Systemy alarmowania i ostrzegania w Ochotniczej Straży Pożarnej

Powiadamianie jednostek OSP o zaistniałym zdarzeniu stanowi integralną część systemu zapewniającego bezpieczeństwo państwa. Współczesne systemy alarmowania muszą być jak najbardziej zintegrowane, uruchamiane bardzo szybko i informować jak największą liczbę strażaków w jednym czasie.

Schemat przedstawiający integrację systemu alarmowania OSP: Stanowisko Kierowania PSP, sieć GSM/LoRaWAN, syreny alarmowe oraz urządzenia mobilne strażaków.

Podstawy prawne i organizacja systemu

Sygnały alarmowe i komunikaty ostrzegawcze, które obowiązują na terenie kraju, są określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z 23 lutego 2024 r. Regulacje te zostały opracowane na podstawie ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej. W przypadku gdy sygnały alarmowe i komunikaty ostrzegawcze są wykorzystywane w ramach ćwiczeń, z dwudziestoczterogodzinnym wyprzedzeniem trzeba poinformować społeczeństwo o tym fakcie.

Do zadań organów administracji publicznej należy zapewnienie sprawności systemów ostrzegania. Obowiązek podjęcia działań w zakresie powiadamiania spoczywa na tym organie lub podmiocie, który pierwszy powziął informację o wystąpieniu zagrożenia.

Tradycyjne syreny alarmowe

Syrena strażacka to urządzenie akustyczne, które emituje bardzo głośny, modulowany dźwięk. Tradycyjnie służy ona do ostrzegania ludności o niebezpieczeństwie oraz do alarmowania służb ratunkowych. Syreny są montowane na dachach budynków lub specjalnych masztach, aby sygnał był słyszalny w promieniu wielu kilometrów.

Rodzaje syren:

  • Syreny analogowe (elektromechaniczne): tradycyjne syreny wirnikowe (np. typu SAD), montowane na stałe.
  • Syreny elektroniczne: nowoczesne systemy zintegrowane z elektroniką (np. typu HSS), pozwalające na emisję komunikatów głosowych.
  • Syreny przewoźne i ręczne: używane podczas akcji w terenie lub w sytuacjach awarii zasilania.

Zgodnie ze stanowiskiem PSP, tradycyjna syrena pozostaje najskuteczniejszym sposobem alarmowania. Sygnał dźwiękowy jest natychmiastowy i dociera do wszystkich w okolicy, niezależnie od awarii sieci telekomunikacyjnych.

Infografika przedstawiająca rodzaje sygnałów syreny: alarm pożarowy (3x modulowany dźwięk), alarm powietrzny (dźwięk modulowany 3 min), odwołanie alarmu (dźwięk ciągły 3 min).

Nowoczesne systemy wspomagające (GSM i aplikacje)

Obecnie na rynku dostępnych jest kilka nowoczesnych systemów powiadamiania bazujących na module GSM, takich jak popularny system DSP 50. Pozwalają one na wysyłanie powiadomień SMS lub wykonywanie połączeń telefonicznych do strażaków w jednym czasie.

Zalety i ograniczenia systemów cyfrowych:

Metoda Zalety Wady
SMS Szybka informacja tekstowa Może zostać nieodczytany w nocy (zbyt cichy sygnał)
Połączenie telefoniczne Możliwość ustawienia dedykowanego „głośnego” dzwonka Sekwencyjne dzwonienie (jeśli nie jest zintegrowane) zajmuje czas
Aplikacje mobilne Precyzyjne dane (lokalizacja, rodzaj zdarzenia) Zależność od dostępu do Internetu i stanu sieci

W momencie wywołania alarmu w systemie, na stronie jednostki mogą pojawiać się odpowiedzi strażaków. Osoby, które odpowiedziały pozytywnie, podświetlają się na zielono, negatywnie - na czerwono, a osoby bez statusu - na żółto. Obok nazwisk wyświetlany jest zadeklarowany czas przybycia do remizy.

Modernizacja infrastruktury: Krajowy Plan Odbudowy

Wychodząc naprzeciw potrzebom optymalizacji bezpieczeństwa, Komendant Główny PSP realizuje projekt „Rozbudowa systemu ostrzegania i alarmowania”. System ten projektowany jest jako otwarty i skalowalny, wykorzystujący cyfrową sieć łączności dalekiego zasięgu LoRaWAN.

Kluczowe założenia nowego systemu:

  • Operator wskazuje na mapie cyfrowej syreny, które mają zostać uruchomione.
  • Każda syrena wyposażona jest w minikomputer, który potwierdza wykonanie polecenia do centrali.
  • W przypadku awarii stacji bazowej, system nadal funkcjonuje w innych regionach (odporność sieci).
  • Publikacja komunikatów o zagrożeniu w Internecie przez publiczne API dla aplikacji mobilnych.

tags: #system #alarmowania #osp