Krakowski hejnał, odgrywany co godzinę z wieży bazyliki Mariackiej, stanowi jeden z najważniejszych symboli miasta oraz wyjątkowe dziedzictwo o znaczeniu światowym. Funkcję tę pełnią strażacy Państwowej Straży Pożarnej, którzy dbają o to, by melodia wybrzmiewała bez przerwy - od wieków, niezależnie od sytuacji politycznej czy pandemii.
Służba na wysokości 81 metrów
Hejnaliści pełnią służbę w systemie 24-godzinnym, po którym przysługuje im 48 godzin przerwy. Praca odbywa się w niewielkim pomieszczeniu na wysokości 81 metrów. Aby dotrzeć na stanowisko, strażak musi pokonać 271 stopni, w tym 88 betonowych w ciasnej klatce oraz 183 drewniane. Trasa ta zajmuje zazwyczaj około trzech minut.
Do głównych obowiązków hejnalisty należy wygrywanie hejnału o każdej pełnej godzinie, od 8:00 rano do 7:00 dnia następnego. Melodia rozbrzmiewa czterokrotnie, na cztery strony świata:
- Dla króla (w stronę Wawelu)
- Dla rajców miejskich (w stronę Sukiennic i Rynku)
- Dla gości i turystów (w stronę Barbakanu i Bramy Floriańskiej)
- Dla komendanta PSP i kolegów strażaków (w stronę wschodu)
Oprócz hejnału, strażacy wykonują melodie religijne i historyczne podczas uroczystości, przyjmują turystów oraz udzielają wywiadów. Co istotne, od 1927 roku hejnał w samo południe jest transmitowany przez „Jedynkę” Polskiego Radia.
Historia i legenda hejnału
Pierwsze udokumentowane wzmianki o melodii pochodzą z 1392 roku. Przed wiekami straż za pomocą hejnału ostrzegała mieszkańców przed niebezpieczeństwem - pożarem bądź najazdem wrogów. Na jego dźwięk otwierano i zamykano miejskie bramy.
Najsłynniejsza legenda głosi, że w 1241 roku strażnik na wieży dostrzegł hordę Tatarów. Kiedy zaczął grać na alarm, strzała z tatarskiego łuku przeszyła mu gardło. Trębacz zginął, a melodia gwałtownie się urwała - dlatego krakowski hejnał kończy się tak nagle.
Jak zostać hejnalistą?
Komenda Miejska Państwowej Straży Pożarnej w Krakowie regularnie ogłasza nabór na to stanowisko. Wymagania wobec kandydatów są surowe:
- Obywatelstwo polskie
- Minimum średnie wykształcenie
- Niekaralność
- Sprawność fizyczna (testy: bieg na 1000 m i 50 m, podciąganie na drążku)
- Testy psychologiczne oraz sprawdzian braku lęku wysokości
- Egzamin praktyczny z gry na trąbce
Zespół hejnalistów liczy siedem osób. Są to strażacy, którzy poza muzycznym przygotowaniem muszą być gotowi na wyzwania fizyczne pracy na wysokości, w tym na wymagające warunki pogodowe i konieczność szybkiej ewakuacji w razie potrzeby.
Z wizytą u hejnalisty w Krakowie. 271 schodów w jedną stronę, 24-godzinna służba i atomowy zegar!
Muzyka jako pasja i życie
Wielu hejnalistów to muzycy z wykształceniem kierunkowym, dla których praca na wieży łączy pasję do instrumentów dętych z nobilitującą służbą w straży. Choć praca ta wymaga dużej dyscypliny, daje również unikalną możliwość obserwacji Krakowa z perspektywy niedostępnej dla większości osób. Jak przyznają sami hejnaliści, widok z wieży - zwłaszcza o świcie - bywa zapierający dech w piersiach.
tags: #hejnalista #z #krakowa #osp