Ochotnicze Straże Pożarne (OSP) to instytucje o głęboko zakorzenionej tradycji, odgrywające kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa lokalnym społecznościom. Obchody jubileuszu 90-lecia istnienia jednostki OSP stanowią doskonałą okazję do podsumowania jej historii, uhonorowania zasłużonych członków oraz zaprezentowania dorobku i planów na przyszłość.
Historia Ochotniczych Straży Pożarnych - geneza i rozwój
Początki Ochotniczej Straży Pożarnej w Bardzicach sięgają 1926 roku. Założycielami OSP byli: Józef Małeczek, Paweł Paszkiewicz, Józef Katus oraz Jan Majkowski. Już od pierwszych lat swojej działalności jednostka wpisała się w historię lokalnej społeczności, służąc pomocą w sytuacjach zagrożenia.
W okresie wczesnej działalności, sprzęt strażacki opierał się na prostych rozwiązaniach. Pożary gaszono przy użyciu pomp ręcznych i beczek z wodą, transportowanych na wozach konnych. Z biegiem lat, wraz z postępem technologicznym, do akcji wprowadzano nowocześniejsze urządzenia. Popularność zdobyły motopompy napędzane silnikami spalinowymi, które były przewożone samochodami, takimi jak kultowy Żuk, wyposażony w niezbędny sprzęt do prowadzenia działań gaśniczych.
W 1940 roku część remizy w Bardzicach została przekształcona na potrzeby religijne. Z inicjatywy księdza Stefana Popisa, obiekt ten służył duszpasterstwu w latach 1940-1956. To świadczy o wielowymiarowej roli, jaką jednostki OSP nierzadko odgrywały w życiu społecznym i kulturalnym.
W okresie lat 90. XX wieku remiza w Bardzicach przeszła gruntowną rozbudowę i remont, co pozwoliło na stworzenie lepszych warunków dla strażaków i sprzętu. W tym czasie obiekt służył również jako miejsce organizacji zabaw wiejskich, integrując lokalną społeczność.
Ważnym momentem w historii OSP Bardzice było otrzymanie Złotego Medalu Za Zasługi Dla Pożarnictwa, nadanego przez Zarząd Główny OSP w 1974 roku. Jest to wyraz uznania dla zaangażowania i poświęcenia druhów.
Obecnie jednostka OSP Bardzice dysponuje nowoczesnym samochodem gaśniczym MAGIRUS 170 D i aktywnie współpracuje z Państwową Strażą Pożarną. Strażacy OSP biorą udział w akcjach gaśniczych, interweniują podczas innych zdarzeń niebezpiecznych oraz klęsk żywiołowych, cały czas dbając o bezpieczeństwo mieszkańców.
Jubileusz 90-lecia OSP Bardzice - świętowanie i uhonorowanie
W dniu 12 czerwca 2016 roku strażacy z Gminy Kowala obchodzili wyjątkowe, podwójne święto: 90. rocznicę powstania Ochotniczej Straży Pożarnej w Bardzicach oraz uroczystości związane z Dniem Strażaka. Wydarzenie to zgromadziło wielu znamienitych gości oraz liczną grupę mieszkańców.
Uroczystości rozpoczęły się od mszy świętej w kościele parafialnym pod wezwaniem św. Andrzeja Boboli w Bardzicach. Nabożeństwo, celebrowane przez Kapelana Gminnej OSP w Kowali, księdza Jana Podsiadło, zgromadziło strażaków ze wszystkich jednostek OSP Gminy Kowala, zaproszonych gości oraz mieszkańców.
Po mszy świętej, pododdział strażaków wraz z pocztem sztandarowym przemaszerował na plac przy strażnicy OSP w Bardzicach. Tam odbył się uroczysty apel, podczas którego wręczono odznaczenia zasłużonym członkom OSP z jednostek Bardzice, Kowale, Kosowo i Ruda Mała. Złotym Medalem Za Zasługi Dla Pożarnictwa po raz drugi został odznaczony druh Józef Pajek, natomiast brązowym Medalem Za Zasługi Dla Pożarnictwa uhonorowano druha Mieczysława Molgę.
Podczas uroczystości, Prezes Zarządu Oddziału Gminnego ZOSP RP w Kowali, druh Jan Podsiadło, Zastępca Wójta Pan Dariusz Bulski oraz Sekretarz Gminy Kowala Pani Alina Szczęśniak wręczyli pamiątkowe figurki świętego Floriana, patrona strażaków, wszystkim jednostkom OSP działającym na terenie Gminy Kowala.
Goście honorowi uroczystości
Obchody 90-lecia OSP Bardzice zaszczycili swoją obecnością znamienici goście, reprezentujący władze związkowe, samorządowe oraz służby mundurowe:
- Wiceprezes Zarządu Oddziału Wojewódzkiego Związku OSP RP dh Zbigniew Gołąbek
- Członek Zarządu Rady Powiatu Pan Henryk Słomka
- Radny Powiatu Pan Waldemar Trelka
- Zastępca Komendanta Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w Radomiu brygadier Sławomir Podsiadły
- Prezes Zarządu Oddziału Powiatowego Związku OSP RP w Radomiu dh Andrzej Szczych
- Prezes OSP Miasta Radomia dh Bogumił Ferensztajn
- Kapelan Gminnej Ochotniczej Straży Pożarnej w Kowali ks. Jan Podsiadło
- Proboszcz Parafii pw. św. Andrzeja Boboli w Bardzicach ks. [nazwisko proboszcza nie zostało podane w tekście źródłowym]
Przykłady obchodów jubileuszowych w innych jednostkach OSP
Historia Ochotniczej Straży Pożarnej w Polsce obfituje w podobne uroczystości, które podkreślają wagę i znaczenie tych formacji. Obchody jubileuszowe, takie jak te w Bardzicach, często obejmują:
- Uroczyste msze święte: Dziękczynienie za lata służby i modlitwa w intencji strażaków i ich rodzin.
- Apele i ceremonie wręczania odznaczeń: Uhonorowanie zasłużonych druhów medalami, odznakami i krzyżami za ich poświęcenie i długoletnią służbę.
- Przemarsze i defilady: Prezentacja jednostek OSP, pocztów sztandarowych i sprzętu.
- Wręczanie pamiątkowych statuetek i listów gratulacyjnych: Wyraz uznania od władz samorządowych i związkowych.
- Wystąpienia okolicznościowe: Podkreślenie roli strażaków ochotników w systemie bezpieczeństwa państwa.
- Modernizacja remiz i zakup nowego sprzętu: Inwestycje w infrastrukturę i wyposażenie jednostek.
OSP Nowa Wieś - historia i rozwój
Jednostka OSP w Nowej Wsi została założona w 1932 roku przez Wojciecha Podskarbiego i Jana Kołcza. Józef Zańko, Tomasz Turek, Piotr Goch i Mieczysław Dudek również odegrali rolę w jej powstaniu. Na przestrzeni lat wybudowano remizę, która została zmodernizowana w ostatnich latach, podobnie jak jej otoczenie.
OSP Krzywiń - 90 lat tradycji
W niedzielę, z udziałem wicewojewody wielkopolskiego Marleny Maląg, władz samorządowych, strażaków i ich rodzin, odbył się jubileusz 90-lecia Ochotniczej Straży Pożarnej w Krzywiniu. Świętowanie rozpoczęła uroczysta msza święta odprawiona w kościele parafialnym. Po nabożeństwie strażacy przemaszerowali ulicami Krzywinia do hali sportowo-widowiskowej, gdzie rozpoczęły się główne uroczystości. W ramach jubileuszu jednostka otrzymała nowy sztandar, a strażacy uhonorowani zostali medalami i wyróżnieniami.
OSP Motycz - uroczystość jubileuszowa
W dniu 28 czerwca 2015 roku odbyła się uroczystość 90-lecia jednostki OSP w Motyczu. Mszę Świętą w kościele w Motyczu w intencji członków OSP Motycz oraz zmarłych druhów celebrowali ks. kan. Stanisław Szatkowski i ks. dr Kazimierz Gajda. Dalsza część uroczystości, po przemarszu kolumny prowadzonej przez orkiestrę dętą z gminy Borzechów, miała miejsce na placu przed strażnicą OSP. Przewodniczący Rady Gminy Konopnica druh Andrzej Duda powitał zebranych gości i strażaków. Podczas uroczystości wręczono odznaczenia, medale i odznaki strażackie. „Złotymi Znakami Związku” uhonorowani zostali druh poseł Jan Łopata i druh Stanisław Mącik, „Medalem Honorowym im. B…” [dalsza część opisu medalu niepełna w tekście źródłowym]. „Złote Medale za Zasługi dla Pożarnictwa” przyznane przez Prezydium Zarządu Oddziału Wojewódzkiego ZOSP RP w Lublinie otrzymali: Andrzej Duda, Wiesław Wiśniewski i Radosław Wójcik, a „Brązowy Medal” Krzysztof Gołek. Odznaczenia wręczali poseł Jan Łopata, prezes Wojciech Piekarczyk, st. bryg. Mirosław Hałas, a medale „Za wysługę lat” prezes Zarządu Oddziału Gminnego ZOSP RP w Konopnicy Jerzy Sieńko i wiceprezes Zarządu Oddziału Gminnego Mirosław Żydek. W wystąpieniach okolicznościowych gratulowano jednostce OSP Motycz wspaniałych dokonań i dziękowano za realizację wielu inwestycji. Głos zabierali m.in. Sekretarz Województwa Lubelskiego Anna Augustyniak, Wicestarosta Lubelski dr Robert Wójcik, Prezes ZOP ZOSP w Lublinie Wojciech Piekarczyk, Komendant Miejski PSP st.bryg. Mirosław Hałas. Uroczystość zapisała się jako znaczące i udane wydarzenie, a kronika jednostki wzbogaciła się o nowe wpisy zaproszonych gości.
OSP Izdebno - jubileusz naznaczony historią
W niedzielę 30 kwietnia 2017 roku odbyła się uroczystość 90-lecia jednostki OSP Izdebno. Obchody rozpoczęła msza święta w kościele w Orchowcu. Następnie poczty sztandarowe, delegacje jednostek OSP z terenu Gminy Rybczewice i zaproszeni goście zebrali się na placu przy Komnacie Jana III Sobieskiego w Rybczewicach. Dowódca uroczystości dh Józef Szymaniak złożył meldunek Prezesowi Zarządu Powiatowego Panu Dariuszowi Kołodziejczykowi, po czym nastąpiło podniesienie flagi państwowej i odegranie hymnu przez orkiestrę. Prezes OSP Izdebno dh Robert Jarymek oficjalnie otworzył uroczystości jubileuszowe. Pani Wójt Elżbieta Masicz powitała przybyłych gości.
Historia jednostki sięga 8 maja 1927 roku, kiedy to w mieszkaniu Macieja Jankowskiego kilku mieszkańców wsi Izdebno i Kolonii Izdebno zaproponowało założenie Ochotniczej Straży Pożarnej. W dniu 20 maja zorganizowano zebranie wszystkich mieszkańców, któremu przewodniczył ówczesny sołtys Karol Stępniak. Zebranie poparło propozycję utworzenia straży i powołano zarząd. Od początku istnienia straży członkowie aktywnie starali się o budowę strażnicy i gromadzenie sprzętu pożarniczego. Zakupiono z własnych środków sikawkę ręczną i niezwłocznie przystąpiono do budowy strażnicy, która została oddana do użytku w 1930 roku.
Już od pierwszych chwil istnienia straży, jednostka wielokrotnie uczestniczyła w akcjach gaśniczych. Szczególnie lata 1931-1932 obfitowały w dużą liczbę pożarów. Druhowie nie przerwali swojej działalności nawet w okresie okupacji hitlerowskiej. Na kartach historii jednostki zapisano, że „Pod szyldem Ochotniczej Straży Pożarnej działały Bataliony Chłopskie. Prawie wszyscy strażacy uczestniczyli w działalności podziemia. Największą akcją, w której brali udział, było uwolnienie więźniów z więzienia w Krasnymstawie w 1945 roku. Ponadto patrolowano drogi dojazdowe w celu zaalarmowania mieszkańców wsi przed zbliżającymi się oddziałami niemieckimi.” Po wojnie jednostka rozwinęła swoją działalność społeczną poprzez czynny udział w zespołach artystycznych i teatralnych, uczestnictwo w zawodach pożarniczych; remontowano strażnicę i zakupowano sprzęt z własnych środków.
W latach 90. XX wieku, po śmierci druha Franciszka Trocia, jednostka przeżywała „lekki kryzys”, który trwał do roku 2000. Obecnie pod kierownictwem Prezesa Roberta Jarymka i Naczelnika Krzysztofa Kowalczyka jednostka liczy 24 członków.
Na zakończenie uroczystości Pani Wójt odczytała i wręczyła list gratulacyjny dla jednostek OSP z okazji Dnia Strażaka przedstawicielom poszczególnych jednostek w asyście Przewodniczącego Rady Gminy Rybczewice. Przemówienia wygłosili również zaproszeni goście. Po krótkim koncercie orkiestry z Łopiennika nastąpił przemarsz na uroczysty obiad.