Holowniki strażackie to specjalistyczne jednostki, których głównym zadaniem jest wspieranie działań ratowniczo-gaśniczych, zarówno na akwenach wodnych, jak i na drogach lądowych. Ich konstrukcja i wyposażenie są dostosowane do specyficznych wymogów operacyjnych, co czyni je niezastąpionymi narzędziami w sytuacjach kryzysowych.
Morski holownik pożarniczy "Strażak-26"
Jedną z takich specjalistycznych jednostek jest holownik Strażak-26, który nie jest typowym statkiem pożarniczym, lecz holownikiem przystosowanym do pełnienia funkcji jednostki przeciwpożarowej.
Historia zakupu i specyfikacja
Dostawca holownika, broker Boğaziçi Denizcilik Sanayi Ve Ticaret A.Ş., został wyłoniony w drodze przetargu. Termin składania ofert upłynął 8 września 2015 roku. Przetarg na "Dostawę holownika - statku pożarniczego z klasą pożarową FiFi1” ogłoszono na początku sierpnia, a określono w nim termin dostawy na połowę grudnia 2015 roku. Jeden z podmiotów chcących wziąć udział w przetargu wyraził podejrzenie o pomyłkę w terminach, jednak Zamawiający potwierdził powyższe terminy. Ponadto, Zamawiający zwrócił uwagę na zapis § 1 ust. 6 załącznika nr 6 do siwz (istotne postanowienia umowy), w którym zostało zapisane, że Wykonawca oświadcza, iż jest świadomy technicznej niemożliwości zrealizowania Zamówienia do dnia 15 grudnia 2015 roku. Wynik przetargu z określeniem wyłonionego zwycięzcy ogłoszono 23 października 2015 roku.
Istnieją stocznie budujące holowniki na zasadach spekulacyjnych, czyli "na półkę", bez posiadanego zamówienia. Jednostki takie są wstępnie wyposażone, a po otrzymaniu zamówienia stocznia musi je tylko doposażyć i ewentualnie nieznacznie zmodyfikować konstrukcyjnie, by spełniały wymogi zamawiającego. Takie podejście umożliwia oferowanie bliskich terminów dostawy, a z tego modelu biznesowego znany jest m.in. Damen Shipyards. Jednak tak późne złożenie zamówienia może ograniczać zamawiającemu wybór, zarówno pod względem technicznym, jak i konkurencyjności cenowej otrzymanych ofert.
Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście (ZMPSiŚ SA) wyjaśnił, dlaczego zamówienie na dostawę holownika - statku pożarniczego nie mogło być złożone wcześniej. Spółka myślała o zakupie nowego holownika, który miałby zastąpić dotychczasową jednostkę Strażak-25, już od dawna. W tym celu wystąpiła o dofinansowanie unijne w ramach perspektywy finansowej 2007-2013. W maju br. ZMPSiŚ SA otrzymał informację o możliwości przesunięcia projektów z listy rezerwowej na listę podstawową pod warunkiem, że projekty będą zrealizowane jeszcze w tym roku. ZMPSiŚ przeanalizował sytuację i po przeprowadzeniu rozpoznania rynku uznał, że istnieje realna szansa na zakup i odbiór holownika z klasą pożarową, który mógłby zastąpić jednostkę Strażak-25 przy realizacji zadań z zakresu p-poż w porcie Świnoujście. Rozpoznanie rynku pokazało, że jest co najmniej kilka stoczni budujących statki bez podpisanych kontraktów, które mogą być zainteresowane przystąpieniem do postępowania przetargowego.
Spekulacyjna budowa holownika, rozpoczęta już w październiku poprzedniego roku bez uprzedniego zdobycia zamówienia, była realizowana początkowo pod roboczą, tymczasową nazwą Bogazici 21. Dopiero po zawarciu kontraktu na dostawę holownika dla Zarządu Morskich Portów Szczecin i Świnoujście, przemianowano go na Strażak-26 i już pod tą nazwą widoczną na burtach zwodowano go 20 listopada br. Jednostka o numerze budowy NB 59 powstała w Tuzli, koło Istambułu, w stoczni Gisan Gemi İnşa Sanayi ve Ticaret A.Ş. Jak poinformował lokalne media w Szczecinie Zbigniew Miklewicz, prezes ZMPSiŚ, Strażak-26 zastąpi wysłużonego Strażaka-25, zbudowanego w 1979 roku.
Strażak-26 wyposażony jest w silniki napędu głównego 2 x 3516C o mocy 2100 kW każdy (przy 1600 obr./min).
Specjalistyczne samochody ratownictwa technicznego (SCRt)
Strażacy wykorzystują również specjalistyczne pojazdy lądowe, zdolne do podnoszenia, holowania i ratownictwa technicznego, które często określane są mianem holowników ratownictwa drogowego.
Samochód ratownictwa technicznego w Brzegu
W ostatnim kwartale 2021 roku brzescy strażacy otrzymali ciężki samochód ratownictwa drogowego. Jest to pojazd typu Specjalny ciężki samochód ratownictwa technicznego (SCRt) „Rotator”, mający wiele zastosowań podczas działań ratowniczych. Został zbudowany na podwoziu Renault K520 z napędem 8×4, silnikiem o mocy 390 kW i kabiną dwuosobową. Posiada automatyczną skrzynię biegów o napędzie szosowym 8x4. Wyposażono go w dźwig typu „rotator” oraz ramię holownicze służące do podnoszenia i holowania uszkodzonych pojazdów. Połączenie dźwigu oraz holownika umożliwia wykorzystanie pojazdu zarówno jako dźwig samojezdny, jak i jako holownik. Rozwiązanie to doskonale sprawdza się podczas wyciągania i podnoszenia przewróconych pojazdów czy wraków znajdujących się poza obszarem drogi.
Maksymalny udźwig przy wsuniętym ramieniu i kącie 30 stopni wynosi 40 000 kg, natomiast przy kącie 50 stopni osiąga 50 000 kg. Ramię żurawia podczas podnoszenia może pracować pod maksymalnym kątem 60 stopni i podnieść ciężar o masie 54 400 kg. Pojazd został wyposażony w siedem wyciągarek: dwie główne o uciągu 22 727 kg, dwie pomocnicze o uciągu 10 000 kg, dwie boczne o uciągu 12 740 kg i jedną 30 590 kg, która znajduje się na ramie pośredniej. Rozmieszczenie przyciągarek na pojeździe pozwala na płynną pracę bez potrzeby manewrowania przy podnoszonym ładunku. Z tyłu pojazdu znajduje się ramię holownicze, jego udźwig przy złożeniu to 8800 kg, a przy maksymalnym wysuwie 6500 kg. Aktualnie strażacy intensywnie ćwiczą wykorzystanie i możliwości pojazdu w wielu aspektach ratownictwa technicznego i drogowego.
Wycieczka po fabryce karetek pogotowia drogowego
Specjalistyczny holownik ratownictwa technicznego w Stalowej Woli
Strażacy z Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Stalowej Woli otrzymali nowy specjalistyczny samochód. Jest to specjalistyczny, ciężki holownik ratownictwa technicznego na podwoziu Scania typu SCRt Mega City. Wyposażony jest w żuraw hydrauliczny, ramię holownicze, dwie wyciągarki, maszt oświetleniowy, agregat prądotwórczy, sprzęt ratownictwa technicznego, pilarki oraz zestaw ratownictwa medycznego. Pojazd został wyprodukowany w 2010 roku, wyposażony w silnik o mocy 353 kW i spełniający normę spalin Euro 5. Dopuszczalna masa całkowita to 32 000 kilogramów. Może pomieścić w kabinie trzech strażaków. Służył od listopada 2021 roku w jednostce na komendzie w Jarosławiu, a wcześniej w Rzeszowie. Do tej pory w straży pożarnej w Stalowej Woli tak profesjonalnego pojazdu nie było. Jego pozyskanie jest związane z powstawaniem Specjalistycznej Grupy Ratownictwa Technicznego, która będzie pracować przy ciężkich wypadkach na drodze ekspresowej S19.
Najstarszy ciężki samochód ratownictwa drogowego w Grajewie
Straż Pożarna z Grajewa wzbogaciła się o szczególną ciężarówkę. Jak podaje portal Remiza.pl, to oficjalnie najstarszy ciężki samochód ratownictwa drogowego, jaki da się znaleźć w Państwowej Straży Pożarnej. W latach 90-tych ciężarówka służyła w Warszawie, następnie miała za sobą służbę w Białymstoku, a w ostatnich dniach przekazano ją do Grajewa. Wcześniej ciężarówka przeszła niewielki remont, otrzymując nowe ogumienie, oświetlenie oraz lakier.
Wraz z zabudową marki Jige-Lohr, klasyczna ciężarówka ma służyć do ratowania innych pojazdów. Służy do tego 21-tonowa wyciągarka główna, również 21-tonowe ramię holownicze, 10-tonowa wyciągarka dodatkowa, a także żuraw marki Hiab. Pojazd zbudowany jest na podwoziu Renault CBH, który zadebiutował w 1986 roku jako bezpośredni następca Berlieta GBH. CBH było oferowane wyłącznie w wersjach 6×4 oraz 6×6, stosowano w nim wzmocnione ramy, a lepszy rozkład mas oraz łatwiejsze serwisowanie zapewniała kabina zamontowana za silnikiem. Była to szoferka znana z mniejszych, dystrybucyjnych modeli Renault, poprzedzona ogromnym „nosem”. Omawiany egzemplarz wyposażony jest w rzędową, 12-litrową jednostkę o mocy 385 KM.
