Odznaczenia Ochotniczych Straży Pożarnych i ich Rola w Uznaniu Służby

Służba w Ochotniczej Straży Pożarnej to lata poświęceń i pracy na rzecz lokalnej społeczności. Odznaczenia OSP są symbolicznym wyrazem wdzięczności i najwyższego uznania dla tych, którzy bezinteresownie niosą pomoc. System wyróżnień jest rozbudowany i ma swoją hierarchię, a każde z nich ma inne kryteria przyznawania. Głównym celem systemu odznaczeń jest wyróżnienie osób i jednostek za długoletnią, aktywną działalność na rzecz ochrony przeciwpożarowej. To formalny sposób docenienia nie tylko bohaterstwa podczas akcji, ale również pracy organizacyjnej, szkoleniowej i społecznej, która wzmacnia struktury OSP.

Hierarchia Odznaczeń Ochotniczych Straży Pożarnych

Złoty Znak Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej

Złoty Znak Związku OSP RP to najwyższe i najbardziej prestiżowe odznaczenie w strukturach OSP. Jest ukoronowaniem wieloletniej, ofiarnej służby i symbolem najwyższego uznania za wybitne zasługi na rzecz ochrony przeciwpożarowej. Przyznaje się je za długoletnią, aktywną działalność w OSP lub Związku OSP RP. Mogą je otrzymać także osoby i instytucje spoza struktur pożarniczych, które w wyjątkowy sposób przyczyniły się do rozwoju Związku. Złotym Znakiem Związku może zostać uhonorowana również cała jednostka OSP, o ile posiada co najmniej 100-letnią tradycję. Osoba lub instytucja przewidziane do nadania Złotego Znaku Związku OSP RP powinny posiadać Złoty Medal "Za Zasługi dla Pożarnictwa".

Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza

W hierarchii odznaczeń Ochotniczej Straży Pożarnej Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza zajmuje drugie miejsce, zaraz po Złotym Znaku Związku. To zaszczytne wyróżnienie przyznawane jest za wybitne zasługi w umacnianiu i rozwijaniu Związku OSP RP oraz samych jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych. Wyjątkowość medalu polega na szerokim gronie potencjalnych laureatów. Mogą nim zostać uhonorowani nie tylko członkowie OSP i działacze Związku, ale również całe jednostki straży pożarnej. Co więcej, odznaczenie to może trafić także w ręce osób, instytucji i organizacji społecznych spoza OSP, które swoją działalnością w znaczący sposób wsparły ochotnicze pożarnictwo. Warunkiem otrzymania medalu jest posiadanie Złotego Medalu „Za Zasługi dla Pożarnictwa” od co najmniej pięciu lat.

Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa”

Medal „Za Zasługi dla Pożarnictwa” to jedno z najczęściej nadawanych odznaczeń w strukturach OSP, doceniające wyróżniającą się działalność na rzecz ochrony przeciwpożarowej. Odznaczenie dzieli się na trzy klasy, przyznawane w kolejności: brązową, srebrną i złotą. Warunkiem nadania medalu wyższej klasy jest posiadanie medalu klasy niższej przez co najmniej 4 lata. Ochotnicze Straże Pożarne charakteryzujące się aktywną działalnością mogą być przewidziane do uhonorowania Medalem "Za Zasługi dla Pożarnictwa".

Odznaka „Strażak Wzorowy”

Odznaka „Strażak Wzorowy” to jedno z podstawowych wyróżnień w hierarchii OSP, przeznaczone dla najbardziej zaangażowanych członków. Jest odznaczeniem jednostopniowym, co w przeciwieństwie do stopniowanego Medalu „Za Zasługi dla Pożarnictwa” podkreśla jego wyjątkowy charakter. Może być nadawana czynnym członkom OSP za wzorową działalność, zaangażowanie i godną postawę społeczną.

Odznaka „Za Wysługę Lat”

Odznaka „Za Wysługę Lat” jest wyrazem uznania za staż, wierność i systematyczność w służbie. Pierwszy raz odznakę można otrzymać po 10 latach aktywnej działalności. Począwszy od 25 lat służby, jest ona co 5 lat uzupełniana o metalową nakładkę z liczbą oznaczającą kolejne jubileusze (np. X, XX, XXV, XXX, XXXV, 40, 45, 50, 55, 60, 65, 70, 75). Odznakę nadaje się na wniosek zarządu macierzystej jednostki OSP lub z inicjatywy prezydium zarządu gminnego ZOSP RP.

Odznaka „Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza” (MDP)

Odznakę „Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza” (MDP) stworzono z myślą o najmłodszych adeptach pożarnictwa. System odznaki MDP jest trzystopniowy, co odzwierciedla rosnące umiejętności i wiedzę jej członków. Jest wyróżnieniem nadawanym członkom młodzieżowych i harcerskich drużyn pożarniczych za aktywną działalność w drużynie przy Ochotniczej Straży Pożarnej. Zdobycie złotej odznaki, będącej dowodem cech liderskich, wymaga spełnienia dodatkowych kryteriów, takich jak posiadanie srebrnej odznaki od co najmniej pół roku oraz aktywne pełnienie funkcji instruktorskich. Członkom MDP w wieku 17-18 lat można przyznać po złożeniu ślubowania srebrną odznakę MDP z pominięciem brązowej. Złota odznaka MDP może być przyznawana również działaczom Związku OSP RP pracującym z młodzieżą pożarniczą.

Rola i Społeczne Uznanie Ochotniczych Straży Pożarnych

Ochotniczy ruch strażacki chlubnie zaznaczył swoje istnienie na kartach historii narodu i państwa polskiego. Przykłady poświęcenia w niesieniu ratunku i pomocy są udziałem licznej rzeszy strażaków ochotników, którzy swoją działalnością zyskują uznanie społeczne. Walka z żywiołem ognia i sił przyrody, ratowanie zdrowia, życia i mienia w obliczu wypadków, katastrof oraz zdarzeń losowych, to tylko część działalności Ochotniczych Straży Pożarnych. Członkowie OSP ponadto uczestniczą w kultywowaniu rodzimych tradycji i dorobku kulturalnego. Swoją działalnością wychowawczą docierają do młodzieży, którą organizują we wspólnych działaniu dla dobra rodziny, środowiska i kraju. Te wysoce pozytywne przykłady postaw strażaków znajdują między innymi uhonorowanie w przyznawanych im przez władze państwowe odznaczeniach.

Zmiany w Regulaminie Odznaczeń, Odznak i Wyróżnień ZOSP RP (od 2019 roku)

Z dniem 1 stycznia 2019 roku wszedł w życie nowy Regulamin odznaczeń, odznak i wyróżnień Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej. Został on zatwierdzony przez Zarząd Główny ZOSP RP w dniu 12 września 2018 roku Uchwałą Nr 16/V/2018. Nowe zasady nadawania medali i odznak oraz nowe wnioski uwzględniają również ochronę danych osobowych według zasad RODO.

Wpływ RODO na proces nadawania odznaczeń

Wnioski na odznaczenia od 1 stycznia 2019 roku są przyjmowane wyłącznie na nowych drukach wniosków, opracowanych w związku z obowiązkiem ochrony danych osobowych, wprowadzonych na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych. Istnieją dwa wzory wniosków:

• Wzór nr 1 (bez oświadczenia RODO) - dla członków i działaczy ZOSP RP, którzy złożyli w OSP lub oddziałach Związku oświadczenie RODO. W tym przypadku za potwierdzenie tego faktu odpowiedzialność prawną bierze na siebie Administrator Danych Osobowych - organ wnioskujący o odznaczenie.
• Wzór nr 2 (z oświadczeniem RODO) - dla członków i działaczy ZOSP RP oraz innych osób uprawnionych do odznaczeń, którzy nie złożyli w OSP lub oddziałach Związku oświadczenia RODO.

Najistotniejsze zmiany w Regulaminie Odznaczeń obowiązujące od 1 stycznia 2019r.

• Przy nadawaniu Złotego Znaku Związku zmienia się czasookres.
• Medal im. B. Chomicza stanowi formę wyróżnienia jako medal pamiątkowy i nadawany będzie głównie z okazji obchodów jubileuszy OSP i Związku OSP RP. Nie ma wyznaczonego czasookresu od ostatniego odznaczenia korporacyjnego ZOSP RP.
• Złoty Znak Związku, jak również Medal Honorowy im. B. Chomicza będą nadal limitowane.
• Odznaka Strażak Wzorowy nadawana jest tylko członkowi OSP biorącemu bezpośredni udział w działaniach ratowniczych (powinien mieć złożone ślubowanie, posiadać wyszkolenie odpowiednie do pełnionej funkcji i mieć co najmniej 5-letni staż w działalności ratowniczo-gaśniczej od pełnoletniości; poprzednio było to 3 lata).
• Osoby, instytucje, przedstawiciele służb mundurowych mogą otrzymać wyróżnienie po okresie co najmniej 10-letniej współpracy z OSP lub Związkiem OSP RP (poprzednio było to 5 lat). Wyróżnienia mogą być przyznawane osobom, instytucjom, organizacjom oraz przedstawicielom służb mundurowych wspomagającym ochotnicze straże pożarne i oddziały Związku w wykonywaniu zadań ratowniczych oraz realizacji celów Związku, a także pracownikom Związku OSP RP.
• Odznakę Za Wysługę Lat można uzyskać po 10 latach działalności w OSP, następną po 20 latach, a kolejne w 5-letnich cyklach. Od 1 stycznia 2019 roku Odznaka Za Wysługę Lat stała się odpłatna.
• W przypadku Odznaki MDP, pierwszego stopnia „Brązowa” może być nadana po 2 latach od momentu złożenia ślubowania (poprzednio po roku). Pozostałe odznaki „Srebrna” i „Złota” mogą być nadawane po 2 latach od otrzymania niższej odznaki. Nowy regulamin nie uwzględnia wyróżnienia odznaką Opiekuna lub działacza Związku będącego członkiem Komisji Młodzieży.

Jubileusze Ochotniczych Straży Pożarnych i Wręczanie Odznaczeń

Jubileusze OSP to ważne wydarzenia w życiu lokalnych społeczności, podczas których uhonorowani zostają zasłużeni strażacy i jednostki.

Jubileusz 90-lecia OSP w Unikowie

W sobotę 10 maja br. Ochotnicza Straż Pożarna w Unikowie obchodziła Jubileusz 90-lecia istnienia, połączony z uroczystościami poświęcenia Figury Św. Floriana. Straże oraz liczni goście zebrali się pod budynkiem OSP, gdzie uroczystości rozpoczęto od odegrania Hymnu Narodowego. Następnie sformowano poczty sztandarowe, a Włodzimierz Wydrzyński - Naczelnik OSP Uników, Dowódca Pododdziałów biorących udział w uroczystości złożył raport Członkowi Zarządu Głównego Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej w Warszawie - Druhowi Józefowi Misiakowi. Wciągnięcie flagi na maszt dopełniło otwarcia uroczystości. Po sformowaniu szyku, poczty sztandarowe i zaproszeni goście przemaszerowali do Kościoła Św. Stanisława Biskupa, na uroczystą Mszę Świętą odprawioną w intencji wszystkich Strażaków z okazji jubileuszu 90-lecia i poświęcenia Figury Św. Floriana. Po Mszy Św. Straże oraz zaproszeni goście udali się pod budynek OSP, gdzie poświęcono Figurę Św. Floriana. Rodzicami chrzestnymi Figury zostali Helena Kucharska oraz Marian Fita. Honorową wartę przy Figurze pełnili najmłodsi Strażacy z Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej OSP Uników. Oni też zostali odznaczeni Brązową Odznaką Młodzieżowej Drużyny Pożarniczej. Dowódcą zmiany warty wśród najmłodszych Strażaków był Wyglądacz Przemysław. Złotą Odznakę otrzymała przedstawicielka Kobiecej Drużyny Pożarniczej - Ewa Dawid. Natomiast złotym medalem za zasługi dla pożarnictwa został uhonorowany Krawczyk Mirosław, a srebrnym za wspieranie straży - Cuchra Karol. Odznakę za wysługę lat otrzymali: Kucharski Antoni - za 30 lat w Straży oraz Kluszczyński Ryszard za lat 40. Uroczystości zakończyły się okolicznościowymi przemówieniami i życzeniami dla Strażaków. Przemawiał m.in. Brygadier Paweł Kubiak - Naczelnik Wydziału Operacyjnego Państwowej Straży Pożarnej w Sieradzu, Przewodniczący Rady Miejskiej w Złoczewie - Jerzy Wieczorek, a Burmistrz Miasta Złoczewa - Antoni Kucharski wręczył ufundowany dla OSP Uników puchar z okazji Jubileuszu 90-lecia.

Jubileusz 100-lecia OSP w Hołubli

4 czerwca 2023 roku jednostka Ochotniczej Straży Pożarnej w Hołubli obchodziła Jubileusz 100-lecia. Uroczystość rozpoczęła się mszą świętą w intencji strażaków i ich rodzin w parafii p.w. Meldunek o gotowości pododdziałów do uroczystości przyjął dh Antoni Jan Tarczyński, Prezes Zarządu Oddziału Wojewódzkiego Związku OSP RP woj. mazowieckiego. Z okazji 100-lecia istnienia, za wieloletnią, ofiarną działalność w ochronie przeciwpożarowej, dla dobra społeczeństwa i Rzeczypospolitej Polskiej, Ochotnicza Straż Pożarna w Hołubli została odznaczona Złotym Znakiem Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej. Z okazji Dnia Strażaka zasłużeni druhowie zostali odznaczeni medalami i odznakami. Uchwałą Prezydium Zarządu Głównego Związku OSP RP Medalem Honorowym im. Bolesława Chomicza odznaczonych zostało dwóch druhów OSP Hołubla.

tags: #odznaka #z #okazji #jubileuszu #osp