Pytanie o możliwość służby w Ochotniczej Straży Pożarnej (OSP) często wiąże się z indywidualnymi uwarunkowaniami zdrowotnymi, takimi jak problemy z oddychaniem. Choć bycie członkiem OSP jest możliwe dla wielu, kluczowe jest rozważenie, czy dana osoba może pełnić funkcję strażaka ratownika, zwłaszcza w obliczu chorób przewlekłych.
Astma a służba w OSP: kluczowe aspekty
W OSP możesz być, natomiast pytanie powinno brzmieć, czy możesz być strażakiem. Osoby z astmą mogą napotykać na pewne wyzwania, które wymagają indywidualnej oceny. Istnieje ryzyko wystąpienia ataku astmy podczas działań, co należy wziąć pod uwagę.
Wpływ pracy strażaka na układ oddechowy
Praca w OSP, zwłaszcza ta związana z użyciem aparatów ochrony dróg oddechowych (AODO), może negatywnie wpływać na osoby z astmą. Działania z AODO to intensywny wysiłek fizyczny w trudnych warunkach, który może prowokować duszności. To samo dotyczy pracy bez aparatów przy pożarach zewnętrznych - strażak wdycha wówczas dym i inne szkodliwe substancje.
Stopień zaawansowania astmy
Kluczowe pytanie to, jak bardzo zaawansowana jest astma. Ważne jest, jak często oraz jak poważne są ataki. Jeden będzie miał problemy z oddychaniem po każdym większym wysiłku, a drugi będzie po prostu ciężko oddychał raz na pół roku, jak się jakiegoś pyłu nawdycha. Jeżeli astmę masz bardziej na papierze niż coś, co Cię męczy codziennie, to według opinii niektórych nie powinno być to jakimś wielkim problemem. Jeśli uprawiasz sporty walki, gdzie przed walką również są badania lekarskie, i wysiłek nie prowokuje ataków, warto zaryzykować wizytę u specjalisty. Myślę, że da się załatwić papierek zezwalający na udział w akcjach po odpowiedniej ocenie lekarskiej.
Pierwsza pomoc: zatrzymanie krążenia i oddychania
Strażacy OSP, jako pierwsi ratownicy na miejscu zdarzenia, muszą być przygotowani do udzielenia pierwszej pomocy, w tym w przypadku zatrzymania krążenia i oddychania.
Pierwsza Pomoc - Resuscytacja krążeniowo-oddechowa RKO
Definicja i konsekwencje
Zatrzymanie krążenia i oddychania oznacza zaburzenia czynności serca i oddychania. Zatrzymanie krążenia prowadzi do śmierci, jeśli nie zostanie podjęta natychmiastowa interwencja. W wyniku zatrzymania krążenia tlen przestaje być dostarczany do narządów i tkanek. Najmniej odporny na brak tlenu jest mózg. Po 3-5 minutach dochodzi do obumierania komórek mózgu, potem kolejno innych narządów.
Objawy i zasady postępowania
W razie zatrzymania krążenia ratujący musi jak najszybciej rozpocząć resuscytację, czyli masaż serca i sztuczne oddychanie.
Objawy zatrzymania krążenia i oddychania:
- utrata przytomności,
- brak wyczuwalnego tętna na dużych tętnicach (szyjnej, udowej),
- zatrzymanie oddechu.
Czego nie wolno robić:
- opóźniać resuscytacji,
- przerywać resuscytacji, jeśli tętno jest nadal niewyczuwalne lub ratowany nadal nie oddycha,
- zostawiać ratowanego samego.
Co należy zrobić:
- Wezwać Pogotowie Ratunkowe i zawiadomić dyspozytora o rozpoczęciu resuscytacji.
- Zapewnić udział innych osób w resuscytacji, jeśli to możliwe.
- Ułożyć ratowanego na wznak na twardym podłożu.
- Sprawdzić, czy ratowany ma wyczuwalne tętno - najlepiej robić to na tętnicy szyjnej lub na tętnicy udowej (w pachwinie). Tętno można mierzyć dwoma lub trzema palcami (wskazującym, środkowym i serdecznym).
- Sprawdzić, czy ratowany oddycha, przykładając policzek nad jego usta i obserwując unoszenie się klatki piersiowej (metoda „widzę, słyszę, czuję”).
- Uklęknąć przy ratowanym.
- Udrożnić drogi oddechowe ratowanego; usunąć ewentualne przeszkody (np. ciało obce) palcem zabezpieczonym rękawiczką lub owiniętym np. w gazę.
Ogólne zasady udzielania pierwszej pomocy
Zabezpieczenie miejsca zdarzenia
Procedury zabezpieczania są zależne od sytuacji. Standardowo w wypadkach komunikacyjnych zatrzymuje się ruch na danym odcinku drogi. W tym celu na drodze, w odpowiednio oddalonym miejscu ustawia się trójkąt ostrzegawczy. Praktycznie odległość ustawienia trójkąta od miejsca zdarzenia zależy od rodzaju drogi (inna będzie na drodze gminnej, inna na autostradzie), warunków atmosferycznych, rzeźby terenu itd. Trójkąt ostrzegawczy w razie konieczności może być zastąpiony np. światłami awaryjnymi lub innymi dostępnymi środkami ostrzegawczymi. Wypadki w domu, szkole, miejscu pracy nie wymagają zwykle szczególnych zabezpieczeń. W przypadku drgawek (np. padaczkowych) należy zapewnić bezpieczeństwo poszkodowanemu, usuwając niebezpieczne przedmioty z jego otoczenia i chroniąc głowę.
Ocena stanu poszkodowanego i zbieranie wywiadu
U pacjenta nieprzytomnego należy określić, czy oddycha, przykładając policzek nad jego usta, obserwując zarazem, czy unosi się klatka piersiowa (tzw. metoda „widzę, słyszę, czuję”). Jeśli ratownik na policzku nie wyczuł oddechu, nie usłyszał jego świstu ani nie zobaczył unoszącej się i opadającej klatki piersiowej, powinien uznać, że poszkodowany nie oddycha.
O ile poszkodowany jest przytomny, ratownik może spróbować zebrać wywiad - jest to istotne szczególnie przy chorobach przewlekłych (takich jak cukrzyca), jeśli to one spowodowały, że chory potrzebuje pomocy (np. hipoglikemia u cukrzyka).
Wezwanie pomocy
Wezwania pomocy należy dokonać po ustaleniu stanu poszkodowanego, ale przed rozpoczęciem udzielania pomocy (bezwzględnie dotyczy to resuscytacji krążeniowo-oddechowej, ale można poświęcić 1 minutę na opatrzenie obrażeń bezpośrednio zagrażających życiu, jak krwotok czy wstrząs) lub - o ile to możliwe - równocześnie (np. gdy inna osoba może wezwać pomoc). Zwykle zawiadamia się albo pogotowie ratunkowe, albo straż pożarną. Drugą ze służb wzywa się w wypadku, gdy potrzebne może być użycie specjalistycznego wyposażenia do bezpiecznego wyciągnięcia poszkodowanego, ugaszenia pożaru, neutralizacji wycieku z cysterny, baku samochodu itd.