorskim strażaku, dwóch filmowców Jules i Gedeon Naudet zobaczyło nisko lecący samolot. Chwilę później uderzył w World Trade Center. Reakcja młodego strażaka była natychmiastowa. Rzucił się na pomoc rannym, a wraz z nim do rozsypującego się wieżowca weszli filmowcy. Było to ostatnie nagranie z wnętrza budynku tego dnia. Narratorem zdarzeń przedstawionych w dokumencie jest Robert De Niro. Film zdobył dwie nagrody Emmy w 2002 r. Reżyseria: James Hanlon i Gédéon Naudet. Ocena na Filmwebie: 8,0.
Egzorcysta | oficjalny zwiastun (2016)
Inne filmy o straży pożarnej, które warto zobaczyć
Top 10 filmów o strażakach uzupełniamy poniższymi tytułami:
- Ujarzmić piekło (1968) - film sensacyjny o właścicielu firmy (John Wayne), która zajmuje się gaszeniem pożarów na platformie wiertniczej. Reżyseria: Andrew V. McLaglen.
- World Trade Center (2006) - film fabularny bazujący na wydarzeniach z 11 września. Reżyseria: Oliver Stone, w rolach głównych: Nicolas Cage, Michael Peña, Maria Bello.
- Strażacki pies (2007) - film familijny o zagubionym psie, który występował w Hollywood, a teraz pomaga w jednostce straży pożarnej. Reżyseria: Todd Holland.
- Odważna decyzja (2019) - chiński film akcji o walce z pożarem w fabryce chemicznej. Reżyseria: Tony Chan.
- Siła ognia (2019) - film Olivera Laxe'a o młodym podpalaczu Amadorze, który powraca z więzienia do rodzinnej miejscowości w górach Galicji.
- Ci, którzy życzą mi śmierci (2021) - opowieść o kobiecie-strażaczce (Angelina Jolie) i jej traumie po śmierci osób, których nie zdołała uratować. Reżyseria: Taylor Sheridan.
- Fire in Paradise (dokument) - opowiada historię pożaru, który sparaliżował miasteczko Paradise w północnej Kalifornii w 2008 roku, zmuszając mieszkańców do walki o przetrwanie. Film kręcony jest z ręki, a w jego rozprzestrzenianiu się ognia pomógł wiatr, osiągający prędkość do 113 km/h. Wyreżyserowali go Zackary Canepari oraz Drea Cooper.