Jurgów, malownicza wieś u podnóża Tatr Bielskich, to miejsce, gdzie podhalańskie akcenty przenikają się z kulturą i tradycją spiską. Założona w 1546 roku na prawie wołoskim przez zasadźcę Jurka (Gywrko), od którego imienia pochodzi nazwa miejscowości, przez wieki utrzymywała się z pasterstwa ze względu na swoją niekorzystną dla rolnictwa lokalizację oraz surowy klimat. Historia Jurgowa, naznaczona przynależnością do różnych państw (prawie 400 lat stanowiła część Królestwa Węgier, następnie wchodziła w skład Czechosłowacji/Republiki Słowackiej, a od 1945 roku należy do Polski), miała duży wpływ na jej dzisiejszy wygląd i charakter. W tej bogatej historii ważne miejsce zajmuje lokalna Ochotnicza Straż Pożarna oraz jej remizy.
Stara Remiza Strażacka: Obiekt Zabytkowy i Muzealny
Niewielki, kamienny budynek dawnej remizy strażackiej z drewnianą wieżyczką mieści się w centralnej części wsi Jurgów, naprzeciwko Zagrody Sołtysów - filii Muzeum Tatrzańskiego. Nad wejściem, we wnęce, znajduje się figurka św. Floriana - patrona strażaków. Obiekt ten został wybudowany w 1943 roku przez mieszkańców Jurgowa i pierwotnie służył do przechowywania sprzętu strażackiego. Co ciekawe, budowa miała miejsce za czasów Republiki Słowackiej, stąd napisy w języku słowackim, które do dziś można znaleźć na budynku. Z tego powodu przez wielu turystów remiza bywa omyłkowo uważana za kapliczkę. Stara remiza OSP to warta zobaczenia budowla zabytkowa.
Remiza jako Centrum Dokumentacji Lokalnej Historii
Od 2008 roku we wnętrzu starej remizy mieści się stała wystawa. Jest to ekspozycja 120 fotografii z okresu ostatniego stulecia, ukazujących bogatą historię Jurgowa. Obejmuje ona dzieje jego mieszkańców, działalność orkiestry dętej, zespołu regionalnego i wiele innych aspektów życia wsi. Większość zdjęć opatrzona jest szczegółowymi opisami, co czyni wystawę cennym źródłem wiedzy o lokalnym dziedzictwie. Stara remiza OSP, obecnie stanowiąca obiekt muzealny, jest więc nie tylko świadkiem przeszłości, ale i aktywnym miejscem upamiętniającym oraz prezentującym historię Jurgowa.
Otoczenie Starej Remizy w Przeszłości
Niegdyś obok remizy znajdowała się drewniana żydowska karczma, która pełniła funkcję wozowni oraz miejsca do potańcówek i spotkań towarzyskich. Karczma ta została upamiętniona w wierszu Jerzego Liberta pt. „W Jurgowie”, co świadczy o jej znaczeniu w życiu społecznym wsi.
Ochotnicza Straż Pożarna w Jurgowie i Nowa Remiza
Jurgowska Ochotnicza Straż Pożarna (OSP) z ponad 100-letnią tradycją jest najstarszą organizacją w Gminie Bukowina Tatrzańska. Świadczy to o długotrwałym zaangażowaniu mieszkańców w zapewnienie bezpieczeństwa swojej społeczności. Obecnie funkcjonalna nowa remiza strażacka położona jest w centrum wsi, stanowiąc nowoczesne zaplecze dla działań OSP.
Strażacka Orkiestra Dęta w Jurgowie
Nieodłącznym elementem działalności OSP w Jurgowie jest strażacka orkiestra dęta, która jest znana w okolicy. Orkiestra została założona około 1830 roku. Ówczesny proboszcz parafii Jurgów, Józef Dziurilla, zakupił instrumenty dla jej członków. Po dziś dzień możemy usłyszeć orkiestrę podczas wszelkiego rodzaju festynów, przeglądów i większych wydarzeń kościelnych, często w znacznie odmłodzonym składzie.
Jurgów jako Ważny Ośrodek Kultury i Turystyki
Jurgów oferuje szereg atrakcji, które uzupełniają historię jego remiz. W miejscowości znajdują się 3 obiekty leżące na szlaku architektury drewnianej, w tym drewniany kościół pw. św. Sebastiana Męczennika i Matki Bożej Różańcowej. Obiekt ten pochodzi z 1675 roku i jest najstarszą budowlą zabytkową w obrębie Jurgowa, utrzymaną w stylu tzw. rokoka spiskiego. Warto również odwiedzić wodny tartak z 1934 roku (odbudowany po pożarze w 1977 roku), który jest jedynym nadal działającym tego typu obiektem. W Jurgowie wciąż prężnie działają: Orkiestra Dęta oraz zespół regionalny „Cepelia-Podhale, Grupa Spiska z Jurgowa” (założony przez Walentego Plucińskiego w 1953 roku), a także młodzieżowy zespół „Małe Podhale”. Od 2007 roku istnieje również zespół teatralny „Mały Teatr Świata”.
Jurgów dzisiaj to miejscowość utrzymująca się w dużej mierze z turystyki, choć wciąż zachowała swój dziewiczy charakter i niepowtarzalną sielską atmosferę. Żywa gwara spiska zachwyca wielu odwiedzających te tereny, a niedziele i święta to okazje, by przyjrzeć się z bliska tradycyjnym strojom i posłuchać góralskiego śpiewu, w tym także w języku słowackim. Dla aktywnych turystów dostępna jest Stacja Narciarska Jurgów SKI oferująca ponad 4 km tras zjazdowych o różnym stopniu trudności oraz narciarskie trasy biegowe. Okolica rzeki Białki sprzyja uprawianiu sportów ekstremalnych, takich jak kajakarstwo górskie czy spływy pontonowe, a okoliczne wzgórza są wykorzystywane zimą do zjeżdżania na sankach, zaś latem stanowią idealne warunki dla paralotniarzy. Jurgów to doskonałe miejsce dla szukających spokoju i wyjątkowej atmosfery, pragnących poznać lokalną kulturę i historię.