Chociaż dokładna, aktualna liczba strażaków Ochotniczej Straży Pożarnej w Ożarowie Mazowieckim nie została wprost podana, to szczegółowa historia, liczne statystyki interwencji oraz zaangażowanie w życie lokalnej społeczności świadczą o prężności i znaczącej roli tej jednostki. W niniejszym artykule przedstawiamy bogate dziedzictwo OSP Ożarów Mazowiecki, jej rozwój na przestrzeni lat oraz kluczowe aspekty działalności, które ukazują istotę pracy i poświęcenia lokalnych ochotników.
Roczne Sprawozdania i Rola Społeczności
W jednostkach Ochotniczych Straży Pożarnych na terenie Miasta i Gminy Ożarów Mazowiecki corocznie trwają doroczne zebrania sprawozdawcze. Druhowie podsumowują miniony rok, analizując działania ratownicze, stan finansów i plany na przyszłość. Zebrania sprawozdawcze to okazja do dokładnej analizy działalności poszczególnych jednostek OSP, gdzie strażacy przedstawiają raporty dotyczące liczby członków, poziomu wyszkolenia, wyposażenia, a także interwencji i akcji prewencyjnych. Podczas spotkań druhowie wyznaczają cele na kolejny rok, które mają zwiększyć skuteczność ich działań. W zebraniach uczestniczą zaproszeni goście, w tym burmistrz Ożarowa Piotr Ślęzak, a także jego zastępca Marcin Stańczyk. Włodarze podkreślają kluczową rolę OSP w aktywizacji mieszkańców oraz zapewnianiu bezpieczeństwa w gminie i powiecie warszawskim zachodnim.
Historia Ochotniczej Straży Pożarnej w Ożarowie Mazowieckim
Początki i dynamiczny rozwój (1924-1939)
Ochotnicza Straż Pożarna w Ożarowie Mazowieckim została założona w 1924 roku. W dniu 18 stycznia 1924 roku w Urzędzie Wojewody Mazowieckiego pod numerem 574 Rejestru Stowarzyszeń i Związków zarejestrowano Towarzystwo Straży Ogniowej Ochotniczej w Ożarowie powiatu warszawskiego. Pierwszym prezesem wybrany został Robert Zabłotniak, a naczelnikiem drużyny strażackiej Ignacy Perz. Pierwszym zastępcą prezesa był Jan Pietraszkiewicz, który w 1927 roku został przeniesiony do Głównego Związku Straży Pożarnych RP w Warszawie, a następnie do Gdyni, gdzie 1 września 1930 roku został mianowany Komendantem Straży Portowej.
Po ustanowieniu jednostki, strażacy przystąpili niezwłocznie do pracy, szkoląc się i zdobywając fundusze przy pomocy grupy sympatyków poprzez organizowanie odpłatnych imprez oraz wspólnych prac fizycznych. Pozwoliło to na stopniowe kupowanie sprzętu i wyposażenia. Widząc zaangażowanie i dynamiczny rozwój jednostki, w 1925 roku Stefan Matys przekazał OSP w darze działkę przy obecnej ulicy Ożarowskiej. W tym samym roku strażacy przystąpili do budowy murowanej remizy. W 1926 roku ukończono budowę remizy i oddano ją do użytku dzięki pomocy finansowej udzielonej przez mieszkańców z Ożarowa i okolic. W tym czasie straż posiadała już kompletny sprzęt gaśniczy i ratowniczy, w tym przenośną sikawkę czterocalową, przenośny hydrofor z cylindrem leżącym, drabinę Szczerbowskiego, drabinę francuską, dwie drabiny hakowe, sprzęt burzący i uzbrojenie osobiste. Ponadto dysponowała trzema beczkowozami dwukołowymi do zaprzęgu konnego. W ówczesnych czasach remiza oraz sprzęt odpowiadały całkowicie wymogom techniki pożarniczej.
Działalność podczas II wojny światowej
Wybuch wojny w 1939 roku odbił się katastrofalnie na działalności straży. Ofiarny i pełen zapału naczelnik Władysław Skórkowski został powołany do wojska i znalazł się na Węgrzech, skąd przedostał się do Anglii, gdzie zmarł. Straż utraciła wóz bojowy i sztandar - symbol polskości, który zarekwirowały władze niemieckie. Mimo stosowania terroru, Niemcy doceniali potrzebę utrzymania w warunkach wojennych straży pożarnej. Stwarzało to możliwości utrzymywania sprzętu i uzbrojenia pożarniczego, a dodatkowo ułatwiało ewentualne działania konspiracyjne, gdyż legitymacja strażacka wydawana przez władze niemieckie skutecznie chroniła od robót przymusowych i często uwalniała z łapanek. Zostało to wkrótce wykorzystane do pracy konspiracyjnej. Na przełomie 1939/40 roku ówczesny prezes OSP Zygmunt Holewiński we współpracy ze starszym instruktorem ochrony przeciwpożarowej powiatu warszawskiego dh. Teodorem Ozdobińskim utworzyli z zaufanych strażaków komórkę Związku Walki Zbrojnej, która następnie weszła w skład Armii Krajowej Batalionu Ożarowskiego pod nazwą „Folwark Ryniewo” i stanowiła zaczątek późniejszego VII Rejonu „Jaworzyn”. Kilku członków straży objęło funkcję w sztabie batalionu. W ramach tej formacji brano udział w szeregu akcji o znaczeniu wojskowym, takich jak przerzuty broni i leków, kolportaż prasy podziemnej, przewóz prasy przez posterunki żandarmerii czy przejmowanie zrzutów w Puszczy Kampinoskiej. W remizie gromadzono sprzęt wojskowy i sanitarny. Niestety, nie obeszło się bez ofiar: wskutek wpadki rozstrzelani zostali wiceprezes straży Kazimierz Reicher oraz strażacy: Edmund Łazowski, Wacław Łuczak, Stefan Wołkow, Stanisław Pawelec. Pamięć ich uczczono po wojnie tablicą pamiątkową u zbiegu ulic Poznańskiej i Strażackiej. Zwłoki ich, po ekshumacji w lasach Palmir, złożono na cmentarzu wojskowym w Ołtarzewie. Historia ta jest jednym z przykładów czynnego włączania się strażaków z OSP w działania zbrojne.
Aktywność strażaków z OSP Ożarów Mazowiecki nie ograniczała się jedynie do gaszenia pożarów i opisanych działań. Strażacy służyli także pomocą, wspierając akcję dożywiania najbiedniejszej ludności. Uruchomiono kuchnię, na organizację której oddano część remizy. W jej pomieszczeniach zorganizowano również stołówkę. Strażacy prowadzili kwesty od rolników dla zaopatrzenia kuchni w warzywa i artykuły spożywcze. Równocześnie prowadzono szkolenie pożarnicze i wojskowe członków czynnych. W czasie wojny zakupiono pierwszą motopompę marki Lis i samochód Bedford, który przerobiono na pożarniczy.
Okres powojenny i rozbudowa jednostki
Po zakończeniu II wojny światowej ożarowscy strażacy, pod przewodnictwem naczelnika Łazowskiego, organizowali na nowo sprzęt i zbierali fundusze. Pierwsze kupione samochody ciężarowe służyły jako pożarnicze oraz do przewozów zarobkowych. Za pieniądze druhów Łazowskiego, Koprzaka i Jaczewskiego zakupiono aparaturę filmową 16 mm. We własnym zakresie urządzono i wyposażono salę kinową. W 1955 roku rozpoczęło działalność kino związkowe „Strażak”. Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza (MDP) z Ożarowa brała udział w pierwszym programie TVP poświęconym propagowaniu drużyn pożarniczych, konkurując z MDP z Nasielska.
Do 1960 roku prowadzono drobne prace inwestycyjne na terenie placu przy ulicy Ożarowskiej, jednak coraz częściej zarząd i członkowie straży nurtowała myśl o budowie nowej strażnicy. Nadal działało kino „Strażak”, ponadto w dobudowanym trójboksowym drewnianym garażu rozpoczął działalność warsztat ślusarski, a w nim produkcja wiórek stalowych. Strażacy czerpali też dochód z wynajęcia sali tanecznej w parku w Ołtarzewie. W późniejszym okresie powstała sala taneczna na placu straży przy ul. Floriana. Wszystkie zebrane pieniądze strażacy przeznaczyli na zakup materiałów budowlanych, co przybliżyło ich do rozpoczęcia budowy nowej strażnicy. Ostatecznie w 1962 roku Walne Zebranie OSP przyjęło uchwałę o przystąpieniu do budowy. Powołano komitet budowy strażnicy, na czele którego stanął przewodniczący Osiedlowej Rady Narodowej Ożarowa Waldemar Urbaniak.
Po załatwieniu wszystkich formalności, jesienią 1962 roku przystąpiono do kopania fundamentów i ich zalewania. W 1963 roku postawiono strażnicę w stanie surowym oraz wybudowano dwupiętrową drewnianą wspinalnię. W latach 1964-1965 prowadzono prace wykończeniowe i w październiku 1965 roku oddano do użytku nową strażnicę (na ul. Strażackiej). Jej oddanie połączono z jubileuszem 40-lecia OSP Ożarów. W 1966 roku postanowiono wykorzystać będący na terenie placu dół służący do lasowania wapna. Po niewielkim jego powiększeniu wybetonowano ściany, uzyskując niewielkim nakładem pracy i funduszy zbiornik o pojemności 180m³. W 1970 roku zarząd zaproponował budowę budynku gospodarczego, który pomieściłby sprzęt znajdujący się w drewnianej szopie. W 1972 roku naczelnikiem i równocześnie komendantem straży został Leszek Stachlewski, który zrezygnował z pełnienia funkcji naczelnika 11 marca 2017 roku.
Współczesność i rozwój infrastruktury
W 2002 roku druhowie z ożarowskiej OSP wspierali trwający 306 dni protest pracowników Fabryki Kabli „Ożarów”. W 2006 roku OSP wybudowała obok strażnicy budynek mieszkalno-usługowy. Pomieszczenia na parterze są wynajmowane, a środki z tego tytułu służą finansowaniu działalności bieżącej straży pożarnej.
Statystyki Interwencji i Aktywność Operacyjna
Zmienna liczba wyjazdów w powiecie warszawskim zachodnim
Statystyki pokazują zmienną liczbę wyjazdów do akcji w powiecie warszawskim zachodnim w ciągu ostatnich czterech lat. Najwięcej interwencji odnotowano w 2022 roku - 2431 wyjazdów, co było znacznym wzrostem w porównaniu do 2021 roku (1816 wyjazdów). Najwięcej zdarzeń odnotowano w gminie Ożarów Mazowiecki (535 interwencji), a kolejne miejsca zajmują Błonie (380), Łomianki (357) oraz Stare Babice (262). Najmniejszą liczbę interwencji zanotowano w gminach Kampinos (152) oraz Izabelin (136).
Analiza liczby wyjazdów w poszczególnych miesiącach 2024 roku wskazuje, że największą liczbę interwencji odnotowano w sierpniu (299), a kolejne miesiące o wysokiej liczbie zdarzeń to lipiec (221) oraz maj (213). Można to tłumaczyć okresem letnim, w którym często dochodzi do pożarów traw i lasów oraz większej liczby wypadków drogowych. W 2024 roku odnotowano 200 osób rannych w zdarzeniach oraz 35 wypadków śmiertelnych.
Pożar palet i makulatury w firmie z owocami.
Aktywność OSP Ożarów Mazowiecki w Krajowym Systemie Ratowniczo-Gaśniczym
W 2024 roku spośród jednostek OSP włączonych do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG), OSP Ożarów Mazowiecki (mazowieckie) odnotowała 433 interwencje. Z tego 81 stanowiły pożary, 278 miejscowe zagrożenia, a 74 fałszywe alarmy. To plasuje ją w czołówce najbardziej aktywnych jednostek KSRG w kraju, co świadczy o wysokiej gotowości operacyjnej i zaangażowaniu jej strażaków.
Charakterystyka zdarzeń
Podział interwencji według rodzaju wskazuje, że największą część stanowią miejscowe zagrożenia (MZ), czyli m.in. usuwanie skutków silnych wiatrów, podtopień czy wypadków komunikacyjnych. Liczba interwencji straży pożarnej w powiecie warszawskim zachodnim jest zmienna, z wyraźnym wzrostem w 2022 roku i ponownym zwiększeniem w 2024 roku. Najwięcej zdarzeń odnotowano w gminach Ożarów Mazowiecki i Błonie, a największą liczbę interwencji strażacy podejmowali latem.
Wyposażenie i Osiągnięcia
Współczesny tabor
Współcześnie OSP Ożarów Mazowiecki dysponuje nowoczesnym taborem, obejmującym między innymi:
- Iveco Eurocargo ML150E28WS 4x4 GBA 3,5/27 - z kabiną sześcioosobową, przeznaczony głównie do zwalczania pożarów i pomocy w wypadkach komunikacyjnych, przystosowany do pracy w ciężkim terenie.
- Scania P360 GCBARt - z kabiną sześcioosobową, przeznaczony do gaszenia pożarów oraz pomocy w wypadkach komunikacyjnych i innych akcjach specjalistycznych.
Sukcesy w zawodach pożarniczych
Ochotnicza Straż Pożarna w Ożarowie Mazowieckim może poszczycić się wieloma osiągnięciami w zawodach pożarniczych:
- 1960 - Dyplom dla Sekcji Młodzieżowej OSP w Ożarowie Mazowieckim za zajęcie II miejsca na II wojewódzkich zawodach pożarniczych.
- 1976 - OSP w Ożarowie Mazowieckim zdobywa I miejsce w zawodach wojewódzkich oraz I miejsce w czasie ćwiczeń Obwodowej brygady pożarniczej, za co w nagrodę jeden z ich samochodów pożarniczych został wyposażony w radiostację.
- 1978 - OSP w Ożarowie Mazowieckim powtórnie wywalczyła I miejsce, które było kwalifikacją do zawodów krajowych w 1980 roku w Poznaniu.
Jubileusze i Uznanie Społeczne
Uroczystość 50-lecia OSP odbyła się 20 lipca 1975 roku. 18 stycznia 2014 roku obchodzono 90-lecie istnienia jednostki. Historia, zaangażowanie i codzienne poświęcenie - te wartości towarzyszą Ochotniczej Straży Pożarnej w Ożarowie Mazowieckim od ponad wieku. Dzięki nieustającej pracy i determinacji, OSP Ożarów Mazowiecki pozostaje filarem bezpieczeństwa i ważnym elementem lokalnej społeczności.