Historia i teraźniejszość polskiego pożarnictwa to mozaika zaangażowania lokalnych społeczności, modernizacji infrastruktury oraz adaptacji do zmieniających się technologii. Od wczesnych lat powstawania Ochotniczych Straży Pożarnych (OSP) po najnowsze rozwiązania w cyfrowym alarmowaniu, strażacy nieustannie dążą do podnoszenia skuteczności i bezpieczeństwa swoich działań.
Historia i Rozwój Ochotniczej Straży Pożarnej w Pawłosiowie
Początki i działalność w trudnych czasach
Ochotnicza Straż Pożarna w Pawłosiowie powstała w 1923 roku. Jej założycielem był prawdopodobnie p. Jan Madziarek, który pełnił funkcję pierwszego jej komendanta. Początkowo straż liczyła około 15 osób, podzielona była na 5-osobowe sekcje. W czasie wojny przynależność do straży pożarnej była pewnego rodzaju ucieczką przed przymusowym wyjazdem do Niemiec na roboty. Każdy, kto się zapisał do straży, musiał pozostać w miejscu swojego zamieszkania. W czasie okupacji działalność straży wyglądała nieco inaczej. Stan przygotowania jednostki był często kontrolowany. Dwa razy w tygodniu odbywały się obowiązkowe ćwiczenia sprawdzające sprawność fizyczną strażaków, a co jakiś czas przeglądy organizowane przez Niemców. Każdej nocy trzymane były warty przez 5-osobowe grupy. W czasie wojny strażacy nie zawsze mogli śpieszyć z pomocą, np. podczas pacyfikacji w Kidałowicach, gdy płonęły 4 budynki, jednostka pawłosiowska jechała na ratunek, lecz niestety została zawrócona przez straż ukraińską współpracującą z Niemcami. Zdarzyły się również sytuacje odwrotne, gdzie byli wręcz zmuszeni do interwencji, np. podczas pożaru baraków niemieckich.
Rozwój infrastruktury i sprzętu
W początkowym okresie sprzęt znajdował się w budce drewnianej, która pełniła funkcję remizy. Po jakimś czasie zakupiono pierwszą motopompę, którą nazwano "SYRENA". W latach 60-tych z inicjatywy Wojciecha Maziarka, komendanta jednostki OSP w Pawłosiowie, i finansową pomocą Gromadzkiej Rady przystąpiono do budowy remizy strażackiej. Przy jej budowie w czynie społecznym pracowali strażacy. W 1991 roku Rejonowa Komenda przekazała pawłosiowskiej Straży nowy wóz Star 244 - jest to czwarty z kolei. Druh Mieczysław Maciąga i Dominik Śliwa byli pierwszymi kierowcami tego samochodu, a od 2000 r. samochodem dysponuje dh Stanisław Kałamarz będący komendantem, zaś Wojciech Trubas był Prezesem jednostki i pełnił funkcję przez okres 25 lat. Samochód ten wyposażony jest w podstawowy sprzęt do działań ratowniczych. Remiza w Pawłosiowie, jako jedyna w gminie, posiada radiowy system alarmowania ze stanowiskiem kierowania Jednostki Ratowniczo-Gaśniczej w Jarosławiu. System ten umożliwia szybką zbiórkę strażaków, a tym samym wyjazd do zdarzenia. Pomimo, że remiza nie jest obiektem nowym, strażacy starają się utrzymać ją w należytym stanie technicznym. W ostatnich latach wykonany został kapitalny remont remizy, dobudowano część socjalną, doprowadzono centralne ogrzewanie, wodę i kanalizację. Odnowiona została elewacja budynku. Działacze zadbali o doposażenie osobiste strażaków, kupując mundury wyjściowe i ćwiczebne, hełmy, pasy, toporki strażackie i inny sprzęt. Dzięki miejscowym działaczom jednostka z Pawłosiowa w 2007 r. zakupiła samochód bojowy Magirus. Samochód wyposażony jest w silnik autopompy, 4 odcinki węży ssawnych, 2 szybkie natarcia (dł. 60 m), maszt oświetleniowy 7 m, agregat prądotwórczy 2,2 KW, radiotelefon samochodowy. Posiada zbiornik z wodą w ilości 2400 l. Dnia 7 listopada 2010 roku w pamięci członków Ochotniczej Straży Pożarnej w Pawłosiowie na długo pozostanie uroczystość przekazania nowego pojazdu. Samochód ten wyposażony jest w silnik wysokoprężny z turbodoładowaniem o mocy 290 KM, spełniający najostrzejsze normy czystości spalin EURO 5. Posiada kabinę jednomodułową, 6-osobową, 4-drzwiową. Zabudowa pożarnicza wykonana jest z materiałów odpornych na korozję. Uroczyste poświęcenie samochodów nastąpiło po Mszy św. przez koncelebrujących księży. Wśród przekazanych pojazdów był Magirus dla jednostki z Pawłosiowa, oraz Lublinek dla Kidałowic, pozyskany nieodpłatnie z Policji.
Tradycje, jubileusze i akcje ratownicze
Nie należy pomijać kultywowanej od 1987 roku tradycji pełnienia wart honorowych przy Bożym Grobie. Współinicjatorem tych poczynań był nieżyjący proboszcz parafii. W roku 1998 jednostka obchodziła swoje 75-lecie istnienia. Z tej okazji Koło Gospodyń Wiejskich w Pawłosiowie ufundowało Sztandar jednostce, który został przekazany i poświęcony w czasie Mszy św. przez ks. Stanisława Słowika, kapelana strażaków. W uroczystości udział wzięli przedstawiciele Zarządu Głównego ZOSP RP druh Stanisław Zając, Wójt Gminy Pawłosiów Tadeusz Wojtuń, przedstawiciele Komendy Powiatowej PSP, radni, przedstawiciele samorządu wiejskiego, sołtys wsi, zaproszeni księża, sponsorzy. Od roku 2000 jednostka zaczęła starania o włączenie do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego (KSRG), gdyż zauważono, że jest organizacją prężną oraz ma do dyspozycji sprzęt i zaplecze drużyny młodzieżowej, która chętnie garnie się do działalności społecznej. Przed zawodami sportowo-pożarniczymi w miejscowości Cieszacin Wielki, dnia 29.07.2001 r., odbyło się uroczyste włączenie jednostki do KSRG, którego dokonał Komendant Powiatowy PSP brygadier Marek Kondracki, odczytując decyzję Nr IX /18/ KSRG z dnia 18 stycznia 2001 r. Komendanta Głównego PSP w Warszawie, podpisaną przez gen. brygadiera Zbigniewa Meresa. W dniach 5-6 sierpnia 2001 roku jednostka brała udział w akcji powodziowej w miejscowości Sokolniki, Gmina Gorzyce. Dnia 27.06.2009 r. jednostka z OSP Pawłosiów wspólnie z OSP Roźwienica, Duńkowice oraz Jednostką Ratowniczo-Gaśniczą z PSP wraz z dowódcą wyjechały samochodami na pomoc powodzianom do powiatu ropczyckiego. W pracach tych brali udział Naczelnik OSP Pawłosiów - Stanisław Kałamarz oraz Prezes OSP Grzegorz Świst. W dniach 03 - 04.06. woda zaczęła bardzo szybko przybierać w rowach i wylewać się na prywatne posesje, boiska sportowe, użytki rolne, dokonując podtopień budynków mieszkalnych i komunalnych. W bardzo szybkim czasie do działań przeciwpowodziowych przystąpiły jednostki straży pożarnej gminy, które zmagały się z żywiołem do późnych godzin wieczornych. Do działań ratowniczych włączyli się prywatni przedsiębiorcy i mieszkańcy, dowożąc worki z piaskiem do zagrożonych budynków, użyto sprzętu specjalistycznego w celu udrożnienia rowu we wsi Wierzbna. Największe zagrożenie było we wsi Pawłosiów, Wierzbna, Cieszacin Wielki, Cieszacin Mały i Tywonia. Stan wody monitorowany był przez cały czas. W działaniach ratowniczych w walce z żywiołem wzięło udział 84 strażaków ochotników z jednostek OSP. Początek roku 2010 nawiedził województwo powódź, której jak oceniają statystyki była to powódź z roku 1874. Jednostka OSP z KSRG z Pawłosiowa wspólnie ze strażakami z Cieszacina Wielkiego od 18.05.2010 roku brała udział w działaniach ratowniczych na terenie powiatu ropczyckiego, mieleckiego, sandomierskiego i tarnobrzeskiego w umacnianiu wałów przeciwpowodziowych, pracach porządkowych, wypompowywaniu wody oraz innych pilnych pracach. Był to już 9 wyjazd strażaków. Pomimo zmęczenia, swoich obowiązków zawodowych i rodzinnych, strażacy nie odmawiają pomocy, chętnie wyjeżdżają. Duże zasługi i poświęcenia wykazuje druh Stanisław Kałamarz, który na polecenie Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Jarosławiu każdorazowo organizuje wyjazd strażaków. Odznaczenie zostało przyznane strażakom ratownikom biorącym udział w tegorocznej powodzi. W dniu 1 października br. w miejscowości Pawłosiów odbyły się manewry powiatowe dla jednostek OSP włączonych do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego. Manewry prowadzone były w dwóch grupach, tj. ewakuacji młodzieży szkolnej w Zespole Szkół w Pawłosiowie oraz gaszenia obiektu przyszkolnego. W manewrach brały udział jednostki z Radymna, Sośnicy, Duńkowic, Chłopic, Laszek, Pruchnika, Roźwienicy, Szówska i Pawłosiowa. W dniach od 23.10.2010 - 06.11.2010 roku Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Jarosławiu przeprowadziła w Domu Strażaka w Pruchniku szkolenie dowódców oraz szkolenie abonentów sieci radiowych zgodnie z Instrukcją w sprawie organizacji łączności radiowych UKF Państwowej Straży Pożarnej, stanowiącą załącznik do Rozkazu Nr 4 Komendanta Głównego PSP z dnia 09. czerwca 2009 roku. W dniu 25 października 2010 roku zespół inspekcyjny Podkarpackiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Rzeszowie przeprowadził inspekcję gotowości operacyjnej Ochotniczej Straży Pożarnej w Pawłosiowie, włączonej w struktury Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego. W wyniku inspekcji jednostka otrzymała 26 pkt.
Potrzeby Strażaków OSP gmina Radochów - powódź 2024
Nowoczesne Obiekty Strażackie: Przykład OSP Piaszczyna
Dnia 2 maja miało miejsce uroczyste otwarcie Remizy Strażackiej OSP w Piaszczynie. Jest to już druga remiza wybudowana od podstaw w Gminie w przeciągu dwóch lat. Środki zostały pozyskane w 2023 roku z programu Polski Ład w wysokości 1.900.000 złotych. Witold Zajst, burmistrz Miastka poprzedniej kadencji, gratulował druhnom i druhom z OSP Piaszczyna sukcesu, podkreślając, że jest to inwestycja dla wspólnego bezpieczeństwa. Wyraził również nadzieję, że dobra passa pozyskiwania środków i inwestycji z poprzedniej kadencji będzie kontynuowana przez obecne władze. Jest to kolejna inwestycja przygotowana w okresie rządów Witolda Zajsta.
Zmiany Kadrowe w Państwowej Straży Pożarnej
W ostatnich miesiącach nastąpiły istotne zmiany kadrowe na kluczowych stanowiskach w Państwowej Straży Pożarnej.
Pożegnanie Komendanta Powiatowego w Wyszkowie
Dzień 30 kwietnia był ostatnim dniem pracy Komendanta Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej mł. bryg. Rafała Balcera. Był to dzień smutnego pożegnania, ale też serdecznych podziękowań i życzeń. Podczas uroczystej zbiórki obowiązki komendanta wyszkowskiej jednostki przejął dotychczasowy zastępca st. bryg. Sławomir Pietrzak. Mł. bryg. Rafał Balcer na emeryturę odszedł po 25 latach służby w straży pożarnej, w tym 5 latach na stanowisku komendanta wyszkowskiej jednostki Państwowej Straży Pożarnej. Całe życie zawodowe związany był z komendą, do której został skierowany po Szkole Aspirantów PSP w Poznaniu. Podkreślał, że służba w Państwowej Straży Pożarnej to nie tylko wykonywanie obowiązków, ale przede wszystkim odpowiedzialność za ludzi - za ich bezpieczeństwo, rozwój, szkolenia i warunki pełnienia służby. Starał się być przełożonym wymagającym, ale sprawiedliwym, zawsze kierując się dobrem służby oraz troską o funkcjonariuszy i pracowników. Komendant podziękował wszystkim współpracownikom, samorządowcom, strażakom - ochotnikom, poprzednim komendantom, a przede wszystkim kolegom i koleżankom strażakom za wsparcie w trudnych momentach, wspólnie przeżywane sukcesy, profesjonalizm, lojalność i codzienną gotowość do działania, a także ich rodzinom za ponoszenie ciężaru nieobecności. Wiele słów podziękowania Rafał Balcer usłyszał tego dnia od kolegów i koleżanek z komendy - za profesjonalizm, rozwagę i odpowiedzialność, wyjątkowy spokój i opanowanie. Jak zaznaczył dotychczasowy zastępca komendanta st. bryg. Sławomir Pietrzak, rozwaga i racjonalne podejmowanie decyzji Komendanta Balcera stanowiły o skuteczności działań jednostki. Uroczystość była ważnym momentem także dla st. bryg. Sławomira Pietrzaka, dotychczasowego zastępcy komendanta, któremu powierzono obowiązki szefa jednostki. Pracę w Wyszkowie rozpoczął w 1998 r., po ukończeniu Szkoły Głównej Służby Pożarniczej w Warszawie. Pełnił różne funkcje w jednostce pożarniczo-gaśniczej. Odchodzącemu na emeryturę i przejmującemu obowiązki komendanta życzenia złożył zastępca Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego PSP st. bryg. Marzena Dyl, starosta, również nie szczędziła pochwał, podkreślając, że wieloletnia służba Komendanta Balcera to misja troski o drugiego człowieka, a dla mieszkańców Powiatu Wyszkowskiego był symbolem odpowiedzialności, odwagi oraz gotowości do niesienia pomocy.
Zmiany na stanowisku Komendanta Głównego PSP
Podczas uroczystej zbiórki odczytane zostały akty Prezesa Rady Ministrów Pana Donalda Tuska, o odwołaniu z dniem 9 stycznia 2024 r. ze stanowiska Komendanta Głównego PSP gen. brygadiera Andrzeja Bartkowiaka i powołaniu z dniem 10 stycznia 2024 r. nadbryg. Mariusza Feltynowskiego na stanowisko Komendanta Głównego PSP. Następnie odbyło się pożegnanie ze sztandarem dotychczasowego szefa strażaków i powitanie nowego. Gen. brygadier Andrzej Bartkowiak wyraził radość z wspólnie dokonanych rzeczy dla Komendy, Straży Pożarnej Ochotniczej i Państwowej, a także z poznania Mariusza Feltynowskiego, któremu z przyjemnością przekazał swoje obowiązki.
Cyfrowe Systemy Alarmowania Strażaków: Aplikacja e-Remiza (Abakus)
Współczesne wyzwania stawiają przed strażą pożarną konieczność adaptacji do nowych technologii. Jednym z takich rozwiązań jest system e-Remiza, znany również jako Abakus, który ma na celu usprawnienie alarmowania i zarządzania jednostkami OSP.
Funkcjonalności i doświadczenia użytkowników
System Abakus uruchamia "łaptkę" do SWD (Systemu Wspomagania Decyzji), dzięki czemu dyspozytor w momencie zakładania karty zdarzenia automatycznie dysponuje jednostki OSP. Na telefony wysyłany jest komunikat z adresem zdarzenia, a po kliknięciu w "nawiguj" aplikacja wskazuje azymut. Użytkownicy podkreślają, że jest to system w pełni automatyczny, bez konieczności dodatkowych działań po stronie PSP. Jednym z często poruszanych problemów jest szybkie rozładowywanie baterii telefonu, zwłaszcza przy włączonym GPS. Niektórzy użytkownicy sugerują wyłączanie GPS i korzystanie z lokalizacji po sieci (dokładność około 2-3 km) lub wydłużenie czasu odpytywania pozycji (np. co 5 lub 10 minut), co ma zmniejszyć zużycie baterii. Jeśli stworzy się konto jako np. GBA, mapa ma od razu terminal statusów z boku jako dodatkowe przyciski. Można też włączyć samo okno terminale statusów. Statusy na razie nie działają, ale mają zostać uruchomione w najbliższym czasie.
Zalety i kontrowersje
Użytkownicy doceniają funkcję powiadamiania przez dzwonienie, która jest uważana za rewelacyjną. Kolejnym plusem są opcje dodatkowe, zbierające w jednym miejscu wiele różnych informacji związanych z zarządzaniem JOT, takie jak badania, wyszkolenie strażaków, sprzęt czy ewidencja wyjazdów. Największą zaletą jest pominięcie wielu łącz i operatorów dotychczas używanych, co ma polepszyć szybkość i niezawodność przesyłania alarmu. Dodatkowo, na prostym terminalu GSM można ustawić możliwość włączenia syreny z e-Remizy.
Pojawiają się jednak także obawy. Niektórzy strażacy zgłaszają problemy z prywatnością, wskazując, że prezes OSP lub inna uprawniona osoba może wiedzieć, gdzie się znajdują, co może prowadzić do konfliktów. Istnieją również obawy, że zbyt szczegółowe informacje o rodzaju zdarzenia (np. "Pożar śmietnika") mogą obniżyć poziom gotowości bojowej w przypadku mniej poważnych interwencji. W kwestii lokalizacji, każdy druh decyduje, czy raportować pozycję czy nie, można podawać ją ciągle, nie podawać, lub mieć włączony tryb czuwania i podawać pozycję w określonych odstępach czasu.
W ostatnich tygodniach pojawiły się doniesienia o problemach z systemem, w tym o tym, że "telefony nie dzwoniły" podczas testu gotowości bojowej. Ponadto, dochodzą głosy, że w kilku województwach PSP zablokowała działanie e-Remizy oraz innych aplikacji na smartfony, takich jak alarmowanie.pl, na rzecz selektywnego alarmowania lub SMS-ów z terminala. Cel tych działań, jak twierdzą niektórzy, pozostaje niejasny, zwłaszcza że dla wielu jednostek OSP, które nie mają szans na selektywne alarmowanie ze względu na koszty, system e-remiza był idealnym sposobem na szybkie dysponowanie do zdarzeń. Z firmą Abakus nawiązano kontakt w celu wyjaśnienia problemów i zapowiedziano, że trwają intensywne prace nad aplikacją, uwzględniające pomysły strażaków.
Programy Wspierające Straż Pożarną
Wsparcie dla straży pożarnej realizowane jest również poprzez dedykowane programy. Jednym z nich jest "Orlen na straży", program wsparcia skierowany do jednostek straży pożarnej. W 2026 roku jego budżet wynosi 20 mln zł. Witold Zajst, były burmistrz Miastka, podkreślał znaczenie nowoczesnego sprzętu i odpowiedniego przygotowania dla komfortu strażaków oraz świadomości mieszkańców o profesjonalnej pomocy.
tags: #przywrocenie #komendanta #psp #remiza