W regulaminach musztry, precyzja ruchów i zachowań żołnierza ma kluczowe znaczenie, zwłaszcza podczas wywoływania z szyku. Niniejszy artykuł szczegółowo opisuje zasady, postawy oraz liczbę kroków, jakie wykonuje żołnierz wywołany z drugiego szeregu, a także inne istotne aspekty dotyczące poruszania się w formacji i poza nią.
Podstawowe Postawy Żołnierza w Szyku
Podstawowymi postawami żołnierza w musztrze są postawa swobodna i postawa zasadnicza.
- W postawie swobodnej, będącej formą chwilowego wypoczynku, ciężar ciała spoczywa na nodze prawej, która przez cały czas pozostaje w miejscu. Lewa noga jest wysunięta swobodnie w przód, mniej więcej o połowę długości stopy. Żołnierz ma wówczas zupełną swobodę ruchów, może poprawić sobie ubranie i oporządzenie, a w szyku zwartym także równanie i krycie, jednak nie wolno mu rozmawiać. Postawę tę przybiera się na komendę „Spocznij”.
- Postawa zasadnicza jest postawą wystąpień służbowych. Żołnierz stoi nieruchomo, z ciężarem ciała spoczywającym równomiernie na piętach i przednich częściach stóp. Pięty są złączone, a stopy tworzą kąt, w którym oddalenie dużych palców u nóg równa się długości własnej stopy. Kolana są zbliżone do siebie i lekko wyprężone, tułów wyprostowany, a pierś swobodnie podana naprzód. Ramiona są na równej wysokości, cofnięte nieco w tył. Ręce opuszczone swobodnie, z nasadą dłoni i końcami palców dotykającymi uda. Palce są zwarte i wyprostowane, a palec średni dotyka szwów spodni. Głowa jest podniesiona, broda cofnięta nieco ku szyi, a wzrok swobodny, skierowany wprost przed siebie. Postawę tę przybiera się na komendę „Baczność” oraz na zapowiedź każdej komendy lub rozkazu, który nie jest poprzedzony komendą „Baczność”.
Ogólne Zasady Wywoływania Żołnierza z Szyku
Żołnierz wywołany po nazwisku staje w postawie zasadniczej i odpowiada głośno „Jestem”. Jeżeli żołnierz zostanie wskazany bez podania nazwiska, wymienia swój stopień wojskowy i nazwisko. Na rozkaz „Wystąp” wywołany żołnierz występuje z dwuszeregu (szeregu) w przód i staje na trzy kroki przed pierwszym szeregiem, w postawie zasadniczej frontem, tak jak oddział. Żołnierz chcący wystąpić z szyku z własnej inicjatywy, na przykład dla zameldowania o czymś, postępuje tak samo jak wywołany.

Szczegółowa Procedura Występowania Żołnierza z Drugiego Szeregu
Procedura wywoływania żołnierza z drugiego szeregu wymaga precyzyjnych ruchów zarówno od wywołanego, jak i od jego poprzednika z pierwszego szeregu.
Liczba Kroków i Sposób Wykonania
Żołnierz wywołany z drugiego szeregu wykonuje pięć kroków. Są to:
- Dwa kroki zwykłe.
- Trzy kroki defiladowe.
Po wykonaniu tych kroków żołnierz staje na trzy kroki przed pierwszym szeregiem, w postawie zasadniczej frontem, jak oddział.
Wstępne Czynności i Reakcja Poprzednika
- Pierwszą czynnością żołnierza wywołanego z drugiego szeregu jest zrobienie wykroku lewą nogą, lewą ręką dotknięcie lewego ramienia swojego poprzednika, po czym cofnięcie lewej nogi do prawej.
- Na ten dotyk żołnierz pierwszego szeregu robi prawą nogą krok w prawo w skos do przodu.
- Po przejściu wywołanego, żołnierz pierwszego szeregu wraca na swoje miejsce, wykonując lewą nogą krok w lewo w skos do tyłu, a następnie prawą nogą krok w prawo w skos do przodu. Żołnierz uważa przy tym, aby krok w prawo w skos zrobić równocześnie z wykonaniem zwrotu w tył przez powracającego żołnierza.
Ćwiczenia z musztry
Wywoływanie Żołnierza z Pierwszego Szeregu i Wypełnianie Luki
Gdy komenda „Wystąp” dotyczy żołnierza stojącego w pierwszym szeregu, występuje on trzy kroki na wprost i staje w postawie zasadniczej. Na jego miejsce natychmiast wstępuje stojący za nim żołnierz z drugiego szeregu, stawiając dwa kroki. Po powrocie wywołanego - gdy ten zbliży się na trzy kroki do swego miejsca - zaplecznik robi w tył zwrot, dwoma krokami wraca na swoje miejsce i ponownie wykonuje w tył zwrot.
Wywoływanie Żołnierza z Kolumny i Innych Sytuacji
Wywoływanie w Miejscu
- Żołnierz wywołany z kolumny występuje na tę stronę kolumny, po której znajduje się przełożony, lub na stronę nakazaną przez dowódcę, przechodząc poza plecami swojej dwójki (czwórki). Staje na wysokości swojej dwójki (czwórki) w tym samym froncie, w postawie zasadniczej, w odstępie jednego kroku od skrzydłowego.
- Żołnierz wywołany z trzeciego szeregu lub z kolumny w miejscu, na komendę „Wystąp”, przechodzi za plecami żołnierzy swojego szeregu na prawą stronę kolumny (lub na stronę wskazaną przez dowódcę). Następnie, maszerując wzdłuż skrzydła trójszeregu lub kolumny, występuje trzy kroki przed front szyku.
- Żołnierz wywołany z czoła kolumny w miejscu, na komendę „Wystąp”, występuje trzy kroki przed front szyku, a na jego miejsce wstępuje żołnierz kryjący go.
- Żołnierz wywołany z drugiego szeregu kolumny występuje w sposób podany dla dwuszeregu, czyli wykonuje pięć kroków.
Wywoływanie w Marszu
- Żołnierz wywołany z szyku oddziału będącego w marszu, podchodzi do przełożonego z lewej strony. Jeżeli przełożony nie zatrzyma się, żołnierz maszeruje obok niego (na tej samej wysokości) i po oddaniu honorów melduje się w marszu.
Powrót Żołnierza do Szyku
Na komendę „Wstąp” żołnierz wykonuje zwrot w kierunku, w którym ma odejść, wraca szybkim krokiem na swoje miejsce, staje, wykonuje zwrot do frontu oddziału i przyjmuje taką postawę, jaką ma oddział. Żołnierz wywołany w marszu do przełożonego na komendę „Wstąp” oddaje honory, zatrzymuje się i po zwrocie w miejscu w odpowiednim kierunku wraca na swoje miejsce w szyku.
Zachowanie wobec Przełożonych i Sprzętu
- Żołnierz, przed którym przechodzi przełożony (starszy), oraz jego sąsiedzi (jeden z prawej i jeden z lewej strony) przyjmują postawę zasadniczą. Powracają do postawy swobodnej, gdy przełożony minie prawego (lewego) sąsiada.
- Żołnierz wezwany do przełożonego, po ukończonej rozmowie na rozkaz „Wstąp”, oddaje honory, robi zwrot w kierunku, w którym ma odejść i wraca szybkim krokiem na miejsce.
- Żołnierz z bronią wywołany z szyku nie zmienia jej położenia, chyba że na rozkaz dowódcy. Po powrocie do szyku przenosi ją w takie położenie, w jakim trzyma ją pododdział.