Przełom zimy i wiosny to okres, w którym wyraźnie wzrasta liczba pożarów traw na łąkach i nieużytkach rolnych. Spowodowane jest to wypalaniem suchych traw i pozostałości roślinnych. Obszary zeszłorocznej wysuszonej roślinności są doskonałym materiałem palnym, co w połączeniu z nieodpowiedzialnością ludzi skutkuje gwałtownym wzrostem pożarów. Za większość pożarów traw odpowiedzialny jest człowiek. Wraz z nadejściem cieplejszych dni rozpoczyna się czas robienia porządków w ogródkach, na polach i łąkach, co niestety często wiąże się z bezmyślnym wypalaniem traw. Niektórzy są błędnie przekonani, że spowoduje to bujniejszy odrost roślinności.

Szerokie Spektrum Zagrożeń Wynikających z Wypalania Traw
Wypalanie traw stanowi poważne zagrożenie i może przynieść straty w środowisku naturalnym, straty materialne, a także być ogromnym zagrożeniem dla życia i zdrowia ludzi. Pożary traw to również bardzo duże zagrożenie dla lasów. Z uwagi na znaczne zalesienie niektórych województw, tereny upraw rolniczych i leśnych dość często ze sobą sąsiadują, a czasami wręcz przenikają się. Ogień może w sposób niekontrolowany dotrzeć do domów, zabudowań, lasów i łąk.
Zagrożenie dla Środowiska i Zdrowia
- Podczas pożaru powstaje także duże zadymienie, które jest szczególnie groźne dla osób przebywających w bezpośrednim sąsiedztwie miejsca zdarzenia. Dym może rozprzestrzenić się na drogi, powodując ograniczenie widoczności kierowców.
- Do atmosfery przedostaje się szereg związków chemicznych będących truciznami zarówno dla ludzi, jak i zwierząt.
- Niszczone są miejsca lęgowe wielu gatunków gnieżdżących się na ziemi i w krzewach. Palą się również gniazda już zasiedlone, a zatem z jajeczkami lub pisklętami, np. skowronków.
- Dym uniemożliwia pszczołom i trzmielom oblatywanie łąk, co negatywnie wpływa na ekosystem.
- Od palącego się poszycia gleby zapaleniu ulega podziemna warstwa torfu, który może zalegać nawet do kilkunastu metrów w głąb. Są to pożary długotrwałe (nawet do kilku miesięcy) i wyjątkowo trudne do ugaszenia.
WYPALANIE TRAW
Konsekwencje Prawne Wypalania Traw
Wypalanie traw jest nie tylko środowiskowo szkodliwe, ale także surowo zabronione przez polskie prawo, a za tego typu wykroczenia grożą surowe sankcje.
Ustawy Zakazujące Wypalania
- Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2020 r., poz. 55 z późn. zm.), art. 124: „Zabrania się wypalania łąk, pastwisk, nieużytków, rowów, pasów przydrożnych, szlaków kolejowych oraz trzcinowisk i szuwarów”.
- Art. 30 ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2020 r., poz. 6 z późn. zm.) również reguluje kwestie związane z ochroną obszarów leśnych przed pożarami.
Kary i Sankcje
Za wykroczenia tego typu grożą surowe sankcje:
- Art. 82 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeksu wykroczeń przewiduje karę aresztu, nagany lub grzywny, której wysokość w myśl art. 24, § 1 może wynosić od 20 do 5000 zł.
- W przypadku, gdy ogień niebezpiecznie się rozprzestrzeni i zagrozi zdrowiu lub życiu ludzi, albo budynkom, można trafić do więzienia nawet na 10 lat, zgodnie z przepisami Art. 163 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny.
Zaangażowanie Unii Europejskiej
W walkę ze zjawiskiem wiosennego wypalania traw włączyła się także Unia Europejska. Założenia polityki rolnej UE regulują między innymi zagadnienia ochrony środowiska w rolnictwie. Jednym z narzędzi umożliwiających dokonywanie pozytywnych przemian w tym sektorze jest system dopłat bezpośrednich. Ta forma wsparcia unijnego zobowiązuje użytkownika gruntów do ich utrzymania zgodnie z normami. W ślad za Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa należy stwierdzić, że za wypalanie traw grożą, oprócz kar nakładanych przez organy ścigania, również utrata dopłat unijnych.
Sytuacja w Kłobucku: Liczba Interwencji
Pożary są niebezpieczne nie tylko dla ludzi, ale i dla środowiska. Tylko od początku marca kłobuccy mundurowi prowadzili 8 interwencji w związku z pożarami traw! Te dane jasno pokazują skalę problemu i konieczność podjęcia natychmiastowych działań prewencyjnych. Apelujemy o zachowanie rozsądku podczas robienia wiosennych porządków na polach i w przydomowych ogródkach.
