Ochotnicze Straże Pożarne (OSP) odgrywają kluczową rolę w zapewnianiu bezpieczeństwa przeciwpożarowego i ratownictwa, a także aktywnie uczestniczą w życiu społecznym swoich społeczności. Niniejsza artykuł przedstawia historię i działalność wybranych jednostek OSP oraz Gminnego Zarządu Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP na terenie gminy Borowie.
Zadania Ochotniczych Straży Pożarnych
Jednostki Ochotniczych Straży Pożarnych realizują szeroki zakres zadań, które wykraczają poza samo gaszenie pożarów. Ich działalność obejmuje:
- Prowadzenie działań mających na celu zapobieganie pożarom oraz współdziałanie w tym zakresie z instytucjami i stowarzyszeniami.
- Brane udziału w akcjach ratowniczych przeprowadzanych w czasie pożarów, zagrożeń ekologicznych związanych z ochroną środowiska oraz innych klęsk i zdarzeń.
- Informowanie ludności o istniejących zagrożeniach pożarowych i ekologicznych oraz sposobach ochrony przed nimi.
- Rozwijanie wśród członków ochotniczych straży pożarnych kultury fizycznej i sportu oraz prowadzenie działalności kulturalno-oświatowej i rozrywkowej.
- Uczestniczenie i reprezentowanie OSP w organach samorządowych i przedstawicielskich.
Dzień z życia strażaka OSP Krawce - film dla dzieci
Gminny Zarząd Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP w Borowiu
Historia i Struktura
Prezes zarządu reprezentuje OSP na zewnątrz i kieruje całokształtem prac zarządu. W marcu 1973 roku powstał Gminny Zarząd ZOSP. Jego prezesem został Wiktor Mucha, naczelnikiem gminnym - komendantem Mieczysław Baran, wiceprezesem Stanisław Pietrasik, a sekretarzem Henryk Sabak. Kolejnymi prezesami byli: Henryk Sabak, Józef Jarzec, Kazimierz Senterkiewicz, Henryk Kargol.
Wraz z początkiem powstania odrodzonego samorządu wybrano Zarząd Gminny Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP w Borowiu. Wówczas prezesem został wybrany Stefan Kaczyński - wójt gminy. Od kwietnia 1999 roku do chwili obecnej prezesem Zarządu Gminnego ZOSP RP w Borowiu jest Wiesław Gąska - wójt gminy.
Koordynacja Działań i Rozwoju
Zadaniem Zarządu Oddziału Gminnego ZOSP RP w Borowiu, który jest wybierany przez delegatów desygnowanych przez poszczególne Zarządy OSP z terenu całej gminy, jest koordynowanie działań i rozwoju straży pożarnych na terenie gminy. Ważnym zadaniem realizowanym przez Zarząd Oddziału Gminnego jest organizowanie gminnych zawodów pożarniczo-sportowych, podczas których strażacy z poszczególnych jednostek mogą wykazywać się sprawnością i strażacką krzepą.
Ochotnicza Straż Pożarna w Borowiu
Początki i Rozwój (1919-1970s)
Ochotnicza Straż Pożarna w Borowiu została założona w 1919 roku z inicjatywy nauczyciela miejscowej szkoły Aleksandra Sasimowskiego oraz Jana Serzysko. W 1924 roku przystąpiono do budowy pierwszej remizy strażackiej, którą realizowano w czynie społecznym przy dużym poparciu miejscowej ludności. Budowę remizy zakończono i oddano do użytku w 1925 roku.
17 stycznia 1961 roku OSP w Borowiu została wpisana do rejestru Stowarzyszeń i Związków Urzędu Spraw Wewnętrznych Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie. W latach 1958-1972 strażacy wydzierżawiali od władz administracyjnych stawy na terenie Borowia i prowadzili hodowlę ryb. Za uzyskane pieniądze zakupiono motopompę i dwa samochody marki Dodge. W 1976 roku, dzięki staraniom Aleksandra Sasimowskiego i poparciu Premiera Piotra Jaroszewicza, byłego nauczyciela miejscowej szkoły, straż otrzymała nowoczesny jak na tamte czasy beczkowóz z autopompą na podwoziu Stara 26, który służył strażakom do 1999 roku.
Modernizacja i Włączenie do KSRG
W 1996 roku jednostka OSP otrzymała z Komendy Wojewódzkiej Straży Pożarnej w Siedlcach samochód Kraz z przyczepą niskopodłogową. Pojazd ten, jako nieprzydatny do zabudowy, został sprzedany, a za uzyskane środki oraz dofinansowanie z Urzędu Gminy zakupiono samochód Star 244 - wywrotkę przeznaczoną do karosażu, którą wykonano we wrześniu 1999 roku. 18 listopada 1998 roku został powołany Społeczny Komitet Budowy Strażnicy w następującym składzie: Wiesław Gąska - Przewodniczący, Tadeusz Baranek - Skarbnik oraz Sławomir Gawryś, Wiktor Kielak, Jan Serzysko i Ryszard Zawadka. 11 marca 1999 roku uzyskano pozwolenie na budowę strażnicy i natychmiast rozpoczęto prace budowlane.
W dniu 11 marca 2009 roku Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w Garwolinie zawarł porozumienie z Urzędem Gminy Borowie oraz Ochotniczą Strażą Pożarną w Borowiu dotyczące włączenia OSP Borowie do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG). W 2016 roku, dzięki staraniom Zarządu OSP i Wójta Gminy Borowie Wiesława Gąski, jednostka otrzymała fabrycznie nowy średni samochód ratowniczo-gaśniczy na podwoziu Iveco. W 2019 roku jednostka obchodziła jubileusz 100 rocznicy założenia.
Ochotnicza Straż Pożarna w Chrominie
Narodziny i Pierwsze Lata (1920s-1930s)
Na początku XX wieku zrodziła się myśl, aby za przykładem innych miejscowości powołać do życia Straż Ogniową, dla samoobrony wsi i okolicy przed pożarami. 18 marca 1927 roku na wiejskim zebraniu mieszkańców Chromina Stanisław Sitek, Franciszek Serzysko, Józef Zarzycki i Jan Sabak przyczynili się do powstania Ochotniczej Straży Ogniowej w Chrominie. Jednostka liczyła wówczas siedemnastu członków. Najważniejszym działaniem straży była walka z ogniem, ale także budzenie uczuć patriotycznych i społecznych celem wyzwolenia Ojczyzny oraz zmiana oblicza wsi.
Wybrany zarząd postawił sobie za zadanie zakup sprzętu przeciwpożarowego. Organizowano tzw. „kwesty”; zbieranie zboża, pieniędzy, organizowano także przedstawienia teatralne, zabawy i inne imprezy dla mieszkańców, aby uzyskany dochód przeznaczyć na uzupełnienie sprzętu i wyposażenia. Sprzęt, jakim dysponowała straż na początku swej działalności, był ubogi. Posiadała ona na wyposażeniu ręczną przenośną sikawkę dwucylindrową zakupioną w 1929 roku przez Powszechny Zakład Ubezpieczeń Wzajemnych z Warszawy, beczkowóz 200-litrowy, drabinę drążkową, hełmy, toporki, bosaki, dwa 15-metrowe odcinki węża tłocznego, tłumice, lampę, linę, wiadra oraz trąbkę alarmową. Sprzęt podręczny, którym dysponowała straż, w większości wykonywany był przez samych strażaków.
Wiosną 1937 roku OSP przystąpiło w czynie społecznym do budowy pierwszej remizy strażackiej. Budynek był wykonany z pustaków żużlowych i kryty papą. Remiza stała się miejscem zebrań, zabaw i występów artystycznych. W 1939 roku działalność i dalszy rozwój miejscowej straży przerwał wybuch II wojny światowej.
Okres Powojenny i Dalszy Rozwój
Po kapitulacji Niemiec straż wznowiła swoją działalność i powróciła do aktywnego życia. W 1945 roku zakupiono specjalistyczny wóz do przewozu sprzętu bojowego, motopompy oraz ludzi. Konie, które stanowiły zaprzęg wozu strażackiego i beczkowozu, były wyznaczone u miejscowych gospodarzy. W 1949 roku odbyły się uroczystości jubileuszowe 20. rocznicy powstania OSP Chromin. W 1957 roku członkowie straży przyjęli nowy Statut, który w miejsce istniejącej Komendy wprowadził nowy Zarząd OSP.
W 1967 roku jednostka pozyskała pierwszy samochód. Był to pojazd wojskowy (sanitarka) marki Dodge. Podczas walnego zebrania w 1967 roku członkowie OSP w Chrominie podjęli uchwałę o budowie nowej strażnicy. Również dzięki staraniom ówczesnego zarządu dwa lata później jednostka otrzymała używany samochód Star 20, wyposażony w beczkę o pojemności 3000 litrów, który był dopingiem do podwyższenia gotowości bojowej i większego zaangażowania druhów w służbę pożarniczą. W kolejnym roku rozpoczęto budowę domu strażaka, a 7 lipca 1972 roku dokonano uroczystego otwarcia nowej remizy oraz przekazano jednostce Sztandar ufundowany przez społeczeństwo z okazji jubileuszu 45-lecia powstania straży. Wielu zasłużonych członków OSP otrzymało w tym dniu odznaczenia.
Modernizacja i Współczesność
W 1975 roku zmianom ulegało wyposażenie oraz środki transportu. W 1976 roku w Domu Strażaka odbyły się pierwsze wiejskie Dożynki, natomiast w 1980 roku wieś Chromin została gospodarzem gminnych dożynek. W latach 1990-1995 remizę rozbudowano o zaplecze kuchenne i salę taneczną. W 1995 roku kontynuowano prace modernizacyjne. W latach 2000-2015 ze środków Gminy Borowie unowocześniono remizę i jej otoczenie: wymieniono okna, zakupiono ocieplone rolowane bramy garażowe, ogrodzono teren wokół jednostki oraz utwardzono go kostką brukową.
W lipcu 2013 roku strażacy rozpoczęli prace polegające na odrestaurowaniu samochodu bojowego Star 25. Po dwóch latach drobiazgowych remontów 45-letnie auto odzyskało swój początkowy wygląd i jest ozdobą wszelkich uroczystości, zarówno gminnych, jak i powiatowych. W maju 2016 roku ks. proboszcz Dariusz Parafiniuk poświęcił figurkę świętego. W 2019 roku, dzięki wsparciu MSWiA, NFOŚiGW, WFOŚiGW, Marszałka Województwa Mazowieckiego i Gminy Borowie, pozyskano nowy średni uterenowiony samochód ratowniczo-gaśniczy marki VOLVO FL, który znacznie wzmocnił możliwości bojowe jednostki. Dzięki dofinasowaniu przez powyższe instytucje trwają też prace remontowe w remizie oraz doposażanie samochodu i druhów strażaków w niezbędny sprzęt ratowniczo-gaśniczy.
Pozostałe Jednostki OSP w Gminie Borowie
OSP Łopacianka
OSP Łopacianka została założona w 1958 roku. Od 1978 roku dysponowała remizą murowaną i motopompą. Pierwszym prezesem był Henryk Gaładyk, przez wiele lat funkcję tę sprawował Marian Makowski, a ostatnim prezesem był Kazimierz Bogusz. Straż została zlikwidowana w 2015 roku.
OSP Gościewicz
OSP Gościewicz założona została przed wrześniem 1931 roku. W 1948 roku wznowiła działalność. W 1957 roku posiadała m.in. sikawkę ręczną i beczkowóz konny. Posiadała remizę w drewnianym budynku z 1917 roku (obecnie świetlica wiejska z pozostałą syreną alarmową). Komendantem OSP był Jan Osiak, a pierwszym prezesem Władysław Zawadka. Jako ostatni funkcję prezesa sprawował Grzegorz Poszytek.
OSP Wilchta
OSP Wilchta założona została w 1964 roku. W 1976 roku jej naczelnikiem był Mieczysław Kania.