„Strażak Sam” (wal. Sam Tân, ang. Fireman Sam) to brytyjski serial animowany, który przedstawia przygody dzielnego strażaka Sama i jego przyjaciół. Potrafi on nie tylko gasić pożary, ale również rozwiązywać różne problemy. Akcja serialu rozgrywa się w fikcyjnym walijskim mieście Pontypandy, będącym połączeniem nazw dwóch walijskich miast - Pontypridd i Tonypandy. Mimo panującej tam ciszy i spokoju, czasem zdarzają się zarówno kłopoty, jak i niezwykłe przygody, od banalnych zaginięć zwierząt po poważniejsze pożary.

Historia i ewolucja serialu
Serial został wykreowany przez walijską telewizję w 1985 roku. Początkowo był produkowany za pomocą animacji poklatkowej. W latach 2003-2005 doczekał się kontynuacji zatytułowanej „Strażak Sam: Na ratunek”. Od 2006 roku zaczęto tworzyć odcinki przy użyciu technik komputerowych, co nadało mu nowoczesny wygląd. W Polsce serial pojawił się w 2012 roku i od tego czasu jest emitowany, m.in. na platformie HBO Max oraz w kanałach TVP1 i MiniMini.
Główni bohaterowie i ich role
W około 10-minutowych odcinkach pojawiają się ci sami bohaterowie - mieszkańcy miasta, którzy dobrze się znają i tworzą sympatyczną społeczność.
Strażak Sam (Samuel Peyton/Jones)
Tytułowy bohater serii, Samuel „Sam” Peyton, to dzielny i odważny strażak, człowiek pełen odwagi i sławy. W jednym z odcinków dowiadujemy się, że jego nazwisko brzmi Jones. 32-letni strażak jest bardzo lubiany i szanowany przez lokalną społeczność, słynie z dużej odwagi oraz empatii. Gdy ktoś jest w potrzebie, zawsze jest gotowy do akcji.
Charakterystyka i wygląd
Wyróżnia się charakterystycznym ubiorem dla całej ekipy strażackiej z bajki - nosi żółty hełm i spodnie, granatową kurtkę, a za paskiem zawsze ma wetkniętą latarkę.

Życie prywatne i motywacje
Sam mieszka w domu przy ulicy Dolinowej 3. Jego rodzicami są emerytowany strażak Drake i pielęgniarka Martha. Ma młodszego brata Charliego, który jest rybakiem, oraz dwójkę pięcioletnich bratanków - Sarę i Jamesa. Co ciekawe, Sam nie od zawsze chciał wykonywać ten sam zawód co jego tata. Jako dziecko marzył o karierze maszynisty, kosmonauty i kucharza. Dopiero pożar jego rodzinnego domu, uratowanego przez strażaków, sprawił, że Sam postanowił pomagać ludziom jako strażak.
Pojazdy i miejsce pracy
Strażak Sam pracuje w remizie 324 C i jeździ wozem strażackim Jupiter 999.
Ekipa Remizy Strażackiej 324 C
W remizie 324 C wraz z Samem pracują:
Komendant Bazyli
Starszy komendant straży pożarnej, którego można poznać po białym hełmie i sumiastych siwych wąsach. Jest odpowiedzialny, dojrzały i bardzo dba o doskonałe funkcjonowanie remizy, tak by „wszystko chodziło jak w zegarku”. Mimo tego, że jest stanowczy i kategoryczny, jest lubiany oraz szanowany w miasteczku. Odczuwa jednak niechęć do Normana, który ciągle robi mu psikusy.
Elvis Cridlington
Najlepszy przyjaciel Sama i również strażak. Świetnie gotuje i śpiewa rockandrollowe piosenki, słynie z zamiłowania do rock and rolla. Czasami bywa nieśmiały. Jego supermocą jest bycie nieustraszonym, choć łatwo wpada w ekscytację.
Penny Morris
Odważna strażaczka, jedyna kobieta-strażak w remizie. Ma 30 lat. Jest koleżanką Sama i cichą sympatią Elvisa. Pracuje w mieście, ale mieszka na jego obrzeżach, w wiejskiej chatce nr 46 z uroczym ogródkiem, w którym uprawia warzywa i kwiaty.

Mieszkańcy Pontypandy
Rodzina Sama: Sara i James Peyton
Są to pięcioletnie bliźniaki, bratanica i bratanek strażaka Sama. Ich tata Charlie wykonuje zawód rybaka, a mama Bronwyn prowadzi sklep tuż przy wodnej przystani. Sara jest dziewczynką odważną, pełną pomysłów i energii. Jej brat James to skryty, nieśmiały chłopak, który często mierzy się z wymyślonymi strachami.
Norman Price i Dylis Price
Dylis Price to właścicielka sklepu spożywczego w Pontypandy. Samotnie wychowuje syna Normana, którego musi ciągle upominać, będąc czułą, ale i surową matką.
Norman Price to sześcioletni syn pani Price i czołowy łobuziak w Pontypandy. Jest typem małego naukowca, znanym z psocenia i pakowania się w kłopoty, z których często ratuje go ekipa strażaków na czele z Samem. Pomimo swoich wybryków jest pozytywną postacią w bajce, nie jest złośliwym dzieckiem, choć lubi robić kawały. W kolejnych sezonach z czasem dorasta i poważnieje. Przyjaźni się z Sarą i Jamesem oraz jest właścicielem adoptowanego baranka Wełenki. Interesuje się nauką.
Bella Lasagne
Właścicielka kawiarni „Bella Caffe” (znanej też jako „Cafe Bella”). To barwna osobowość, która często śpiewa arie operowe i mówi z włoskim akcentem. Jej najbliższą zwierzęcą przyjaciółką jest ruda kotka Róża.
Trevor Evans
Sąsiad Sama, kierowca autobusu i prawdopodobnie najstarsza postać w „Strażaku Samie”. Wszyscy w miasteczku wiedzą, że ma lęk wysokości.
Inni bohaterowie
- Mandy Flood - córka Helen i Mike'a Floodów.
- Tom Thomas - pracownik pogotowia górskiego, pochodzący z Australii.
- Michael Flood - lokalny majsterkowicz i „złota rączka”, dobrze znany i lubiany przez mieszkańców Pontypandy. Przyjaźni się ze strażakami. Ma 32 lata, jego żoną jest pielęgniarka Hellen o jamajskich korzeniach, a córką Mandy.
Wybrane przygody i aspekt edukacyjny
Przygoda z owieczką Wełniak
Jedną z wielu przygód, w których Sam musi stawić czoła, jest ratowanie owieczki o imieniu Wełniak. Sam razem z innymi pracownikami remizy jedzie ratować zwierzę, które weszło na dach budynku. Norman Price jest właścicielem adoptowanego baranka Wełenki.

Książeczka "Strażak Sam. Nieposłuszny koń"
Książka „Strażak Sam. Nieposłuszny koń” to kolejna część z serii książeczek dla dzieci, bazująca na popularnej bajce telewizyjnej. Tym razem niesforny Norman Price po raz kolejny wpada w tarapaty przez bezpańskiego konia, który samotnie wędruje po okolicach Pontypandy. Podczas zajęć terenowych z czytania mapy, młodzi harcerze - podzieleni na dwie grupy - ścigają się w dotarciu do ośrodka górskiego. Norman Price, będąc w jednej drużynie z Mandy, stwierdza, że jemu żadna mapa nie jest potrzebna. Dzieci spotykają konia, a Norman postanawia go wykorzystać, aby jego drużyna szybciej wygrała wyścig. Zwierzę jednak w ogóle go nie słucha i wpadają razem do grząskiego błota. Pozostałe dzieci dzwonią po pomoc, a na ratunek przybywa ekipa strażaków z Samem na czele, aby uratować konia i niegrzecznego Normana.
Szczegóły książki:
- Wydawnictwo: Olesiejuk
- Seria: Strażak Sam
- Oprawa: Twarda
- Rok wydania: 2020
- Ilość stron: 26
- Język: polski
- Wymiary: 15.5x16.5 cm
- ISBN: 9788327474254
- EAN: 9788327474254
Wartości edukacyjne serialu
Serial „Strażak Sam” ma silny aspekt edukacyjny. Przedstawiając przygody strażaków i ich życie, przekazuje dzieciom ważne informacje na temat bezpieczeństwa pożarowego. Podczas seansu maluchy mogą zdobyć wiedzę, jak zachować się w momencie wybuchu pożaru, jak ważna jest praca ratowników, pod który numer alarmowy zadzwonić itp. Strażak Sam i jego ekipa z miasteczka Pontypandy stawiają czoła różnym zagrożeniom, promując odpowiedzialne zachowania.

Dostępność serialu i książek
Bajkę o strażakach i ich życiu dziecko wraz z rodzicami obejrzą na platformie HBO Max oraz MiniMini+. Ponadto, w bogato ilustrowanych książkach dzieci znajdą opowiadania opisujące przygody Sama i jego przyjaciół z Pontypandy. Książeczki te idealnie nadają się do czytania maluchom przed snem, a dzięki dużej i wyraźnej czcionce trochę starsi czytelnicy mogą próbować już samodzielnie czytać.