Wiosna 2010 roku obfitowała w regionie Dukli i na całym Podkarpaciu w liczne wydarzenia o charakterze społecznym, kulturalnym, ekologicznym i politycznym. Odbyły się lokalne obchody ważnych świąt, promocje książek, wybory samorządowe oraz inicjatywy promujące aktywność i dziedzictwo regionu.
Dzień Polskiej Niezapominajki w Dukli
Ogólne informacje o święcie
Dzień Polskiej Niezapominajki to święto przyrody obchodzone 15 maja, mające na celu promowanie jej walorów, przypominanie o ochronie środowiska i zachowaniu różnorodności biologicznej Polski. Święto to ma również za zadanie zachowanie od zapomnienia ważnych chwil w życiu, osób, miejsc i sytuacji. Polska Niezapominajka ma na celu budowę silnych i głębokich więzów z najbliższymi i szczere przyjaźnie z ludźmi z otoczenia, przypomina o szacunku, jaki powinniśmy żywić dla przyrody "małej" i "wielkiej Ojczyzny", a także o wartościach, jakie niosą ze sobą lokalne tradycje i wytwory ludzkiej myśli. Akcję zapoczątkował w 2002 roku Andrzej Zalewski, redaktor radiowej Jedynki prowadzący Ekoradio, trochę na przekór Walentynkom. Hasłem tegorocznego święta było "Popieramy ojczyźnianą ekologię".
Przebieg obchodów w Dukli
Gmina Dukla wspólnie z uczniami Liceum Ogólnokształcącego, działającymi przy Kole Ekologicznym, podjęła działania w celu propagowania święta Polskiej Niezapominajki. Zaplanowane na placu przed dukielskim muzeum niedzielne uroczystości związane z obchodami przeniosły się ze względu na niesprzyjającą aurę do budynku. Deszcz nie pozwolił świętować na zewnątrz, ale wszystkie zaplanowane działania odbyły się.
Konkursy i występy
W ramach obchodów nagrodzeni zostali zwycięzcy konkursów: wiedzy ekologicznej i piosenki ekologicznej. Nagrody, dyplomy i książki wręczali wiceburmistrz Andrzej Bytnar oraz inspektor w Urzędzie Gminy Halina Cycak, która była również organizatorem konkursów. Laureaci konkursu piosenki ekologicznej wystąpili dla przybyłej publiczności. O historii obchodów Polskiej Niezapominajki w dukielskim Liceum Ogólnokształcącym przypomniała Maria Walczak - inicjatorka tych obchodów w Dukli. Natomiast o tegorocznych działaniach podjętych przez gminę Dukla promujących święto Polskiej Niezapominajki opowiedziała Halina Cycak. Dzieci uczestniczyły także w konkursie plastycznym "Niezapominajka - oczami dziecka", którego laureatami zostali: Ernest Bytnar (1. miejsce), Justyna Madej (2. miejsce) i Karolina Madej (3. miejsce). Podsumowaniem pierwszej części było wystawienie sztuki autorstwa Konrada Sikory "Nie zapomnij o mnie".
Nagrody zwycięzcom wręczali Halina Cycak, inspektor w Urzędzie Gminy Dukla, i zastępca burmistrza gminy Dukla Andrzej Bytnar na uroczystej gali Niezapominajki Polskiej, która odbyła się 16 maja w Muzeum Historycznym - Pałac w Dukli.
Wystawa kartek
Jednym z działań promujących to święto, obchodzone 15 maja w dzień św. Zofii, nazywane także Dniem Zakochanych, było otwarcie wystawy kartek o tematyce niezapominajkowej "Niezapominajki z polskiej bajki" z kolekcji Edwarda Marszałka. Właściciel kolekcji, liczącej 70 kartek, uczestniczył w otwarciu wystawy, informując, że jest to połowa jego zbioru, a druga część znajduje się na wystawie w Tarnobrzegu. Wystawę kartek można było oglądać w dukielskim muzeum aż do wakacji.
Transgraniczny Rajd Niezapominajkowy
10 maja młodzież z Liceum Ogólnokształcącego w Dukli i Zespołu Szkół w Jedliczu wraz z nauczycielką biologii Marią Walczak i geografii Małgorzatą Kuś uczestniczyła w Transgranicznym Rajdzie Niezapominajkowym śladami walk o Przełęcz Dukielską. Trasa wiodła od Kapiszowej na Słowacji do Olchowca w Polsce, przez Wyżną Pisaną na Słowacji, Baranie, a stamtąd żółtym szlakiem do Olchowca. Młodzież uczciła pamięć tych, którzy zginęli w operacji karpacko-dukielskiej, składając niezapominajkowe wiązanki pod pomnikiem w Pisanej Wyżnej, w Dolinie Śmierci na czołgu, na szczycie góry Baranie i pod cerkwią greckokatolicką w Olchowcu. W rajdzie wzięli udział także pracownicy Urzędu Gminy w Dukli: inspektorzy Halina Cycak i Bartosz Szczepanik. Rajd zakończył się wspólnym ogniskiem i pieczeniem kiełbasek w Olchowcu. Mimo początkowo niesprzyjającej pogody i mgły na szczycie Baraniego, wszyscy uczestnicy byli zadowoleni z możliwości przejścia bitewnym szlakiem oraz podziwiania pięknej beskidzkiej przyrody i dziedzictwa kulturowego terenów pogranicza.
Promocja książki "Zarys historii dukielskiej poczty"
W niezapominajkową niedzielę w dukielskim muzeum odbyła się również promocja książki Janusza Kubita "Zarys historii dukielskiej poczty". Wydanie tej publikacji przez gminę Dukla w 237. rocznicę powstania poczty w Dukli można uznać za swego rodzaju dukielską niezapominajkę.
O książce i jej autorze
Z książki można dowiedzieć się o historii poczty, historii poczty polskiej i szczegółowo o historii dukielskiej poczty. Poczta w Dukli została otwarta 1 kwietnia 1773 roku przez władze austriackie i była początkowo pocztą zmilitaryzowaną. Wcześniej na Podkarpaciu oficjalna, rządowa poczta nie istniała, a korespondencja była przekazywana przez kupców prowadzących liczne interesy, głównie na Węgrzech. Dukielska poczta przetrwała mimo wielu zakrętów historii. Książka zawiera wzory pieczęci historycznych używanych w dukielskim Urzędzie Pocztowym i unikatowe fotografie, pomagając Czytelnikom zrozumieć, jak ważną instytucją była i jest poczta. Autor przybliżył uczestnikom spotkania historię powstania książki, nad którą praca trwała ponad 10 lat. Niezwykle pomocną literaturą była "Kronika Urzędu Pocztowo-Telekomunikacyjnego w Dukli (1944-1977)", spisana przez Kamila Trzcińskiego, byłego i wieloletniego naczelnika Urzędu Pocztowo-Telekomunikacyjnego w Dukli.
Uroczystość promocji
Na uroczystość promocji książki przybyli burmistrz gminy Dukla Marek Górak, zastępca przewodniczącego Rady Miejskiej w Dukli Artur Paczkowski, radni Rady Miejskiej w Dukli, członek Zarządu Rady Powiatu Krośnieńskiego Krzysztof Zawada oraz dyrektor Liceum Ogólnokształcącego Jan Drajewicz. Na uroczystości głos zabrał dyrektor Wojciech Stelmach, który mówił o zmieniającej się funkcji Poczty Polskiej i obiecał, że wkrótce Urząd Pocztowy w Dukli będzie czynny do godziny 20:00, a urzędy pocztowe będą miały obowiązek prowadzić kronikę, co jest słuszną decyzją, ponieważ verba volant, scripta manent (słowa ulatują, pisma zostają). Na zakończenie głos zabrał burmistrz Marek Górak, który przypomniał, że Dukla obchodzi 630 lat nadania praw miejskich. Po krótkiej dyskusji zaproszeni goście nabyli promowaną książkę oraz okolicznościową kartkę przygotowaną przez Pocztę w Krośnie, a także mieli możliwość uzyskania autografu od autora.
Utworzenie i wybory w Gminie Jaśliska
Nowa gmina i wybory wójta
1 stycznia 2010 roku Maria Kaczor została pierwszym wójtem reaktywowanej po 33 latach gminy Jaśliska, wydzielonej z gminy Dukla. W pierwszej turze wyborów na nią zagłosowało 350 osób, a w drugiej 495, przy 54% frekwencji wyborczej. Zaprzysiężenie Marii Kaczor na wójta odbyło się 23 kwietnia. Wybory powszechne, w których społeczność lokalna wybrała piętnastoosobową Radę Gminy Jaśliska, przeprowadzono 28 marca. Na wybór wójta czekano do 11 kwietnia - dnia po tragedii samolotu prezydenckiego pod Smoleńskiem. Wyborów nie odwołano, odbyły się w powadze, a głosowanie rozpoczęto minutą ciszy. W drugiej turze zmierzyli się Maria Kaczor i Ignacy Lorenc, a zwycięstwo odniosła Maria Kaczor.
Skład Rady Gminy i program wójt Marii Kaczor
Uroczysta pierwsza sesja gminy Jaśliska i zaprzysiężenie radnych odbyły się 23 kwietnia o godzinie 15:00 w Zespole Szkół Publicznych w Jaśliskach. Wybrano również przewodniczącego rady gminy i jego zastępcę. Skład Rady Gminy Jaśliska to: Bolesław Magierowski (przewodniczący), Ryszard Chowaniec (zastępca przewodniczącego), Jan Farbaniec, Teresa Helena Mezglewska, Wojciech Strzelecki, Leszek Madej, Krzysztof Kostycz, Helena Madej, Piotr Cichoń, Bogusław Gwiżdż, Mariusz Farbaniec, Janusz Bogusław Dmytryszyn, Janusz Uram, Wacław Futyma, Jan Magierowski. Gośćmi uroczystej sesji byli między innymi Elżbieta Łukacijewska (posłanka RP, obecnie europosłanka w Komisji Europejskiej), Mirosław Karpyta (Wojewoda Podkarpacki), radni Rady Miejskiej w Dukli z przewodniczącym Zbigniewem Uliaszem, burmistrz Gminy Dukla Marek Górak, a także wielu zaproszonych gości i mieszkańcy nowo utworzonej gminy.
Pani wójt Maria Kaczor, ekonomistka pochodząca z Jaślisk (od prawie 30 lat mieszkająca w Krośnie), przedstawiła swój program, który zamierza zrealizować przy pomocy Rady Gminy. Jej cele to: zdobywanie pieniędzy dla gminy z funduszy pomocowych, zrobienie ujęcia wody w Szklarach, skanalizowanie gminy, zorganizowanie świetlic we wszystkich miejscowościach, utworzenie przedszkola, stołówki dla ubogich oraz usprawnienie pracy placówki służby zdrowia. Wcześniej pracowała na wielu stanowiskach, m.in. jako nadleśniczy administracyjny Nadleśnictwa Jaśliska, starszy księgowy, naczelnik wydziału handlu, główny księgowy budżetu województwa, dyrektor wydziału budżetowo-gospodarczego w Urzędzie Wojewódzkim w Krośnie, dyrektor Ośrodka Opieki Zdrowotnej w Iwoniczu-Zdroju, księgowa w Pogotowiu Ratunkowym w Krośnie, a także prowadziła biuro rachunkowe.
Inne wydarzenia regionalne i lokalne
Obchody Dnia Flagi Rzeczypospolitej Polskiej
Dzień Flagi Rzeczypospolitej Polskiej to święto państwowe obchodzone w Polsce od 2004 roku, wprowadzone ustawą z 20 lutego 2004 roku. W tym dniu w 1945 roku polscy żołnierze zawiesili biało-czerwony sztandar na Kolumnie Zwycięstwa (Siegessäule) w Parku Tiergarten w Berlinie. Mimo że jest to święto państwowe, dzień ten nie jest wolny od pracy. W czasach Polski Ludowej 2 maja ściągano flagi po pierwszym maja, aby nie wisiały 3 maja w Święto Konstytucji. Zachęca się do wywieszania biało-czerwonych flag w oknach, na balkonach i domach, wzorując się na przykładach Stanów Zjednoczonych czy Norwegii, gdzie flaga jest obecna wszędzie, z okazji lub bez niej.
Akcja szczepienia lisów przeciwko wściekliźnie
W dniach od 6 do 16 maja 2010 roku na terenie województwa podkarpackiego została przeprowadzona akcja szczepienia lisów wolno żyjących przeciwko wściekliźnie. Wyłożono 322 660 dawek szczepionki. Uodparnianie lisów odbyło się poprzez zrzuty z samolotów doustnej szczepionki w kształcie okrągłego plastra koloru brązowo-szarego. W okresie trwania akcji i przez 14 dni po jej zakończeniu zalecano trzymanie w zamknięciu mięsożernych zwierząt domowych na terenach objętych szczepieniem oraz wstrzymanie się od polowań.
XVI Wojewódzka Giełda Piosenki Turystycznej i Ekologicznej
W dniach 23-24 kwietnia w Ośrodku Kultury w Dukli odbywała się XVI Wojewódzka Giełda Piosenki Turystycznej i Ekologicznej. Organizatorami tej imprezy od lat są Zarząd Oddziału Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych w Krośnie, Ośrodek Kultury w Dukli i Szkolne Schronisko Młodzieżowe w Dukli. Celem giełdy jest popularyzacja piosenek turystycznych wśród młodzieży szkolnej, poznanie i upowszechnianie wiedzy na temat historii, kultury, walorów przyrodniczych i krajobrazowych Beskidu Dukielskiego i Dukli, upowszechnianie turystyki kwalifikowanej oraz promowanie problematyki ekologicznej i ochrony przyrody. 23 kwietnia odbyły się przesłuchania konkursowe zakończone koncertem laureatów. W sobotę 24 kwietnia nagrody laureatom rozdali Krystyna Boczar-Różewicz, reprezentująca Gminę Dukla, i Jan Drajewicz, reprezentujący Zespół Szkół w Dukli. Po rozdaniu nagród i występach laureatów, uczestnicy zwiedzali Duklę z przewodnikiem Kazimierzem Patlą. Wśród zwycięzców znaleźli się przedstawiciele Publicznego Gimnazjum w Brzyskach, Zespołu Szkół Ekonomicznych w Brzozowie oraz Zespołu Szkół Zawodowych w Bieczu.
Akcja "Polska Biega"
Gorąco zachęcano szkoły do zorganizowania w dniach od 7 do 9 maja biegów pod hasłem "Polska biega". Jest to największa w Polsce akcja promująca zdrowy, sportowy styl życia, której pomysł zrodził się kilka lat temu w głowach biegowych zapaleńców: Piotra Pacewicza, wicenaczelnego Gazety Wyborczej, i Roberta Korzeniowskiego. "Polska biega" to akcja radosna.
Promotional Film - Poland
Uroczystości pogrzebowe senatora Stanisława Zająca
W jasielskim kościele farnym p.w. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny odbyła się żałobna msza święta, którą prowadzili biskup Adam Szal z Przemyśla oraz biskup diecezji rzeszowskiej Edward Białogłowski. Na pogrzeb przybyli m.in. marszałek Senatu Bogdan Borusewicz, wiceprezes PiS Marek Kuchciński, przedstawiciele klubów parlamentarnych i władze samorządowe województwa podkarpackiego. W uroczystościach pogrzebowych uczestniczyli także przedstawiciele Gminy Dukla z burmistrzem Markiem Górakiem, zastępcą Andrzejem Bytnarem oraz prezesem Towarzystwa im. świętego Jana z Dukli Władysławem Turkiem. W koncelebrze brał udział gwardian dukielski Krystian Olszewski. Stanisław Zając był przewodniczącym klubu senackiego PiS, pełnił funkcję przewodniczącego senackiej komisji obrony narodowej, a w latach 1997-2001 był wicemarszałkiem Sejmu. Dla Dukli okazał znaczącą pomoc w ratowaniu pustelni świętego Jana z Dukli.
Działalność samorządowa w Dukli
Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, 6 maja o godzinie 10:00 w sali konferencyjnej Urzędu Gminy w Dukli odbyła się L sesja Rady Miejskiej w Dukli. Wcześniej, 27 kwietnia, odbyła się XLIX sesja Rady Miejskiej w Dukli o godzinie 9:00, również w sali konferencyjnej Urzędu Gminy. Podkarpacki Urząd Wojewódzki w Rzeszowie oraz jego delegatury w Krośnie, Przemyślu i Tarnobrzegu wyszły naprzeciw postulatom klientów, organizując dyżury w sobotę 24 kwietnia.
Inicjatywy społeczne
Galeria zdjęć "Dukielszczyzna w obiektywie"
Gmina Dukla zaprasza mieszkańców do współtworzenia galerii zdjęć "Dukielszczyzna w obiektywie" na gminnej stronie internetowej galeria.dukla.pl. Czekamy na zdjęcia związane z gminą Dukla, o tematyce historycznej, przyrodniczej i innej. Wybrane fotografie zostaną umieszczone w galerii z nazwiskiem ich autora.
Wszystkim, którzy przyczynili się do zrealizowania działań z okazji święta Polskiej Niezapominajki, serdecznie podziękowano. W szczególności podziękowania skierowano do dyrektora Muzeum Historycznego-Pałac w Dukli Waldemara Półchłopka za współpracę w organizacji całego przedsięwzięcia, dyrektora Wojciecha Stelmacha i pocztowców za pomoc w promocji książki „Zarys historii dukielskiej poczty”, a także Środowiskowego Domu Samopomocy w Cergowej za przygotowanie pamiątek niezapominajkowych i znakomitych ciasteczek w formie niezapominajki.