Przełom XIX i XX wieku był okresem transformacji dla Brzezinki, która z gminy o charakterze rolniczym zaczęła przekształcać się w obszar o profilu rolniczo-przemysłowym. Właśnie w tym dynamicznym okresie, w 1904 roku, powstała Ochotnicza Straż Pożarna w Brzezince. Wcześniej, za kwestie związane z ochroną przeciwpożarową odpowiedzialna była rada gminy. Na jej utrzymaniu pozostawało czterech strażaków, z których jeden był wyznaczany do kierowania akcjami ratowniczymi. Strażacy ci wyjeżdżali do akcji od kilku do kilkunastu razy w ciągu roku.
Uroczystość nadania sztandaru w 1929 roku
Szczególnym wydarzeniem w historii OSP Brzezinka było uszycie sztandaru w 1929 roku, z okazji jubileuszu 25-lecia istnienia jednostki. Uroczystość nadania sztandaru odbyła się 9 czerwca 1929 roku. Dzień rozpoczął się od uroczystego przemarszu orszaku, liczącego ponad 300 "hełmów", pod komendą ogniomistrza powiatowego Barona, który wyruszył do kościoła w Brzezince. Podczas mszy świętej, której towarzyszyło podniosłe kazanie księdza Grzesika o służbie strażackiej i ochronie bliźniego, dokonano poświęcenia nowego sztandaru.
Po ceremonii w kościele, w ogrodzie restauracyjnym Ligęzy miało miejsce uroczyste otwarcie zjazdu. Wydarzeniu towarzyszyło wręczenie odznaczeń oraz symboliczne wbijanie gwoździ pamiątkowych do sztandaru. Następnie zgromadzeni mogli wysłuchać koncertu towarzystwa śpiewu „Wanda” z Brzezinki oraz występu orkiestry strażackiej.
Zawody strażackie i kulturalna działalność
Popołudniowa część obchodów była zarezerwowana dla sportowej rywalizacji. Odbyły się zawody strażackie o mistrzostwo powiatu, w których udział wzięły jednostki z Brzezinki, Mysłowic, Siemianowic, Makoszów, Kończyc i Brzęczkowic. Strażacy rywalizowali w różnorodnych konkurencjach, takich jak musztra formalna, wspinaczka po drabinach hakowych, tworzenie linii wężowej, obsługa przyrządów ratunkowych, ćwiczenia alarmowe oraz zadania taktyczne. Zwycięzcą zawodów, zdobywając tytuł mistrza powiatu katowickiego, została straż pożarna z Mysłowic. Drugie miejsce zajęła OSP Brzezinka, a trzecie strażacy z Makoszów.
Po zakończeniu zawodów uformowano uroczysty pochód, który w strojach galowych przemaszerował ulicami Brzezinki. Wieczorem odbyła się potańcówka w salach restauracyjnych Ligęzy i Badury. Całe uroczystości przyciągnęły około 6 tysięcy widzów, co świadczy o ogromnym zaangażowaniu społeczności lokalnej.
Okres międzywojenny charakteryzował się prężną działalnością OSP Brzezinka, która liczyła 25 członków czynnych i 50 wspierających. Strażacy odgrywali istotną rolę kulturotwórczą w społeczności. W 1929 roku powołano orkiestrę pod dyrekcją druha Antoniego Ćmoka, przy której powstał również mieszany chór strażacki. Dodatkowo, zawiązała się grupa teatralna, która przygotowywała okolicznościowe spektakle.
Opis sztandaru OSP Brzezinka
Sztandar OSP Brzezinka jest bogato zdobiony i symboliczny. Na środku płatu widnieje kompozycja składająca się z hełmu, przez który przebija się płonąca pochodnia, symbolizująca walkę z ogniem i poświęcenie. Obok umieszczono skrzyżowane toporki, narzędzia strażackie, oraz sygnałówkę owiniętą sznurem w biało-czerwonych barwach narodowych. Za hełmem wyhaftowano latarnię, która dawniej służyła do oświetlenia wozów konnych. U dołu płatu znajduje się torba na drobny sprzęt i lina. Przy bliższym przyjrzeniu można dostrzec, że płomień pochodni, hełm, torba oraz wygięty zwój sznura tworzą kształt kotwicy - symbolu chrześcijańskiego oznaczającego trwałość w wierze. Całość kompozycji zamknięta jest wieńcem laurowym, pod którym wyszyto napis: „Straż Pożarna Brzezinka, zał. r. 1904”.
Poświęcenie sztandaru OSP Dębice
Dalsze losy jednostki
Wybuch II wojny światowej przerwał pomyślny rozwój Ochotniczej Straży Pożarnej, która była jedną z najprężniejszych organizacji w Mysłowicach. Po wojnie odbudowa straży w dzielnicach napotykała na liczne trudności, w tym brak środków transportowych, które początkowo zastępowano wozami konnymi. Dopiero od połowy lat 50. XX wieku straż w Brzezince została w pełni zmotoryzowana.
Lata 70. i 80. XX wieku okazały się trudnym okresem dla działalności straży dzielnicowych. W związku z niekorzystną sytuacją gospodarczą w kraju, ich istnienie stanęło pod znakiem zapytania. Dodatkowo, od 1954 roku w Mysłowicach funkcjonowała Zawodowa Straż Pożarna, której doposażenie stało się priorytetem, co wpływało na zasoby dostępne dla jednostek ochotniczych. Nieprzystosowane do gaszenia dużych pożarów straże ochotnicze miały problem ze sprostaniem rosnącemu zagrożeniu pożarowemu, szczególnie w obliczu rozwoju przemysłowego Brzezinki, która była dzielnicą o rolniczym charakterze, a rozbudowa i obecność kilku zakładów przemysłowych zwiększyły ryzyko.