Oznaczenie Hydrantów i Ręcznych Ostrzegaczy Pożarowych

Wprowadzenie do Systemów Przeciwpożarowych

Zarówno hydranty wewnętrzne i zewnętrzne, jak i ręczne ostrzegacze pożarowe (ROP) stanowią niezbędne elementy systemów przeciwpożarowych. Ich prawidłowe usytuowanie, oznakowanie oraz funkcjonowanie mają bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo ludzi i mienia. Hydranty powinny być dobrze widoczne i łatwo dostępne, aby w razie zagrożenia móc z nich w jak najkrótszym czasie skorzystać, pobierając wodę do gaszenia pożarów i zaopatrzenia wodnego pojazdu straży pożarnej.

Ręczny Ostrzegacz Pożarowy (ROP)

Czym jest ROP?

Ręczny ostrzegacz pożarowy, powszechnie zwany ROP, to urządzenie do ręcznego uruchomienia systemu sygnalizacji pożarowej. Uruchomić go powinna osoba, która zauważyła pożar bądź zagrożenie pożarowe. Jego włączenie przebiega dwuetapowo i polega na zbiciu lub odsunięciu szybki zabezpieczającej i naciśnięciu przycisku. Ręczne ostrzegacze pożarowe to nieodłączny element systemów sygnalizacji pożarowej.

Budowa ROP

ROP-y mają obudowę wykonaną z czerwonego tworzywa. Nieodłącznym elementem jest przezroczysta szybka, również wykonana z tworzywa sztucznego, której zadaniem jest zabezpieczenie przed przypadkowym włączeniem ostrzegacza.

Rodzaje ROP

Istnieją dwa główne rodzaje ROP-ów:

• Do pierwszego rodzaju ostrzegaczy zaliczamy ROP-y uruchamiane bezpośrednio, o działaniu pojedynczym. W tego typu ROP-ach przejście do stanu alarmowania następuje automatycznie po zbiciu lub przemieszczeniu szybki.
• ROP-y typu B są uruchamiane pośrednio, działają na zasadzie podwójnej. Są to ostrzegacze, w których przejście do stanu alarmowania wymaga, po zbiciu lub odsunięciu szybki, dodatkowego ręcznego wciśnięcia przycisku przez osobę alarmującą.

Wymogi dotyczące lokalizacji ROP

Ręczne ostrzegacze pożarowe muszą być zamontowane na wysokości od 1,2 m do 1,6 m. Długość drogi do ROP-a nie powinna przekraczać 30 m. Ostrzegacze powinny być zamontowane przy każdym wyjściu, na drogach ewakuacyjnych oraz na klatkach schodowych na każdej kondygnacji. ROP-y muszą się również znaleźć na obszarach szczególnie zagrożonych pożarem, a także w pobliżu miejsc umieszczenia gaśnic i/lub hydrantów ściennych. Ich umiejscowienie jest zależne od wielu czynników, a rodzaj oraz umiejscowienie regulowane są przez normy budowlane. Dla bezpieczeństwa użytkowników obiektów ważne jest, żeby zostały zaprojektowane w sposób spełniający wszystkie wytyczne i był w pełni funkcjonującym elementem SSP.

Hydranty Wewnętrzne i Zewnętrzne - Kluczowe Elementy Ochrony Przeciwpożarowej

Hydranty są urządzeniami, które umożliwiają bezpośredni pobór wody z sieci wodociągowej. Ich projektowanie, lokalizacja i odbiór są regulowane zarówno Ustawami i Rozporządzeniami dotyczącymi ochrony ppoż, jak i Ustawami i Rozporządzeniami dotyczącymi prawa budowlanego. Odległość najbliższego hydrantu od chronionego obiektu nie powinna przekraczać 75 m, a odległość innych hydrantów wymaganych do ochrony danego obiektu budowlanego nie powinna być większa niż 150 m.

Przepisy Prawne i Normy

Regulacje Ustawowe i Rozporządzenia

Kwestie związane z projektowaniem oraz oznakowaniem hydrantów zewnętrznych i wewnętrznych podlegają szeregowi przepisów. Oto najważniejsze dokumenty, w których znajdują się przepisy regulujące kwestie związane z hydrantami:

• Ustawa z dnia 21 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej
• Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
• Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
• Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej
• Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów
• Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 roku w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych.

Aprobata Techniczna CNBOP

Hydranty wewnętrzne i zewnętrzne, zgodnie z Ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych, stanowią wyrób budowlany, czyli element trwale wbudowany w obiekt budowlany lub jego część i wpływający na właściwości użytkowe tego obiektu. Hydranty są wyrobami budowlanymi stosowanymi zarówno w obiektach, jak i w ich otoczeniu, w ramach systemów ochrony przeciwpożarowej i podlegają ocenie technicznej przeprowadzanej przez Centrum Naukowo-Badawcze Ochrony Przeciwpożarowej Państwowy Instytut Badawczy (CNBOP). Hydranty mogą być dopuszczone do zastosowania w obiektach budowlanych lub ich częściach po uzyskaniu aprobaty technicznej CNBOP, która potwierdza, że dany wyrób uzyskał pozytywną ocenę techniczną przydatności.

Polskie Normy dotyczące hydrantów

Hydranty wewnętrzne i zewnętrzne powinny być również zgodne z normami, opisującymi przede wszystkim wymagania i metody badań, dotyczące budowy i parametrów użytkowych hydrantów wewnętrznych i zewnętrznych oraz ich prawidłowego oznakowania. Polskie Normy dotyczące hydrantów to:

• PN-EN 671-1 Stałe urządzenia gaśnicze. Hydranty wewnętrzne. Hydranty wewnętrzne z wężem półsztywnym
• PN-EN 671-2 Stałe urządzenia gaśnicze. Hydranty wewnętrzne. Hydranty wewnętrzne z wężem płasko składanym
• PN-EN 671-3 Stałe urządzenia gaśnicze. Hydranty wewnętrzne. Konserwacja hydrantów wewnętrznych z wężem półsztywnym i hydrantów wewnętrznych z wężem płasko składanym
• PN-EN 1074-6 Armatura wodociągowa. Wymagania użytkowe i badania sprawdzające. Część 6: Hydranty
• PN-EN 14384 Hydranty przeciwpożarowe nadziemne
• PN-EN 14339 Hydranty przeciwpożarowe podziemne.

Rodzaje Hydrantów

Hydranty dzieli się na zewnętrzne i wewnętrzne w zależności od ich lokalizacji:

• Hydranty zewnętrzne zlokalizowane są na zewnątrz budynków i umożliwiają pobór wody z głównych przewodów sieci wodociągowych zewnętrznych. Mogą mieć postać nadziemną lub podziemną.
• Hydranty wewnętrzne instalowane są wewnątrz budynków i obiektów budowlanych i umożliwiają pobór wody z wewnętrznej sieci wodociągowej / wewnętrznej instalacji przeciwpożarowej. Wyróżnia się hydranty natynkowe i wnękowe w zależności od sposobu montażu.

Parametry i Lokalizacja Hydrantów

Hydranty Zewnętrzne

Wszystkie hydranty muszą być podpięte do sieci wodociągowej zapewniającej odpowiednią ilość i ciśnienie wody. Sieć wodociągowa na hydrantach zewnętrznych powinna zapewnić ciśnienie nie mniejsze niż 0,1 MPa oraz wydajność nie mniejszą niż 5 l/s (dla pożaru gaszonego przez okres minimum 2 h), a także maksymalne ciśnienie hydrostatyczne w sieci wodociągowej przeciwpożarowej nie większe niż 1,6 MPa.

Hydranty zewnętrzne powinny być zlokalizowane wzdłuż dróg, ulic i przy skrzyżowaniach, w odległościach od siebie wynoszących maksymalnie 150 metrów. Przepisy wskazują również maksymalną odległość hydrantu: od zewnętrznej krawędzi jezdni / drogi / ulicy - 15 metrów oraz od obiektu budowlanego - 150 metrów (w przypadku obiektów chronionych - 75 metrów).

Hydranty Wewnętrzne

Hydranty wewnętrzne stanowią element systemu ppoż projektowanego osobno dla każdego budynku i obiektu budowlanego, z uwzględnieniem przeznaczenia budynku i sposobu jego użytkowania (np. budynek mieszkalny, biurowiec, hotel), wielkości, wysokości (ilości kondygnacji) oraz układu poszczególnych pomieszczeń. W obiektach budowlanych stosuje się następujące rodzaje hydrantów wewnętrznych:

• hydrant 25 i hydrant 33 - z wężem półsztywnym o średnicy węża 25 lub 33 mm,
• hydrant 52 - z wężem płasko składanym,
• zawór 52 - niewyposażony w wąż pożarniczy.

Minimalna wydajność poboru wody może wynosić 2,5 l/s dla zaworu 42 i 1,0 l/s dla hydrantu 25, a minimalne ciśnienie mierzone na zaworze dla minimalnej wydajności w obydwu przypadkach wynosi 0,2 MPa.

Szafy hydrantowe często wykonane są ze stali niskowęglowej DC01 o minimalnej grubości 0,8 mm. Ich antykorozyjne zabezpieczenie obejmuje fosforanowanie żelazowe oraz powłokę lakierniczą o grubości około 80 μm, nanoszoną farbą proszkową poliestrową. Farby te są odporne na promienie UV i przeznaczone do zastosowań zewnętrznych oraz przemysłowych. Standardowe kolory to RAL3000 (czerwony) lub RAL9010 (biały), oba z powłoką poliestrową odporną na promienie UV.

Szczegółowe Oznakowanie Hydrantów

Skuteczność działań służb pożarniczych zależy od prawidłowego zaprojektowania całego systemu, w tym właściwego rozmieszczenia i oznaczenia hydrantów. Właściwe oznakowanie hydrantu ma kluczowe znaczenie, aby w przypadku zagrożenia pożarem możliwa była jego natychmiastowa lokalizacja.

Oznakowanie Hydrantów Wewnętrznych

Znak "Hydrant wewnętrzny" to tablica informacyjna wskazująca lokalizację hydrantu wewnętrznego, umożliwiająca szybkie zlokalizowanie hydrantu w razie pożaru, co jest kluczowe dla sprawnego przeprowadzenia akcji gaśniczej. Hydranty w wewnętrznych systemach ppoż oznaczane są za pomocą czerwonych tablic (biała obwódka, czerwone tło, biały piktogram) przedstawiających zwiniętego węża przeciwpożarowego. Znaki ochrony przeciwpożarowej mogą być wykonane na sztywnych płytach lub folii samoprzylepnej i powinny być zgodne z normą PN-92/N-01256/01 lub PN-EN ISO 7010. Umieszczanie ich w widocznych miejscach jest obligatoryjne.

Ponadto wewnątrz budynków i obiektów budowlanych stosuje się również szafy, z czerwonymi lub przeszklonymi drzwiami, dla hydrantów oraz oznaczenia wskazujące m.in.:

• zawór hydrantowy,
• przyłączenie sieci hydrantowej wewnętrznej,
• pompownię hydrantową,
• lokalizację klucza do szafki hydrantowej.

W pobliżu hydrantu powinno się również umieścić instrukcję jego użytkowania w razie pożaru.

Oznakowanie Hydrantów Zewnętrznych

Hydranty zewnętrzne nadziemne mają kolor czerwony, co zapewnia stosunkowo dobrą widoczność urządzeń w przestrzeni publicznej. Znak hydrant to tabliczka w biało-czerwonym kolorze (czerwone paski na zewnątrz, biały pasek wewnątrz) z wpisaną w jej środek czarną literą H. Wzór znaku „Hydrant zewnętrzny” - czarna, umieszczona między szerokimi czerwonymi pasami, duża litera „H” na białym tle - określa Polska Norma PN-97/N-01256/04 (PN-N-01256-4:1997).

Znak hydrant może być umiejscowiony bezpośrednio na hydrancie lub na wysięgniku, który zdecydowanie podnosi widoczność urządzenia i może być niezbędny w odniesieniu do hydrantów zlokalizowanych na terenach zielonych, w lekkich zagłębieniach terenów lub na wzniesieniach, gdy istnieje ryzyko przysłonięcia urządzenia przez trawy. Znaki hydrantowe mogą być płaskie lub przestrzenne - dobrze widoczne z każdej strony. Przykładowo, oznaczenia przestrzenne, często wykonane z płyty PCV o grubości 1,5 mm z wewnętrzną konstrukcją z aluminium, tworzą trójwymiarową bryłę, co znacznie zwiększa ich widoczność.

Do wskazania lokalizacji hydrantów podziemnych stosuje się czerwone tablice orientacyjne (biała obwódka, czerwone tło, białe piktogramy), na których znajduje się litera H oraz informacja o średnicy zaworu oraz kierunku i odległości od znaku, w których znajduje się hydrant.

tags: #hydrant #oznaczenie #rop