Pożary lasów stanowią jedno z największych zagrożeń dla środowiska naturalnego i gospodarki leśnej w Polsce. Niezależnie od przyczyn, ich skutki mogą być katastrofalne, niszcząc cenne ekosystemy i stwarzając zagrożenie dla ludzi. Skuteczna walka z ogniem wymaga zaangażowania wielu służb oraz specjalistycznego sprzętu, w tym lotniczego wsparcia.
Zagrożenie Pożarowe Lasów
Instytut Badawczy Leśnictwa informuje o dużym zagrożeniu pożarowym w lasach w całym kraju, z wyjątkiem obszarów górskich. Stopień zagrożenia jest ustalany na podstawie parametrów meteorologicznych, takich jak temperatura, wilgotność względna powietrza i dobowa suma opadów, a także wilgotność ściółki sosnowej. Ściółka sosnowa jest wskaźnikowym materiałem palnym ze względu na dominujący udział sosny w polskich lasach. Sytuacja pożarowa w lasach jest często trudna; sucho, a wiejący wiatr wzmaga zagrożenie rozwoju pożaru. Od kilku dni na wszystkich punktach prognostycznych odnotowywany jest 3 najwyższy stopień zagrożenia pożarowego.
Główne Przyczyny Pożarów Lasu
Przyczyny pożarów lasów są różnorodne i często związane z działalnością człowieka. Do najczęstszych należą: nieostrożność w posługiwaniu się ogniem (np. wyrzucanie niedopałków papierosów, rozpalanie ognisk w miejscach niedozwolonych), awarie linii energetycznych czy urządzeń mechanicznych, a także działania wojskowe na poligonach. Niestety, znaczną część pożarów stanowią również podpalenia - celowe działanie, które pociąga za sobą poważne konsekwencje prawne i ekologiczne. W wielu przypadkach dokładne przyczyny pożarów nie są znane i pozostają przedmiotem śledztwa.
Skutki i Działania Gaśnicze
W obliczu pożarów lasów do akcji gaśniczej zadysponowywane są jednostki straży pożarnej z Państwowej Straży Pożarnej (PSP), Ochotniczych Straży Pożarnych (OSP) z okolicznych miejscowości oraz Wojskowej Straży Pożarnej (WSP). W gaszeniu pożaru uczestniczyć może nawet kilkadziesiąt zastępów. Na trudno dostępnych terenach, gdzie dojazd do źródeł ognia jest utrudniony, kluczową rolę odgrywa wsparcie lotnicze. Do akcji angażowane są samoloty gaśnicze typu "Dromader" oraz śmigłowce z podwieszanymi zbiornikami na wodę, które wykonują zrzuty wody na najbardziej zagrożone odcinki płonącego terenu.
Zrzut wody z samolotu gaśniczego PZL M18 Dromader
W przypadku problemów z zaopatrzeniem w wodę na miejsce kierowane są pododdziały Kompanii Zaopatrzenia Wodnego, wyspecjalizowane w budowie magistrali wodnych dostarczających wodę jednostkom gaśniczym z dużej odległości. Działaniami ratowniczymi na miejscu często kieruje komendant powiatowy PSP, a wsparcie operacyjne może zapewnić Grupa Operacyjna z Komendy Wojewódzkiej PSP. W niektórych akcjach używane są również specjalistyczne jednostki dronowe Państwowej Straży Pożarnej, które pomagają w monitorowaniu sytuacji i koordynacji działań.
Przykłady Pożarów Lasu w Polsce
Pożar w Hutkach pod Częstochową
Zgłoszenie o pożarze lasu w Hutkach pod Częstochową wpłynęło do straży pożarnej o godzinie 13:09 w niedzielę. Pożarem objęte było około 15 hektarów młodnika. Do akcji zadysponowano jednostki straży z powiatu częstochowskiego oraz lublinieckiego, w sumie około 30 jednostek, w tym zastępy OSP. Z uwagi na trudno dostępny teren, do pożaru zaangażowano samolot gaśniczy "Dromader" należący do Lasów Państwowych, który na stałe pełni dyżur na lotnisku Rudniki koło Częstochowy. Maszyna wykonywała wahadłowe kursy z lotniska, znajdującego się 25 km od Hutek, zrzucając wodę na płonący teren.
Pożar w Sylcznie (powiat bytowski)
Stanowisko kierowania w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Bytowie otrzymało zgłoszenie o pożarze lasu w miejscowości Sylczno we wtorek, 28 kwietnia, o godzinie 16:40. Do działań gaśniczych skierowano 23 zastępy straży pożarnej, a łącznie w akcji uczestniczyło 25 zastępów. Pożar objął obszar około 5 hektarów lasu, a działania gaśnicze prowadzone były na obszarze około 8 hektarów. W akcji uczestniczył także samolot gaśniczy. Aktualnie służba leśna prowadzi oborywanie terenu, a strażacy przelewają i dogaszają miejsce pożaru. Działaniami ratowniczymi na miejscu kierował komendant powiatowy PSP, bryg. Fryderyk Mach.
Pożar w Kozłowie (gmina Bolesławiec)
Około godziny 19:00 w rejonie miejscowości Kozłów, w gminie Bolesławiec, wybuchł groźny pożar lasu. W działaniach brało udział łącznie szesnaście zastępów straży pożarnej, a sytuację z powietrza wspierały śmigłowce gaśnicze, które prowadziły zrzuty wody na najbardziej zagrożone obszary. W wyniku pożaru spłonęło około hektara lasu. Na tę chwilę nie są znane dokładne przyczyny pożaru.
Pożar na Poligonie w Nowej Dębie
Na trudno dostępnym terenie poligonu w Nowej Dębie wybuchł w niedzielę, 3 maja, pożar lasu. Walkę z ogniem utrudniało ukształtowanie terenu. Według informacji strażaków, spłonęło już 50 hektarów poszycia leśnego. Dojazd do źródeł ognia był utrudniony, a problemem było też zaopatrzenie w wodę, dlatego na miejsce skierowano pododdziały Kompanii Zaopatrzenia Wodnego. Strażacy używali także śmigłowca z podwieszanym zbiornikiem na wodę, który dokonywał nalotów i zrzutów wody na płonący las. W akcję zaangażowana była wojskowa straż pożarna, jednostki Państwowej Straży Pożarnej z Tarnobrzega i Nowej Dęby, a także strażacy-ochotnicy z OSP z terenu gmin Nowa Dęba, Gorzyce, Baranów Sandomierski i Grębów. Na miejsce skierowano również specjalistyczną jednostkę dronową Państwowej Straży Pożarnej z Przeworska oraz Grupę Operacyjną z Komendy Wojewódzkiej PSP w Rzeszowie. Na terenie nowodębskiego poligonu non stop trwają ćwiczenia wojskowe z użyciem ostrej amunicji. W poprzednich latach właśnie działania wojskowe były przyczyną pożarów na terenie poligonu, lecz w tym przypadku nie wiadomo, co było przyczyną powstania pożaru.
Pożar w Powiecie Piskim (Ruciane-Nida)
W czwartek, 23 kwietnia, po godzinie trzynastej, doszło do pożaru lasu w powiecie piskim, w okolicy Rucianego-Nidy. Prawdopodobnie od powalonego przez wiatr drzewa na linię energetyczną doszło do zaiskrzenia, czego efektem był pożar poszycia leśnego. Pożar powstał w młodniku i bardzo szybko rozprzestrzenił się na starodrzewie. Rozwój pożaru potęgował silnie wiejący wiatr. W akcji gaśniczej udział wzięły zastępy straży pożarnej z 4 powiatów, a także grupa operacyjna Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Olsztynie i służba Lasów Państwowych. W sumie w działaniach uczestniczyły 22 zastępy pożarnicze z Państwowej Straży Pożarnej, Ochotniczych Straży Pożarnych i Wojskowej Straży Pożarnej - 79 strażaków. Do akcji gaśniczej skierowano dwa samoloty gaśnicze Dromader oraz śmigłowiec. Statki powietrzne wykonały 43 zrzuty wody na pożar. Teren działań gaśniczych objął około 16 hektarów.
Apel o Ostrożność
W obliczu trudnej sytuacji pożarowej w lasach i wysokiego stopnia zagrożenia, mł. bryg. Adrian Kuik Studziński apeluje o zachowanie szczególnej ostrożności na obszarach leśnych. Używanie ognia otwartego jest kategorycznie zabronione. Przy obecnej pogodzie każda iskra może spowodować pożar, i to na dużej powierzchni.
tags: #pozar #lasu #podpalenie