Region Buska-Zdroju, bogaty w historię i malownicze krajobrazy, jest domem dla wielu społeczności lokalnych, w których Ochotnicza Straż Pożarna (OSP) odgrywa kluczową rolę. Przykładami takich miejscowości są Dobrowoda i Słabkowice, które, mając swoje korzenie w dawnych folwarkach, rozwinęły prężne struktury OSP, stanowiące istotny element bezpieczeństwa i życia społecznego.
Ochotnicza Straż Pożarna w Dobrowodzie
Historia i lokalizacja Dobrowody
Zapraszamy do odkrycia wyjątkowej wsi Dobrowoda, położonej malowniczo przy trasie Busko Zdrój - Nowy Korczyn, zaledwie 9 km od Buska, na terenie Niecki Soleckiej. Dobrowoda może pochwalić się bogatą historią - w 1380 r. zmarł tu biskup krakowski Zawisza, a w 1606 r. przebywał ze swoimi wojskami król Zygmunt III Waza, ponieważ biskupi krakowscy mieli tu swoją rezydencję.
Według XIX-wiecznych źródeł, w 1827 roku wieś liczyła 27 domów i 215 mieszkańców. Jak podaje Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego z roku 1888, Dobrowoda była wsią rządową i folwarkiem, leżącym w gminie Olganów, powiecie stopnickim, przy drodze bitej z Buska do Korczyna, o 56 wiorst od Kielc, 10 od Stopnicy i 12 wiorst od rzeki Wisły. W 1827 r. wieś liczyła 27 domów i 215 mieszkańców, we wsi była szkoła wiejska, a parafia Dobrowoda liczyła 1905 wiernych. Dobra Dobrowody składały się z folwarku i wsi: Dobrowoda, Olganów, Baranów, mających obszar 834 mórg. Grunty orne i ogrody zajmowały 434 morgi, łąki - 21 mórg, pastwiska 69 mórg, lasy 285 mórg, nieużytki 25 mórg. Płodozmian był 10 polowy. Od tych dóbr w 1873 r. oddzielony został folwark Baranów. Nazwa "Dobrowoda" (w latach 1470-1480 pisana jako "Dobrawoda" lub "Dobra Woda") należy do grupy nazw związanych z systemem wodnym i świadczy o wysokiej jakości wody występującej na terenie dawnej wsi.
Rozwój OSP Dobrowoda i jej remiza
OSP Dobrowoda powstała w 1934 roku. Siedzibą jednostki stała się remiza strażacka, która pełniła również funkcję świetlicy. W latach siedemdziesiątych strażacy wybudowali zbiornik wodny służący jako basen przeciwpożarowy.
Do 2002 roku OSP liczyła 31 członków i do dyspozycji posiadała samochód bojowy typu "Żuk" z oprzyrządowaniem oraz radiostację. OSP Dobrowoda jest zaliczana do jednostek ratowniczo-gaśniczych typu "S".
Aktywność i znaczenie OSP Dobrowoda
Strażacy z Dobrowody biorą czynny udział w zawodach sportowo-pożarniczych na szczeblu gminy i powiatu, zajmując wysokie lokaty. Współczesna Dobrowoda łączy się ze wsią Olganów, w której mieściła się do 1972 roku siedziba władz gminnych. Obecnie we wsi pozostała Szkoła Podstawowa, OSP, Ośrodek Zdrowia, Stacja Paliw (po byłej bazie Kółek Rolniczych). W ostatnich latach zlikwidowano placówkę Poczty Polskiej.
Wieś Dobrowoda liczy ponad 470 mieszkańców, sołtysem jest Ryszard Kolarz, a we wsi pozostał tylko jeden sklep spożywczy. Na terenie przysiółka Poddębie od początku lat dziewięćdziesiątych uruchomiono Miejsko-Gminne Wysypisko Śmieci. Wieś posiada sieć wodociągową, a w przyszłości będzie budowany kolektor sanitarny. Wzdłuż drogi głównej (Busko-N. Korczyn) po jednej stronie jezdni jest wybudowany chodnik dla ruchu pieszego.
Ochotnicza Straż Pożarna w Słabkowicach
Historia i położenie Słabkowic
Na północnej granicy gminy Busko Zdrój, wzdłuż środkowej części Kotliny Borzykowskiej, leży wieś Słabkowice. W 1508 roku wieś Słabkowice, razem z Szańcem, Borzykową i wieloma innymi wsiami, należała do Stanisława z Kurozwęk.
W 1827 roku wieś liczyła 20 domów i 151 mieszkańców. W 1886 r. folwark Słabkowice liczył 597 mórg gruntów ornych, 388 mórg ogrodów, 129 mórg łąk, 10 mórg pastwisk, 70 mórg nieużytków i wspólnych pastwisk. Domów drewnianych było osiem i jeden murowany. We wsi były pokłady torfu. W połowie XV wieku wieś miała łany kmiece, karczmę i folwark rycerski, z którego płacono dziesięcinę konopną i snopową wartości 6 grzywien plebanowi w Szańcu. Nazwę wsi Słabkowice pisano w XV wieku "Slawkowicze", w 1579 roku - "Sławkowicze", a w 1889 r. - "Słabkowice".
Wieś leży około 2 km na wschód od drogi nr 73 Busko - Kielce i posiada przysiółki: Zawierzbie, Zastawie, Rudniki, Wtorkowa Góra, Góry, Suche Łąki, Rokiciny, Łyse Górki, Błonia, Brańcówki, Borek. Od Pomykowa przez Młyny i północną granicę wsi płynie Potok Pomykowski, który zasila stawy rybne w Słabkowicach i dalej płynie na stawy w Budach.
Powstanie i infrastruktura OSP Słabkowice
OSP w Słabkowicach powstało w 1966 roku. Na początku lat siedemdziesiątych strażacy kupili opuszczony budynek, stojący naprzeciwko figury św. Floriana, i urządzili w nim remizę strażacką.
Działalność społeczna i historyczne postacie
W centrum wsi, obok remizy OSP, stoi figura św. Floriana na wysokim czworobocznym słupie kamiennym, co podkreśla strażackie tradycje miejsca. Nad Potokiem Pomykowskim mieszkaniec Cezary L. posiadał 5 stawów rybnych, a Gospodarstwo Rybackie dysponowało maszynami do pogłębiania i czyszczenia stawów.
Dziadek obecnego właściciela, Leonard Lech, był oficerem Wojska Polskiego. Służbę wojskową rozpoczął w 1915 roku w armii carskiej, a od 1917 roku walczył w I Korpusie Polskim gen. Dowbór-Muśnickiego. W latach 1918-1929 był oficerem zawodowym Wojska Polskiego. W 1930 roku w stopniu kapitana został przeniesiony do rezerwy i osiadł w rodzinnym majątku w Słabkowicach. Latem 1939 roku został zmobilizowany do Wojska Polskiego, a po 17 września 1939 roku internowany w Kozielsku. Został zamordowany w Katyniu w kwietniu 1940 roku.
Remizy OSP jako punkty dystrybucji tabletek z jodkiem potasu
Rola OSP w zarządzaniu kryzysowym
Jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej w powiecie buskim, podobnie jak w całej Polsce, odgrywają istotną rolę w systemie zarządzania kryzysowego. Zgodnie z decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, do samorządów w całej Polsce przekazane zostały tabletki z jodkiem potasu w ramach standardowej procedury na wypadek wystąpienia ewentualnego zagrożenia radiacyjnego.
W przypadku zagrożenia, tabletki będą wydawane mieszkańcom powiatu buskiego w punktach rozmieszczonych na terenie wszystkich gmin. Jednym z takich kluczowych punktów dystrybucji jest Remiza OSP, co podkreśla jej rolę jako lokalnego centrum wsparcia w sytuacjach kryzysowych. Jeżeli dojdzie do zdarzenia radiacyjnego, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji poda komunikat w mediach ogólnopolskich i lokalnych, i dopiero wówczas rozpocznie się dystrybucja tabletek z jodkiem potasu.
Ważne informacje dotyczące przyjmowania tabletek
Przyjęcie tabletki nasyca tarczycę stabilnym jodem, blokując wchłanianie przez nią radioaktywnego jodu oraz zapobiega jego gromadzeniu. Aby zapewnić odpowiednią ochronę, lek należy przyjąć niezwłocznie po otrzymaniu komunikatu od właściwych służb o wystąpieniu skażenia radiacyjnego (najlepiej w ciągu 2 godzin). Podanie leku do 8 godzin po wystąpieniu skażenia nadal jest korzystne.
Tabletki z jodkiem potasu znajdują zastosowanie wyłącznie w przypadku potwierdzonego skażenia radioaktywnego. Nie można ich przyjmować profilaktycznie i na własną rękę, ponieważ może to zaszkodzić zdrowiu. Nieuzasadnione przyjmowanie jodku potasu może skutkować niedoczynnością tarczycy, nadczynnością tarczycy, podrażnieniem układu pokarmowego czy reakcjami alergicznymi. Zgodnie ze wskazaniami medycznymi, preparat jodku potasu przeznaczony jest dla osób do 60 roku życia.
