Orkiestra Dęta Ochotniczej Straży Pożarnej w Łaznowie to zespół z bogatą historią, głęboko zakorzeniony w lokalnej społeczności. Jej działalność wpisuje się w długą tradycję orkiestr dętych, które od wieków towarzyszą ważnym wydarzeniom i są nieodłącznym elementem kulturalnym.
Rys Historyczny Orkiestr Dętych w OSP
W historii muzyki i instrumentarium muzycznego, orkiestra dęta ma najdłuższy rodowód. Pierwsze orkiestry dęte pojawiły się już w starożytnej Asyrii i Egipcie oraz w legionach rzymskich, gdzie obowiązkowo musieli znaleźć się trębacze i piszczkowie wygrywający sygnały bojowe i reprezentacyjne. Ich zadaniem było także zabawianie żołnierzy.
Historia strażackich orkiestr dętych rozpoczyna się w połowie XIX wieku i ma związek z rodzącym się, po upadku Powstania Styczniowego, ruchem ludowym. W Galicji od 1867 roku zaczęły powstawać Ochotnicze Straże Pożarne, przy których rozwijała się działalność kulturalna, stanowiąca jednocześnie źródło dochodów OSP. W związku z tym każda jednostka OSP dążyła do posiadania w swoich strukturach orkiestry. Orkiestry dęte szybko zyskały sympatię i zaufanie społeczne, stając się atrakcją skupiającą rzesze publiczności. Dochody z imprez z udziałem orkiestr (zabawy taneczne, koncerty, festyny itp.) przeznaczano na zakup i naprawę instrumentów.
Wobec ustawicznych trudności finansowych, z jakimi borykały się OSP, zorganizowanie, wyposażenie i utrzymanie orkiestry często przerastało możliwości finansowe Straży. Popularne było nawet powiedzenie krążące w szeregach strażackich, że jeśli straż nie ma kłopotów, to niech sobie założy orkiestrę. Bardzo poważnym problemem w tym okresie stanowiły nie tylko bariery finansowe, ale także trudności i kłopoty związane z brakiem fachowych instruktorów i kapelmistrzów. Polaków prowadzących wówczas orkiestry dęte było początkowo niewielu, dlatego sięgano często po fachową pomoc kapelmistrzów Rosjan, Czechów i Austriaków, co było bardzo częste zwłaszcza w zaborze austriackim. Z czasem wykształciła się kadra polskich dyrygentów, a w repertuarach orkiestr coraz częściej pojawiały się surowo zakazywane przez ówczesną cenzurę utwory kompozytorów polskich, za co sypały się kary pieniężne i zakazy występów.
Jubileusz 100-lecia Orkiestry Dętej OSP Łaznów
Orkiestra Dęta OSP Łaznów z dumą obchodziła swoje setne urodziny, co jest świadectwem jej niezwykłej trwałości i zaangażowania członków. Z okazji jubileuszu orkiestra otrzymała cenne prezenty, w tym saksofon i klarnet, które wzbogaciły jej instrumentarium.
Uroczystość jubileuszowa miała również wymiar dokumentalny - została wydana publikacja opisująca losy orkiestry pt. „Gramy dla Was już 100 lat”. Jej autorem jest kronikarz OSP Łaznów, druh Elżbieta Senderecka.
Przebieg Uroczystości Jubileuszowych
Oficjalna część uroczystości, która odbyła się w niedzielę, 9 października, rozpoczęła się raportem o gotowości jednostek do apelu i uroczystym podniesieniem flagi państwowej przy dźwiękach hymnu narodowego. Zebranych powitał wójt Jerzy Rebzda, a historię orkiestry przedstawił były komendant główny PSP w stanie spoczynku, generał Ignacy Ścibiorek.
Zespół odebrał liczne pamiątkowe nagrody i wyróżnienia. Marszałek Województwa Łódzkiego Witold Stępień ufundował pamiątkowe statuetki. Starostwo w Tomaszowie Mazowieckim przekazało saksofon sopranowy, natomiast część radnych gminy Łaznów - klarnet. Cała orkiestra otrzymała zbiorowy medal honorowy.
Indywidualne Odznaczenia
Podczas jubileuszu wyróżniono również zasłużonych druhów:
- Złoty medal za zasługi dla pożarnictwa otrzymał druh Bogdan Lewandowski.
- Srebrny Medal otrzymał druh Krzysztof Januszkiewicz.
- Odznaki „Strażak wzorowy” otrzymali:
- dh. Krzysztof Goliński
- dh. Karol Goliński
- dh. Dariusz Andryszek
- dh. Monika Januszkiewicz
- dh. Justyna Januszkiewicz
- dh. Estera Kot
Wśród obecnych na uroczystości byli także dyrektor SP w Łaznowie Tomasz Wilk oraz ksiądz kanonik Stanisław Mendel, a także druhowie Edyta Płeska i Jerzy Szejna.
Udział Orkiestry Dętej OSP Łaznów w Koncertach w Spale
Orkiestra Dęta OSP Łaznów aktywnie uczestniczy w regionalnych wydarzeniach muzycznych, w tym w corocznym Koncercie Strażackich Orkiestr Dętych w Spale.
Koncert Strażackich Orkiestr Dętych w Spale 2023
W niedzielne popołudnie, 2 lipca 2023 roku, w Spale odbył się kolejny coroczny Koncert Strażackich Orkiestr Dętych. Zaprezentowały się orkiestry z Powiatu Tomaszowskiego, w tym Orkiestra Dęta przy OSP w Łaznowie, obok takich zespołów jak Orkiestra Dęta Smardzewice, Orkiestra Dęta przy OSP w Zawadzie, Orkiestra Dęta przy OSP w Ujeździe, Orkiestra Dęta przy OSP w Lubochni, Orkiestra Dęta przy OSP Czerniewice, Orkiestra Dęta przy OSP w Żelechlinku, a także gościnnie Orkiestra Dęta z Białej Rawskiej.
Koncert „My, Małopolanie 2022” – dwie z najlepszych orkiestr dętych Małopolski
Po uroczystym przemarszu na teren parku nad stawem Orkiestry pod batutą Kamila Wrony wykonały wspólnie Hymn Związku OSP RP „Rycerze Floriana”. Organizatorem koncertu był Zarząd Oddziału Powiatowego Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej w Tomaszowie Mazowieckim na czele z Prezesem Tadeuszem Cisowskim oraz Wójt Gminy Inowłódz Bogdan Kącki. Uroczystość poprowadził Stanisław Karwas z OSP Tomaszów Mazowiecki.
Wśród wielu gości obecni byli m.in. Poseł na Sejm RP Anna Milczanowska, Starosta Tomaszowski Mariusz Węgrzynowski, Prezydent Miasta Tomaszowa Mazowieckiego Marcin Witko, Przewodnicząca Rady Powiatu Wacława Bąk, Przewodniczący Komisji Rewizyjnej Rady Powiatu Włodzimierz Justyna, Zastępca Naczelnika Wydziału Oświaty i Sportu Starostwa Łukasz Cerazy, Wójtowie Gmin: Czerniewice - Andrzej Bednarek, Rokiciny - Jerzy Rebzda, Tomaszowa Maz. - Franciszek Szmigiel, Prezes Zarządu Powiatowego Stowarzyszenia Emerytów, Rencistów i Inwalidów - Maria Szczygieł, ppłk Piotr Idus - Szef Sztabu 25 Brygady Kawalerii Powietrznej, st. chor. sztab. Jacek Nikodemski - Starszy Podoficer Dowództwa 25 Brygady Kawalerii Powietrznej. Wśród gości, którzy przemawiali, byli Starosta Tomaszowski Mariusz Węgrzynowski, Przewodnicząca Rady Powiatu Wacława Bąk oraz Przewodniczący Komisji Rewizyjnej Rady Powiatu Włodzimierz Justyna, który odczytał list od Marszałka Seniora RP Antoniego Macierewicza.
Po zakończonych występach kapelmistrzom wszystkich występujących orkiestr wręczono nagrody ufundowane przez Starostwo Powiatowe w Tomaszowie Mazowieckim i Zarząd Oddziału Powiatowego Związku OSP RP w Tomaszowie Mazowieckim. Przegląd był również okazją do wręczenia okolicznościowych odznaczeń.
Koncert Strażackich Orkiestr Dętych w Spale 2022
W dniu 3 lipca 2022 roku w pięknej scenerii Spalskiego Krajobrazu odbył się 19. Koncert Strażackich Orkiestr Dętych w powiecie tomaszowskim „Spała 2022”. Było to kontynuacją tradycji, która została przerwana w 2020 roku z powodu panującej pandemii, co uniemożliwiło organizację koncertu. Rok wcześniej, w 2021 roku, odbył się 18. koncert strażackich orkiestr dętych.