Kliczków Mały: historia, zabytki i życie społeczności

Kliczków Mały to miejscowość o bogatej historii i znaczącym dziedzictwie kulturowym, położona w środkowej Polsce, w odległości 15 km na południowy wschód od Sieradza. Wieś posiada udokumentowaną metrykę późnośredniowieczną, pojawiając się w źródłach pisanych już w 1392 roku, kiedy to jej właścicielem był Jaśko z Kliczkowa.

Mapa historyczna regionu sieradzkiego z zaznaczeniem lokalizacji wsi Kliczków Mały

Rys historyczny i własność ziemska

Na początku XVI stulecia wieś funkcjonowała w podziale na Kliczków Mały (zwany też Starym) oraz Kliczków Wielki (Nowy). Miejscowość pierwotnie należała do rodziny Kliczkowskich, przeszła w I połowie XVI w. w ręce Benedykta Wiktorowskiego, a w drugiej połowie tego wieku stała się własnością rodu Tarnowskich herbu Jelita. W XVIII w. majątek Tarnowskich obejmował oba Kliczkowy oraz sąsiednie wsie: Chajew, Bukowiec, Gęsinę i Rososz. Rodzina ta utrzymywała się w majątku do lat 30. XX wieku, kiedy to po śmierci Antoniego Tarnowskiego posiadłość przeszła w ręce Wierzchlejskich.

W czasie okupacji niemieckiej Kliczków Mały dotknęły tragiczne represje: wysiedlono część polskich mieszkańców, sprowadzając na ich miejsce Niemców wołyńskich. Kościół został zbezczeszczony, a na plebanii utworzono placówkę Hitlerjugend, której członkowie spalili bibliotekę i doprowadzili do śmierci proboszcza, ks. Bolesława Rorata, w obozie Dachau.

Zabytki architektury sakralnej

Parafię w Kliczkowie Małym ustanowił w 1590 r. bp Karnkowski na prośbę Sebastiana Tarnowskiego, który wybudował pierwszy kościół Wniebowzięcia NMP. Obecny drewniany kościół pw. św. Jana Nepomucena wzniesiono w 1764 r. z fundacji Rocha Tarnowskiego.

  • Konstrukcja: Budowla drewniana, zrębowa, oszalowana, z dachem krytym gontem.
  • Wystrój: Wnętrze barokowe, zawierające elementy ze starej świątyni, w tym nagrobek Sebastiana Tarnowskiego (zm. 1607 r.) z rzeźbioną postacią leżącego rycerza.
  • Dzwonnica: Drewniana, współczesna kościołowi (z przełomu XVIII i XIX w.), wzniesiona na planie kwadratu.
Zdjęcie zabytkowego drewnianego kościoła św. Jana Nepomucena w Kliczkowie Małym

Zespół dworsko-parkowy

We wsi znajduje się zabytkowy drewniany dwór konstrukcji zrębowej, parterowy, z mieszkalnym poddaszem, datowany prawdopodobnie na początek XIX wieku. Obiekt, otoczony fosą i stawem, został w ostatnich latach gruntownie odnowiony. Badania archeologiczne wskazują, że tzw. „wyspa dworska” była intensywnie użytkowana od drugiej połowy XVII wieku.

Kliczków Mały jest jednym z najważniejszych skupisk pomnikowych drzew w środkowej Polsce. W parku rośnie kilkanaście dębów szypułkowych, klony, lipy szerokolistne oraz topola czarna. Największy dąb w okolicy osiąga imponujący obwód 810 cm.

Działalność Ochotniczej Straży Pożarnej

W miejscowości aktywnie działa Ochotnicza Straż Pożarna, której baza znajduje się w lokalnej remizie. Do zadań jednostki oraz jej zarządu należy:

  1. Prowadzenie działań profilaktycznych w zakresie ochrony przeciwpożarowej.
  2. Udział w akcjach ratowniczych podczas pożarów, zagrożeń ekologicznych oraz klęsk żywiołowych.
  3. Edukacja mieszkańców w zakresie bezpieczeństwa pożarowego.
  4. Promowanie kultury fizycznej, sportu oraz działalności kulturalno-oświatowej.
  5. Reprezentowanie jednostki w organach samorządowych i podtrzymywanie tradycji narodowych.

Pamięć o powstaniach i walkach narodowowyzwoleńczych

W historii Kliczkowa Małego silnie zapisały się czasy powstania styczniowego. Przy kościele spoczywa Ignacy Sariusz Tarnowski, naczelnik Okręgu Sieradzkiego oraz jego syn Antoni. Upamiętniono również partyzantów z okresu II wojny światowej - przy południowej granicy wsi znajduje się obelisk poświęcony dowódcy oddziału AK i BCh, Czesławowi Bartosikowi, który zginął w potyczce w 1945 roku.

Obiekt Data powstania/wydarzenia
Kościół św. Jana Nepomucena 1764 r.
Pomnik powstańców styczniowych 1992 r.
Obelisk Czesława Bartosika 1995 r.

tags: #kliczkow #maly #remiza