Od lutego 2022 r. obowiązują nowe "Zasady organizacji szkoleń członków Ochotniczych Straży Pożarnych biorących bezpośredni udział w działaniach ratowniczych". Zmianie uległ zakres tematyczny i godzinowy poszczególnych szkoleń, w tym podstawowego, kierowców-konserwatorów oraz kierujących działaniem ratowniczym. Niniejszy artykuł szczegółowo opisuje możliwości szkoleniowe oraz ścieżki doskonalenia dla członków OSP.
Organizacja i program szkolenia podstawowego
Szkolenie podstawowe strażaka ratownika OSP jest fundamentem przygotowania do służby. Obecnie realizowane jest ono w oparciu o program z dnia 4 marca 2022 roku. Minimalny czas trwania kursu wynosi 133 godziny, z czego 65 godzin poświęcono na teorię, a 68 godzin na praktykę.
Wymagania i przebieg szkolenia
- Wiek: W szkoleniu mogą uczestniczyć osoby, które ukończyły 16 lat i nie przekroczyły 65 lat (osoby nieletnie wymagają zgody opiekunów).
- Skierowanie: Kandydat musi być członkiem jednostki OSP, która kieruje go na szkolenie.
- Tryb nauki: Zajęcia mogą być realizowane stacjonarnie lub z wykorzystaniem metod nauczania na odległość (e-learning).
- Instruktaż BHP: Kurs rozpoczyna się spotkaniem organizacyjnym i instruktażem BHP, potwierdzonym w karcie szkolenia.
Część praktyczna szkolenia odbywa się na poligonach i placach ćwiczeń, gdzie instruktorzy czuwają nad zachowaniem zasady 1 instruktora na 4-10 słuchaczy. Program obejmuje m.in. organizację ochrony przeciwpożarowej, taktykę działań ratowniczych, obsługę sprzętu oraz ratownictwo medyczne.
Instruktaż prowadzenia zajęć z operowania prądami gaśniczymi
Egzaminy i weryfikacja umiejętności
Egzamin końcowy składa się z części teoretycznej, praktycznej oraz testu z zakresu BHP. Do egzaminu praktycznego dopuszczeni są kandydaci, którzy uzyskali zaliczenie z teorii oraz pomyślnie przeszli test w komorze dymowej.
Test w komorze dymowej
Strażacy OSP włączeni do KSRG mają obowiązek przystępować do testów w komorze dymowej nie rzadziej niż raz na 5 lat. Celem testu jest sprawdzenie odporności na obciążenia psychofizyczne w warunkach zadymienia i ograniczonej widoczności. W czasie próby sprawdza się orientację oraz zdolność do przemieszczania się w pełnym umundurowaniu z aparatem ochrony dróg oddechowych.
| Element testu | Opis |
|---|---|
| Próba wysiłkowa | Bieżnia, rower, młot podciągowy, drabina bez końca (w obuwiu sportowym). |
| Ścieżka treningowa | Pokonywana w pełnym umundurowaniu i obuwiu specjalnym. |
Dalszy rozwój i specjalizacje
Ukończenie kursu podstawowego nadaje strażakowi prawo do udziału w działaniach ratowniczo-gaśniczych (osoby niepełnoletnie mogą brać w nich udział dopiero po ukończeniu 18 lat). Po zdobyciu podstawowych kwalifikacji strażacy mogą podnosić swoje kompetencje poprzez kursy specjalistyczne:
- Ratownictwo medyczne: Kurs Kwalifikowanej Pierwszej Pomocy (KPP).
- Ratownictwo techniczne: Obsługa hydraulicznych urządzeń ratowniczych i działania na drogach.
- Ratownictwo wodne: Działania na lodzie, obsługa łodzi ratowniczych.
- Dowodzenie: Kursy dla dowódców zastpów oraz naczelników OSP.
- Kierowanie pojazdami: Szkolenie kierowców-konserwatorów sprzętu ratowniczego.
Warto pamiętać, że materiały szkoleniowe oraz prezentacje teoretyczne są dostępne na stronach internetowych jednostek PSP oraz dedykowanych platformach edukacyjnych, takich jak www.platforma.wint.pl, wymagających wcześniejszego zarejestrowania się za pomocą kodu przyznanego dla OSP.