Historia powstania Ochotniczej Straży Pożarnej w Stanisławiu Dolnym sięga początku lat pięćdziesiątych. Jej utworzenie było bezpośrednią odpowiedzią na tragiczne wydarzenie, które miało miejsce w 1952 roku.
Początki OSP: Tragedia jako Impuls do Działania
W 1952 roku na terenie przysiółka Sosnówka w Stanisławiu Dolnym wybuchł pożar w budynku Spółdzielni Szewskiej. Mimo działań ratowniczych budynek spłonął, a właściciele oraz mieszkańcy, którzy ruszyli z pomocą, byli bezsilni wobec szalejącego żywiołu. To tragiczne wydarzenie stało się silnym impulsem do powołania straży pożarnej na terenie wsi.
Założenie Komitetu i Rejestracja Jednostki
Kilka dni po pożarze założono komitet powołania Straży Pożarnej. Do jego członków, a późniejszych założycieli straży, należeli:
- Józef Sarapata (przewodniczący)
- Alojzy Jaskierny
- Adam Filek
- Roman Brózda
- Władysław Faber
- Stanisław Ramociński
- Józef Pawlik
- Bronisław Faber
- Zefiryn Korzeniowski
- Józef Filek
- Henryk Zadora
Po uzyskaniu akceptacji ówczesnego komendanta gminnego natychmiast przystąpiono do załatwiania spraw urzędowych oraz rozpoczęto starania o sprzęt przeciwpożarowy. Część wyposażenia, w tym motopompa, węże, hełmy, pasy i ubrania bojowe, została przekazana przez Powiatową Straż Pożarną w Wadowicach. Pozostały sprzęt, taki jak syrena ręczna, bosaki, toporki, mundury reprezentacyjne oraz czapki, zakupiono z własnych środków.
W roku 1953 Ochotnicza Straż Pożarna w Stanisławiu Dolnym została oficjalnie zarejestrowana.
Wyzwania i Budowa Remizy
Od samych początków istnienia OSP w Stanisławiu Dolnym, najważniejszym problemem strażaków był brak własnej remizy.
Zakup Działki i Działania na Rzecz Budowy
W 1955 roku zakupiono od pani Brózdowej 18-arową działkę pod budowę remizy. W tym okresie pojawił się również plan budowy sklepu w miejscowości przez GS w Kalwarii Zebrzydowskiej. Mieszkańcy uznali, że najlepszym miejscem na jego lokalizację jest działka przeznaczona pod budowę remizy. Strażacy przychylili się do tego wniosku i przekazali część działki. Jednak ciągle brakowało funduszy na rozpoczęcie budowy. W celu ich pozyskania strażacy zaczęli organizować festyny w różnych częściach wsi, a podczas zimy zabawy w baraku będącym własnością Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży, znajdującego się w miejscu, gdzie aktualnie stoi budynek remizy. Działka ta była pierwotnie przeznaczona pod budowę kościoła, jednak ze względu na panujący ustrój uzyskanie zgody na budowę świątyni okazało się niemożliwe.
Fazy Budowy i Ukończenie Obiektu
Władysław Faber, wybrany na komendanta w 1956 roku, podjął aktywne działania mające na celu rozpoczęcie budowy. Po skompletowaniu koniecznych dokumentów rozpoczęto zabudowę terenu. W roku 1963 rozebrano część baraku i wybudowano zbiornik wody o pojemności 50 tysięcy litrów. W następnym roku rozpoczęto wykopy fundamentów pod budynek. Przy budowie aktywny udział brali prawie wszyscy mieszkańcy, a przede wszystkim członkowie straży, których liczba z roku na rok dynamicznie rosła.
W 1966 roku, 9 października, w 1000-lecie państwa Polskiego, wmurowano kamień węgielny. Udział w tej uroczystości brały władze wojewódzkie, powiatowe, gminne oraz wszystkie okoliczne straże pożarne na czele z orkiestrami z Kleczy i Przytkowic. W kolejnym roku przystąpiono do dalszej budowy, a w 1968 roku budynki zostały wykończone i oddane do użytku. W 1969 roku ukończono ogrodzenie z elementów betonowych i zagospodarowano teren wokół remizy. Od tego czasu remiza służyła wszystkim mieszkańcom wsi.
Rozwój i Modernizacja Remizy oraz Sprzętu
W kolejnych dekadach jednostka OSP Stanisław Dolny kontynuowała swój rozwój, modernizując zarówno budynek remizy, jak i wyposażenie.
Zmiany Personalne i Techniczne
Rok 1980 przyniósł niestety śmierć dotychczasowego prezesa i jednego z założycieli straży, Adama Filka. Funkcję na tym stanowisku objął Tyrała Jan. W tym samym roku przystąpiono do przeróbki ogrzewania: w zamian pieców akumulacyjnych zainstalowano centralne ogrzewanie oraz odmalowano budynek w środku. W 1982 roku, za wyeksploatowanego Stara 20, pojawił się samochód bojowy marki Lublin, a dwa lata później z Zawodowej Straży Pożarnej w Wadowicach przekazano nową motopompę.
Rozbudowa i Udogodnienia
W 1992 roku rozpoczęto prace związane z rozbudową remizy, wymianą dachu i okien. W niespełna dwa lata później, już większa remiza, była wynajmowana na wesela i uroczystości rodzinne. W 1999 roku zdemontowano stare zniszczone ogrodzenie, a w jego miejsce powstało nowe metalowe. W roku 2001 zniwelowano teren wokół remizy i ułożono kostkę brukową na całym placu, a poza ogrodzeniem wykonano chodniki.
Jubileusze i Nowoczesne Wyposażenie
Przełom wieków przyniósł kolejne ważne wydarzenia w życiu jednostki.
50-lecie i Nowy Sztandar
23 sierpnia 2003 roku OSP w Stanisławiu Dolnym obchodziła 50-lecie istnienia. Podczas uroczystości jednostce został przekazany Sztandar, który wcześniej był poświęcony na mszy świętej w kościele parafialnym p.w. św. Stanisława B. M. przez ks. Konstantego Sordyla. Sztandar został w tym dniu odznaczony „Srebrnym Medalem”.
Nowy Samochód Bojowy
Lata 2004 i 2005 to czas usilnych starań o nowy samochód bojowy. 5 listopada 2005 roku do garażu wjechał upragniony samochód strażacki. 18 marca 2006 roku odbyło się Walne Zebranie sprawozdawczo-wyborcze, a 20 maja 2006 roku miała miejsce uroczystość przekazania i poświęcenia samochodu pożarniczego dla OSP Stanisław Dolny.
Poświęcenie samochodu strażackiego dla OSP w Olszance - cz. 1.
Osiągnięcia Sportowe
Ogromne zaangażowanie członków oraz miejscowej młodzieży zaowocowało utworzeniem w ramach straży trzech drużyn sportowo-pożarniczych, które odnoszą sukcesy zarówno na szczeblu gminnym, powiatowym, jak i wojewódzkim.
Sukcesy Drużyn OSP
- Drużyna seniorów w latach 1982-1999 zdominowała szczebel gminny, wygrywając wszystkie organizowane w tym okresie zawody i zdobywając przepustkę do zawodów szczebla rejonowego. Sukcesy na tym poziomie zaowocowały czterokrotnym udziałem w zmaganiach na szczeblu wojewódzkim, także z sukcesami. Dwukrotnie zajmowali 4. miejsce, raz 3. miejsce, a w 1994 roku byli drugą drużyną województwa, niewiele zabrakło do reprezentowania miejscowości na zawodach krajowych.
- Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza 12-16 lat od chwili powstania w 1987 roku do dziś nie poniosła porażki na szczeblu gminnym, zdominowała szczebel powiatowy, a w 1996 roku wygrała zawody wojewódzkie.
- Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza 16-18 lat może pochwalić się podobnymi osiągnięciami, trzykrotnie wygrywając na szczeblu rejonowym, a w 1994 roku była wicemistrzem województwa.
- Należy również wspomnieć o drużynie dziewcząt działającej w latach 1995-1998, która również odnosiła sukcesy.
Aktualne Działania i Plany na Przyszłość
Działalność Ochotniczej Straży Pożarnej w Stanisławiu Dolnym to ciągły rozwój i zaangażowanie w życie lokalnej społeczności.
Walne Zebranie Sprawozdawcze i Plany
W sobotę 15 lutego 2025 roku w remizie Ochotniczej Straży Pożarnej w Stanisławiu Dolnym odbyło się kolejne walne zebranie sprawozdawcze strażaków z Gminy Kalwaria Zebrzydowska. Podczas spotkania podsumowano działalność OSP Stanisław Dolny w minionym roku, omawiając zarówno liczbę interwencji, jak i działania szkoleniowe oraz prewencyjne. Burmistrz Tadeusz Stela w swoim przemówieniu podziękował druhom za ich bezinteresowną służbę i gotowość do niesienia pomocy o każdej porze dnia i nocy, podkreślając znaczenie Ochotniczej Straży Pożarnej jako filaru bezpieczeństwa mieszkańców oraz zapowiedział dalsze wsparcie dla jednostki. Stwierdził: „Wasza praca i poświęcenie to dowód na to, że strażacy-ochotnicy są niezastąpioną częścią naszej lokalnej społeczności.” Przewodniczący Rady Miejskiej Paweł Hebda wyraził uznanie dla działalności strażaków ochotników i podkreślił znaczenie ich współpracy z samorządem w zakresie bezpieczeństwa publicznego. Podczas zebrania przyjęto sprawozdanie finansowe oraz plany na nadchodzący rok. Wśród priorytetów znalazło się dalsze doposażenie jednostki w nowoczesny sprzęt ratowniczy oraz organizacja kolejnych szkoleń podnoszących kwalifikacje strażaków.